up
Search      menu
زمین شناسی,جغرافیا :: مقاله فلدسپات PDF
QR code - فلدسپات

فلدسپات

ديد کلي
فلدسپاتها مهمترين کانيهاي سنگي آذرين محسوب مي‌شوند. فلدسپاتها به سه گروه کلسيت ، پتاسيک و سديک تقسيم‌بندي مي‌شوند. آنورتيت به فرمول شيميايي (CaAl2Si2O8) فلدسپات نوع کلسيت استو آلبيت به فرمول شيميايي (NaAlSi3O8) فلدسپات نوع سديک و پتاسيم فلدسپات به فرمول شيميايي (KAlSi3O8) فلدسپات نوع پتاسيک آن است.
چند ريختيهاي پتاسيم فلدسپات عبارتند از : سانيدين ، ارتوکلاز ، سيکروکلين و آدولاريا. آنوتيت و آلبيت به اين امتياز که مي‌توانند جانشين شوند و در ساختمان کاني پلاژيوکلاز شرکت مي‌کنند، ميان فلدسپات سديم (آلبيت) و فلدسپات پتاسيم ، جانشيني محدرودي وجود دارد و فلدسپاتهاي اين سري به انواع آلکاني فلدسپاتها شهرت دارند.
ساختار فلدسپاتها
ساختار فلدسپات همانند ساختار چند ريختيهاي گوناگون SiO4 و همچنين AlO4 تشکيل شده است. ساختار فلدسپاتها را مي‌توان حالت پرشده ساختارهاي SiO2 از راه ورود AL به شبکه چهاروجهي و همزمان با آن جايگزيني Na+ (يا K+ يا Ca2+) در حفره‌هاي موجود فرض کرد. هنگامي که فقط يک Si4+ بوسيله Al3+ جانشين مي‌شود، ساختار مي‌تواند با ورود يک K+ يا يک Na+ خنثي شود.
به همين ترتيب وقتي Si4+ توسط Al3+ جانشين مي‌شود، بار الکترواستاتيکي شبکه مي‌تواند توسط يک کاتيون دوظرفيتي مانند Ca2+ موازنه شود. اينکه يک فلدسپات دماي بالاي اوليه خاصي ، ساختار دماي بالاي (بي‌نظم) خود را حفظ کرده يا (در اثر سرد شدن) به ساختار دماي پايينتر (منظم‌تر) تبديل مي‌شود، تا حد زيادي تحت تاثير آهنگ سرد شدن فرآيند است. ميکروکلين در واقع مشخصه سنگهاي عميق و پگماتيتها ، ارتوکلاز مشخصه سنگهاي نفوذي شکل‌يافته در دماهاي حد واسط و سانيدين مشخصه گدازه‌اي خروجي دما بالاست. ساختار عمومي اعضا سري پلاژيوکلاز بسيار شبيه ميکروکلين است.
ترکيب فلدسپاتها
سري فلدسپاتهاي قليايي (NaAlSi3O8 تا KAlSi3O8) محلول جامد کاملي را فقط در دماهاي بالا نشان مي‌دهند. براي مثال اعضاي سري سانيدين- آلبيت دمابالا ، در دماهاي زياد پايدار است، اما در دماهاي پايين دو فاز مجزاي آلبيت دماپايين و ميکروکلين پايدار مي‌شوند. تنها محلول بسيار محدودي بين KAlSi3O2 (ميکروکلين) و CaAl2Si2O8 (آنورتيت) وجود دارد. با اين حالب يک محلول جامد اساسا کامل در دماي بالا در سري پلاژيوکلاز (NaAlSi3O8 تا CaAl2Si2O8)وجود دارد.
فلدسپاتهاي پتاسيم
ميکروکلين
داراي فرمول شيميايي KAlSi3O8 مي‌باشد. ميکروکلين يکي از سازنده‌هاي مهم در سنگهاي آذريني مانند گرانيتها و سينيتها که به کندي و در عمق زياد سرد شده‌اند، مي‌باشد. در سنگهاي رسوبي در آرکوز و کنگلومرا و در سنگهاي دگرگوني در گناسيها يافت مي‌شود.
ارتوکلاز
داراي فرمول شيميايي KAlSi3O8 مي‌باشد. يکي از سازنده‌هاي اصلي در گرانيتها ، گرانوديوريتها و سينيتهايي است که در عمق متوسط و نسبتا سريع سرد شده‌اند. در گرانيتها و سينيتهايي که کندتر سرد شده‌اند، ميکروکلين فلدسپات پتاسيم شاخص است.
سانيدين
داراي فرمول شيميايي K,Na)AlSi3O8) مي‌باشد. محلول جامد کاملي در دماي بالا بين سانيدينو آلبيت دمابالا وجود دارد. به صورت متوکرسيت در سنگهاي آذرين بيروني مانند ريوليتها و تراکيتها يافت مي‌شود. سانيدين مشخصه سنگهايي است که در هنگام فوران ، دماي بالايي داشته و به سرعت سرد شده‌اند. بسياري از سانيدين‌ها نهان پرتيتي هستند.
فلدسپاتهاي پلاژيوکلاز
فلدسپاتهاي پلاژيوکلاز در دماهاي بالا، سري محلول جامد اساس کاملي از آلبيت (Ab)خالص ، Na AlSi3O8 ، تا آنورتيت (An) خالص ، CaAl2Si2O8 ، تشکيل مي‌دهند. فلدسپاتهاي پلاژيوکلاز به عنوان کانيهاي سنگ ساز ، نسبت به فلدسپاتهاي پتاسيم توزيع گسترده‌اي داشته و فراوانتر هستند و در سنگهاي آذرين ، دگرگوني و کمتر از آنها در سنگهاي رسوبي يافت مي‌شوند.
موارد مصرف فلدسپاتها
* آلکاني فلدسپاتها مصارف صنعتي فراواني دارند، ولي کاربرد صنعتي پلاژيوکلازها اندک است. آلکاني فلدسپاتها همراه با گرانيتها ، آپليتها ، آراسکيتها و رگه‌هاي کوارتز فلدسپات پيدا مي‌شوند. آلکاني فلدسپاتها از پگماتيتها به روش نمک جوري جدا مي‌شوند. در حالي که تهيه آنها از گرانيتها، آپليتها و الاسکيتها به روش فلوتاسيون انجام مي‌گيرد. ميکاوتورمالين از جمله کانيهاي مزاحم آنها به حساب مي‌آيند.
* از فلدسپات سديک به سبب اين که دماي ذوب پايين ( cْ 115 ) چسبندگي مکم و ساير موارد در تهيه انواع لباسها و شيشه استفاده مي‌کنند، حال آنکه فلدسپات پتاسيک در اکثر موارد به عنوان کمک ذوب و ماده اصلي سازنده ساخته‌هاي سراميکي کاربرد دارد. از آن جا که ميزان مصرف فلدسپات پتاسيک در سطح بالاتري قرار دارد، ارزش اقتصادي آن نيز از فلدسپات سديک بيشتر است.
* در حدود 65 درصد از آلکالي فلدسپاتها در صنايع شيشه سازي ، 30 درصد در صنايع سراميک و 5 درصد ديگر به عنوان پرکننده و ديگر موارد به مصرف مي‌رسد. در صنايع شيشه سازي از فلدسپات براي تامين آلومينيوم و سديم مورد نياز شيشه استفاده مي‌شود. در ساخت انواع محصولات سراميکي از آلکاني فلدسپات بهره مي‌برند.

ديد کلي فلدسپاتها مهمترين کانيهاي سنگي آذرين محسوب مي‌شوند. فلدسپاتها به سه گروه کلسيت ، پتاسيک و سديک تقسيم‌بندي مي‌شوند. آنورتيت به فرمول شيميايي (C ...

بازالت‌هاي فلدسپاتوئيددار سنگهاي تمام بلورين خروجي هستند که داراي خميره آفاستيک مي‌باشند و مثل گابروهاي فلدسپاتوئيددار داراي دو دسته اصلي هستند که بر ...

● كاني هاي ليتيم دار مهمترين كاني هاي پگماتيتي ليتيم عبارتند از اسپودومن (Spodumen) با فرمول LiAlSi۲o۶ كه يك پيروكسن منوكلينيك است، لپيدوليت (Lepidoli ...

● ريشه لغوي Sedimentologg يا رسوب شناسي نام خود را از واژه لاتين Sedimentum گرفته است که به معناي رسوب کرده است. ● ديد کلي سنگهاي رسوبي ، از انباشت ذر ...

کانسنگهاي فلزي و کانيهاي صنعتي در همه قاره ها و در هر جا که کانيهاي خاص به اندازه کافي تمرکز يافته و استخراج آنها اقتصادي باشد، استخراج مي شوند. رنگ ک ...

▪ ريشه لغوي: Sedimentology يا رسوب شناسي نام خود را از واژه لاتين Sedimentum گرفته است که به معناي رسوب کرده است. ● ديد کلي: سنگهاي رسوبي ، از انباشت ...

سنگ آهک کربنات کلسيم CaCO۳ به ندرت به صورت آهک خالص در طبيعت پيدا مي شود اين سنگ بيشتر به صورت آهک رسي , آهک ماسه اي و دولوميت يافت مي گردد ناخالصيهاي ...

▪ کانيهاي سنگين: سنگهاي آذرين و دگرگوني حاوي يک سري کانيهاي سنگين با وزن مخصوص بيشتر از ۲.۶۵ (وزن مخصوص کوارتز) و ۲.۵۶ تا ۲.۷۶ (وزن مخصوص فلدسپاتها) م ...

دانلود نسخه PDF - فلدسپات