up
Search      menu
هنر :: مقاله پيانو PDF
QR code - پيانو

پيانو

انواع پيانو

پيانو ديواري (Vertical - Upright)
پيانوهاي ديواري در ارتفاع هاي مختلف، با بدنه - اغلب با چوب تمام شده - متفاوت و انواع مدل ساخت بدنه وجود دارند که بدون شک مي توانند سليقه شما را راضي کنند. در اولين قدم مهمترين پارامتر براي اينکه متوجه شويد پيانو عمودي چقدر حالت مبتدي دارد و چقدر حالت حرفه اي ارتفاع پيانو ديوراي است. ارتفاع يک پيانو ديواري از کف زمين تا بالاي آن اندازه گيري مي شود (چه پيانو چرخ داشته باشد چه نداشته باشد).
دليل اين امر بيشتر به اين خاطر است که عرض و تقريبآ عمق پيانو ها با کمي تفاوت يکسان است و اين ارتفاع ساز است که در حجم بدنه پيانو تاثير بيشتر را مي گذارد، هرچه ارتفاع بيشتر باشد پيانو حجم صوتي بيشتري دارد. حجم صوتي ارتباطي به رنگ يا شفاف و مات بودن صدا ندارد و صرفآ صوت حاصله از اين پيانو قوي تر خواهد بود. چرا که پيانو بلند علاوه بر آنکه سيم هاي طولاني تري هم دارد، صفحه صداي (Sound Board) بزرگتري دارد که باعث توليد صداي قوي تر مي گردد.
پيانو کنسول
پيانوهاي اسپينت (Spinet) معمولآ کوتاه ترين نوع پيانوهاي ديواري و از ارزانترين نوع آنها هستند. ارتفاع اين پيانوها از حدود ۹۰ سانتيمتر شروع مي شود و تا حداکثر ۱۰۰ سانتيمتر ادامه دارد. جعبه صداي آنها کوچک و سيستم انقال نيرو (Action) آنها ساده ترين شکل خود را دارد به همين علت، اغلب قيمت مناسبي دارند و براي مبتدي هايي که معلوم نيست در آينده نوازندگي را ادامه دهند بسيار مناسب است. فاصله سطح کي برد تا بلندترين قسمت اين پيانوها بسيار کم بوده و حداکثر حدود ۲۰ سانتيمتر است.
رنج بعدي پيانو هاي کنسول (Console) است که از ارتفاع حدود ۱۰۰ سانتيمتر شروع مي شود و تا حدود ۱۱۰ سانتيمتر ادامه پيدا مي کند. ساختمان سازه آنها بگونه اي است که بدنه اي بسيار محکم و بادوام دارند و معمولآ در آموزشگاه ها يا مدارس موسيقي و نيز استوديوها براي تمرين - نه معمولآ ضبط - از آنها استفاده مي شود. انواع آمريکايي اين پيانوها - که در بازار ايران کم هستند - زيبايي خاصي دارند و روي بدنه خارجي آنها زياد کار شده است.
اگر قصد داريد از ابتدا پيانويي بخريد که به احتمال زياد ديگر آنرا عوض نکنيد، حتمآ از نوع کنسول انتخاب کنيد، چراکه قيمت و دوام خيلي خوبي دارند. بدنه اين پيانوها بخصوص در قسمت کي برد، محل قرار دادن نت موسيقي (Music Rest) و نيز ديواره هاي اطراف کي برد به گونه اي ساخته شده است که شباهت زيادي به پيانو هاي بزرگ (رويال) دارد. به تفاوت سطح بالايي پيانو از کي برد در پيانوهاي اسپينت و کنسول دقت کنيد.
پيانو ديواري حرفه اي
از ارتفاع ۱۱۰ سانتيمتر به بالا معمولآ پيانوهاي حرفه اي شروع مي شود، ارتفاع اين پيانو ها ممکن است در بهترين حالت به ۱۳۳ سانتيمتر هم برسد. البته ناگفته نماند که برخي از مدل هاي بسيار قديمي پيانوهاي ديواري تا ارتفاع ۱۵۰ سانتيمتر هم ساخته شده اند، اما امروزه حداکثر در ارتفاع ۱۳۳ و اغلب ۱۳۰ سانتيمتر ساخته مي شوند. فراموش نکنيد که طول سيم ها، کيفيت سيستم انتقال نيرو (Action) سايزهاي بالاي اين پيانوها از بسياري پيانوهاي بزرگ (رويال) که در ابعاد کوچک ساخته مي شود بهتر است.
همانند پيانوهاي ديوراي پيانوهاي بزرگ (رويال) در اندازه هاي مختلف ساخته مي شوند که تفاوت اصلي آنها با يکديگر در طول پيانو است. طول يک پيانو بزرگ (رويال) از قسمت جلوي کيبورد تا انتهاي پشتي آن اندازه گيري مي شود. امروزه با توجه به ساخت صنعتي اين پيانوها قيمت آنها نيز کاهش چشمگير پيدا کرده بگونه اي که مي توان با بودجه نه خيلي زياد اندازهاي کوچک آنرا تهيه کرد.
کوچکترين سايز اين پيانوها Baby (بچه) ناميده مي شود. طول اين پيانوها از حدود ۱۴۵ سانتيمتر شروع مي شود و تا حداکثر ۱۶۰ سانتيمتر ادامه دارد. پيانوهاي Baby طرفداران بسياري دارد چرا که ابعاد آنها بگونه اي است که در بسياري از خانه ها مي توان براي نگهداري آن محلي را اختصاص داد. تجربه نشان داده است که اغلب پيانوهاي Baby بهتر از پيانوهاي خوب ديواري نيستند پس اگر الزام خاصي نداريد، خريد يک پيانو خوب ديواري بر يک پيانو Baby ارجحيت دارد.
سايز بعدي پيانوهاي متوسط يا Medium Grand هستند. طول آنها از حدود ۱۶۰ سانتيمتر شروع مي شود و تا حدود ۲۱۵ سانتيمتر ادامه دارد. Professional Grand سازي در حدود ۱۹۰ سانتيمتر در اين رنج است که معمولآ نوازندگان حرفه در منزل از آن استفاده مي کنند. از حدود ۲۰۰ - ۲۱۵ سانتيمتر پيانوهاي بزرگ را با نام Artist مي شناسند که هنرمندان در اجراها از آنها استفاده مي کنند.
طول سيم بلند، صفحه صداي وسيع و جعبه بزرگ از جمله ويژگي هاي اين پيانوها است که به آن توانايي توليد حجم صداي بالا مي دهد. با توجه به ابعاد اين رنج از پيانوهاي بزرگ (رويال) از آنها معمولآ بعنوان پيانوهاي خاص در مدارس موسيقي، استوديوهاي ضبط، سالن هاي کوچک و متوسط کنسرت و ... استفاده مي شود.
بزرگترين سايز پيانوهاي بزرگ (رويال) ممکن است تا ۲۷۵ سانتيمتر هم طول داشته باشند که معمولآ جز در اجراهاي بسيار جدي موسيقي و سالن هاي کنسرت بزرگ و تالارهاي اجراي موسيقي کاربردي ندارند. برخي از اين سازها در قسمت باس تعداد کليد هاي بيشتري هم دارند و ممکن است بجاي ۸۸ تا ۹۶ کلاويه داشته باشند. پيانوها در اين رنج با نامهاي Half Concert يا Full Concert با توجه به طول آنها نيز ناميده شوند.
● مقايسه بين پيانو ديواري و بزرگ (رويال)
سئوالي که همواره براي نوازندگان مبتدي و خريداران پيانو مطرح است اينکه کدام يک از اين نوع ساز بهتر است و يا تفاوت عمده آنها در چيست؟
اگر تفاوت قيمت و شکل ظاهري اين دو ساز را کنار بگذاريم تفاوت اصلي اين دو ساز که بسيار قابل هم توجه است، تنها در سيستم انتقال نيرو (Action) از کلاويه ها به چکشها - و البته سيستم هاي خفه کن هر سيم (Damper) - است. اين اختلاف طبيعتآ به اين دليل است که سيم هاي پيانو ديواري عمودي و سيم هاي پيانو بزرگ (رويال) افقي است. نمود بارز اين تفاوت تفاوت حسي است که هنگام نوازندگي با اين دو ساز آنرا احساس مي کنيم.
در پيانوهاي بزرگ (رويال) سيم ها افقي هستند و چکشها بصورت افقي از پايين به بالا ضربه مي زنند براي همين هنگام زدن ضربه به کلاويه، نيروي انتقالي به چکش در جهت خلاف جاذبه زمين است و اين باعث مي شود کلاويه هاي پيانو بزرگ (رويال) هنگام زدن ضربه سنگين تر باشد. برعکس هنگام برگشت چکش، جاذبه به برگشت آن کمک مي کند و چکش سريعتر برمي گردد و لذا نوازنده مي تواند با سرعت بالاتري يک کلاويه را درجا نواخته و نت هايي با تمپوي بالا روي يک کلاويه اجرا کند. به همين دليل معمولآ سرعت پاسخگويي يک کلاويه در پيانوهاي بزرگ (رويال) بهتر از پيانوهاي ديواري است.
اما در پيانوهاي ديواري سيم ها و چکشها عمودي هستند و جاذبه تقريبآ تاثير يکساني به چکش چه در هنگام ضربه زدن و چه در هنگام بازگشت، وارد مي کند. به همين خاطر سرعت اجرا در پيانوهاي عمودي عمومآ از پيانو با کيفيت مشابه افقي پايين تر است.
دقت کنيد که فاکتور توان اجراي سريع تنها براي نوازندگي قطعات بسيار پيچيده با تمپوهاي بسيار بالا مورد نياز است و يک پيانوهاي خوب ديواري مي تواند در سرعت هاي معمولي و حتي بالا بازده خوب و قابل قبولي را از خود نشان دهد.
يک راهنمايي مهم آنکه اگر بودجه محدودي داريد هرگز اقدام به خريد پيانو بزرگ (رويال) نامرغوب و با ابعاد کوچک نکنيد، در عوض يک پيانو ديواري مرتفع با سيم هاي بلند و کيفيت خوب تهيه کنيد.
پيانو ديجيتال
پيانوهاي ديجيتال امروزي چه از لحاظ صدا و چه از لحاظ کيفيت لمس و پاسخ کلاويه ها به اندازه هاي يک پيانو آکوستيک بسيار نزديک شده اند. بگونه اي که امروزه در بسياري از استوديوهاي ضبط به دليل سهولت صدا گيري از پيانو ديجيتال، معمولآ از آنها براي ضبط موسيقي استفاده مي شود.
شما با هزينه اي که براي خيرد يک پيانو زيرمتوسط آکوستيک مي پردازيد مي توانيد يک پيانو خوب ديجيتال خريداري کنيد. بعنوان مثال شما هرگز نخواهيد توانست با حدود دو ميليون تومان يک پيانو آکوستيک قابل قبول خريداري کنيد، اما با همين مبلغ مي توانيد يکي از بهترين پيانو هاي ديجيتال موجود را خريداري کرده از نواختن آن لذت ببريد.
جاي هيچگونه نگراني هم نيست، چنانچه پيانو ديجيتال را از فروشگاه هاي معتبر و احيانآ نمايندگي آن - که اخيرآ در تهران بسياري از مارک ها نمايندگي دارند - تهيه کنيد، هيچ گونه خطري سرمايه گذاري شما را تهديد نمي کند. تکنولوژي ساخت اين دستگاه ها آنقدر پيشرفته کرده است که بندرت مشکل خاصي براي آنها بوجود مي آيد.
● مزاياي عمومي استفاده از پيانوهاي ديجيتال
شايد مهمترين نکته آن باشد که شما مي توانيد صداي اين ساز را کم کرده و يا حتي به هنگام شب با يک هدفون به تمرين نوازندگي خود بپردازيد، بدون آنکه موجب آزار افراد خانواده يا همسايگان شويد.
از ديگر مزاياي اين سازها آن است که انواع مرغوب آنها معمولآ داراي نمونه صداي (Sample Font) بهترين پيانوهاي موجود دنيا هستند. بنابراين شما مي توانيد با خريد يک ساز ديجيتال از صداي بهترين پيانوها استفاده کنيد. اين نکته بسيار مهم است چرا که سبک هاي خاص موسيقي معمولآ گونه هاي متفاوت رنگ صدا را مي طلبد ممکن است شما در جايي نياز به يک صداي گرم و مهربان داشته باشيد و در سبک موسيقي ديگر صدايي تيز و شفاف.
اين پيانوها معمولآ داراي بانک صوتي گسترده تري هستند و معمولآ علاوه بر انواع پيانوهاي آکوستيک، صداي انواع پيانوهاي الکتريک قديمي از انواع دهه ۶۰ گرفته تا صداي زيباي پيانو هاي Rhodes را نيز شامل مي شوند. بنابراين شک نداشته باشيد که با تهيه يکي از اين پيانوها بيشترين استفاده را از ساز خود خواهيد برد.
اغلب پيانوهاي ديجيتال داراي يک ريتم باکس ساده نيز هستند که معمولآ شامل انواع ريتم هاي ۳ و ۴ ضربي هستند. مزيت وجود اين ريتم باکس آن است که شما مي توانيد به سهولت همانند يک مترونوم از آنها استفاده کنيد و قطعه تمريني خود را دقيقتر اجرا کنيد.
پيانوهاي ديجيتال در انواع مبله و Stage ساخته مي شوند. نوع مبله آن دقيقآ در ابعاد پيانوهاي آکوستيک است اما نوع Stage پايه ندارد و تنها يک بدنه است که کيبرد را شامل مي شود. براي استفاده از اين نوع احتياج به تهيه يک ميز يا پايه داريد. هرچند به دليل عريض بودن اين نوع از ساز جابجايي آن حتي با اتومبيل دشوار است - چراکه در اتومبيلهاي معمولي جا نمي گيرد - اما در هر صورت چنانچه نياز باشد جابجا کردن اين ساز به مراتب ساده تر از يک پيانو آکوستيک است و اين خود يکي از امتيازات اين پيانو ها است.
تمامي اين سازها نسبت به ضربه وارد شده به کلاويه حساس هستند و بخوبي رفتار انگشتان شما با کلاويه را حس مي کنند. پيانوهاي ديجيتال مبله معمولآ داراي آمپلي فاير و بلندگو هستند اما انواع Stage آنها فقط خروجي Audio و هدفون دارند، لذا براي استفاده از آنها بايد آمپلي فاير و بلندگو يا مونتور بکار برد.
داشتن پورت هاي خروجي صوتي و MIDI از ديگر مزاياي اين سازها است که به شما کمک مي کند بتوانيد ساز خود را به کامپيوتر متصل کرده آنرا توسط يک نرم افزار Sequencer کنترل کنيد و يا خروجي را ضبط کنيد و پردازش هاي مورد نظر را روي آن انجام دهيد.
● انواع Action پيانوهاي ديجيتال
در پيانوهاي آکوستيک Action به سيستمي گفته مي شود که نيروي وارده شده به کلاويه را به سيم ها منتقل مي کند. در پيانوهاي ديجيتال عملآ چنين سيستمي لازم نيست و نقش سيستم Action در آن است که تا حد ممکن وضعيت Action پيانو آکوستيک را براي ساز ديجيتال شبيه سازي کند.
بطور کلي دو نوع Action در پيانوهاي ديجيتال متداول است يکي بنام Hammer Action (چکشي) و ديگري Action اي است که به Weighted (سنگين يا وزندار) معروف است. برخي از سازندگان از ترکيب اين دو Action نوعي جديدي بنام Weighted - Hammer ساخته اند که سعي شده ويژگيهاي هر دو اکشن را داشته باشد. همچنين در گونه هاي مرغوب پيانوهاي ديجيتال نوع خاصي از Action چکشي تحت عنوان Progressive ساخته شده است که در ادامه راجع به آن توضيح خواهيم داد.
جداي از Action که کيفيت لمس و بازخور کلاويه را مشخص مي کند جنس کلاويه نيز بسيار مهم است. در انواع بسيار مرغوب پيانوهاي ديجيتال، براي آنکه نوازنده احساس کند با پيانو آکوستيک کار مي کند، حتي کلاويه ها از جنس چوب ساخته مي شوند. معمولآ پيانوهاي ديجيتالي که توسط کارخانه هاي سازنده پيانوي آکوستيک، ساخته مي شوند داراي کلاويه هاي چوبي هستند يا حداقل اينگونه انتخابي را براي شما دارند. در غير اينصورت بندرت سازنده پيانوي ديجيتالي را مي توان پيدا کرد که در پيانو خود از کلاويه هاي چوبي استفاده کند.
دقت کنيد که کيفيت لمس کلاويه ها در پيانوهاي ديجيتال بسيار با کلاويه هاي کيبردهاي معمولي متفاوت است و به همين دليل اغلب افرادي که با کيبردهاي معمولي کار کرده اند نمي توانند با پيانوهاي ديجيتال نوازندگي کنند و برعکس.
پيانوهايي که از سيستم Weighted Action استفاده مي کنند معمولآ ارزانتر هستند. خاصيت اين Action آن است که برخلاف کلاويه هاي کيبرد هاي معمولي به کلاويه پيانو ديجيتال وزن مي دهد، به عبارتي براي نواختن ساز بايد نيروي بسيار بيشتري به کلاويه وارد کنيد. کلاويه هاي اين سيستم همگي سنگين هستند و وزني - در واقع نيرويي که با انگشت شما وارد مي شود - را که شما هنگام نواختن حس ميکند در طول مسير رفت و برگشت کلاويه يکسان است.
اما Action هاي چکشي سيستم پيچيده تري دارند. اين نوع از Action سعي مي کند کلاويه را همانند يک پيانو آکوستيک شبيه سازي کند و براي همين کلاويه اين نوع از سازها همانند پيانو آکوستيک، لقي ابتداي مسير رفت را داشته، سپس سنگين شده و هنگام بازگشت مانند کلاويه آکوستيک به انگشت ضربه وارد مي کنند.
Progressive Action گونه پيشرفته تري است از اکشن چکشي که در آن پاسخ ضربه اي کليدها از قسمت بم به زير متفاوت است. در يک پيانو آکوستيک هرچه از سمت چپ به راست حرکت مي کنيم کلاويه هاي سبکتر شده و راحت تر اجرا مي شوند، اين حالت دقيقآ در پيانو ديجيتال با اکن Progressive شبيه سازي شده است و شما بسادگي تفاوت نت هاي زير سمت راست را نسبت به نت هاي بم احساس خواهيد کرد.
دقت کنيد که Action يک پيانو ديجيتال مرغوب معمولآ به مراتب از پيانوهاي آکوستيک هم قيمت، بهتر است و اين مي تواند نکته مهمي باشد براي انتخاب ساز.
● تنظيم ديجيتالي Action
يکي از ويژگي هاي متمايز پيانوهاي ديجيتال کنترل پاسخ صوتي به ضربه وارد شده به کلاويه است. معمولآ شما مي توانيد حداقل در سه سطح Hard، Medium و Soft صوت خارج شده از ساز را کنترل کنيد. اين ويژگي به شما امکان مي دهد حساسيت کلاويه هاي ساز را نسبت به ضربه وارد شده به آنها تنظيم کند. در حالت Hard شما بايد نيروي زيادي وارد کنيد تا صداي ساز بلندتر شود اما در حالت Soft با آورد نيرو کم صداي بلند تري از ساز بيرون خواهد آمد.
● پدال
تمام پيانوهاي ديجيتال داراي پدال هستند و به شما اجازه مي دهند که همانند پدال Sustain نت هاي نواخته شده را کنترل کنيد. نوع معمولي آنها فقط يک حالت دارد به عبارتي يا Sustain بصورت کامل گرفته شده و يا بصورت کامل بسته است. هرچند از طريق کنترلهاي موجود مي توان ميزان Sustain را کم يا زياد کرد اما يک نوازنده حرفه اي معمولآ به پدالي احتياج دارد که به هنگام نوازندگي بتواند ميزان Sustain را کم و زياد کند.
در انواع مرغوب پيانوهاي ديجيتال اين مشکل رفع شده و پدال Sustain مي تواند در چندين حالت ميزان کشش داده شده به نتها را کنترل کند.
واقعيت آن است که کيفيت صدا و Action پيانوهاي ديجيتال به قدر پيشرفت کرده که بسياري از نوازندگان مطرح دنيا از اين سازها استفاده مي کنند. اگر با يکي از انواع مرغوب آن يک ساعت کار کنيد و سپس سراغ يک پيانو آکوستيک برويد، متوجه خواهيد شد که Action پيانو ديجيتال حتي مي تواند بهتر از پيانو آکوستيک باشد.

وقتي هارمونيكهاي مختلف ، تارهاي مختلف ساز با هم به طور كامل كوك نمي‌شوند در داخل صوت موسيقي ناهنجاريهايي شنيده مي‌شود كه اختلاف جزئي با آهنگ اصلي دارد ...

صوت موسيقي يا نت ، صوتي است كه از ارتفاعهاي منظم تشكيل شده است و اثر خوشايندي بر گوش انسان دارد. صوتي را كه مي‌شنويم به خصوصيتهاي گوش و ساز و كار شنوا ...

وقتي هارمونيكهاي مختلف ، تارهاي مختلف ساز با هم به طور كامل كوك نمي‌شوند در داخل صوت موسيقي ناهنجاريهايي شنيده مي‌شود كه اختلاف جزئي با آهنگ اصلي دارد ...

صوت موسيقي يا نت ، صوتي است كه از ارتفاعهاي منظم تشكيل شده است و اثر خوشايندي بر گوش انسان دارد. صوتي را كه مي‌شنويم به خصوصيتهاي گوش و ساز و كار شنو ...

دانلود نسخه PDF - پيانو