up
Search      menu
علم و تکنولوژی :: مقاله فرمون PDF
QR code - فرمون

فرمون

فرمون هاي مصنوعي (1)

از فرمونها مي توان به طرق مختلف و به منظور کاهش مصرف سموم شيميايي متداول در جهت کنترل آفات محصولات کشاورزي استفاده نمود. از اين مواد مي توان جهت تعيين مقدار تراکم آفات به دام انداختن آفات در تله هاي مخصوص و همچنين گمراه کردن آنان جهت جلوگيري از توليد مثلشان استفاده کرد.آفات مي توانند خسارت عمده اي به محصولات کشاورزي وارد ميکنند و از آنجايي که جمعيت جهان روز به روز در حال افزايش است و تامين غذا براي اين جمعيت در حال افزايش ضروري ودر نتيجه کنترل اساسي آفات مي توانند از دو منظر سياسي و اجتماعي حائز اهميت باشد. استفاده روز افزون از حشره کشها متداول باعث پيدايش حسرات مقاوم تغييرات شديد اکولوژيک نابودي محيط زيست و نتيجتا به رکود اقتصادي انجاميده است.تعداد حشرات وآفاتي که به حشره کش ها مقاوم مي گردند روز به روز در حال افزايش است که اين امر باعث تشديد فشار به شرکتهاي توليد کننده مواد دفع آفات جهت ارائه فرمول هاي جديد ميگردد. قسمتهاي تحقيقاتي شرکتهاي شيميايي(R&D) غالبا بدليل هزينه هاي گزاف تحقيق و پروسه هاي طولاني حاضر به سرمايه گذاري براي توليد سموم با فرمولهاي جديد که باعث سرمايه گذاري زياد ميگردد نيستند مخصوصا اينکه قانون حمايت معنوي Patent فقط براي مدت محدودي قادر به حمايت آنها مي باشد . البته اين اشتباه است که منافع سموم شيميايي را ناديده بگيريم.در مدت چند دهه گذشته استفاده از سموم شيميايي باعث افزايش توليد محصولات کشاورزي گرديده است ولي در عين حال درصد خسارت به محصولات از ۱۹۵۰ تا به حال تغييري نکرده است. در واکنش به مشکلات ومعضلاتي که در اثر استفاده روز افزون از سموم شيميايي ايحاد گرديده است .
سياست مديريت تلفيقي مبارزه با آفات (IPM) بوجود آمده است. مديريت تلفيقي آفات بر مبناي تلفيقي از مبارزه شيميايي بيولوژيک وتکنيکهاي کشاورزي جهت کنترل آفات با هزينه معقول وطوري که خسارت را به محيط به حداقل برساند تشکيل شده است.لازم به يادآوري است که در مورد صادرات محصولات کشاورزي هيچ چيز با اهميت تر از نابودي کامل تمامي حشرات جهت جلوگيري از انتقال آفات کشاورزي بين کشورها نيست. اولين مرحله در مديريت تلفيقي آفات پيش آگاهي موثر با استفاده از تله هاي پيش آگاهي فرموني است. در اين با کمک گرفتن از تله هاي پيش آگاهي آفت تعيين محل ميگردد وميزان انتشار آندر باغ يا مزرعه اندازه گيري مي شود.در مرحله بعد بهترين سياست با توجه به اطلاعات بدست آمده توسط تله هاي فرموني تعيين مي گردند . با کمک تله هاي پيش آگاهي مي توان زمان مناسب رها سازي زنبورهاي تريکوگراما و به کار گيري روشهاي ديگر بيولوژيک را تعيين نمود.
روشهاي کنترل بيو لوژيک بر اساس کنترل آفت بوسيله دشمنان طبيعي وپارازيت ها مي باشد که به حشرات بي ضرر صدمه نمي رسانند براي مثال مي توان به باکتري به نام اسيلوس ترنجليس اشاره کرد که به لارو کرم برگخوار پنبه مصري پروانه قوزه پنبه و ويروسهايي که به آفات مشخصي حمله مي کنند را نام برد و از فرمونها نيز مي توان به صورت تله هاي جمع آوري (Mass trapping) و يا ايجاد اختلال در جفت گيري و مخصوصا در هنگامي که جمعيت آفت نسبتا انتشار پيدا کرده استفاده بعمل آورد .زماني که هيچ يک از اين روشها موثر واقع نشد آن هنگامي است که جميعت آفت متراکم و آخرين چاره جز توسل به سلاح سنگين تري يعني آفت کش نمي باشيم.
موجودات زنده بوسيله احساس پنجگانه شان با يکديگر ارتباط برقرار مي کنند .حس شنوايي ولامسه از حسهاي فيزيکي مي باشند در حالي که حس بويايي وچشايي حواس شيميايي هستند که بر پايه برخورد بين مولکولها و گيرنده هادر اعضا مناسب انجام مي گيرند. حس بينايي مخلوطي از مراحل فيزيکي در ابتدا و مراحل شيميايي مي باشد .دو حس شيميايي ندرتا مورد رسيدگي و تحقيق قرار گرفته است و اطلاعات کمي راجع به نحوه عمل آنها موجود مي باشد و علاقه زيادي پيرامون اين موضوع در سالهاي اخير بوجود آمده است. ارتباط شيميايي در بين حيوانات بوسيله گروه هاي زيادي از مواد شيميايي که به صورت عوامل پخش فرد دريافت کننده و منفعت ارسال کننده يا دريافت کننده مي باشد صورت پذيرفته است. مجموعا به اين نوع مواد شيميايي مواد شبهه شيميايي (Semiochemicals) يا اطلاع رسانان شيمياييInfochemicals گفته مي شوند که شامل فرمونها Pheromones ويا مواد Allelochemicals مي باشند.مواد اطلاع رسانان شيميايي و يا فرمونها که پانسيل کنترل حشرات را دارند و جزو گروها مواد کنترل آفات بشمار مي روند هم اينک در شرکتهاي شيميايي توليد کننده مواد دفع آفات عرضه مي گردند. در ادامه به تاثير فرمون در بين حشرات که بزرگترين گروه در خانواده موجودات زنده است مي پردازيم تاکيد ما بر پروانه ها که لارو آنها بزرگترين گروه آفات کشاورزي را تشکيل مي دهد مي باشد. گر چه سوسکها مگسها و حشرات ديگري نيز مي باشند که خسارت شديدي به محصولات کشاورزي وارد مي سازند.
فرمونهاي جنسي
نقش اين فرمون کليدي براي جنس مخالف گونه جهت فعاليت توليد مثل مي باشد .مانند تمام فرمونها آنها از مخلوط چند ماده که به تنهايي فرمون نيستند تشکيل شده است و تنها مجموعه کاملي که شامل نسبت غلظتهاي مواد متشکله ومقدار آنها مي باشد مي توانند صفات منحصر بفرد فرمون را تعيين کنند . ساختار منحصر بفرد هر گروه فرمون جنسي باعث اطمينان از گروه هاي وابسته و جلوگيري از امکان پيوند بين گونه هاي مختلف را باعث مي گردد.آزمايشات صحرايي حاکي از مهارتهاي ذاتي حشرات دارد. در آزمايشاتي که با پروانه هاي نر علامتگذاري شده که در سطح مزرعه رها سازي شده بود انجام گردديد معلوم شد که اکثر پروانه هاي نر بوسيله تله هاييکه حاوي پروانه ماده باکره بوده و از خود فرمون جنسي منتشر کردهاند بدام افتاده اند. همانطور که انتظار مي رفت بيشتر پروانه هاي شکار شده از تله هايي بوده است که جهت آن به سمت مخالف باد و در جهتي که باد مواد فرموني را بهمراه مي برده بوده است مقدار فرموني که بوسيله پروانه ماده مترشح ودر هوا منتشر گرديده خيلي کم ودر حدود ۱ نانو گرم يعني ده به توان منفي ده گرم است. فقط چند هزار مولکول جهت انجام مراحل بيوشيميايي و ايجاد حرکت لازم مي باشد .آزمايشات آزمايشگاهي نشن داده است که غلظت در حدود ده به توان منفي هجده گرم در سانتيمتر مکعب هوا جهت برانگيختن جنسي پروانه نر کرم ابريشم و وادار به گشتن براي منبع بوي فرمون کافي مي باشد.
● کاربرد فرمون در جهت کنترل آفات
پتانسيل عمده و اصلي کاربرد فرمونها و مخصوصا فرمونهاي جنسي در يک مجموعه پيشرفته و دوستدار محيط زيست و در يک سيستم مديريت تلفيقي مبارزه با آفات(IPM) شامل پيش آگاهيMonitoring تله هاي شکار mass trapping جلب و شکا ر attract & kill واخلال در جفتگيري of communication disruption مي باشد.

۱) پيش آگاهي Monitoring از آنجائيکه ساختار فرمونها در هر گونه از حشرات يگانه و منحصر بفرد است و گونه ها فرمون هاي حنسي مجزايي را دارا هستند از اين لحا ...

● مقدمه: ماهيان داراي الگو هاي رفتار توليدمثلي جالبي هستند که با اکولوژي آنها ارتباط متقابلي دارد.در واقع آزاد کردن گامتها توسط ماهي ها نيازبه همزماني ...

share telegramدانلود نسخه PDF - فرمون