up
Search      menu
زمین شناسی,جغرافیا :: مقاله نفت و گاز PDF
QR code - نفت و گاز

نفت و گاز

کار اقماري، زندگيِ دو زندگي LIVING TWO LIVES

مقدمه :
الوين تافلر نويسنده کتاب موج سوم بيان مينمايد که دگرگوني هاي جديد در نظام توليد ثروت باعث تغييرات همه جانبه در کليه ابعاد شده و زندگي خانوادگي، کسب و کار و … را دگرگون ساخته است . وي با مثالهاي فراوان و جامع، مسائل و حوادث را به زيبايي، از زواياي مختلف و در قالب هاي متفاوت تجزيه و تحليل و ترکيب نموده و اثري را خلق کرده که هر متفکري را وادار به تفکر و تجديد نظر در نگرش نسبت به جامعه انساني مي نمايد. تافلر به زيبائي، آينده جهان را به تصوير کشيده و مطرح کرده است که چگونه شيوه زندگي، تجارت و ارتباطات بر پايه نيازها و در چهارچوب فن آوريها تغيير خواهد کرد.( شکل 1 )
موج سوم موج دوم موج اول
از هم گسستن خانواده پيدايش خانواده هم افزود خانواده هسته اي خانواده گسترده و جمعي خانواده
کار در خانه و تغيير محيط کارخانه و شرکت کار در کارخانه و شرکت کار در مزرعه جنگلي و کوهستان محيط کار
برق، انرژي خورشيدي، انرژي اتمي انرژي فسيلي، نفت و گاز آب، باد، درختان انرژي
الکترونيک کامپيوتر، صنايع فضايي، صنايع اعماق درياها و صنايع بيولوژيک زغال سنگ، راه آهن، منسوجات، فولاد، گاوآهن، چرخ،
اختراعات ضروري صنايع
شکل 1
تاريخچه :
نخستين عمليات حفاري براي پيدا کردن و استخراج نفت از اعماق زمين در سال 1859 توسط کلنل ادوين دريک (E.Drake) در محلي بنام Titusville در ايالت پنسيلوانياي آمريکا صورت گرفت . آغاز فعاليت صنعت نفت در ايران به کشف نفت در چاه شماره يک در 5 خرداد1287 برميگردد و صنعت نفت در منطقه خاورميانه متولد گرديد و ميدان نفتي بهرگانسر اولين ميدان نفتي کشف شده در خليج فارس در سال 1338 بود که اولين سکوي نفتي در خليج فارس نيز در همين ميدان در سال 1340نصب و راه اندازي شد.( 1(
جايگاه و اهميت نفت :
تاريخ نفت در ايران ، که با جذر و مدهاي شديد سياسي ، اقتصادي و اجتماعي همراه بوده است به يک قرن بالغ مي شود . نفت سبب دگرگونيها و تحولات بنيادي شگرفي در امور اقتصادي و سياسي و اجتماعي ايران همچون همه جاي ديگر جهان ، شده است . اما با وجود همه تحولات ژرف همه جانبه ناشي از نفت در کشور ما ، متاسفانه ، در جهت بررسي مسايل نفت ، کوشش هاي کمي بعمل آمده است و اطلاع و آگاهي عمومي نسبت به مسايل نفت کشورمان بسيار اندک است .( 2 )
ايران در جايگاه طبيعي خود دومين دارنده ذخاير نفت و گاز در جهان مي‌باشد، به طوري که 137 49ميليارد بشکه ذخيره نفت و 26 74 تريليون متر مکعب ذخيره گاز قابل استحصال است که در پايان سال 82 جايگاه ايران را در تامين بخشي از نفت مورد نياز جهان براساس سهميه‌بندي سازمان اوپک در رتبه دوم قرار داده است. چنانچه‌ توليد از مخازن نفت و گاز ايران با روال کنوني ادامه يابد و ذخاير جديد کشف نشود توليد نفت خام، مايعات و ميعانات گازي حدود 90‌سال و گاز طبيعي نزديک به 200 ‌سال ادامه خواهد يافت .( روزنامه دنياي اقتصاد ، شنبه 11 شهريور1385، شماره 1045 ) و اقتصاد ايران که به طور مستقيم از طريق بودجه جاري و بودجه عمراني به شدت به درآمدهاي نفتي وابسته است .
صنعت نفت و گاز طيف گسترده اي از فرصت هاي شغلي را فراهم نموده است ، برخي از انها دور از ساحل ( offshore ) و در دريا قرار دارند . کار مستقيم بر روي دکل هاي حفاري نفت و گاز و تاسيسات ثابت سکوهاي توليد و بهره برداري نفت و گاز نيز بعنوان بخشي از پروسه استخراج نفت ميباشند .دکل هايي با ماشين هاي حفاري با فن آوري بالا که مخازن بالقوه نفتدر زير کف دريا را حفاري مي نمايند .
اهميت موضوع :
مساله اي که بايد به آن توجه داشت، افزايش چشمگير تقاضا از صنعت فراساحل براي توليد انرژي بيشتر در جهان است. هر چند که تقاضا از شرکت‌هاي فراساحل در جهان براي توليد نفت و گاز بيشتر روز به روز در حال افزايش است، ولي افزايش در توليد به معناي افزايش ساخت کشتي، دک، سکو، ريگ‌هاي حفاري و ساير اقلام مورد نياز اين شرکت‌هاست.
بنابر آماري که انجمن بين‌المللي پيمانکاران دريايي IMCA در اوايل سال 2007 ميلادي منتشر کرده است، صنعت فراساحل ظرف دو تا سه سال آينده حداقل سفارش ساخت 50 فروند کشتي ويژه انجام فعاليت‌هاي فراساحل، کشتي‌هاي تدارکاتي، کشتي‌هاي لوله‌گذار، و... دريافت خواهد کرد. البته بايد به اين ارقام حدود 100 فروند کشتي حفاري (ROV) و سفارش ساخت 40 دکل حفاري شناور ظرف را هم اضافه کرد. ( 3 )
تعريف کار اقماري :
الگوي کار اقماري عموما به صورت 2هفته کار و 2 هفته استراحت مي باشد . کار اقماري معمولاً براساس دو روز کار و يک روز استراحت و يا يک روز کار و يک روز استراحت و 12 ساعت کار روزانه تعيين گرديده است. برنامه کار طرح اقماري در مديريت توليد دريائي بر مبناي 14روز کار و 14 روز استراحت و 12 ساعت کار روزانه است. در مورد ساير شرکتها به اقتضاء عمليات و موقعيت خاص برنامة اقماري تدوين شده است . برنامه 3-3 در برخي از تاسيسات انگلستان که معمولا در مناطق دور دست هستند اجرا ميگردد . (e.g. West of Shetland). يا الگوي 4-4 که در جنوب درياي چين اجرا مي گردد. در تاسيسات دريايي در کشور نروژ الگوي 4-2 اعمال ميگردد.( 4 )
دلايل کار اقماري:
در شرايط جديد بسياري از فرايندهاي توليدي و صنعتي از نظر اقتصادي و فن آوري مي‌بايستي بدون انقطاع و 24 ساعته فعاليت نمايند. نوبتکاري که از گذشته دور با اشکال سنتي وجود داشت به تدريج و در شکلي کاملا“ متفاوت شيوع پيدا کرد و رفته رفته شاخه‌هاي جديدي از کار نوبتي بوجود آمد که متناسب با مقتضيات کار، شرايط اقليمي و ويژگيهاي محيطي و اجتماعي نامهاي گوناگوني يافت . از جمله در ايران و صنعت نفت به لحاظ شرايط خاصي که بود نوعي از نوبتکاري تحت عنوان طرح اقماري معمول گرديد.
شيفت :
در ابتداي سده 19 تکنولوژي پروژه هاي توليد به گونه چشمگيري براي ارضاي نياز هاي جامعه معاصر پيشرفت کرده است. اين پديده باعث تکامل روشهاي استفاده اثربخش از منابع و نيروي انساني موجود شده است. برخي کشورهاي صنعتي، نظام نوبتکاري را به عنوان رويکردي براي حداکثر بهر وري از منابع انساني و تضمين استمرار فعاليت صنايع و کارخانه ها اتخاذ کردند. در نتيجه جمعيت نوبتکار به گونه پيوسته اي رشد کرده و اين رشد اکنون سريع تر از گذشته دنبال مي شود. از سال 2004، يک پنجم نيروي کار دنيا به صورت شيفتي کار مي کنند Suzuki ,2004)) ( 5)
کار اقماري فقط بر اساس مدت کار و استراحت تنظيم نميشود بلکه طول مدت شيفت و چرخش شيفت بين روز و شب در تنظيم آن موثر است. در هر پريود کاري امکانات (جا و مکان ) فقط جهت دو گروه کاري مهيا است . در نتيجه مدت زمان استاندارد براي هر يک از شيفت هاي روز و شب براي فرآيندهاي عملياتي مداوم شبانه روزي ،12ساعت مي باشد. در واقع اين موضوع براي تمام کارهاي اقماري و تاسيسات فراساحل در سراسر جهان اعمال مي گردد.(سازمان بين المللي کار)
اثرات نوبت کاري :
1) نوبت کاري بعنوان يکي از عوامل استرس زاي محيط کار، مي تواند يکي از ريسک فاکتورهاي بيماري قلبي محسوب شود.
2) در گروه نوبت کاران فشار خون سيستوليک بطور معني داري بر اثر نوبت کاري افزايش نشان مي دهد.
3) ميزان افراد سيگاري در کارکنان نوبت کار بيشتر از کارکنان روزکار است.
4) ناراحتي هاي دستگاه گوارش، عوارض مغزي رواني
5) کاهش بهره وري
6) ايمني
به نظر مي رسد که افراد با افزايش سن به آهنگ هاي سيرکادين بدن خود بيشتر وابسته ميشوند.همچنين ، افزايش سن سبب بروز پديده بامدادگرايي ميشود که در ان افراد مايل اند شب زودتر خوابيده و بامداد نيز زودتر از خواب برخيزند . بامدادگرايي يکي از بازدارنده هاي مهم در تطابق با نوبت کاري به شمار مي رود و برخي بيماري ها در شرايط نوبت کاري تشديد ميشوند .( 6 )
ديگر اثرات :
اثرات غيبت متناوب همسران در سال 1980 شناخته شدند. کارکنان اقماري بايست خانه ، خانواده و دوستان خود را براي 2 هفته در هر 28 روز ترک کنند.اين بدان معناست که آنها تعداد زيادي از تعطيلات ، جشن تولدها ، روز اول مدرسه رفتن فرزندانشان را از دست ميدهند . خوب يا بد ، افراد اقماري 50% از آنچه را که در خانه مي گذرد از دست مي دهند در حالي که در محل کار خود هستند .انتخاب اين سبک از زندگي به دلايل مختلفي است و بستگي دارد چه کسي داستان را تعريف نمايد .
بعضي از همسران از نبود شوهران احساس رضايت داشتند و يکي بيان مي کرد «هر وقت شوهرم مي رود من با دوستانم به راحتي رفت و آمد مي کنم .»
يکي ديگر رسيدگي به امور خانه را در غياب شوهر راحت تر مي دانست. يکي از زنان بيان مي کرد «وقتي شوهرم در خانه نيست نگراني از غذا ، تميز کردن خانه و امثال آن را ندارم . خانمي اظهار مي کرد «نبود شوهر موجب مي شود که زن اتکاء به نفس پيدا کند و خيلي چيزها را که به درد زندگي مي خورد ياد مي گيرد و خودش امور خانه را بچرخاند» (7 )
زندگي کارکنان کارکنان اقماري مي تواند براي خانواده در خانه سخت باشد و تقريبا هر چيزي که اتفاق مي افتد همسر شخص در حالي که نيمه ديگر در محل کار است ، تنها مي ماند . بزرگ نمودن فرزندان بوسيله همسر در 50% ايام حداقل دلهره آور است. اين مستلزم انتخاب يک همسر خيلي خيلي استثنايي است . ( 8 )
به قول موريس و تيلور« سندرم شوهران اقماري» که با علائم اضطراب ، افسردگي و مشکلات جنسي همراه است و« سندرم زنان زيردريايي » که با انواع بيماريها و اختلالات رفتاري همراه است حاصل اين نوع کار است. (7 )
Morrice و همکارانش اضطراب ، افسردگي و مشکلات جنسي را در اين فراق و تجديد ديدار شناسايي نمودند و آن را سندرم شوهران اقماري ناميدند و در بسياري از همسران ( و نه همه انها ) گزارش گرديد. در نمونه او ، سه نوع پاسخ متفاوت به جهت غيبت ، از سوي همسران خدمه نفت ، دريافت گرديد . )9)
گروهي که نمي تواند اين رفت و آمدها را تاب بياورند و از عهده ان بر نمي ايند و احساس تنهايي ، نقص ، اضطراب و افسردگي ميکنند . گروه ديگر از زنان که نه از غيبت همسران خود راضي هستند و نه از بازگشت انها ( 14 روز غيبت و 14 روز حضور ) و گروه سوم همسراني بودند که ، سازگاري پيدا کرده بودند و ياد گرفته بودند که چگونه از عهده آن برآيند و از احساس آزادي و مسئوليت خانواده خود لذت ببرند .(9)
اين مطالعه نشان مي دهد که غيبت متناوب و پي در پي همسران کاملا متمايز از جدايي گاه به گاه يا طولاني مدت است . رفت و برگشت هاي متناوب و مکرر مانع آن خواهد بود که اجازه بدهد پذيرش و انطباق به عادت هاي جديد صورت پذيرد . (9)
تاثير مشکلات بالقوه ناشي از عدم وجود شوهر به صورت متناوب نه تنها بر همسران بلکه بر روي فرزندان اين پرسنل نيز تاثير مي گذارد . در مصاحبه اي که Mauthner و همکارانش با کودکان ( 18 – 3 ساله ) از خانواده هاي کارکنان شاغل در سکوهاي دريايي انجام دادند دريافتند که پروازهاي مکرر پدران آنها يک منبع اندوه و اضطراب براي اين کودکان بوده است به ويژه اگر وقايع کليدي بعنوان مثال روز تولد ، روز اول مدرسه و .... را از طريق اين فقدان ، از دست داده بودند . (9)
مصاحبه همچنين نشان مي داد که کودکان از خطرات کار کردن در دريا و تاثيرات غيبت پدرشان بر مادر نيز نگران بودند. اگر آننها آگاه بودند که هنگامي که پدرشان در خانه بود ، آنها پدر و مادرشان را بيشتر از بچه هايي که پدرشان در شهر کار مي کردند ، مي ديدند . (9)
ارتباطات تلفني نقش بالقوه مهمي را در اداره کردن فشارهاي کار و زندگي ايفا ميکند . در خصوص نقش تلفن ، پرسنلي که امکانات تلفني داشتند 48% سختي انطباق با غيبت براي آنها گزارش گرديد در صورتي که اين عدد براي کساي که امکانات تلفني نداشتند اين عدد 73% گزارش گرديده است .
علل تاثيرات مخرب کار اقماري برخانواده :
1) غيبت طولاني مدت از خانه و محيط خانواده ميتواند به مانند يک کاتاليست براي طلاق و فروپاشي خانواده باشد.
2) چرخش مديريت خانواده بين پدر و مادر و سردرگمي فرزندان از تبعيت از دوگانگي سرپرستي .
3) شرايط خاص فرهنگي جامعه ما در انتظارات خود از نقش مادر به عنوان حامي روابط عاطفي در خانواده و نقش پدر به عنوان محوري و سرپرستي خانواده که در اجراي طرح اقماري متاسفانه چندان توجهي به آنها نشده است .
4) تعارض شديد بين دو مقوله کار و خانواده و نهايتا حالات شديد نفرت کارکنان از محيط کار مي شود.
تحقيقي روي 742 نفر از کارگران سکوهاي نفتي صورت گرفت که نتايج آن در مجله پزشکي حرفه اي منتشر شده است . نمونه ها در طبقه سني 20 تا 50 سال قرار داشته و 61 درصد متاهل و 26 درصد از انها بيشتر از 5 سال در سکوهاي نفتي سابقه داشتند . گروهي از کارگران يک هفته مشغول به کار و يک هفته در مرخصي بودند و گروه ديگربه طور متناوب مدت کار و مرخصي شان حدود 14 روز و ساعات کار روزانه آنان 12 ساعت بود . از اين گروه 24 درصدشان دچار سوانح ناشي از کار شده بودند. در اين گروه رفتار ريخت A که با شتابزدگي، بي حوصلگي، روحيه رقابت، سخن گفتن انفجاري، فزون تنشي و ميل مفرط به موفقيت مشخص مي شد، مشاهده شد،و نتايج نشان داد که کارگراني که از حمايت محيط خانوادگي برخوردار نيستند، بيشتر در معرض خطر قرار دارند وجود رفتار ريخت A يکي از عوامل آسيب پذيري کارگران بوده است . (10 )
دو نوع ريسک براي اين کار ديده شده است:
1- ريسک هاي عملياتي ، که ناشي از خطاي انساني خواهد بود .
انفجار (حادثه سکوي Alexander Kielland در سال 1980 که در آن 123 نفر جان خود را از دست دادند وPiper Alpha در سال 1988 که 167 نفر قرباني گرفت) ، آتش سوزي ،خفگي از گاز، کاهش بهره وري و ......
2- ريسک هايي براي سلامتي رواني و فيزيکي (در بين ابعاد بهداشت روان، استرس شغلي بيشترين تاثير را در بين کارکنان اقماري روي بعد «اضطراب» و در بين کارکنان روزکار روي بعد «افسردگي» دارد. )
استرس شغلي کاهش بهداشت روان کارکنان و به دنبال آن کاهش توانايي‌هاي رواني و جسماني کارکنان را در پي دارد) منبع خبر:خبرگزاري دانشجويان ايران – ايسنا
استرس شغلي :
استرس شغلي ناشي از شغل استرسي است که فرد معيني بر سر شغل معيني دستخوش آن ميشود .هانس سليه (Hons Selye ) را ميتوان نخستين کسي دانست که در سال 1956 استرس را به عنوان پديده تازهاي در نوع خود به طور کامل مي دهد . آثار استرس مانند بسياري از ناراحتي هاي رواني و عاطفي ديگر قابل سرريزشدن از محيطي به محيط ديگر يا انتقال از حوزه اي از زندگي به حوزه اي ديگر است. آثار و بازتاب هاي استرس شغلي چه بسيار که موجب خراب شدن روابط افراد به ويژه همسران مي شوند ، رنج و ناراحتي پدر و مادر به کودکان منتقل مي گردد ، فرصت ها و دستاوردهاي شغلي از کف مي روند ، وکيفيت زندگي در کل لطمه مي بيند . لطمه اي که به کيفيت زندگي افراد وارد مي شود به اضافه هزينه هاي واقعي اقتصادي گوياي آن است که استرس شغلي مشکلي است با ابعاد اقتصادي – اجتماعي باور نکردني و شايان توجه بسيار است . (11)
نشانه هاي استرس شغلي :
بير ( Beehr) و نيومن ( Newman ) در 1978 سه دسته از نشانه هايي را که در شرايط استرس شغلي بروز ميکنند را به شرح ذيل نام برده اند : (11)
1) نشانه هاي رواني : نارضايتي از شغل ، افسردگي ، اضطراب ، ملامت ، احساس ناکامي ، انزوا و بيزاري .
2) نشانه هاي جسماني : بيماري هاي قلبي – عروقي ، ناراحتي هاي معده اي – روده اي ، انواع حساسيت ها ( آلرژي ها ) ، بيماري هاي پوستي ، اختلال در خواب ، سردرد و ناراحتي هاي تنفسي
3) نشانه هاي رفتاري : به دو دسته تقسيم مي شوند :
• دسته اول نشانه هايي که مي توان گفت به طور مستقيم متوجه خود فرد شاغل است . مانند خودداري از کار کردن ، مصرف روزافزون دارو ، پرخوري يا بي اشتهايي ، رفتارهاي ستيزه جويانه ذر برابر همکاران يا اعضاي خانواده و بطور کلي مشکلات ميان فردي .
• دسته دوم از نشانه هاي رفتاري پيامدش به سازمان يا تشکيلات اداري برمي گردد از جمله غيبت از کار ، رها کردن شغل ، افزايش حادثه هاي ناشي از کار و فقدان بهره وري .
پيتروکوفسکي در چهارمين کنفرانس کار و استرس که در سال 1999 با همکاري انجمن روانشناسي آمريکا و مؤسسه ملي سلامت و ايمني برگزار شد، هشدار داد که دير زماني نخواهد گذشت که کارکنان ما ديگر خانواد هاي نخواهند داشت و علتش آن است که شرايط کار موجب شده که اعضاي خانواده و روابط خانوادگي تحت تأثير (منفي) فرآيند کار قرار گيرند . (12 )
استرس شغلي يکي از عوامل اساسي در کاهش بهره وري در سازمان ها و ايجاد عوارض جسمي و رواني در پرسنل است سلامتى انسان مى تواند
درا ثر وجود ا سترس دگرگون شود .
لذا بايست در فکر ايجاد ساز وکارهايي قوي و پرمايه براي فرهنگ‌سازي و «تعمير فرهنگي» لايه‌هاي آسيب ديده در اثر اجراي طرح اقماري بود. و با توجه به سختي شرايط کار در طرح هاي اقماري نمي توان از يک نسخه اداري يکسان براي استخدام و بکارگيري افراد در مناطق عملياتي مانند ديگر مناطق استفاده کرد بنابراين بايد از شيوه هاي جديد بهره وري از جمله کار انعطاف پذير در اين مناطق استفاده کرد. همچنين با راهکارهايي مانند ايجاد کميته هاي خاص کارشناسي و راهبردي ويژه کار اقماري و نوبتکاري در ساختار سازماني مديريت ها و شرکت هاي زيرمجموعه صنعت نفت، تقويت واحدهاي روابط کار و مددکاري اجتماعي در واحدهاي اقماري، استفاده از امکانات و تسهيلات جديد ارتباطي براي تقويت ارتباط کارکنان با خانواده در جهت اصلاح زيرساخت هاي زندگي کارکنان طرح هاي اقماري صنعت نفت گام برداشت .با توجه به اثرات ديرپاي کار به صورت اقماري در سلامت جسمي و رواني کارکنان راه اندازي يک مرکز تحقيقات سلامت کار با هدف پايش و بررسي مداوم اثرات عوامل تهديد کننده سلامت کارکنان ضروري است.بايد دورى کارکنان طرح اقمارى از خانواده را به عوامل استرس زاى اشاره شده افزود. چرا که دورى از خانواده، بستگان، دوستان و شهر و ديار و بي خبري از آن ها، فرد را همواره در شرايط پراسترس قرار مى دهد و با توجه به استرس زا بودن محيط کار، اين شرايط مى تواند بهداشت روانى وى را تحت تأثير جدى قرار دهد و مشکلات عديده اى براى او ايجاد کند. ( 13)
در تحقيق کوپر و اسلن ( 1985) روي منابع حرفه اي و خانوادگي مشخص شد که خلبانان داراي استرس بالا از حمايت خانوادگي کمتري برخوردارند .
شرايط خاص حاکم بر مشاغل دريايي از مسائل و مشکلات خانوادگي گرفته تا محيط سخت و محدود ، از شرايط آب و هوايي محيط کار گرفته تا حجم توان فرساي کاري ، همه و همه باعث کاهش نرخ اقبال به اين حرفه از يک طرف و ريزش نيروهاي موجود از طرف ديگر شده است.9
Work on a production platform is as many-faceted as a diamond HELLESOY, 1985
کار بر روي سکوهاي توليد مانند الماس داراي چندين وجه ميباشد .
نتيجه گيري:
با توجه به سختي شرايط کار در طرح هاي اقماري نمي توان از يک نسخه اداري يکسان براي استخدام و بکارگيري افراد در مناطق عملياتي مانند ديگر مناطق استفاده کرد بنابراين بايد از شيوه هاي جديد بهره وري از جمله کار انعطاف پذير در اين مناطق استفاده کرد. با توجه به اثرات ديرپاي کار به صورت اقماري در سلامت جسمي و رواني کارکنان راه اندازي يک مرکز تحقيقات سلامت کار با هدف پايش و بررسي مداوم اثرات عوامل تهديد کننده سلامت کارکنان ضروري است. 5
منابع و مآخذ:
1 - مجله اکتشاف و توليد ، شماره 50 ، مهر ماه سال 1387
2 - مسايل سياسي- اقتصادي نفت ايران ، دکتر ايرج ذوقي چاپ 3 ، بهار 1375
3 - ايرما نيوز ، سايت انجمن صنفي کارگري دريانوردان تجاري ايران
4- Offshore working time in relation to performance, health and safety (A review of current practice and evidence ) Katharine R Parkes MA MSc PhD ; Department of Experimental Psychology University of Oxford South Parks Road Oxford OX1 3UD ; page 2
5 - Suzuki, kenshu et al. 2004 mental health status, shift work, and occupational accidents among hospital nurses in Japan. Occupational Health. Pp.448-454
6 - کليلت بهداشت حرفه اي- عليرضا چوبينه و فريد اميرزاده ، انتشارات دانشگاه علوم پزشکي شيراز، چاپ دوم 1379
7 - مقاله بررسي مشکلات خانوادگي کارکنان شاغل در برنامه کار اقماري ، مجله اينترنتي علوم اجتماعي فصل نو ، مراديان زاده محمد ، سال چهارم ، شماره 53
8 - THE BP MAGAZINE ISSUE 1 2008 PAGE 36 – 43
9 - OFFSHORE SPOUSE S ’ PERCEPTI ONS, ATTITUDES, AND EXPERIENCES , ‘LIVING TWO LIVES’ , Katharine Parkes,
Susan C. Carnell & Elly L. Farmer
10 - مجله علوم رفتاري ، دوره 1 ، شماره 2 ، زمستان 86 صفحات 121-129. مقاله بررسي ارتباط بين استرس هاي شغلي و رضايت مندي شغلي کارکنان .
11 - رندال آر . راس – اليزابت ام . آلتماير ( 1377) . استرس شغلي ( ترجمه غلام رضا خواجه پور ) . تهران : سازمان مديريت صنعتي .
12 – مجله اکتشاف و توليد شماره 75 ، دي 89 صفحه 29-30 ، بررسي رابطه بين استرس شغلي و بهداشت رواني و مقايسه آن در کارکنان اقماري و روزکار مناطق عملياتي زاگزس جنوبي .
13 - شبکه اطلاع رساني نفت و انرژي ( شانا )، سه شنبه ? آبان 1387، ضرروت ايجاد چرخش شغلي و توسعه فرهنگ و معنويت در مناطق اقماري نفت .

نفت مايعي غليظ و افروختني به رنگ قهوهاي سير يا سبز تيره است که در لايههاي بالايي بخشهايي از پوسته کره زمين يافت ميشود. نفت شامل آميزه پيچيدهاي از هيدر ...

نفتگير يا تله نفتي ، به محل تجمع نفت و گاز گفته مي شود. به عبارت ديگر به ناحيه اي که از حرکت صعودي نفت و گاز جلوگيري کرده و سبب تجمع نفت گاز شود تله ن ...

نفتگير يا تله نفتي ، به محل تجمع نفت و گاز گفته ميشود. به عبارت ديگر به ناحيهاي که از حرکت صعودي نفت و گاز جلوگيري کرده و سبب تجمع نفت گاز شود تله نفت ...

نفت خام درحالت طبيعي به صورت مايع بوده و رنگ آن قهوه اي زرد مايل به سياه است و دربرابر نور انعکاسي ، رنگ سبز بخصوصي از خود نشان مي دهد. ● مشخصات نفت ن ...

● مقدمه: منشا سوختهاي گازي متفاوت است. برخي به طور طبيعي وجود دارند و برخي ديگر از تغيير شکل سوختهاي مايع و يا جامد تهيه مي شوند. سازنده ي اصلي مفيد آ ...

کشور ما از لحاظ وجود مخازن هيدروکربوري جزء کشور هاي بسيار غني دنيا محسوب مي شود. ولي با وجود اين آگاهي ما دانشجويان زمين شناسي و ديگر هم وطنان درباره ...

● انواع نفتگيرهاي تاقديسي يا چين خورده ▪ تاقديس هاي فشرده تاقديس هاي فشرده شده غالبا در ارتباط با نواحي از پوسته زمين که در مجاورت گودالهاي فرورانش قر ...

ماسه هاي روان به توده يا تپه هاي ماسه اي اطلاق مي شود که بر اثر فرسايش بادي يا به عبارت ديگر طوفانهاي ماسه اي بوجود آمده و فاقد پوشش گياهي است عاري بو ...

دانلود نسخه PDF - نفت و گاز