up
Search      menu
تولید و کشاورزی :: مقاله مديريت تلفيقي آفات PDF
QR code - مديريت تلفيقي آفات

مديريت تلفيقي آفات

نگرشي بر مديريت تلفيقي آفات

به اعتقاد بسياري از کارشناسان, کشاورزي يک صنعت است و يا شايد بتوان گفت راه صنعتي شدن يک جامعه از صنعتي شدن فعاليتهاي کشاورزي مي گذرد. بيشتر کشورهاي اروپائي که اکنون به کشورهاي صنعتي مشهورند در ابتدا جوامع کشاورزي مدار بوده اند. نتيجه توسعه صنعتي کشاورزي و افزايش توليدات آن در واقع توليد غذاي کافي براي جمعيت رو به رشد جهان است. اما روي ديگر سکه امنيت غذائي که اتفاقاً از اهميت خاصي برخوردار است همانا حفاظت و نگهداري از محصولات کشاورزي در برابر خطر نابودي توسط عوامل تهديد کننده اي چون آفات و بيماريهاي گياهي است.
از زماني که بشر صحرا گردي را به کناري نهاد و در مجاورت رودخا نه ها سکونت گزيد و ناگزير شد براي نجات جانش از گرسنگي, استراتژي دخالت در طبعيت را با هدف اهلي کردن گياهان براي کشت برگزيند آفات نباتي نيز موجوديت پيدا کردند.
با کشت کار گياهان اهلي شده در زمين هاي بزرگ زراعي تعادل زيستي اکو سيستمهاي طبيعي بر هم خورد و حشرات توانستند غذاي فراوان خود را در مزارع يک دست کشت شده بيابند و بي هيچ مزاحمتي جمعيت خود را افزايش دهند.
در زمان طغيان و حمله حشرات, انسان از ترس قحطي, چاره اي جز استفاده از آفت کش ها براي نابودي دشمن تازه خود نمي ديد, بنابراين شتاب زده به استفاده از آفت کشهاي شيميائي روي آورد که اين موضوع شرايط را پيچيده تر کرد به طوريکه سموم با تأثير زياد خود روي دشمنان طبيعي آفات و از بين بردن آنها و متقابلاً تأثير اندک روي آفات هدف زمينه را براي طغياني تر شدن آفات در غياب دشمنان طبيعي و پرداتورها فراهم کردند تا جائي که امروزه کنترل جمعيت بعضي آفات به وسيله سموم بسيار مشکل و در مواردي حتي غير ممکن است.
و امّا اگر تاريخچه کنترل زراعي را به سه دوره مشخص تقسيم کنيم در طول دوره اوّل کشاورزان بر اساس تجربه اقدام به انجام عمليات زراعي و مکانيکي نظير تناوب زراعي, بهداشت زراعي, شخمهاي عميق, غرقاب سازي, جمع آوري و نابودي آفات و گياهان آلوده نموده و يا از فرآورده هاي گياهي نظير گل داوودي, روتنون, تنباکو جهت کنترل آفات مزرعه و آفات انباري استفاده مي کردند.
در دوره دوّم با توسعه حشره کشهاي معدني نظير آرسنيک, جيوه, مس و غيره و آغاز قرن بيستم روشهاي شيميائي جايگزين مبارازت زراعي و اکولوژيکي گرديد.
دوره حشره کشها با کشف ترکيبات معدني وسيع الطّيف و فوق العاده سمي و در واقع با کشف (DDT) توسط Paul Muller در سال ۱۹۳۹ آغاز گرديد.
و به تدريج ساير سموم نظير آلدرين, ديلدرين, توکسافن, ارگانوفسفاتها, کارباماتها و غيره توليد شدند. مشکلات زيست محيطي و بهداشتي ناشي از مصرف بي رويه سموم و افزايش سرسام آور هزينه هاي آفت کش و ايجاد محدوديت مصرف حشره کشها باعث ايجاد تغيير در راهبرد کنترل شيميائي گرديد که منجر به توسعه مفهوم IPM شد.
ايده کنترل تلفيقي ابتدا توسط Hoskins و همکاران در سال ۱۹۳۹ به کار برده شد آنها معتقد بودند دو روش مبارزه بيولوژيک و شيميائي مي تواند به عنوان مکمل همديگر باشند مقوله IPM علي رغم اينکه از اواخر ۱۹۶۰ در دنيا آغاز گرديد ولي در واقع از اواخر دهه ۱۹۷۰ به صورت جدي دنبال شد. اولين پروژه بزرگ IPM در امريکا به نام پروژه Huffaker انجام شد و محصولاتي نظير يونجه, مرکبات, پنبه, ميوه هاي هسته دار و چند محصول ديگر را در برگرفت و پروژه ملي IPM در اواخر دهه ۱۹۸۰ و اوايل ۱۹۹۰ در چندين کشور توسعه يافته تدوين گرديد با وجود اين اصطلاح IPM توسط جوامع علمي با مفهوم زير پذيرفته شد:
▪ Integrated:
به معني استفاده از چندين روش تلفيقي جهت کنترل آفت واحد.
▪ Pest:
هر موجودي که به بشر ضرر و زيان وارد سازد (از قبيل حيوانات مهره دار تا بي مهرگان پاتوژنها و علفهاي هرز).
▪ Management:
تصميم و مديريتي که براساس اصول اکولوژيکي, اقتصادي و اجتماعي گرفته مي شود.
در بخش تحقيق IPM يعني شناخت عوامل, روابط بين آنها و تأثيرات متقابل در مجموعه يک کشت بوم زراعي و يا باغي مورد نظر است اين فرآيند شامل مشاهده, شناسايي عوامل, ارتباطات, تجزيه و تحليل و غيره مي شود که توسط محققين با گرايشهاي مختلف صورت مي گيرد.
هدف از اجراي اين برنامه در واقع کاهش مصرف سموم در ازاي بکارگيري ساير راهکارهاي ارائه شده در آن از جمله حمايت از دشمنان طبيعي آفات است در اين برنامه مديريتي سموم به مقدار کم و به طور اختصاصي انتخاب و مصرف مي شوند و تا حد امکان تنها روي آفت هدف Target اثر داشته باشد و روي حشرات مفيد و شکارچي حداقل تأثير را بگذارد در نتيجه با اجراي IPM هم به پاکيزگي محيط زيست کمک مي شود. و هم محصولات سالم تر از نظر ميزان آلودگي به سموم شيميائي به مصرف شهروندان خواهد رسيد.
استراتژي هاي ارائه شده در IPM اينگونه خلاصه مي شوند:
▪ راهکار زراعي (آيش تناوب)
▪ راهکار مکانيکي (تله هاي توري يا فرموني)
▪ راهکار فيزيکي (استفاده از آتش)
▪ راهکار ژنتيکي (کشت ارقام مقاوم)
▪ راهکار بيولوژيکي (استفاده از ميکرب ها, پاتوژنهاي حشرات يا بکارگيري دشمنان طبيعي)
▪ راهکار رواني (فتوتروپيسم, استرئوتروپيسم, شميوتروپيسم)
▪ راهکار شيميائي (بکارگيري آفتکشها)
در کنار راهکارهاي فوق يک راهکار قانوني نيز پيش بيني شده است و آن قرنطينه گياهي است.

ريز مغذي ها (عناصر خرد با تاثير کلان) مقدمه : تمامي موجودات زنده از جمله گياهان براي رشد و نمو نياز به غذا دارند. خاک تامين کننده اکثريت قريب به اتفاق ...

اصلاح نباتات : اهلي نمودن گياهان يکي از مهمترين وقايع کشاورزي در دنياي جديد است. هدفهاي کلي اصلاح نباتات افزايش عملکرد در واحد سطح بهتر نمودن کيفيت مح ...

چرخه زندگي مينوز شمشاد: حشهر نر در بهار هنگام شکوفه کردن گياهان ظاهر مي‌شود و سپس حشره ماده شروع به تخمگذاري در سطح زيرين برگها مي‌کند. بطوريکه هر تخم ...

بعضي از صاحب نظران مديريت، رمز موفقيت مدير را در توان هدايت نيروي انساني تحت سرپرستي وي مي دانند و از اين رو مديريت را کار با ديگران و از طريق آنان در ...

سوسک کک مانند Phyllotreta spp سوسک هاي بالغ به مزارع تازه جوانه زده کلزاي بهاره حمله کرده و از گياهان کوچک تغذيه مي کنند. شدت خسارت خصوصا در هواي گرم ...

کرم غوزه پنبه Heliothis armigera آفتي است خطرناک که خسارت شديد آن از پنبه کا ريهاي استان هاي شمال و مرکز ايران گزارش شده است .اين حشره ميزبانهاي متعدد ...

سن گندم - سن مادر در اواخر اسفند تا اوايل فروردين موقعي که دماي هوا به حدود 10 درجه برسد از مخفيگاههاي زمستانه خود که عمدتا در زير گياهان چند ساله از ...

● نحوه گرفتگي فيزيکي منابع آبي داري ذرات ماسه به بزرگي دهانه ورودي و خروجي قطره چکانها از مهمترين عواملي هستند که باعث گرفتگي قطره چکانها از نوع فيزيک ...

دانلود نسخه PDF - مديريت تلفيقي آفات