up
Search      menu

ستاره شناسی

▪زمان رسيدن به نصف النهار : ۱۹ آبان، مساحت : ۸۸۹ درجه مربع صورت فلکي با ستاره هاي ريز آن، از زمان باستاني در منطقه البروج، نماينده ماهي در آسمان بوده ...

▪زمان رسيدن به نصف النهار : ۱۴ آذر؛ مساحت : ۱۳۲ درجه مربع چرا مردم باستان بايد سه ستاره را به عنوان يک صورت فلکي انتخاب و نام مثلث را به آن ها بدهند. ...

تمام دانش ستاره شناسي از زمانيکه گاليله اولين مشاهداتش را با تلسکوپ انجام داد تا دهه ۱۹۳۰ و پيشرفتهايي که بدست آمد، توسط تلسکوپهاي نوري محقق شده بود. ...

ستاره شناسان در جولاي 1994 شاهد رويداد منحصر به فردي در اين سياره بودند. برخورد 21 تکه از شهاب سنگ شوميکر-لوي 9 (Shoemaker-Levy 9) که به اتمسفر مشتري ...

مريخ چهارمين سياره از سمت خورشيد در منظومه شمسي است. اين سياره يکي از همسايه هاي نزديک زمين در فضا مي باشد. مانند بقيه اجرام موجود در منظومه شمسي عمر ...

روز چهارم اكتبر1957 (12مهر1336) ماهواره كوچك وابتدايي اسپوتنيك در مدار زمين قرار گرفت درآنروزحتي خوش بين ترين دانشمندان اين طرح تصورنمي كردند. اقدام آ ...

آيا حيات ميکروبي در داخل انسلادوس، مي‌تواند وجود داشته باشد؟ جايي که نور خورشيد نمي‌رسد، عمل فوتوسنتز غير ممکن است و اکسيژني در دسترس نيست ! براي پاس ...

و السماء و الطارق(۱) وما ادراک ما الطارق(۲) النجم الثاقب(۳) قسم به آسمان، و قسم به طارق آن. و تو چه مي داني طارق آسمان چيست! وطارق همان ستاره درخشان ا ...

نواختر به معني تازه و نو ريشه در زبان لاتين دارد و از آن براي توصيف افزايش نورانيت يک ستاره که برخي اوقات اين افزايش چندان زياد نيز نمي باشد ، ا ...

حرارت يک ستاره را مي توان از رنگ آن استنباط کرد. به عبارت ديگر اين عمل از روي طيف نشري ستاره تشخيص داده مي شود. ستارگان قرمز، نظير قلب العقرب( آلفاي ع ...

باستان‌شناسي فضايي؟ آيا با داستاني علمي تخيلي سر و كار داريم؟ ديگر نه. مساله تحقيقات باستان‌شناسي و محافظت از ميراث باستاني در فضا مساله‌اي است كه زما ...

در ادب پهلوي ستارگان به دو دسته‌ي هرمزدي و اهريمني تقسيم مي‌شوند. اختران يا ثوابت به خاطرسکون و آرامششان هرمزي‌اند و اباختران يا سيارات، به سبب هرزگي ...

● آسمان شب: اگر در يک شب صاف با چشم غير مسلح به آسمان بنگريم تعدادزيادي ستاره، سياره، ماه، ماهواره را مشاهده مي کنيم، حالا فرض کنيم با يک تلسکوپ کوچک ...

● نيکولاس کوپرنيک نيکولاس کوپرنيک يک منشي دفتري در کليساي کاتوليک رومي بود که در سال ۱۴۷۳ ميلادي در لهستان متولد شد. او علاقه خاصي به نجوم داشت و بعد ...

کهکشان به مجموعه ستارگان ، گاز و غبار گفته مي شود که با نيروي جاذبه کنار هم نگاه داشته شده اند. کوچکترين کهکشانها داراي عرضي برابر با چند صد سال نوري ...

اخترشناسي که در زبان يوناني از ترکيب اجزاي astronomia = astron + nomos (به معناي قانون ستارگان) تشکيل شده است علم اشياء سماوي (مانند ستارگان، سيارات، ...

● مفاهيم پايه: طبق نظريه ، نسبيت عام ، گرانش انحنا دهنده فضا زمان است. فضاي حول ستاره به نحو بارزي خم مي شود در لحظه اي که هسته ستاره تبديل به حفره سي ...

سومين سياره منظومه شمسي.کره اي خاکي که بدليل فاصله مناسب با خورشيد و با داشتن جو مناسب پذيراي حيات مي باشد.زمين يک قمر طبيعي به نام ماه وهزاران قمر يا ...

منظومه ها ترجمه: لنا سجاديفر ---------------------------------------------------------------------- منظومه به مجموعه اي از اجرام سنگين و سياراتي گفته ...

دورنماي جست وجوي حيات فرازميني ديگر از آن حوزه علمي- تخيلي يا شکارگران بشقاب پرنده نيست. به جاي اينکه منتظر بيگانگان بمانيم تا به سوي ما بيايند، ما به ...

سيارک نزديک زميني به نام آپوفيس در فروردين سال ۱۴۰۸ از نزديکي زمين مي گذرد. آنچه امروز در ۲۲ سال پيش از آن ما را نگران کرده در واقع آن روز نيست بلکه ه ...

شايد محققان نتوانند نخستين ستاره هاي جهان را از پشت تلسکوپ هاي شان ببينند اما اين مسئله باعث نمي شود که آنها از تلاش براي درک چگونگي پيدايش اين کره ها ...

اسطرلاب دستگاه کوچکي است که براي تعيين بعضي مشخصات زمان ومکان آسمان به کار ميرود. به فارسي جام جم ناميده مي شود ولي به تدريج کلمه يوناني اسطرلاب برا ...

● ستارگان نوتروني مغناطيسي ستارگان نوتروني، باقي مانده ي ستارگان پرجرمي هستند (۵۰-۱۰برابر جرم خورشيد) که دچار رمبش(فروريزش) شده اند. ● بسيار پر چگال و ...

پخش مجموعه مستند جديدي از شبکه ديسکاوري باعث شده است تا بار ديگر نام استفاون هاوکينگ بر سر زبان ها بيفتد. در هر قسمت اين مستند دانشمند برجسته کيهان شن ...

● پديده دوپلر در كهكشان پس از روشن شدن انبساط ابر كهكشانها ، اسليفر (Slipher) اخترشناس آمريكايي تغيير مكان سرخ را در خطوط طيف كهكشاني مشاهده نموده بود ...

ستاره شناسي علمي است که درآن حرکات وحالات ستارگان با يکديگر بيان ميشود . علم نجوم دوعلم است : ۱) علم احکام نجوم . ۲) علم نجوم تعليمي علم احکام نجوم عل ...

دانشمندان به توده هي بزرگي از ستاره ها که به دليل نيروي جاذبه کنار هم قرار دارندن کهکشان (Galaxy) مي گويد. شيد بدانيد در تقسيم بندي کهکشان ها، آنها را ...

در شبي تاريک و صاف ، ستارگان چنان مي‌درخشند که گويي مي‌توان با دست آنها را لمس کرد. در واقع بيشتر ستارگان قابل ديد براي چشم غير مسلح ، در محدوده يک هز ...

انفجار بزرگ دانشمندان بر اين باورند که کائنات در 15 بيليون سال پيش در پي پديده اي عظيم، به نام بيگ بنگ (انفجار بزرگ) به وجود آمده است. تمامي فضا، زمان ...

سحابي رتيل (Tarantula) يکي از جذاب‌ترين اجرام آسمان براي بسياري از منجمان آماتور و علاقه‌مندان به عکاسي نجومي است. اما اخترشناسان حرفه‌اي نيز به اين س ...

يوهان كپلر(۱۵۷۱ ۱۶۳۰) يكي از دستياران تيگو براهه منجم مشهور دانماركي بود. وي تلاش مي كرد تا تا از طريق رياضيات، منظومه خورشيد مركزي را توجيه و ثابت كن ...

سياه چاله تمرکز عظيمي از جرم است که نيروي جاذبه آن مانع عبور اجسامي که از افق رويداد آن-نه آنهايي که از تونل کوانتومي(شعاع هاوکينگ) مي گذرند-مي شود. ن ...

شايد يكي از چالش هاي بزرگ اختر فيزيك در اين قرون موضوع جذاب سياهچاله ها باشد . آنسوي افق رويداد بر هيچ شخصي مشخص نيشت . شايد در آن سوي آن فضايي عميق پ ...

در بقاياي تمدن سومري کتيبه هايي مربوط به ستاره شناسي يافت شده است که قدمت آنها به ۲۵۰۰۰ سال قبل از ميلاد مسيح مي رسد . در بقاياي سنگي کتيبه هاي يافت ش ...

کلمه تلسکوپ از واژه يوناني تلسکوپين گرفته شده است. تله به معناي دور و اسکوپين به معناي ديدن است. بنابراين ، تلسکوپ وسيله‌اي است که با آن مي توان ...

ممکن است در يک سفر قطب نما نداشته باشيم و يا قطب نماي ما از کار افتاده باشد. در اين حالت نياز داريم تا راه خود را بدون استفاده از قطب نما و به کمک خور ...

در گذشته يوناني ها بر اين گمان بودند كه ماهيت سياره زهره در روز و شب يكسان نيست و اين سياره از دو جسم كاملاً متفاوت تشكيل شده است. زهره بعد از خورشيد ...

ونوس، جواهري در آسمان ونوس (ناهيد يا زهره) به دليل تشابه اندازه، جرم، چگالي و حجم به خواهر دوقلوي زمين شهرت گرفته است. قطر اين سياره در حدود ۱۲.۱۰۰ کي ...

روش مقايسه از مشخصات اختر شناسي جديد است. براي مطالعه قوانين حاکم بر تکامل و ساختمان يک جسم فضايي ، پيدا کردن يک يا چند جسم مشابه آن در فضا و يافتن وج ...

● محتويات منظومه شمسي تمامي اجرامي كه تحت نيروهاي گرانشي خورشيد در مدارها در گردشند، منظومه شمسي را تشكيل مي دهند. اين اجرام بر اساس جرمشان در سلسله م ...

پيرامون کره زمين را پيمودن و يک حرکت کمربندي انجام دادن يعني نقطه آغاز و پايان يکي باشد، که در اينجا اصطلاحاً گيتي نوردي نامگذاري مي کنيم. اولين پرواز ...

هرچند عطارد، اين جهان شگفت‌انگيز، يكي از نزديك‌ترين همسايگان زمين است، بيشتر بخش‌هاي آن ناشناخته مانده است. فلز جيوه، اقليم چهارم، فلك دوم، ... پيوندي ...

براي بدست آوردن دماي يک ستاره ما به طيفي که از آن ستاره به دست مي آيد نياز داريم. البته دمايي که ما مي خواهيم بدست بياوريم مربوط به سطح آن است نه داخل ...

اورانوس هفتمين سياره در منظومه شمسي است. فقط نپتون و پلوتو فاصله بيشتري با خورشيد دارند. اورانوس دورترين سياره ايست که مي توان با چشم غير مسلح آن را ر ...

براي بدست آوردن دماي يک ستاره ما به طيفي که از آن ستاره به دست مي آيد نياز داريم. ● توجه: دمايي که ما مي خواهيم بدست بياوريم مربوط به سطح آن است نه دا ...

کهکشان آندرومدا يکي از نزديکترين کهکشان ها به کهکشان راه شيري است. اين کهکشان همچنين تنها کهکشاني است که با چشم غير مسلح در نيمکره شمالي زمين ديده مي ...

● جدي (Cap) بز دريايي، بزغاله ▪ زمان رسيدن روي نصف النهار : ۲۹ شهريور؛ ▪ مساحت ۴۱۴ درجه مربع صورت فلکي کم نور جدي در منطقه البروج، شايد اولين صورت فلک ...

«کهکشان» به مجموعه ستارگان، گاز و غبار گفته مي شود که با نيروي جاذبه کنار هم نگاه داشته شده اند. کوچک ترين کهکشان ها داراي عرضي برابر با چند صد سال نو ...

ماه گرفتگي كه از قرار گرفتن كره ماه، اين تنها قمر زمين در سايه مخروطي شكل كره خاكي يعني زمين روي مي دهد و زمين بين ماه و خورشيد قرار ميگيرد. اين واقعه ...

هرگاه از من خواسته مي شود براي انتخاب يك تلسكوپ نجومي توصيه اي داشته باشم در حالي كه بودجه ۲۰۰ يا ۲۰۰۰ پوندي موجود است سوالي كه هميشه مطرح مي شود اين ...

مقدمه فضا از کهکشانها ، منظومه‌ها ، ستارگان ، سيارات و بسياري اجرام آسماني ديگر انباشته شده است. عجايب و عظمت آنها به مراتب از تمامي ديگر پديده‌هاي آف ...

خورشيد و اغلب ستارگان ديگر از گاز و ماده اي گاز مانند و بسيار داغ به نام پلاسما تشکيل شده اند. با اينحال برخي از ستارگان نيز که کوتوله هاي سفيد و ستار ...

بسياري از ابزارهاي دريانوردي و نجوم توسط ايرانيان اختراع شده است. كهن‌ترين سند دريانوردي ايرانيان، مهري است كه در چغاميش خوزستان بدست آمده است. تاريخ ...

چرا افشانه ي ديسک توام (Accretion disc jets) تنها در اطراف بعضي از اجرام سماوي مانند کهکشانهاي فعال ديده مي شوند و چرا از قطبين خود افشانه ي نسبيتي سا ...

ابرغول >Ia.Iab.Ib غول درخشنده >II غول >III زيرغول >IV رشته اصلي >V زيرکوتوله ها و کوتوله ها >VI, VII ●واژه نامه ▪ ابرخوشه Supercluster مجموعه اي از خو ...

دانشمندان اين سياره را از طريق تلسکوپ هاي مستقر در زمين و فضا مشاهده کرده اند. سفينه هايي نيز تلسکوپ و تجهيزاتي ديگر را با خود به اين سياره برده اند. ...

سي چهل سال پيش اختر شناسان برين عقيده بودند که اجسام فضايي در اثر گذشت زمان چندان تغيير مي کنند و تکامل ستارگان و کهکشان ها به قدي آهسته است که هيج تح ...

زماني که به شب مي انديشيم اولين تصويري که در ذهن مان مي آيد ستارگان هستند؛ ستارگاني که گاه با به اصطلاح چشمک زدن در خاطرمان به خوبي مانده اند. اما ستا ...

گرچه اشعه ايكس انرژي بسيار زيادي براي نفوذ دارد اما اتمسفر زمين به اندازه ي كافي براي رد نشدن اشعه ي ايكس ضخيم است و مانع از رد شدن آنها مي شود و تنها ...

منظومه شمسي مجموعه اي از اجرام گوناگوني است كه در اثر جاذبه خورشيد در يك سيستم به دور اين ستاره مي گردند. ۴ سياره داخلي ( به ترتيب، تير، ناهيد، زمين و ...

در خسوف (ماه گرفتگي) زمين در حرکت مداري خود به دور خورشيد سايه اش را، که در فضا در سمتي مخالف خورشيد ممتد است، به دنبال مي کشد. سايه زمين به شکل يک مخ ...

ستاره شناسي ، علمي است که با مشاهده و توضيح وقايعي که در خارج از زمين و جو آن رخ مي دهد سر و کار دارد. اين علم منشا پيدايش و خواص فيزيکي و شيميائي اشي ...

تا سي چهل سال پيش اختر شناسان برين عقيده بودند که اجسام فضايي در اثر گذشت زمان چندان تغيير مي کنند و تکامل ستارگان و کهکشان ها به قدي آهسته است که هيج ...

دنياي نجوم و فضا در سال گذشته ميلادي تحولات بي شماري را در عرصه علم نجوم و فضا به همراه داشت. سال ۲۰۰۸ ادامه ساخت ايستگاه فضايي بين المللي، ادامه مامو ...

بررسي خاک سياره سرخ توانايي هاي نهفته گسترش حيات دانشمندان با ارائه گزارشي از عملکرد کاوشگر مريخي فونيکس، ويژگي هاي شگفت انگيز خاک اين سياره ر ...

● تاريخچه مفهوم جسمي بسيار پرجرم كه حتي نور نيز نمي تواند از آن بگريزد نخستين بار در سال ۱۷۸۳ توسط يك جغرافي دان انگليسي به نام جان ميشل ارائه شد. در ...

ابرهاي طبيعي : ابرهاي شبتاب ، ابرهايي هستند كه نور خورشيد را مد تها پس از غروب در خود حفظ مي كنند . اين امرنشان دهنده آن است كه اين ابرها در ارتفاع زي ...

بطور کلي ستارگان داراي مراحل مختلف جنيني ، کودکي و جواني و پيري هستند. پس از اکتشاف برابري جرم و انرژي توسط انيشتين ، دانشمندان تشخيص دادند که کليه ست ...

خورشيد خورشيد، گوي غول پيکر درخشاني در وسط منظومه شمسي و تامين کننده نور، گرما و انرژي هاي ديگر زمين است. اين ستاره به طور کامل از گاز تشکيل شده است. ...

يک پاسخ يک جمله اي به سؤال کيهان شناسي چيست؟ را به اين نحو مي توان بيان کرد که کيهان شناسي عبارت است از: مطالعه ساختمان جهان به صورت يک کل . اما ت ...

شايد يکي از چالش هاي بزرگ اختر فيزيک در اين قرون موضوع جذاب سياهچاله ها باشد . آنسوي افق رويداد بر هيچ شخصي مشخص نيشت . شايد در آن سوي آن فضايي عميق پ ...

مدت هاي مديدي است که دانشمندان مشغول بررسي امکان وجود حيات در مريخ، سياره نزديک و مشابه زمين هستند. اين سئوال که آيا در گذشته يا در حال حاضر موجودات ز ...

جالب است بدانيد كه ستارگان هم مانند موجودات زنده متولد مي‌شوند، زندگي مي‌كنند و سپس مي‌ميرند، ولي طول زندگي آنها بسيار طولاني است. متاسفانه عمر كوتاه ...

فرصت رصد سياره سرخ در آسمان شب را از دست ندهيد. اين شب ها بهترين فرصت براي ملاقات با سياره سرخ فام منظومه شمسي است؛ سياره اي که در طول قرن ها مجالي بر ...

حرارت يک ستاره را مي توان از رنگ آن استنباط کرد. به عبارت ديگر اين عمل از روي طيف نشري ستاره تشخيص داده مي شود. ستارگان قرمز، نظير قلب العقرب( آلفاي ع ...

● مقدمه : اين صورت فلكي كوچك اما درخشان در بين ميل هاي ۳۰+ تا ۴۰+ درجه شمالي و بعد ۱۸ تا ۱۹ ساعت قرار گرفته است .پنجمين ستاره پر نور آسمان ،آلفا- شليا ...

ستارگان زيبايي كه در سرتاسر آسمان پراكنده اند هر كدام گلوله هاي عظيمي از گازهاي بسيار بسيار زياد و دماي فوق العاده بالا هستند. اين گازها ميلياردها سال ...

براي اولين بار پديده پژواک يک درخشش گاما در پرتو ايکس رصد شد رصد خانه پرتو X آژانس فضايي ازوپا موسوم به XMM-Newton مجموعه تصاوير بديعي از يک مجموعه سا ...

نور ستاره پس از جمع آوري بوسيله تلسکوپ ، توسط دستگاهي به نام طيف نگار تجزيه مي شود و نتايج آن به صورت عکس يا نوار کامپيوتري ثبت مي شود. اخترشناسان با ...

روي کره آسمان (براي سادگي آسمان را کره اي فرض مي کنيم که ستاره ها، خورشيد و سيارات روي آن قراردارند)، مشابه زمين خط هايي مثل طول و عرض جغرافيايي در نظ ...

چرخه ازون در استراتوسفر ( Stratospher ) مولکول هاي تازه اوزن مدام با واکنشهاي شيميايي و دريافت انرژي لازم از پرتوهاي خورشيد ، به مولکول و اتم اکسيژن ت ...

● گامي نو در کشف حيات در منظومه شمسي همانطور که مي دانيد ليزرها در ماموريت هاي فضائي استفاده هاي جديدي پيدا کرده اند و براي بررسي يک موضوع خاص ليزرها ...

خورشيد ما كمي بيش از چهار و نيم ميليارد سال پيش تشكيل شده است. خورشيد ما نيز مثل هر ستاره ديگري در جهان به شكل توده در هم پيچيده اي از ابرهاي گازي كه ...

آيا نظريه هاي موجود درباره ي شکل گيري انفجار هاي ابر نواختري قابل استنادند و يا بايد مورد تجديد نظر قرار بگيرند؟ علل تعدد نظريه براي اين پديده ها يک ک ...

اختر فيزيک به عنوان علمي که صرفا به نور مرئي مربوط مي شود، هر چيزي را که در آسمان قابل روئيت باشد، مورد مطالعه قرار مي دهد. اين مطالعات نخست بوسيله چش ...

كلف ها، از هنگامي كه در ۱۶۱۰ ميلادي به وسيله ي گاليله كشف شدند، پيوسته مورد مطالعه بوده اند. حاصل اين پژوهش را مي توان به صورت زير خلاصه كرد : الف) سا ...

● رصدخانه هاي مهم جهان الف) رصدخانه پولکوفو روسيه. يکي از معروفترين و قديمي ترين رصد خانه هاي دنيا است و در گذشته، اغلب آن را «پايتخت ستاره شناسي دنيا ...

گاهي نرخ شهابهاي بارشهاي شهابي از سالي تا سال ديگر تغيير مي کنند. اين تغييرات ساليانه در بيشينه فعاليت مي تواند به شرايط بالاي جو و به خصوص تغييرات چگ ...

حفره هاي سياه جذابترين و اسرار آميزترين اشياء آسماني هستند. مهمترين يافته هاي اختر شناسي سالهاي ۱۹۶۰ تپ اخترها و اختر نماها هستند. تپ اخترها منابع راد ...

▪ آتشفشانها مريخ بزرگترين کوه هاي آتشفشاني موجود در منظومه شمسي را در خود جاي داده است. بلندترين آنها اليمپوس(Olympus)، ارتفاعي معادل ۲۷ کيلومتر و قطر ...

خورشيد خورشيد، گوي غول پيکر درخشاني در وسط منظومه شمسي و تامين کننده نور، گرما و انرژي هاي ديگر زمين است. اين ستاره به طور کامل از گاز تشکيل شده است. ...

ستاره بيني بررسي تأثير اجرام سماوي- ماه، عطارد، زهره، خورشيد، مريخ، مشتري، زحل، ثوابت گاه عقدتين قمر- بر عالم تحت القمر است. سبق ذهن آن، جهاني زمين – ...

عطارد نزديک ترين سياره به خورشيد و قطر آن 4879 کيلومتر، حدودا دو پنجم قطر زمين است. ميانگين فاصله مدار عطارد از خورشيد 58 ميليون کيلومتر مي باشد. در ح ...

بسياري از اجزاي عالم همچون انسان ها، حيوانات و گياهان روزي متولد مي شوند و سرانجام روزي هم مي ميرند. اما آنچه در اين فرآيند هميشگي مهم است به ياد داشت ...

راديوتلسکوپها همانند دستگاه هاي راديويي معمولي که در تمام منازل يافت مي شود، کار مي کنند. اما ميان اين دو وسيله، دو تفاوت عمده وجود دارد. اول امواجي ک ...

● ماه وزمين ماه زمين رادرسفرش درفضاهمراهي ميکند’و در هر۳ ۲۷روز مداري تقريبأ دايره اي را به دور سياره زمين طي ميکند. مواضع نسبي خورشيد’ زمين وماه به طو ...

کارل جانسکي (Karl Jansky) ، مهندس جواني که در آزمايشگاههاي تلفن بل (Alexander Graham Bell Phon) کار مي کرد، مشغول مطالعه صداهاي تيز و مزاحمي بود که هم ...

خورشيد يكي از منابع اصلي و بزرگ براي كره خاكي بوده و بطور مستقيم ويا غير مستقيم روي فعل و انفعالات پديده هاي فيزيكي آن مؤثر مي باشد ، تابش خورشيد در ر ...

زحل بعد از سياره مشتري بزرگترين سياره در منظومه شمسي مي باشد. اين سياره داراي هفت حلقه مسطح به دور خود است. اين هفت حلقه در واقع شامل تعداد زيادي حلقه ...