up
Search      menu
گیاه شناسی :: مقاله پسته PDF
QR code - پسته

پسته

گياه پسته

●تاريخچه :
پسته گياهي است كه از ديرباز در نقاط مختلف ايران مورد كشت و پرورش قرار مي گرفته است. جنگل هاي وحشي و خودروي پسته در ناحيه شمال شرقي ايران و نواحي هم مرز با تركمنستان و افغانستان پيشينه اي باستاني دارد و تصور مي رود كه درخت پسته حدود ۴ ۳ هزار سال قبل درايران اهلي شده و مورد كشت وكار قرارگرفته است.
اولين ارقام پسته در ايران حاصل پرورش و اهلي كردن درختان پسته وحشي بوده است كه تعداد اين ارقام بسيار محدود و شكل ظاهري آن با محصول پسته خودرو شباهت داشته است.كم كم بر اثر پيوند و جابجائي اين ارقام و توجه باغداران از نظر درشتي دانه هاي پسته تا حدودي تحول ايجاد شده و ارقام جديدي بوجود آمده است.
●ارزش اقتصادي :
پسته به عنوان يك محصول استراتژيك جايگاه خاصي را در بين توليدات دارا مي باشد. اين محصول بخش عمده اي از صادرات غيرنفتي را تشكيل مي دهد . درشرايط كنوني حدود ۵۵ درصد از توليد و بيش از ۶۰ درصد از صادرات جهاني پسته در اختيار كشور ما بوده و درآمد ارزي حاصل از صادرات پسته بيش از ۴۰۰ ميليون دلار مي باشد.
●سطح زير كشت :
درحال حاضر سطح زير كشت پسته در ايران بيش از ۳۶۰,۰۰۰ هكتار مي باشد كه استان كرمان با مجموع بيش از ۲۷۰,۰۰۰ هكتار باغ هاي بارور و غير بارور، ۷۷ درصد محصول كل كشور را توليد و به عنوان مهمترين منطقه پسته كاري ايران و دنيا محسوب مي شود . ضمناً ساير استان هاي پسته خيز عبارتند از : يزد، خراسان، فارس، سمنان، سيستان و بلوچستان، قزوين، مركزي، اصفهان و قم مي باشند كه بيش از ۹۰,۰۰۰ هكتار سطح زيركشت باقيمانده را به خود اختصاص مي دهند.
●گونه هاي پسته در ايران :
از گونه هاي جنس Pistacia تنها P.vera (پسته اهلي) P.khinjuk (چاتلانقوش، كسور، گلخونك يا خنجك) و P.mutic (بنه) موجود است. چاتلانقوش و بنه پايه هاي مناسبي براي پيوند درختان پسته اهلي به شمار مي روند.
P.vera در بين گونه هاي فوق تنها درختي است كه به صورت اهلي درآمده و نوع وحشي آن نيز در جنگل هاي سرخس واقع در منطقه مرزي شمال شرقي كشور يافت مي شود.
●ارزش غذائي :
دانش امروز برتري هاي پسته را از پاره اي جهات بر بسياري از خوراكي هاي مقوي و مغذي از جمله خاويار، ميگو، گوشت قرمزو سفيد و .... را به اثبات رسانيده است.
جدول زير مواد و عناصر موجود در ۱۰۰ گرم مغز پسته را نشان مي دهد.
●گياه شناسي پسته :
درخت پسته اهلي ) (Pistacia Vera L.) متعلق به تيره سماق (Anacardiaceae) است جنس Pistacia داراي ۱۱ گونه است كه همگي آ نها از خود، تربانتين يا سقز ترشح مي كنند.گياهان اين تيره بصورت درخت يا درختچه هستند.
درخت پسته داراي برگ هاي مركب شانه اي است و هربرگ يك جوانه جانبي را در برمي گيرد. اكثر جوانه هاي جانبي به گل آذين اوليه مبدل مي شوند و يك محور اصلي را تشكيل مي دهند كه در سال بعد خوشه پسته را توليد مي كنند. بنابراين اين خوشه هاي پسته به صورت جانبي بر روي شاخه يكساله مي شوند.
از نظر گياه شناسي ميوه پسته در رديف ميوه هاي شفت طبقه بندي مي شود ميوه هاي شفت متشكل از سه قسمت : لايه برون خارجي، لايه ميان گوشتي و لايه درون برسخت هستند كه درون بر، هسته را مي پوشانند. تفاوت ميوه هاي شفت در بخش خوراكي آنها است. در پسته و بادام، هسته (مغز) به صورت خوراكي مي رسد، در حالي كه ساير ميوه جات شفت (زردآلو، هلو)، هسته سخت دارند و ميان برگوشتي بخش خوراكي ميوه مي باشد.
درخت پسته دو پايه است، يعني براي توليد ميوه به وجود هر دو پايه نر و ماده نياز مي باشد و تشخيص درخت نر و ماده از يكديگر به جز از روي گل آنها (آن هم در فصل بهار و به هنگام گل دادن ) ميسر نيست.
گل ها فاقد گلبرگ و غده هاي شهد ساز بوده، بنابراين زنبور عسل را به خود جلب نمي كند و گرده گل توسط باد پراكنده مي شوند. درخت پسته برگ ريز است، بدين معنا كه در پاييز خزان نموده و زمستان را در خواب مي گذراند.
ريشه زائي درخت پسته به صورت محوري و عمودي است و تا عمق بيش از دو متر داخل خاك فرو مي رود. سيستم ريشه زائي عمقي درخت را قادر مي سازد تا به اعماق خاك نفوذ كرده و از آب و مواد موجود در آن به خوبي تغذيه نمايد و از اين رو درختان پسته قابليت سازش با دوره هاي طولاني خشكسالي را دارند.
قدرت توليد ريشه فرعي در درخت پسته خيلي ضعيف است و هرگاه انتهاي ريشه اصلي قطع شود، درخت خشك شده و از بين مي رود.
مرحله نونهالي درخت پسته طولاني است. تا قبل از پنج سالگي، درختان ميوه كمي توليد مي كنند و از ۱۰ تا ۱۲ سالگي باردهي كامل و اقتصادي درخت آغاز مي شود.
درخت پسته عادت به رشد عمودي دارد، به نحوي كه رشد سريع جوانه انتهائي از رشد جوانه هاي جانبي در درختان مسن تر جلوگيري مي كند. اين ويژگي ها بر نحوه تربيت نهال هاي جوان، هرس درختان بالغ و جوان سازي درختان مسن تاثير زيادي دارد.

پسته داراي مواد غذايي فراواني است و بنابراين براي تقويت بيماران و اشخاص ضعيف مناسب است . در صد گرم مغز پسته مواد زير موجود است : آب ...

● احداث باغ ▪ خصوصيات خاك: كشت پسته در رده هاي مختلفي از خاك با موفقيت انجام مي شود. در مناطق پسته كاري ايران بافت شني لومي كه يك باقت متوسط مي باشد ب ...

در صورت وجود مسائلي از جمله وضعيت ژنتيكي برخي پايه ها و يا پايه و پيوندكها، تغييرات موضعي pH و... كمبودهايي به صورت خفيف و يا لكه اي در طولاني مدت مشا ...

کليات گياه شناسي درخت پسته گياهي است دو پايه يعني گلهاي نر و ماده جدا از يکديگر و روي درخت مجزا قرار گرفته است. گل آذين درخت پسته بطور کلي خوشه‌اي است ...

پسته گياهي دو پايه و گل هاي نر و ماده به صورت خوشه و بطور جانبي بر روي شاخه هاي يك ساله ظاهر مي شوند. هر خوشه حاوي تعداد زيادي گل مي باشد. توليد جوانه ...

● ارقام پسته ايران ۱) بادامي راور Badami ravar ۲) خنجري دامغان Khanjari damghan پسته كشور به دليل مصرف بي رويه و نامتعادل كودهاي در گذشته با كمبود شدي ...

در ايران علاوه بر مرکبات به ساير درختان منجمله بادام، زردآلو، گيلاس، اوکالپتوس و … پسته، انار، توت، حمله مي کند. ولي بيماري در همه گياهان اهميت ندارد، ...

يکي از آرزوهاي من در دوران کودکي اين بود که درخت سيب حياط خانه به يک درخت شکلات تبديل شود. هر روز صبح بلافاصله پس از برخاستن از خواب به درخت سيب نگاه ...

دانلود نسخه PDF - پسته