up
Search      menu
پزشکی و دامپزشکی :: مقاله نعلبندي PDF
QR code - نعلبندي

نعلبندي

نعلبندي (1)

اندام اسب بر روي چهار ستون كه پاهايش باشند استوار است و زير بناي اين ستونها سمها هستند.اگر اسبداري و يا سواركاري با ساختمان سم و نكات قوت و ضعف آن آشنا نباشد هيچگاه نمي تواند از اسبش آنگونه كه بايد استفاده نمايد ، پس لازم است ابتدا با ساختمان سم آشنا شويم.
پس از آشنائي با سم بايد بياموزيم كه چگونه از آن مراقبت كنيم.
۱ موهائي كه اطراف قلم و پي اسب را احاطه كرده اند تراشيده تا از آلودگي و شقاق و اگزما جلوگيري شود .
۲ هيچگاه براي نظافت سم ها از هيچ گونه برس استفاده نشود. زيرا ممكن است پوشش محافظ طبيعي خارجي را از بين برده و باعث ورود حرارت به داخل سم شود.
۳ همواره با تكه اي پارچه نخي و يا پنبه سم را تميز كنيد.
۴ موراه از دوش سرد و يا گرم و يا قرار دادن سم ها در آب جاري غفلت نشود چرا كه سم ها از لبه فوقاني جدار و چنگال و كف سم آب جذب مي كنند .
۵ روغن سم بايد هنگامي به سمها ماليده شود كه سم ها مرطوبند تا رطوبت ناشي از دوش و يا .... در داخل سم باقي بماند در غير اين صورت سم ها با جزئي حرارت رطوبت را از دست داده ، خشك و فشرده تر مي شوند .
۶ از ضماد تخم كتان براي سمهاي حساس و مريض استفاده و هر ۲۴ ساعت يكبار عوض شود .
۷ قرار داشتن سمها در گل رس هميشه آنها را مرطوب نگه مي دارد .
●چگونه متوجه شويم كه اسب به نعلبندي نياز دارد :
معمولا هر سم سالمي هر ماه در حدود يك سانتيمتر رشد مي كند و قابل تشخيص است و براي تشخيص دو روش وجود دارد .
۱ اگر از پهلو به اسبي كه در حالت عادي بر روي چهار پاي خود ايستاده نگاه كنيم خط افقي مي شود در اين هنگام صافي در سم از بين رفته و اگر خطي از پنجه به طرف استخوان تاجي و مچ اسب بكشيم اين خط غير افقي و زاويه دار است .
۲ اگر سم را بلند كرده و نگاه كنيم اسفنجهاي پاشنه به طرف پنجه متمايل شده و يك سانتيمتر رشده نيز قابل روئيت است .
●غيار:غيار يعني آرايش مطلوب سم براي حفظ سلامت اندام هاي حركتي به نحوي كه قسمت شاخي تا رسيدنبه خط سفيد پنجه برداشته شده و در قسمت پاشنه ها هم نسج شاخي تازه مشاهده شود . در اين حالت اسب بايد بتواند روي تمام سطوح سم هاي خود به صورت تراز قرار گيرد و به هنگام حركت بخلق هايش كه در حكم كمك فنرها مي باشند نه تحت فشار باشند و نه خنثي باشند.
پس از غيار بايد موارد زير مد نظر قرار گيرد :
▪كف سم ها تراز شوند .
▪پاشنه ها و بادخورها به اندازه مناسب باز شده باشند .
▪پوشش سطح خارجي دست نخورده باقي مانده ، شاخ موها كوتاه نشوند .
▪چنگال ها با زمين در تماس باشند تا پمپاژ خون به راحتي ميسر شده ، سم ها حالت ارتجاعي را از دست نداده و پاشنه ها باز تر شده و سم ها هر چه بيشتر رشد كنند .
▪اندازه سم ها با يكديگر يكسان و زاويه بخلق ها با سم ها متناسب باشند .
●بستن نعل:
به منظور حفظ غيار به نحوي كه هيچگونه تغييري در آرايش اوليه بوجود نياورد ، نعلها نصب مي شوند.
●اصول نعلبندي
▪تاريخچه
منابع چنداني در مورد تاريخچه نعلبندي اسب وجود ندارد و زمان تما يل بشر به فراگيري اين هنر مشخص نيست . در بين تا ريخ نويسا ن دو نفر به نامهاي « ليژرينگ » و « هارتمن » مطا لبي د رباره هنر نعلبندي بيان كرده اند، كه در سال ۱۸۹۸ توسط « دولار » ترجمه و بصورت كتابي ارائه شده كه ما مختصري از اين تاريخچه را بيان ميكنيم . يوناني ها و روميهاي قد يم اگر چه در بسياري از علوم , پيشرفته بودند ولي توجه زيادي به بهبود وضع د ست وپاي اسبهاي خود نداشتند . اسكندر كبير براي حل اين مسئله چند سا لي كوشيد ولي بنظر ميرسد كه كوشش او هم به نتايج جا لبي منجر نشد و حتي ظاهرا ناراحتي سم اسبها مانعي براي پيشرفت او شده بود . نقل كرده اند كه عليرغم اين كوششها اسكند ر مجبورشد در هنگام رسيدن به آسيا تعداد زيادي از اسبهاي خود را بعلت لنگش رها كند.
روميها اولين بار يك جسم فلزي محافظ را بنام (hipposandal ) اختراع كردند كه به دست و پاي اسبها ي خود مي بستند و ظاهراً از اين جسم فلزي فقط براي اسبهائي كه سم آنها معبوب بود استفاده مي شد که بستن اين جسم فلزي خود مشكلات د يگر ي را براي اسبهاي آنها بوجود ميآورد .
هنگاميكه روميها به اروپا استيلا يافتند جند طايفه از « كلت » ها « گل » ها و « ژرمن » ها كه مغلوب روميها شده بودند، از زمانهاي پيش از ميلاد مسيح از نعل فلزي كه با ميخ نصب ميشد ، استفاده ميكردند . ولي آثار تاريخي به جا مانده در قلعه هاي روميها د راروپا نشان ميدهد كه اين قوم فقط از همان جسم فلزي فوق الذ كر براي سم اسبهاي خود استفاده ميكردند.
مغولها ادعا ميكنند كه اسبهاي قوي وكوتاه خودشان را از زمانهاي خيلي گذشته نعل ميكرده اند , آنها از نعل هائي بشكل نعلهاي چنگال دار امروزي كه با سه گيره به سم متصل مي شده استفاده ميكرده اند و ظاهراً از نظر تاريخي همين امر موجب تفوق مغولها د رهنگام غارت كردن و همچنين پيشروي سريع تر آنها از اسكندر بود كه تا رسيدن به اروپاي شرقي بدون وقفه اسب تاختند و اسكندر نتوانست شپه قاره هند را طي كند.
اعراب هميشه به مواظبت زياد و پذ يرائي ا ز اسبها ظريف خود معروف بوده اند . آنها قبل از تشكيل امپراطوري روم از نعلهائي استفاده ميكردند كه شباهت زيادي به نعلهائي كه مغولها به كار ميبردند داشت و با ميخ به سم متصل مي شد.
درقرون وسطي نعلبندي در قاره اروپا , اسكا ند ينا وي و بريتانيا متداول شد . نعلهاي بكار برده شده انواع مختلفي داشتند ولي خشن بوده و خيلي ناشيانه به سم ميخ كوبي ميشدند . اگر چه نعلها پوشش محافظي براي سم بشمار ميآمدند ولي ظاهرا قايده ديگر ي در بر نداشتند . نعلهائي كه ناشيانه توسط اسكا ند ينا ويها اختراع شده بود ظاهراً براي جلوگيري از لغزش روي يخ بكار ميرفت و احتمالاً مورد توجه هم قرا ر گرفته بود .
در قرن شانزدهم اولين بار ايتاليائي ها درمورد هنر نعلبندي مطالبي تأليف و منتشر كردند و ميتوان آنان را بنيان گذار هنر نعلبندي دانست . طي قرن هيجدهم , هنگاميكه كالبد شناسي و فيزيولوژي اسب مورد مطالعه قرار گرفت , سم اولين موضوعي بودكه از نظر علمي مورد دقت بيشتري وا قع شد.و راه را براي توسعه علمي هنر نعلبندي گشود . در قرن نوزدهم كه هنر و علم با سرعت بسياري پيشروي ميكرد رفته رفته هنر نعلبندي تكميل تر شد چندين نعلبند معروف اروپائي و امريكائي در كشف مطالب نوين درباره اين هنر تأثير زيادي گزارد ند لكن رهبري اصلي رامدارس دامپزشكي عهده دار بودند.
كاربرد نظامي اسب بخصوص در آلمان , يكي از موثرترين عوامل برا ي پيشروي هنر نعلبندي بود. سواره نظام در ارتش اهميت خاصي داشت و هر چقدر تعداد اسبهاي لنگ در ارتشي كمتر بود بالطبع قدرت تحرك آن در مقابل دشمن زيادتر مي شد. د رآلمان تعليم دادن نعلبندي ارتش در مدارس دامپزشكي انجام مي شد . و براي اولين بار گذارنيدن امتحان و اخذ گواهينامه به نعلبندي د رآلمان متداول شد.
در حدود سال هزارونهصد، هنر نعلبندي به موقعيت اصلي خود بعنوان يك هنر و علم دست يافت ولي بازدهي كامل ا ز دا نستيهاي اين هنر بعلت استفاده هاي شغلي كم بود . رفته رفته تعدا د مراكز و مغازه هاي نعلبندي افزايش پيدا كرد كه حتي تا چندين سال پيش نيز اين مراكز در تمام نقاط دنيا وجود داشت.با پيشرفت صنعت اتومبيل و تهيه آسانسور، به تدريج نعلبند ها بصورت سيار درآمدند و امروزه د راكثر نقاط دنيا بيشتر با اتومبيل و تجهيزات خود به مراكز اسبداري رفت و آمد ميكنند.
اگر چه پيشروي بشر در شناخت هنر نعلبندي به منظور محافظت سم، دوست و يار هميشگي اش اسب، به كندي صورت گرفته، لكن غرور آميز است و ا گر بهمين منوا ل بشر را بطه خود را با اسب حفظ كند، مسلما” اين هنر محتاج توسعه بيشتري است. هر اسب داري بايد، اطلاعاتي در مورد كالبد شناسي و ساختمان دست و پا و بخصوص سم اسب داشته باشد . براي اصلاح سم , انتخاب نعل مناسب ونصب آن و اطلاع كافي ا ز ساختمان سم , ضرورت محض دارد و نعلبند بدون داشتن اين اطلاعات بهيچوجه براي عمل نعلبندي مناسب نيست.
اساس هنر نعلبندي شامل اطلاعاتي درباره ساختمان سم , جلوگيري از رشد زيادي ديواره سم , جلوگيري از ترك و سوراخ شدن ديواره سم , اصلاح و بهبود شيوه راه رفتن و جلوگيري از لغزش اسب , معالجه مراض و درهنگام ضرورت افزايش كارا ئي اسب ميباشد.
●اصول نعلبندي:
اساس نعلبندي حفاظت سم در مقابل انحراف از خطوط شا قولي آن و برداشت نسج شا خي اضا في، اند کي بيش از مقدار رويش طبيعي آن است . اين اعما ل بايد به روشي صورت بگيرد كه در اعمال فيزيولوژي قمستهاي مختلف سم و راه رفتن اسب اختلا لي بوجود نياورد . نعلبند، با نعلبند ي صحيح، عملا ” نقش مهمي در راه رفتن صحيح اسب ايفا ميكند . حركات موزون دست وپا تقريباً به توازن هريك از سم ها بستگي دارد .
▪تراز كردن سم : سمي را ميتوان تراز شده دانست كه در هر موقعيت ارتباطش با، ساق دست وپا به نحوي باشد كه وزن اسب بطوري مساوي در تمام قسمتهاي آن تقسيم شود.بنابر اين تراز كردن سم يكي از اصول مهم نعلبندي بشمار مي آيد .
▪موزون كردن راه رفتن اسب:راه رفتني را موزون ميگويند كه حركات سم ها ، بدون اشكال و يا حركاتي اضافي صورت بگيرد . سم ها و دست و پا بايد از مسير خطوط شا قولي بدن، بدون هيچگونه لغزش جانبي , بطرف جلو وعقب حركت كنند و بين سمهاي جلو و عقب فاصله وجود داشته باشد و باندازه اي از زمين بلند شوند كه نوك آنها در هنگام حركت، به جلو با زمين تماس پيدا نكنند . بنابر اين براي ايجا د وحفظ حرکتي متعادل در اسب , ترا ز كردن سم ها اصلي اساسي است.
سم ها بايد، در هنگام خم و بلند شدن از روي زمين در امتدا د خطوط شاقولي بدن قرار داشته باشند تا، هنگام راه رفتن با بخولق ها در يك امتداد قرا ر گيرند. براي رسيدن به اين هدف، شكل نعل و متناسب كردن آن براي سم ها اصلي مهم است . بنابراين ميتوان گفت كه موزون كردن راه رفتن اسب صرفا“ به مهارت و اطلاعات نعلبند بستگي دارد . در اين بحث , اصولي را که بايد د رنعلبندي اسبهاي سواري بكار رود، مورد مطالعه قرار ميدهيم و از نعلبندي اختصاصي براي اسبهاي چوگان و يا باري خود دا ري ميكنيم .

●نعلبندي اسبهاي سواري اول معاينه ابتدائي سم : قبل از نعلبندي بايد ا ز روش راه رفتن , شكل دست وپا , اندازه، قا لب و و ضعيت كلي سم ها معاينه دقيقي بعمل ...

دانلود نسخه PDF - نعلبندي