up
Search      menu
تولید و کشاورزی :: مقاله پرورش گوساله PDF
QR code - پرورش گوساله

پرورش گوساله

در اين مقاله پرورش گوساله در دو قسمت عمده پرورش گوساله و مراقبت از گوساله بعد از تولد بررسي خواهد شد.
● کنترل تنفس:
- بعد از خروج گوساله وضعيت تنفس آن را کنترل کنيد( تحريک سوراخ بيني با يک تکه کاه باعث تحريک تنفس خواهد شد.)
- در حالت طبيعيفرورفتگي بيش از حد دنده يا خرخر کردن نبايد وجود داشته باشد.
- سعي کنيدمايعات مخاطي را از دهان و سيستم تنفسي گوساله خارج کنيد.
- در موارد سخت زاييلازم است گوساله را روي يک ميله از پا به پايين آويزان کنيد تا مواد مخاطي وارد شدهبه گلو خارج شوند.
● خشک کردن گوساله:
- براي خشک شدن گوساله را مدتي درکنار مادر قرار دهيد اين کار علاوه بر خشک شدن گوساله، در به جريان انداختن خون دربدن گوساله بسيار اهميت دارد. مگر اينکه که گاو شما مبتلا به بيماري باشد و احتمالانتقال آن از طريق ليسيدن به گوساله وجود داشته باشد ( مانند يون) . بنابراين دراين مورد با دامپزشک خود مشورت کنيد.
- اگر به هر دليلي اين کار توسط مادرانجام نمي شود، گوساله را با يک حوله خشک و تميز خشک کنيد.
● ضدعفوني بندناف:
- براي جلوگيري از عفونت بند ناف ، بلافاصله بعد از تولد بند ناف را درمايع ضدعفوني مناسب ( محلول يد ۷% ) فروبريد .
- از بستن و گره زدن بند نافخودداري کنيد.
- کار ضدعفوني را همراه با هر بار خوراندن آغوز تکرار کنيد بهاين ترتيب بند ناف بطور طبيعي خشک شده و خواهد افتاد.
● خوراندن آغوز:
- ماک ( آغوز) چيست؟ ماک يا آغوز اولين ترشح غده پستاني بعد از تولداست و منبع سرشاري از پروتئين ، عناصر معدني و آنتي بادي ها بشمار مي رود. موادجامد آغوز تقريباً ۲ برابر شير معمولي است که بيشتر به بخش پروتئيني آن مربوط ميباشد. اين ماده مغذي معمولاً تا ۶ دوشش اول بعد از تولد از پستان خارج مي شود امارفته رفته از مقدار مواد ايمني زاي آن کاسته مي شود و ترکيبات آن به ترکيبات شيرکامل تبديل مي شود. طوري که ميزان گلوبولينهاي ايمني در دوشش دوم و سوم نسبت بهدوشش اول به ترتيب ۳۰ و ۷۰ درصد کاهش مي يابد.
- گوساله بر خلاف نوزاد انسانايمينوگلبولينها را از طريق جفت ( درشکم مادر ) دريافت نمي کند ولي در عوض اولينشير گاو يا ماک حاوي گلبولينها ي ايمني زا و بسياري از موا د مغذي است که بايد هرچه سريعتر توسط گوساله مصرف شود.
- ايمونوگلبولينها مولکولهاي پروتئيني بزرگي هستند که در گوساله ايجاد مصونيت در برابر بيماريهاي مختلف مي کند.
- بلافاصله بعد از تولد گوساله در ديواره روده گوساله منافذ بزرگي وجود دارد که به او قدرت جذب اين مولکولهاي بزرگرا بدون هضم مي دهد.
- در حدود ۱۲تا ۲۴ ساعت اوليه زندگي گوساله اين منافذ رفته رفتهبسته مي شوند و قدرت جذب اين پروتئينهاي بزرگ در روده بطور چشم گيري کاهش خواهديافت.
- در دادن آغوز مادر به گوساله هرگز درنگ نکنيد. اولين آغوز بايد در طولحداکثر نيم ساعت بعد از تولد به گوساله داده شود.
- آغوز اولين دوشش بعد اززايمان داراي موا ايمني زاي بيشتري مي باشند و در دوششهاي بعدي از غلظت اين مواکاسته ميشود. بنابراين حداقل در ۶ ساعت اول زندگي حتماً بايد آغوز دوشش اول بهگوساله ها خورانده شود.
- براي اطمينان از اينکه مواد ايمني زا به اندازه کافيوارد بدن گوساله شده است در ۸ ساعت اول زندگي هر ۲ ساعت يکبار آغوز را به گوسالهبدهيد.
- گوساله بايد در اولين ۱۲ ساعت عمر خود ۸ تا ۱۰ درصد وزن بدن آغوزدريافت کرده باشد.
- سعي کنيد ماک هر گاو را به گوساله خودش بخورانيد.
- بهخاطر داشته باشيد ماک گاو نسبت به ماک تليسه مواد ايمني زاي بيشتري دارد. بنابرايناگر ماک گاو مسن سالمي را اضافه بر گوساله اش داريد مي توانيد به گوساله تليسه خودبخورانيد.
- دماي آغوز در هنگام تغذيه بايد درحدود دماي بدن باشد ( ۳۸ الي ۴۰در جه سانتيگراد)
- اگر گوساله تمايلي به خوردن آغوز ندارد بهتر است از خوراکدهنده مري استفاده کنيد تا ماک اول حتماً به گوساله داده شود.
- کيفيت ماک راکنترل کنيد. براي اين کار مي توانيد از ماک سنج استفاده کنيد.
- ماک اضافي ( بخصوص در دوشش اول ) را در فريزر به صورت منجمد ذخيره کنيد تا همواره ماک در دسترسداشته باشيد. اين کار در مورد ماکهاي با کيفيت خوب اهميت بيشتري دارد.
- آغوزرا در ظروف پلاستيکي ذخيره کنيد. زيرا آغوز روي ظروف فلزي اثر مي گذارد.
- ظرفمحتوي آغوز را دربسته نگهداريد.
- هرچه مدت ذخيره آغوز بيشتر باشد، مواد غذاييآن بيشتر از بين مي رود.
- بعد از گذشت ۲۴ ساعت از تولد هر چند قدرت جذب بهپروتئينهاي بزرگ به صفر مي رسد اما خوراندن آغوز حداقل به مدت ۳ روز براي ايمنيدستگاه گوارش و رساندن مواد مغذي به گوساله بسيار مهم است.
- در اين مدت سعيکنيد گوساله را به خوردن شير با سطل عادت دهيد . در اين کار حوصله زيادي بايد بهخرج داد.
● دستگاه گوارش در گوساله
- معده گوساله نيز مانند گاو بالغ ۴ قسمت دارد با اين تفاوت که نسبتبخشهاي مختلف در گاو گوساله تازه متولد شده متفاوت مي باشد:
- معده گوساله هاي تازه متولد شده شبيه يک حيوان تکمعده اي است. رشد بافت شکمبه ,نگاري در طي سن ۳ تا ۸ هفتگي گوساله خيلي سريع بوده ۴تا ۸ برابر سريعتر از رشد کل بدن مي باشد.
● رشد و تکامل شکمبه:
- مادامي که گوساله با شيرتغذيه مي شود، شکمبه توسعه نيافته باقي مي ماند.
- با آغاز خوردن خوراک جامد،جمعيت ميکروبي در شکمبه و نگاري مستقر شده و تکامل شکمبه آغاز مي شود. اين وضعيتاکثراً در ۳ هفته اول پس از تولد ايجاد مي شود.
- عوامل متعددي در نمو شکمبه ونگاري موثر مي باشند . اسيدهاي چرب فرار حاصل از تخمير استارتر (کنسانتره مخصوصگوساله ها) در اين مسئله مهمترين نقش را بازي مي کند.
- مصرف آب تازه در فراهمکردن محيط مناسب براي رشد ميکروارگانيسم ها بسيار مهم مي باشد.
- فعاليت شکمبهدرسن ۳ ماهگي همانند فعاليت آن در دام بالغ خواهد بود.
● تغذيه گوساله هاي شيرخوار:
- هزينه تغذيه ۵۵ تا ۶۰ درصد هزينههاي پرورش تليسه ها را در بر مي گيرد. بنابراين تغذيه صحيح اهميت زيادي در سوددهيگاوداري دارد.
- تغذيه صحيح در زمان گوسالگي در رسيدن به موقع به وزن و قدتلقيح بسيار موثر است.
● شير:
- بعد از اتمام دوره ۳ روزه تغذيه با آغوزبايد تغذيه با شير يا شير جانشين را آغاز کرد.
- شير کامل غذاي مايع مرغوبي استکه گوساله ها با تغذيه آن به خوبي رشد مي کنند.
- شير گاوهارا بعد از درمانآنتي بيوتيک نمي توان فروخت در عوض مي توان به مصرف گوساله ها رساند.
- گوسالهنوزاد بايد از شير تازه مادر تغذيه نمايد و شير گاوهايي که از نظر ابتلا به امراضمسري مثل سل و بروسلولز مشکوک هستند بايد جوشيده شود.
- مصرف شير گاوهاي ورمپستاني در گوساله هاي ماده احتمالاً ايجاد گاوهائي با ورم پستان يا کارتيه هاي کورمي کند.
- پاستوريزه کردن منجربه کاهش بيماري و افزايش سرعت رشد در گوساله هاقبل و بعد از شير گيري شده.
- پاستوريزه کردن منجربه کاهش اسهال در گوساله هامي شود.
- اما پاستوريزه کردن بخصوص براي تعداد کم گوساله ها هزينه بر است.
- مقدار شيري که بايد به حيوان داده شود بستگي به وزن گوساله دارد .
- مقدار شير کامل و شير جانشين آماده ، در حدود ۱۰ در صد وزن بدن گوساله در نظر گرفتهمي شود.
- شير و جايگزين شير بايد در درجه حرارت ثابت نزديک درجه حرارت بدنتغذيه شود.
- به درجه حرارت پايين شير بخصوص در محيط سرد توجه فراوان داشتهباشيد.
- دقت در برنامه غذايي مقدار شيري که در هر وعده بايد گوساله مصرف نمايدداراي اهميت ويژه اي است.
- اگر در يک وعده شير کمتر و در وعده ديگر شير بيشتريبه حيوان داده شود ممکن است موجب نفخ معده و سوء هاضمه شده ايجاد اسهال و دل دردوگاهي مواقع باعث تلف شدن حيوان گردد.
- اگر شير زيادي به گوساله خورانده شودباعث کاهش جذب و کسالت حيوان مي شود.
- مقدار چربي شير ممکن است سبب دل درد وسوء هاضمه شود پس اگر شيري بيشتر از ۴ % چربي داشت با افزودن آب گرم يا شيري کهچربي اش گرفته شده باشد ميزان چربي شير را تقليل مي دهيم.
● شير جايگزين:
- شير کامل غذايي است عالي . اما در صورت بالا بودن قيمت شير در بازار مي توانگوساله ها را با شير جانشين تغذيه کرد.
- محاسن جايگزين شير عبارتست از :
- يکنواختي محصول در روزهاي متوالي
- سهولت ذخيره
- کنترل بيماري
- سوداقتصادي
- جايگزينهاي شير دو منشأ گياهي و حيواني دارند. به اين موضوع درانتخاب شير خشک توجه خاص داشته باشيد.
- بخصوص در يک ماه اول زندگي بايد از شيرخشکي استفاده کرد که منشأ شير داشته باشد.
- در انتخاب شير جايگزين شير خود دقتنمائيد.
- پيشنهادهاي مربوط به مخلوط کردن روي برچسب را بايد به دقت اجرا کنيد.
- مخلوط کردن شير جايگزين شير بايد تا موقعي ادامه يابد که همه پودر درسوسپانسيون حل شده و تکه هاي يزرگ پودر در سطح يا ته ظرف باقي نماند.
- شيرجايگزين بايد در آب معلق بماند و ته نشين نشود.
- زياد مخلوط شدن شير خشک ايجادکف زياد و جدا شدن چربي و تشکيل يک لايه روغني در سطح ظرف مي کند.
● خوراک آغازين:
- مصرف زود هنگام خوراک خشکمهمترين عامل موثر در انتقال گوساله جوان از حالت متابوليسم و هضم پيش از نشخوار بهوضعيت حيوان نشخوار کننده بالغ مي باشد.
- فرآورده هاي تخمير اسيدهاي چربفرار(VFA) بويژه اسيدهاي پروپيونيک و بوتيريک که از تخمير کنسانتره حاصل مي شوند،عامل رشد و تکامل بافتهاي شکمبه مي باشند.
- بمحض از شير گرفتن گوساله و انتقالبه خوراک جامد, مشکلات بيماري مخصوصا اسهال , روند کاهشي نشان مي دهند .
- محتواي پروتئين خام جيره آغازين بايد در حدود ۲۰ الي ۲۲ در صد در نظر گرفت.
- ميزان انرژي (NEL) جيره آغازين بايد در حدود ۹ ۱ باشد.
- شکل فيزيکي بويژهاندازه ذرات خوراک در آماده سازي خوراکهاي آغازين براي گوساله ها فوق العاده مهم ميباشند. کنسانتره نبايد زياد آردي و نرم باشد زيرا نتيجه عکس روي رشد شکمبه خواهدداشت.
- حجم خوراک مايع تغذيه شده(بيشتر از مقادير مصرف ماده جامد) موجب کاهشمصرف خوراک مي شود.
- جثه حيوان و دسترسي به آب نيز بر مصرف خوراک تاثير دارند.
- به ازاي هر ليتر آب مصرفي بيشتر، مصرف خوراک خشک به ميزان ۸۲ گرم در روزافزايش مي يابد و افزايش وزن هم به مقادير ۵۶ گرم بيشتر مي شود.
- کيفيت جيرهمايع بر ميزان مصرف خوراک خشک موثر است.
- در گوساله هائي که شير دريافت مي کندتا بيش از ۶۵% افزايش وزن بدن به ميزان مصرف خوراک آغازين بستگي دارد و بعد از شيرگيري گوساله، بايد انتظار داشت که تغييرات در مقادير مصرف خوراک آغازين اثر زيادتريبر افزايش وزن گوساله داشته باشد.
- گوساله هاي جوان بايد تا حد ممکن در سنيناوليه به مصرف خوراک خشک تشويق شوند. اين امر براي تکامل پوشش شکمبه – نگاري موردنياز براي عملکرد خوب اهميت اساسي دارد.
- استقرار جمعيت ميکروبي بستگي به پيشسازهايي دارد که خوراک خشک آنرا فراهم مي کند.
● علوفه:
- مصرف علوفه قبل از شير گيري سبب کاهشسرعت تکامل پرزهاي شکمبه مي شود . چون اسيدهاي چرب لازم براي رشد پاپيلاهاي شکمبهرا توليد نمي کند.
- اما براي عادت دادن گوساله به مصرف علوفه بهتر است برگيونجه را بعنوان بخش علوفه اي با کيفيت بالا از حدود سن ۲ ماهگي در اختيار گوسالهقرار داد.
● آب:
- براي رشد و تکثير ميکروارگانيسمها نياز به يک محيطآبکي دارند. براي تأمين اين محيط آب تازه و تميز را در اختيار گوساله ها قرار دهيد.
- مصرف آب مصرف کنسانتره را بالا خواهد برد.
- آب را مي تواند از ۳ روزگي وهمراه با شروع مصرف جيره آغازين در اختيار گوساله ها قرار داد.
● قطع شير:
- زمان قطع شير وقتي است که گوساله شما ۳ روز متوالي مقدار ۵ ۱ الي ۲ کيلوگرم کنسانتره را دريافت مي کند. بنابراين براياينکه بتوانيد گوساله را زود از شير بگيريد، بايد او را به خوردن بيشتر کنسانترهترقيب کنيد.
- با مديريت صحيح گوساله هاي هلشتاين را مي توان در حدود ۶ هفتگياز شير گرفت.
- در رمان قطع شير به وضعيت بدني گوساله توجه کنيد. اگر گوسالهشما لاغر است بهتر است چند روز ديگر به دادن شير به او ادامه دهيد.
- در زمانقطع شير از سلامت گوساله مطمئن شويد.
- گوساله را حداقل به مدت ۵ روز بعد ازشير گيري تحت نظر داشته باشيد تا مطمئن شويد قطع شير به گوساله شما آسيبي نرساندهباشد.
- قطع شير به دو صورت ناگهاني يا تدريجي انجام مي شود . براي انتخاب اينروشها در مزرعه خود با دامپزشک يا کارشناس خود مشورت کنيد.
● اقدامات مديريتي و بهداشتي
▪ از بين بردن شاخ:
- از بين بردن شاخ براي کنترلبهتر گاوها و جلوگيري از صدمات احتمالي صورت مي گيرد.
- اين کار با خمير ( پماد) شاخسوز انجام مي شود.
- از بين بردن شاخ بايد در روز ۷ الي ۱۰ زندگي و بامشاهده تکمه شاخ بايد انجام گيرد. اين کار شوک و تنش کمتري در گوساله ايجاد مي کند.
- براي انجام کار ابتدا موهاي اطراف تکمه شاخ را بتراشيد، سپس پماد را بهاندازه يک دوريالي روي تکمه شاخ قرار دهيد.
- براي اينکه از جاري نشدن پماد بهروي صورت و چشمها مطمئن شويد بهتر است از وازلين دور تکمه شاخ استفاده کنيد.
- در استفاده از هر نوع پماد شاخسوز بهتر است دستورات روي برچسب پماد را بدقت مطالعهکنيد.
- در استفاده از پماد حتماً از دستکش استفاده کنيد.
▪ قطع سرپستانکهاي اضافي:
- اين کار بايد در روز ۷ الي ۱۰ زندگي انجام شود.
- تشخيص سرپستانک اضافي را به عهده دامپزشک يا تکنسين باتجربه بگذاريد.
- برايقطع سرپستانکها اضافي حتماً تمام نکات بهداشتي را رعايت کنيد.
جلوگيري از عادت مکيدن:
- جا دادن گوساله ها درجايگاه انفرادي و استفاده از سطل تا حد زيادي باعث از بين رفتن عادت مکيدن مي شود .
- گاهي اين عادت در بعضي گوساله ها مشاهده مي شود که ممکن است در سنين بالاترنيز مشاهده شود. اين موضوع بخصوص در گوساله هاي ماده اهميت دارد چراکه مکيدن پستانيک گوساله توسط گوساله اي که عادت به مکيدن دارد علاوه بر افزايش انتقال عواملبيماريزاي احتمالي باعث ورم پستان و گاهي کوري پستان مي شود.
- براي جلوگيري ازاين عادت، وسيله اي وجود دارد کهبه بيني گوساله وصل مي شود که در موقع مک زدن باعثناراحتي در خود و گوساله ديگر در موقع مکيدن مي شود.
▪ جايگاه گوساله:
- جايگاه گوساله بايد جايي بنا شود که بتوان به آساني فضولات آنرا خارج نمود.
- جايگاه گوساله بايد به نحوي باشد که دسترسي به مواد بستر و غذا باشد.
- گوسالهنبايد دور از نظر باشد . بهترين محل نزديک زايشگاه و يا در کنار آن است .
- براي جلوگيري از انتشار بيماري بايد جايگاه گوساله را کمي دوراز جايگاه دامهاي بالغبنا نمود.
- جهت گوساله داني بايد به نحوي باشد که زهکشي در آن بخوبي صورت گيردو بادهاي زمستاني زياد به داخل آن نفوذ نکند و در تابستان حداقل نور خورشيد و درزمستان حداکثر نور خورشيد به داخل آن بتابد.
- لايه نازک عايق کمک مي کند تاحرارت در زمستان کمتر به خارج نفوذ کند و در تابستان نيز خيلي گرم نشود.
- تهويه در جايگاه گوساله حياتي است که مي تواند طبيعي يا مصنوعي توسط هواکشها درجايگاه بسته حاصل شود. تهويه کافي و دايمي باعث کنترل رطوبت ، حرارت و بو در جايگاهدر طول سال مي شود.
● علائم تهويه
- جمع شدن قطرات آب زير سقف و ديوارها
- يخ زدنآنها در فصل سرد
- بوي زننده
- رطوبت زياد
- اغلب ساختمانهاي گوسالهداني طوري ساخته مي شوند که براي خروج هوا قدري فاصله بين سقف و ديوارها وجود داشتهياشد.اين کار به تهويه کمک مي کند.
- در جايگاه باز جريان حرکت هوا بايد از سمتگوساله داني به سمت دامهاي بالغ باشد و در جايگاه بسته دستگاههاي تهويه بايد طوريکار گذاشته شوند که هواي داخل جايگاه دامهاي بالغ به طرف دامهاي بالغ کشيده شود.
- براي پخش يکنواخت گرما و اجتناب از خيس و کثيف شدن کف جايگاه ، بايد شيبمناسب در کف ايجاد گردد و ادرار و آب ناشي از شستشو دورن فاضلاب ريخته شود و بهخارج هدايت گردد.
- کف بهتر است از بتون ساخته شود که با شيب مناسبي به فاضلابمنتهي گردد.
- به طور کلي زايشگاه و گوساله داني احتياج به نظافت بيشتري دارند .بنابراين طرح ساختماني در آنها بايد به نحوي باشد که تميز کردن آنها آسان باشد.
- بستر در جايگاه گوساله از اهميت بسياري برخوردار مي باشد.
- کاه غلات ( بلند يا خرد نشده) داراي رنگ روشن ، بوي خوب و قابليت جذب رطوبت مناسب است و بسترخوب وگرمي را تشکيل مي دهد.
- اگر قيمت کاه بالاست ، پوست خرد شده درخت ، خاکاره ، تراشه چوب و غيره را ميتوان به کار برد. اما تا حد امکان از اين مواد استفادهنکنيد.
- بستر بايد حتي الامکان هر روز تعويض شده و قسمتهاي مرطوب آن برداشتهشود.
- جايگاه انفرادي براي گوساله ها بسيار مناسبتر از آغلهاي گروهي مي باشند.
- در جايگاه انفرادي گوساله ها بايد از اجرام ، تغيير ناگهاني درجه حرارت ورطوبت محافظت شوند.
- آغلهاي انفرادي به دودسته ثابت (بتوني)و متحرک( اغلبفلزي)تقسيم مي شوند.
● از مزاياي جايگاه انفرادي مي توان به موارد زيراشاره کرد:
- عدم تماس گوساله ها باهم که موجب کاهش گسترش عوامل بيماريزا بهحداقل ممکن مي شود.
- امکان بازديد هر رأس گوساله را به منظور دريافت حالاتسلامتي يا بيماري آنها با آساني فراهم مي کند .
- از مکيدن ناف گوساله بوسيلهيکديگر جلوگيري مي نمايد.
- امکان تميز ، شستشو و ضد عفوني نمودن جايگاه بهآساني فراهم مي شود.
- مي توان کف آن را بوسيله بستري از کاه يا کلش کاملاً خشکو پاک نگهداشت.
- جيره يا شير هر گوساله را مي توان به ميزان جثه هرگوساله بهآساني در اختيار آن قرار داد.
- از بروز بيماريهاي تنفسي در اثر جايگاه مرطوب وپخش ميکروبها جلوگيري مي کند.
- البته لازم به ذکر است جايگاههاي انفرادي تعداگارگر بيشتري را لازم دارد.
▪ خصوصيات جايگاه انفرادي:
اين جايگاه بايد درسطحي قرار گيرند که عمل زهکشي در آن بخوبي صورت گيرد.
ظرف غذا(علوفه وکنسانتره ) بايد در داخل آغل قرار گيرد.
براي ايجاد تهويه مناسب در تابستانبهتر است در قسمت بالاي ديوار عقب جايگاه دريچه اي ايجاد گردد که براحتي باز و بستهگردد.
▪ ابعاد جايگاه انفرادي ثابت را معمولا به صورت زيردر نظر مي گيرند:
۱۲۰ سانتي متر عرض
۱۸۰ سانتي متر طول
۵ سانتي متر شيبدر کف به سمت فاضلاب
ابعاد جايگاه انفرادي متحرک اين مقادير کمتر مي باشدومعمولاً براي ساختن اين نوع جايگاهها از ميله هاي فلزي استفاده مي شود که کف آن رابا مواد بستري مناسب مي پوشانند. از اين آغلها بخصوص در يک هفته اول که گوساله هاحساس هستند مي تواند مورد استفاده قرار گيرند.اين آغلها کار پرورش گوساله ها را بامشکلات بهداشتي بسيار کمتري ميسر مي سازد. بخصوص که اين آغلها براحتي قابل شستشوبوده و ضد عفوني کردن و شعله دادن آن راحتتر مي باشد. معمولا تعدادي از اين آغلهايانفرادي را دريک فضاي بسته در شرايط کنترل شده قرار مي دهند که گوساله ها در يکهفتهاول زندگي که دوره بحراني است تحت کنترل بيشتري باشند. بعد از تخليه باکس از گوسالهبايد باکس رابدقت شستشو و ضدعفوني کرد.
● از روش مناسب براي مبارزه با حشرات استفاده کنيد.
- گوساله ها را بايد بعد گرفتن از شير ( ۱ هفته بعنوان استرس ازشير گيري در نظر گرفته مي شود) از جايگاه انفرادي خارج کرده و در آغلهاي گروهي درگروه سني بالاتر قرار داد.در اين جايگاهها معمولا ۳ تا ۵ ۳ متر مربع فضا ، براي هررأس گوساله در نظر گرفته مي شود.
- پس از تخليه آغل از يک گوساله و قبل از قراردادن گوساله ديگر در آن در صورت متحرک بودن بايد محل آنرا را تغيير داد و در صورتثابت بودن باد بستر و کف آنرا کاملاً جمع آوري و ضدعفوني نمود و حدود ۱۵ سانتي مترسنگ آهک خرد شده در آن قرار داد ( سنگ آهک براي ضد عفوني کف و جذب رطوبت بسيارمناسب مي باشد.
- کف جايگاه بايد قابليت تميز کردن کافي باشد چون در پيشگيري ازبيماري مفصلي بسيار موثر است.طي ۳ روز اول زندگي بويژه در ۲۴ ساعت اول ناف راهمناسبي براي ورود عفونت است و بديهي است که احتمال استقرار عفونت در يک بستر خيس وکثيف بسيار بيشتر از يک بستر خشک و تميز است.
- جاي ظرف آّب و کنسانتره بايد درجايگاه انفرادي در نظر گرفته شود و براحتي قابل دسترس باشد.
● دستگاه گوارش گاو در برگيرنده :
- دهان (دندان ها، زبان و غدد بزاقي)
- حلق
- مري
● معده چهار قسمتي شامل :
شکمبه Rumen
نگاري Reticulum
هزارلا Omasum
شيردان Abomasums
● روده باريک شامل:
دئودنوم Duodenum
ژژنوم Jejunum
ايليوم Ileum
● روده فراخ شامل :
روده کور Cecum
کولنColon
راست روده Rectum
- جگر
- پانکراس (لوزالمعده)
● لب ها
نسبتاً متحرک
نقش مهمي در انتقال غذا به دهان ندارد.
● زبان
دراز، نيرومند، متحرک و سفت
به آساني پيرامون علوفه و ديگر خوراک ها مي پيچد.
گاو به کمک دندان ها و آرواره هاغذا را به دهان مي کشد.
● دهان
▪ فعاليت هاي دهان :
مصرف آب
برداشت خوراک
مخلوط کردن خوراک
ترشح بزاق
مرطوب سازي موادخوراکي با ترشح بزاق
بلع مواد خوراکي، آب و بزاق
انجام عمل نشخوار
کاهش اندازه ذرات مواد خوراکي طي فعاليت جويدن دام
● دندان ها
۳۲ عدد دندان هميشگي در گاوبالغ
۲۰ عدد دندان شيري در گوساله
آرواره بالا دندان نيش ندارد.
آرواره بالا سکويي دنداني دارد با بافت پيوندي سخت که روي آن با بافت پوششي شاخي پوشيده شده.
فرمول دندان هاي شيري و هميشگي
تمام دندان هاي شيري تقريباً تا ۲ هفتگي پديدار ميشوند.
● بزاق
گاو بالغ در هرروز حدود ۲۰۰ ليتر بزاق توليد مي کند.
کمترين ميران بزاق در زماني است که غذا به پايان رسيده و حيوان درحال استراحتاست.
▪ نقش بزاق:
مرطوب سازي خوراک، آسان سازيجويدن و تسهيل عبور به قسمت هاي پائين تر دستگاه گوارش
ايجاد محيط آبي مناسببراي رشد باکتري ها و هضم خوراک
نقش بافر براي درصد خنثي نگه داشتن pH شکمبه (بافرهاي بزاق نظير فسفات، بي کربنات، اسيدهاي توليدي ميکرو ارگانيسم هاي شکمبه راخنثي مي سازند)
▪ عوامل مؤثر بر ترشح بزاق :
تحريک فيزيکي دهان حين مصرف
کشش مري حين بلع
تحريک زبان طي مصرف خوراک يا نشخوار
فقدان اکسيژن کهدر حين مصرف خوراک به علت کاهش تنفس رخ مي دهد.
افزايش فشار گاز در شکمبه
مصرف مواد علوفه اي با اندازه ذرات بلند
▪ غدد اصلي ترشح کننده بزاق:
بنا گوش Parotid
زير آرواره اي Sub maxillary
زير زباني Sublingual
● مري
طول ۱۰۵ سانتي متر
از حلق تاشکمبه
مواد خوراکي به همراه بزاق با حرکات ماهيچه اي مري از دهان به شکمبهمنتقل مي شوند. در موقع نشخوار از شکمبه به دهان منتقل مي شوند.
حرکات وروديشکل ناشي از انقباضات عضلات مجاري گوارشي مي باشند که موجي بوده و باعث اعمال فشاربه مواد خوراکي در طول لوله گوارش مي گردند.
● شکمبه
بزرگترين بخش معده نشخوارکنندگانکه حجمي معادل ۴۰ تا ۵۰ ليتر دارد.
شکمبه بوسيله پرده هاي ماه

● مقدمه رشد ماهيان و عواملي که روند رشد تحت تأثير آنهاست براي پرورش دهنده ماهي ، در درجه اول اهميت قرار دارند. زيرا حداکثر رشد ماهي در حداقل مدت زمان ...

نقش و جايگاه آبزيان در رژيم غذايي از گذشته حائز اهميت بوده و امروزه آبزيان بعنوان يكي از منابع پروتئيني (پروتئين سفيد ) مورد توجه انسان قرار گرفته و ب ...

مقدمه زنبورهاي يک کندو شامل يک ملکه ، چند صد زنبور نر و چندين هزار زنبور کارگر مي‌باشد. در تابستان و بهار که زنبورها فعاليت زيادي براي جمع آوري شيره د ...

مقدمه بهترين موقع براي پرورش قارچ در خانه بين ماههاي مهر تا آذر است ولي چنانچه امکانات تهويه هوا و متعادل نمودن درجه حرارت محيط محل پرورش وجود داشته ب ...

● کرفس کرفس گياهيست دو ساله با ريشه اليافي و برگ هاي آن مرکب از برگچه هاي دندانه دار مي باشد که از روي ريشه مي رويند . برگ کرفس حدود ۵۰ سانتيمتر رشد م ...

هويج ، گياهي است دوساله كه ريشه آن عمودي بوده و قسمت وسط ريشه گوشتي وخشبي و به رنگ زرد ميشود كه هويج مصرفي را تشكيل ميدهد. به هر ميزان كه اين قسمت ظري ...

کاهو گياهيست يک ساله ، اين گياه از حوالي اروپاي ساحلي يا آسياي مرکزي به نقاط ديگر جهان منتقل شده است .گروهي از محققين معتقدند که مبداء اصلي آن هندوستا ...

چاي (Camellia sinensis) يکي از نوشيدنيهاي عمده و ساده درجهان بالاخص در کشور ما مي باشد. مصرف سرانه چاي در کشور حدود ۷ ۱ کيلوگرم بوده و حدود ۶ ۱ برابر ...

دانلود نسخه PDF - پرورش گوساله