up
Search      menu
ستاره شناسی :: مقاله نجوم PDF
QR code - نجوم

نجوم

تاريخچه نجوم

قبل از اختراع تلسکوپ ، در نزديکي قرن هفدهم ،نجوم بر مبناي مشاهده با چشم غير مسلح پايه گذاري شده بود. در ابتدا مردم از محل ستاره ها و سيارات در آسمان نقشه تهيه مي کردند . متمدن ترين ها براي نقشه برداري آسمان نظام داشتند و ما مي دانيم که امروزه نجوم از نظريات يونانيان باستان سرچشمه مي گيرد .
نجوم
نجوم مطالعه مواد است و مقدمه ايست درباره فرايند بوجود آمدن آنچه در آنسوي جو زمين است که اين جهان ، آسمان و گوي آسمان را از اتم هاي کوچک تا گيتي وسيع شامل مي شود . منجمان اجرام آسماني مانند سيارات ، ستاره ها ،ستاره هاي دنباله دار ، کهکشانها، سحابيها و مواد بين کهکشانها را مطالعه مي کنند . براي اينکه چگونگي تشکيل شدن ، چگونگي بوجود آمدن و منسب هر کدام را مشخص مي کنند و اينکه چگونه بر يکديگر تاثير مي گذارند و چه اتفاقي ممکن است براي آنها بيفتد .
بخشي از جهان ما ، زمين وانچه در آن اتفاق مي افتد اختر شناسي را شامل مي شود ،در واقع زمين آزمايشگاه ماست و هرچه که درباره جهان مي دانيم از آنچه از زمين مي توانيم ببينيم و دريابيم ويا تصور کنيم سرچشمه گرفته است.
● چگونه علم نجوم بوجود آمد؟
قبل از اختراع تلسکوپ ، در نزديکي قرن هفدهم ،نجوم بر مبناي مشاهده با چشم غير مسلح پايه گذاري شده بود. در ابتدا مردم از محل ستاره ها و سيارات در آسمان نقشه تهيه مي کردند . متمدن ترين ها براي نقشه برداري آسمان نظام داشتند و ما مي دانيم که امروزه نجوم از نظريات يونانيان باستان سرچشمه مي گيرد .
در سال ۱۵۰ ميلادي يک منجم و رياضيدان يوناني به نام کلوديوس بطلميوس يک رساله در باره علم نجوم نوشت . او در آن ۴۸ گروه ستارهاي که صورت فلکي ناميده مي شدند را فهرست کرد ، مانند جبار ، برساووش و....که بيشتر از اسامي اساطير گرفته شده اند . همانطور که ما هنگام نگاه کردن به ابرها ، آنها را به اشکالي از اجسام آشنا تصور مي کنيم ،همانگونه بطلميوس در گروهبندي ستارگان اشکال آشنا را مشاهده کرد. همچنين بطلميوس متوجه شد که به نظر ستارگان در سر تاسر آسمان حرکت مي کنند او گفت که تمام اجرام آسماني به دور زمين که مرکز جهان بي حرکت ايستاده حرکت مي کنند . اين نظريه علمي براي قرنها پذيرفته شده بود . تئوري بطلميوس راجع به جهان طرح زمين مرکز ناميده شد زيرا در آن زمين در مرکز عالم قراردارد.
● چه موقع کشف شد که زمين بدور خورشيد مي چرخد ؟
قبول اين واقعيت مدت ها طول کشيد . در سال ۱۵۴۳ ميلادي يک منجم لهستاني به نام نيکلاس کوپرنيک De Revolutionibus را منتشر کرد که مشخص مي کرد سيارات به دور خورشيد گردش مي کنند اما نظريه او با تعليمات کليساي کاتوليک مغايرت داشت و کليسا قدرتمندترين سازمان اجتماعي و سياسي آن زمان بود . عقيده هايي مانند طرح خورشيدمرکزي که در جهان تفکر بديع بودند سزاوار کيفر مرگ بودند . بنابراين اگرهم تعدادي ديگر ازمنجمان طرح کپرنيک را مي پذيرفتند از تصديق کردن آن هراس داشتند . در سال۱۶۳۲ گاليلئو گاليله ، يکي از برجسته ترين منجمان در طول تاريخ ، سرانجام يک کتاب در حمايت از نظريه کپرنيک منتشر کرد . کليساي کاتوليک روم گاليله را براي محاکمه به خاطر بدعت گذارن احضار کرد و اين منجم براي برگشتن از حرفش يا مرگ حق انتخاب داشت . گاليله دست از عقيده خود کشيد اما کليسا از پذيرفته شدن طرح خورشيد در عرف نمي توانست جلوگيري کند(در سال ۱۹۹۲کليساي کاتوليک روم رسما با گاليله و کپرنيک موافقت کرد.)
● چطور منجمان سريعايک ستاره را از ديگران تشخيص مي دهند؟
منجمان علاوه بر نقشه موقعيت ستارگان در آسمان تععن کردند که کدام ستاره از ديگر ستارگان پرنورتر است . يک منجم يوناني به نام هيپارکوس جد بطلميوس ابتدا ستارگان را بر اساس روشنايي اشان طبقه بندي کرد . اوششطبقه روشنايي را با قدر شان ليست کرد (قدر يعني درخشش يک ستاره که بر روي زمين نمايان مي شود . قدر يک ستاره تا حد زيادي در تعيين اينکه چقدر از زمين فاصله دارد موثر است ) هيپارکوس ۲۰ ستاره از قدر اول را طبقه بندي کرد و ستارگان ضعيف يعني آنهايي که با چشم غير مسلحديده مي شوند را در شش قدر طبقه بندي کرد.
● گاليلئو گاليله
گاليله در پيزاي ايتاليا در ۱۵۶۴ در اواسط دوره رنسانس متولد شد . گاليله فقط اولين کسي که تلسکوپ را روي ستارگان متمرکز کرد نبود ، او همچنين ديدگاه متفاوتي نسبت به جهان ايجاد کرد . گاليله استاد نجوم ، رياضي ، فيزيک ، فلسفه و تبليغات بود . تصور او (و احتمالا واقعيت ) از يک نبوغ ذاتي بود : زيرک شوخ و اما زننده بود . مردم مهم انجمن او را جستجو مي کردند - تا وقتي که کار منفور و خطرناک حمايت از ديدگاه خورشيد مرکزي کپرنيک راجع به منظومه شمسي رادر کارهايش انتشار داد:
ما اين حقيقت را پذيرفتيم که خورشيد در مرکز منظومه شمسي است و ما ممکن است گفته باشيم ((هرکس ميداند که خورشيد به دور زمين مي چرخد وفقط تعداد کمي دانشمند ديوانه فکر ميکنند غير از اين است.))
در سال ۱۵۴۳ نيکولاس کوپرنيکوس رساله پيشنهادي اش را که تمام سيارات به انظام زمين به دور خورشيد مي چرخند منتشر کرد .اين پيشرفت غير منتظره براي عده اي به طور محرمانه خوشايند بود برا قدرتمندترين دولت اروپا در آن زمان -کليساي کاتوليک روم - در وضع موجود مسلما منفعتي وجود داشت . با اين همه عقايد نظام -و توانايي اش - رويه زمين مرکزي در جهان باقي ماند.
گاليله به طور آشکارا از ديدگاه جهاني کپرنيکوسدر مقابل کليسا حمات کرد . روش رهبر کليسا با ديگر بدعت گذاران ناديده گرفتن آنها يا آسيب رساندن به آنها با برخي شرايط بود . اماکليسا نمي توانست گاليله را ناديده بگيرد .
در سال ۱۶۳۴ گاليله به دادگاه کليسا آورده شد و ادعا کرد که دست از عقايد بدعت گذارانه اش درباره منظومه شمسي برداشته است .
روبه رو شدن با شکنجه و مرگ ، گاليه را وادار به تسليم شدن کرد . او هنگاميکه اتاق محاکمه را ترک کرد - زير لب- گفت بي اعتنا به آنچه مجبور به گفتن شده بود ادعا کرد که زمين هنوز به دور خورشيد مي چرخد.
گاليله بقيه عمر خود را در زير شيرواني خانه اي تا سال ۱۶۴۲ گذراند ۳۵۵ سال بعد در سال۱۹۹۲ کليسا رسما طرح کپرنيک را در مورد متظومه شمسي پذيرفت.

کارل جانسکي (Karl Jansky) ، مهندس جواني که در آزمايشگاههاي تلفن بل (Alexander Graham Bell Phon) کار مي کرد، مشغول مطالعه صداهاي تيز و مزاحمي بود که هم ...

ما بر روي يک جسم کروي بزرگ زندگي مي کنيم که نامش را زمين نهاده ايم. وقتي که از اين جسم به بالا نگاه مي کنيم آسمان را مي بينيم که مثل يک کره مدور اطراف ...

مقدمه ابزار و فنون کار ستاره شناسان امروز با دهه 1950 بسيار متفاوت است. مثلا شکل تلسکوپ به شدت تغيير کرده ، علاوه بر زمين ، اکنون در مدار زمين و يا در ...

1) تفسير آيات: «انّا زَيَّنا السَّماء الدُّنياء بِزينه الکَواکِب[i]» ما آسمان پائين را با ستارگان تزئين کرديم. در اين آيه مي گويد «آسمان پائين را با ک ...

اخترشناسي که در زبان يوناني از ترکيب اجزاي astronomia = astron + nomos (به معناي قانون ستارگان) تشکيل شده است علم اشياء سماوي (مانند ستارگان، سيارات، ...

ستاره شناسي علمي است که درآن حرکات وحالات ستارگان با يکديگر بيان ميشود . علم نجوم دوعلم است : ۱) علم احکام نجوم . ۲) علم نجوم تعليمي علم احکام نجوم عل ...

پاندورا براي يونانيان باستان واژه اي خوشايند نبود اما پس از ساخته شدن فيلم آواتار به راه حلي براي يکي از مسائل علم نجوم تبديل شده و اکنون براي نامي ...

اختر فيزيک به عنوان علمي که صرفا به نور مرئي مربوط مي شود، هر چيزي را که در آسمان قابل روئيت باشد، مورد مطالعه قرار مي دهد. اين مطالعات نخست بوسيله چش ...

دانلود نسخه PDF - نجوم