up
Search      menu
تاریخ و فرهنگ :: مقاله ميرزا کوچک خان PDF
QR code - ميرزا کوچک خان

ميرزا کوچک خان

زندگي نامه ميرزا کوچک خان

يونس معروف به ميرزا کوچک فرزند ميرزا بزرگ بسال ۱۲۵۷ ه.ش. در شهرستان رشت محله استادسرا در يک خانواده متوسطي چشم به جهان گشود. سنين اول عمر را در مدرسه حاجي حسن واقع در صالح آباد رشت و مدرسه جامع به آموختن صرف و نحو و تحصيلات ديني گذرانيد. چندي هم در مدرسه محموديه تهران به همين منظور اقامت گزيد. با اين سطح تعليم ميتوانست يک امام جماعت يا يک مجتهد از کار درآيد، اما حوادث و انقلابات کشور مسير افکارش را تغير و عبا ، عمامه و نعلين را به تفنگ ، فشنگ و نارنجک مبدل ساخت.
ميرزا داراي دو خواهر و دو برادر، يکي بزرگتر از خود بنام محمد علي و ديگري کوچکتر بنام رحيم، بود ، که هر دو نفر بعد از ميرزا وفات يافته‌اند. ايشان مردي خوش هيکل، قوي بنيه، زاغ چشم و داراي سيمائي متبسم و بازواني ورزيده بود. از نظر اجتماعي مردي با ادب، متواضع، خوش برخورد، مومن به اصول اخلاقي، آدمي صريح‌اللحجه و طرفدار عدل و آزادي، حامي مظلومان و اهل ورزش بود. او سيگار، ترياک و مشتقاتش استفاده نمي‌کرد و مشروبات الکلي اصلاً نمي‌نوشيد. ميرزا در سنين آخر عمرش همسري برگزيد.
(ميرزا در اوان جواني)
ميرزا در واقعه مشروطيت به انقلابيون پيوست و در فتح قزوين شرکت نمود. او باني نهضت جنگل بود که بتاريخ ۱۲۹۳ ه.ش. شروع به مبارزه مسلحانه بر ضد ارتش اجنبي داخل خاک ايران و بريگارد خودفروخته قزاق همايوني، که زير دست افسران روسي تعليم و تربيت شده بودند، کرد و مرارت‌ها بسيار کشيد که عاقبت در اين راه جان بر کف هدف خود نهاد. تعداد زيادي از انقلابيون جنگل هم در درگيري‌هاي مسلحانه با لشکران انگليس، روسيه و ارتش سلطنتي قاجار زندگي خود را فداي ميهن و مردمش کردند. روانشان شاد و يادشان گرامي باد.
هدف جنگلي‌ها اخراج نيروهاي بيگانه، رفع بي‌عدالتي، مبارزه با خودکامگي و استبداد و برقراري دولتي مردمي بوده است. در همين راستا در روز يکشنبه ۱۶ خرداد ۱۲۹۹ هجري شمسي قواي جنگل با انتشار بيانيه‌اي تشکيل کميته انقلاب سرخ ايران و الغاء اصول سلطنت و تأسيس حکومت جمهوري را اعلام نمودند و يکروز بعد کميته انقلاب هيئت دولت جمهوري را معرفي کرد، که ميرزا عنوان سرکميسر و کميسر جنگ را داشت. اما هنوز دولت تازه انقلابي سامان نگرفته بود که با حمايت بلشويک‌هاي روس اغتشاش انقلابي‌هاي سرخ طرفدار شوروي آغاز گرديد که نهايت جمعه ۱۸ تير ۱۲۹۹ ميرزا به عنوان اعتراض از رشت به فومن رفت و قبل از حرکت دو نفر نماينده با نامه مفصلي براي لنين به مسکو فرستاد که در آن ذکر شده بود: در موقع، خود به نمايندگان روسيه اظهار کردم که ملت ايران حاضر نيست پروگرام بلشويک‌ها را قبول کند . بتاريخ شنبه ۹ مرداد ۱۲۹۹ طرفداران شوروي با رهبري و حمايت فرمانده قواي مسلح شوروي و مدير بخش سياسي و امنيت نظامي آن در رشت بر ضد ميرزا کودتا و همه طرفداران ميرزا را هرکه و هرجا بود دستگير و بازداشت کردند. آنها دولت جديدي اعلام کردند که احسان اله خان سرکميسر و کميسر خارجه و سيد جعفر جوادزاده (پيشه وري معروف) کميسر داخله شد.اختلافات ، بگير و ببندها بالا گرفت و قواي جنگل تضعيف گرديد. بفرمان احمدشاه قاجار قواي دولتي (قزاق‌ها) به سرکردگي سردارسپه (رضا ميرپنج سابق و پهلوي آينده) براي سرکوبي قواي سرخ وارد رشت گرديد که چندين برخورد جنگي بين دو قواي بوجود آمد که گاهاً نيروهاي دولتي پيشروي و گاهاً عقب نشيني مي‌کردند. در نهايت با مذاکرات پشت پرده قواي سرخ خاک رشت و انزلي را ترک نمودند. لازم به ذکر است در اين جنگ‌ها ميرزا با قواي خود در فومن بود که بي‌طرف مانده و در فکر تجديد قوا بود.
قزاق‌ها که بسرکردگي سردارسپه سعي به مذاکره با ميرزا، قانع نمودن او که به مرکز بيايد و نيايت استقلال‌طلبان خود را از مرکز شروع نمايد، کردند. بنا به دلايل عديدي مذاکرات به شکست انجاميد. يکي از اين دلايل اين بود که تعدادي از جنگلي‌ها بمانند دکتر حشمت و يارانش قبلاً گول قول و فعل‌هاي سردارسپه را خورده بودند تسليم و به دار آويخته شده بودند. در نهايت قواي قزاق از فرست استفاده و طي شبيخون‌هاي فراواني نيروهاي جنگل را وادار به عقب‌نشيني نمودند و بعضي از سران تسليم يا کشته شدند. ميرزا بات'فاق تنها يار وفادارش، گائوک آلماني معروف به هوشنگ، جهت رفتن به نزد عظمت خانم فولادلو، که هميشه از ميرزا حمايت ميکرد، به کوه‌هاي خلخال زدند ولي دچار بوران و طوفان گرديدند و سرانجام زير ضربات خرد کننده سرما و برف بتاريخ ۱۱ آذر ۱۳۰۰ ، هنگامي که ميرزا هوشنگ را به کول گرفته بود، از پاي در آمدند.
کرم نام کرد (مکاري) که از خلخال عازم گيلان بود اين دو موجود را در ميان برف‌ها ديد و شناخت. بسيار ناراحت شد از اينکه تنها است و ياوري که بتواند بوظائف انساني عمل نمايد ندارد. بااينحال سعي نمود با دادن ماساژ و خوراندن سنجد آنان به حال آورد ولي بي‌نتيجه و بي‌حاصل بسرعت بسوي آبادي و خانقاه شتافت و از مردم کمک خواست. اهالي که مريد ميرزا بودند بسرعت به محل رسيدند و تن يخ زده هردو را به قريه آوردند ولي مرغ روحشان پرواز نموده بود.
خبر فوت ميرزا که دوستان را متأثر و دشمنان را شاد نمود، بسرعت همه جا پيچيد و از جمله بگوش محمدخان سالارشجاع برادر امير مقتدر طالش که از بدخواهان ميرزا بود، رسيد. نامبرده با عده‌اي تفگچي به خانقاه رفت و اهالي را از دفن اجساد مانع کرد. سپس بمنظور انتقامجوئي و کينه ديرينه که با جنگلي‌ها داشت دستور داد يکي از طالش‌هاي همراه وي سر يخ‌زده ميرزا را از بدنش جدا کند. رضا استکاني مزدور او سر از تن اين مبارز وطن، استقلال و آزادي جدا و تحويل خان داد. نامبرده سر را ابتدا نزد برادرش امير مقتدر به ماسال و سپس فاتحانه به رشت برد و تسليم فرماندهان نظامي کرد.
(رضا اسکستاني – او پس از بريدن سر ميرزا ، آن را به خان تالش تحويل داد)
در کاوشي که از جيب‌هاي ميرزا نمودند تنها يک سکه نقره يک ريالي يافتند و بعد فاتحانه سر اين سردار رشيد را در مجاورت سربازخانه رشت، آنجا که معروف به انبار نفت نوبل است، مدت‌ها در معرض تماشا مردم قرار داده. سپس خالو قربان معروف که از ياران سابق ميرزا بود و خودش را به سردار سپه فروخته و درجه سرهنگي گرفته بود، سر ميرزا را به تهران و تسليم سردارسپه نمود.
سر ميرزا به دستور سردارسپه در گورستان حسن آباد دفن کردند. بعد يکي از ياران قديمي ميرزا بنام کاس‌آقا حسام سر ميرزا را محرمانه از گورکن تحويل و به رشت برده و در محلي موسوم به سليمان داراب بخاک سپرد. در شهريور ۱۳۲۰ و فرار رضاشاه (سردارسپه و ميرپنج سابق) آزاديخواهان گيلان قصد داشتند جسد ميرزا (تن بي‌سر) را با تشريفات شايسته از خانقاه طالش به رشت حمل کنند ولي سرسپردگان پهلوي جلوگيري کردند. در نتيجه به جهت پيشگيري از برخورد جسد ميرزا را بطور عادي به رشت حمل و در جوار سر دفن کردند و هر سال ۱۱ آذر مراسمي ساده در مزار آن شهيد در سليمان داراب رشت برگزار ميشود.

گلخانه به فضاي محدودي اطلاق مي­شود که قابليت کنترل شرايط محيطي مناسب را براي رشد گياهان از نواحي مختلف در طي فصول مختلف يک سال داشته باشد. طبق اين تعر ...

گلخانه به فضاي محدودي اطلاق مي­شود که قابليت کنترل شرايط محيطي مناسب را براي رشد گياهان از نواحي مختلف در طي فصول مختلف يک سال داشته باشد. طبق اين تع ...

نگاه اجمالي ستاره شناسان اکثر مطالعات مفصل فضايي خود را از طريق رصدخانه‌ها انجام مي‌دهند. محل رصدخانه يکي از مهمترين خصوصيات آن است زيرا تلسکوپها بايد ...

جمع آوري آب Water Harvesting: جمع‌آوري آب به کليه عملياتي اطلاق مي‌گردد که در حوضه‌هاي آبگير براي افزايش رواناب انجام مي‌گيرد. در بسياري از مناطق خشک ...

ما در خانه برخي مواد را نگهداري و مرتبا مورد مصرف قرار مي دهيم که در حقيقت سمي بوده و براي سلامت ما و محيط زندگي مان مضرند، اما به دليل ناآگاهي احتياط ...

در گوشه ي شمال شرقي مدرسه تالار بزرگي براي نمايش ساخته بودند كه موسيو لمر، استاد موسيقي و ميرزا علي اكبرخان نقاش باشي، مزين الدوله، نمايش هايي در آن ا ...

ميرزا تقي خان فراهاني، مشهور به اميرکبير، صدراعظم مقتدر ناصرالدين شاه قاجار، آغازگر اصلاحات حکومتي در ايران است. وي که در به قدرت رسيدن ناصرالدين شاه ...

بم بزرگترين مجموعه خشتي جهان است که 200000 متر مربع (20 هکتار) مساحت دارد، تا حدود 200 سال پيش محل سکونت و مآمن مردم بم بوده است.ارگ داراي حصاري محکم ...

دانلود نسخه PDF - ميرزا کوچک خان