up
Search      menu
زمین شناسی,جغرافیا :: مقاله مخروط افکنه ها PDF
QR code - مخروط افکنه ها

مخروط افکنه ها

رسوبات مخروط افكنه اي مركز تجمع آبهاي زيرزميني مي باشد ونيزبيشترمخازن آبهاي زيرزميني درون حوضه رسوبي ازآبهاي وارده به رسوبات مخروط افكنه اي تغذيه مي شود. همچنين بيشترطلاي موجود دردنيا ازرسوبات مخروط افكنه قديمه در افريقاي جنوبي استخراج مي گردد كه به فرم پلاسر برجاي مانده اند. مخروط افكنه عبارت است از رسوبات مخروطي يا قيفي شكل كه در حواشي كوهستانها تشكيل مي شوند و هر قدر از كوهستان به طرف دشت برويم از ضخامت آن كاسته شده و بر وسعت آن افزوده مي شود. بطور متوسط شيب مخروط افكنه در حدود ۵ درجه است ولي ممكن تا بيش از ۲۵ درجه تغيير كند . از نظر اندازه، مخروط افكنه ممكن است شعاعي كمتر از چند صد متر تا بيش از ۱۵۰كيلومتر داشته باشد. رسوبات مخروط افكنه به علت اين كه در يك محيط اكسيداسيوني تشكيل مي شوند غالبا داراي رنگ قرمز مي باشند. شكل اين رسوبات به وضعيت تكتونيكي وآب وهوائي منطقه بستگي دارد. اگرچه بيشتر رسوبات مخروط افكنه ها در مناطقي تشكيل مي گردد كه داراي آب وهواي خشك ونيمه خشك با پوشش گياهي كم و بارندگي خيلي كم وتخريب سريع است، ولي اين رسوبات مربوط به آب وهواي خاصي نمي باشد ودر مناطق مختلف تشكيل مي گردد.
از نظر اقتصادي شناسايي رسوبات مخروط افكنه اي از اهميت خاصي برخورداراست. براي مثال رسوبات مخروط افكنه اي مركز تجمع آبهاي زيرزميني مي باشد ونيزبيشترمخازن آبهاي زيرزميني درون حوضه رسوبي ازآبهاي وارده به رسوبات مخروط افكنه اي تغذيه مي شود. همچنين بيشترطلاي موجود دردنيا ازرسوبات مخروط افكنه قديمه در افريقاي جنوبي استخراج مي گردد كه به فرم پلاسر برجاي مانده اند. ضمنا مقدار زيادي اورانيوم پلاسرازرسوبات مخروط افكنه اي قديمي در حوضه هاي رسوبي آفريقاي جنوبي استخراج مي گردد.
رسوبات مخروط افكنه تحت تاثير دو فرآيند كلي جريانهاي رودخانه اي و جريانهاي خرده دار رسوب مي كنند. گروه اول آنهايي هستند كه رسوبات توسط رودخانه حمل شده وشامل سيلابي صفحه اي رسوبات رودخانه اي و رسوبات غربال شده مي باشند. گروه دوم آنهايي هستند كه رسوبات توسط جريان هاي خرده دارحركت كرده و برجاي گذاشته شده اند.
الف) رسوبات سيلابي صفحه اي: اين رسوبات به فرم صفحه اي، درمناطقي كه رودخانه هم سطح زمين مي شود، تشكيل مي گردد. اين رسوبات در منطقه وسيعي به علت پهن شدن جريان آب كه با كاهش سرعت وعمق كانال همراه است، تشكيل مي گردد. اين رسوبات بيشتر از گراول وماسه تشكيل شده اند ممكن است داراي مقاديري سيلت نيز باشند، ولي مقداررس درآنها بسيارناچيزاست. جورشدگي در اين رسوبات خوب است و طبقه بندي دراين رسوبات به فرم توده اي ، مورب و لامينه است.
ب)رسوبات رودخانه اي: اين رسوبات شامل رسوبات پر كننده كانال، رسوبات حواشي كانال و نواحي بين كانالي مي باشد. اين رسوبات دانه درشت بوده و داراي جورشدگي بدي مي باشند. از نظر شكل هندسي، اين رسوبات به فرم كشيده و باريك هستند و كنتاكت قسمت تحتاني اين رسوبات به صورت مقعر به طرف بالا بوده و سطح آن تخريبي است
ج) رسوبات غربال شده: اين رسوبات بيشتر در مناطقي تشكيل مي گردند كه سنگ منشا تركيب يكنواختي داشته و از سنگهاي سخت مانند كوارتزيت و ... تشكيل شده باشد. ذرات تشكيل دهنده اين رسوبات بيشتر در اندازه گراول بوده وهنگامي تشكيل مي شوند كه ذرات ريزتر، مانند ماسه، سيلت ورس، درمنشا كمتر باشد. جورشدگي اين رسوبات خيلي خوب، اما ذرات زاويه دار هستند. اين رسوبات غالبا در قسمت وسط مخروط افكنه ها تشكيل مي گردند.
● رسوبات جرياني خرده دار
اين رسوبات به علت دارا بودن رس فراوان داراي ويسكوزيته بيشتري از رسوبات رودخانه اي است. رسوبات جرياني خرده دار هنگامي تشكيل مي گردد كه در منشا مقدار زيادي رس توليد شود. اين رسوبات به شكل زبانه اي و مخروطي از كوهستان به طرف پايين حركت مي كنند وداراي جورشدگي بدي مي باشند. عواملي كه باعث حركت اين رسوبات مي شوند شامل: باران زياد در مدت كوتاه، شيب زياد با پوشش گياهي كم، تخريب زياد.
رسوبات جرياني خرده دار بيشتر در مناطق نيمه خشك، بويژه مناطقي كه داراي سنگهاي ولكانيكي هستند، تشكيل مي گردند. جريانهاي گلي نوعي جريان خرده دار است كه بيشترازرسوبات دانه ريز و ذرات در اندازه ماسه تشكيل شده است. در سطح رسوباتي كه توسط جريانهاي گلي گذاشته شده اند، تركهاي گلي به مقدار زيادي مشاهده مي گردد.
● شكل هندسي رسوبات مخروط افكنه
۱- رسوبات مخروط افكنه ممكن است به فرم تيغه اي شكل بوده و بيشترين ضخامت آن در حاشيه كوهستان باشد وهرقدر دورتر شويم از ضخامت آن كاسته شود. اين نوع رسوبات نشان دهنده بالا آمدگي منطقه، براثر فعاليتهاي كوهزايي، قبل از تشكيل مخروط است.
۲- رسوبات مخروط افكنه ممكن است به فرم عدسي شكل باشد كه دراين حالت رسوبات در حاشيه كوهستان و درقسمت انتهايي نازك بوده و در وسط ضخيم تراست. اين نوع شكل هندسي نمايش دهنده اين است كه كوهستان در هنگام تشكيل مخروط بطور ممتد بالا آمده است.
۳- ممكن است رسوبات مخروط افكنه به شكل تيغه اي باشد، ولي برعكس حالت اول، ضخامت كم آن در طرف كوهستان وضخامت زيادترآن دورترودرانتهاي مخروط مي باشد. اين حالت مويد آن است كه مدت زمان طولاني عمل تخريب در قسمت نزديك به منشا مخروط و انتشار دوباره رسوبات به طرف پايين وجود داشته است.
● اختلاف بين كنگلومراي مخروط افكنه وساير رسوبات:
۱) كنگلومراي مخروط افكنه غالبا داراي رنگ قرمز است ولي در محيط هاي دريايي اين رسوبات داراي رنگ خاكستري، سبزو يا آبي مي باشد.
۲) در كنگلومراي هاي مخروط افكنه فسيل دريايي ديده نمي شود.
۳) در دريايي بين ذرات دانه درشت را ذرات ماسه با گردشدگي خوب پر مي كند ولي در مخروط افكنه به توسط ماتريكس رسي پر مي شود.
۴) در دريايي ذرات داراي جورشدگي و گردشدگي بهتري نسبت به مخروط افكنه هستند.
۵) لايه يا زون هايي از خاكهاي قديمي در مخروط افكنه وجود دارد كه در رسوبات دريايي ديده نمي شود.
۶) وجود رسوبات جرياني خرده دار، كه بطور متناوب درون كنگلومراي مخروط افكنه ديده مي شود در كنگلومراي دريايي مشاهده نمي گردد.

مخروط افکنه عبارت است از رسوبات مخروطي يا قيفي شکل که در حواشي کوهستانها تشکيل مي شوند و هر قدر از کوهستان به طرف دشت برويم از ضخامت آن کاسته شده و بر ...

محيط مخروط افکنه رسوبات مخروط افکنه اي مرکز تجمع آبهاي زيرزميني مي باشد ونيزبيشترمخازن آبهاي زيرزميني درون حوضه رسوبي ازآبهاي وارده به رسوبات مخروط اف ...

● عوامل فرسايش فرسايش اساسا يک پديده تسطيح يا هموارکننده سطح زمين است به اين ترتيب که خاک و قلوه سنگ از راه حمل شدن، غلطيدن و يا شسته شدن تحت تاثير ني ...

کوه دماوند جدا از اينکه يک پديده طبيعي منحصر به فرد در ايران و جهان است، يک سمبل و اسطورة هميشگي در ادب و فرهنگ و تاريخ ايران بوده و هست. اين کوه بزرگ ...

مقدمه رسوبات آبرفتي جوان مهمترين منابع تامين شن و ماسه ساختماني‌اند. اين رسوبات از يک طرف به دليل رخنمون وسيعشان در سطح و از طرفي به دليل ناچيز بودن پ ...

بررسي آتشفشان ها در ايران نشان مي دهد ايران داراي پنج آتشفشان دماوند ، سبلان ، تفتان ، بزمان و سهند است که از اين تعداد سه آتشفشان بزمان، تفتان و دماو ...

آتشفشان يک ساختمان زمين شناسي است که به وسيله آن مواد آتشفشاني (به صورت مذاب ، گاز ، قطعات جامد ياهر ۳)از درون زمين به سطح آن راه مي يابند. انباشتگي ا ...

رشته کوه آلپ ها، يا آلپ ها (The Alps) معروف ترين رشته کوه جهان است و از نزديکي شهر نيس در سواحل مديترانه به شکل يک کمان عظيم تا حوالي لوبليانا در اسلو ...

دانلود نسخه PDF - مخروط افکنه ها