up
Search      menu
فنآوری اطلاعات :: مقاله فرمت هاي گرافيکي PDF
QR code - فرمت هاي گرافيکي

فرمت هاي گرافيکي

با فرمت هاي گرافيکي آشنا شويد.

گرچه GIF ،BMP ،JPG وTIF شبيه به کدهايي مخفي هستند که جيمز باند از آنها استفاده مي‌کرد! اما واقعيت اين است که اين کدها بيانگر قالب‌هاي رايج گرافيکي هستند که به عنوان يک کاربر کامپيوتر ممکن است با آنها برخورد کنيد. از آنجا که براي يک فرد مبتدي گرفتار شدن در پيچيدگي‌هاي قالب‌هاي گرافيکي دور از ذهن نيست، در اين مقاله سعي شده است الفباي الگوهاي گرافيکي را به نحوي ساده بيان کنيم تا از اين رهگذر بتوانيد کدهاي گرافيکي را همانند کارآگاهي زبردست رمزگشايي کنيد و بهترين قالب گرافيکي را براي نيازهاي خود انتخاب کنيد.
● دو دسته‌بندي اصلي
قبل از بحث در مورد جزئيات، دانستن اينکه دو دسته‌بندي اصلي و کلي در مورد ساختارهاي گرافيکي وجود دارد، کمک موثري خواهد بود، اين دو دسته‌بندي عبارتند از Bit map و Vector (نوع سوم که کاربرد کمتري دارند فايل‌هاي متا هستند که تلفيق اين دو نوعند.)
Bit map که پيکسل يا خطوط موازي (Raster) نيز ناميده مي‌شود در هر گوشه و کنار، از تصاوير وب گرفته تا تصاويري که در برنامه Paint ايجاد مي‌کنيد، يافت مي‌شود. به عنوان مثال زماني که يک تصوير ديجيتال را باز مي‌کنيد به احتمال زياد يک تصوير Bit map را شاهد خواهيد بود. در مقابل برنامه‌هاي طراحي مانند CAD با استفاده از قالب برداري (Vector) شکل‌ها و تصاوير را ايجاد مي‌کنند. حال به ارائه توضيحاتي در مورد هر يک از اين دو ساختار گرافيکي مي‌پردازيم.
▪ Bit map:
اين ساختار گرافيکي با تقسيم تصوير به تعدادي پيکسل‌هاي ريز و سپس تخصيص رنگ به هر پيکسل و تنظيم شدت رنگ و سايه آن کار مي‌کند. اگر چه هر پيکسل تنها مي‌تواند يک رنگ و شدت آن را نمايش دهد اما يک تصوير مي‌تواند شامل صدها و هزاران پيکسل باشد. گرافيک Bit map داراي يک مشکل اساسي است و آن اين است که چنانچه بخواهيد اندازه يک فايل Bit map را بزرگ کرده و يا کوچک کنيد، وضوح و کيفيت آن تغيير مي‌کند و حتي موجب به‌ هم ‌ريختگي تصويرمي‌شود.
برنامه‌هايي که براي تغيير اندازه تصاوير Bit map استفاده مي‌کنيد يکي از اين دو شيوه را براي اين منظور به کار مي‌گيرند، شيوه اول از طريق کشيدگي پيکسل‌ها در هنگام بزرگ کردن اندازه تصاوير عمل مي‌کند، بدون اينکه تعداد پيکسل‌ها را در کل تصوير تغيير دهد اما اين شيوه ممکن است لبه‌هاي تيز و دندانه‌دار در تصوير ايجاد کند.
شيوه دوم، پيکسل‌هاي غيرضروري را براي تقليل اندازه تصوير حذف مي‌کند. اين فرآيند اغلب موجب پديد آمدن يک تصوير با کيفيت نامناسب مي‌شود. تصور کنيد که هر تصوير Bit map همانند يک موزائيک يا سنگ ‌فرش طرح‌دار باشد.
اگر موزائيک يا سنگ ‌فرش را بزرگ کنيد طرح‌ها و شکل‌هاي موجود در آن کشيده شده و لبه‌ها تيز و گوشه‌دار مي‌شوند. زماني‌ که تصوير Bit map را کوچک مي‌کنيد، مقداري از طرح‌ها و شکل‌ها را دور مي‌اندازيد که اين به نوبه خود باعث مي‌شود موزائيک يا سنگ ‌فرش ساختار و طراحي اوليه خود را از دست بدهد. البته شما مي‌توانيد درجه وضوح تصوير را به بالاترين تعداد نقطه در هر اينچ (dpi) افزايش دهيد و تصويري واضح‌تر داشته باشيد.
به عنوان مثال تصاوير ديجيتال با درجه وضوح ۳۰۰ نقطه در اينچ جزئيات بيشتري نسبت به تصاوير با درجه وضوح ۷۲ نقطه در اينچ ارائه مي‌دهند. يکي ديگر از مشکلات Bit map اندازه بزرگ فايل و اشغال کردن فضاي زيادي از هاردديسک است.
شما مي‌توانيد با فشرده‌سازي فايل‌هاي Bit map با استفاده از برنامه‌هاي فشرده‌سازي مانند WinZip اين مشکل را برطرف کنيد. اگر مي‌خواهيد فايل‌هاي Bit map را از طريق پست ‌الکترونيکي ارسال کنيد، فشرده‌سازي آنها امري ضروري است که هم زمان ارسال و هم زمان دريافت آنها را کاهش مي‌دهد، به علاوه اينکه بسياري از کامپيوترهاي موجود در شبکه‌هاي اينترنت (که در اصطلاح به آنها کلاينت گفته مي‌شود) مقدار محدودي فضا براي نگهداري فايل‌ها دارند.
بزرگنمايي يک تصوير گرافيکي که از قالب Bit map بهره گرفته باشد، موجب به هم ريختگي و دندانه‌دار شدن گوشه‌هاي تصوير مي‌شود.
▪ بردار:
اگر چه گرافيک برداري يا Vector کاربرد کمتري نسبت به Bit map دارد اما اين نوع گرافيک براي ترسيمات با دقت بالا در برنامه‌هاي طراحي مثل AutoCAD ايده‌آل است. برنامه‌هاي CAD و معماري از شکل‌هاي هندسي ساده براي ايجاد فايل‌هاي Vector استفاده مي‌کنند. از آنجا که شکل‌هاي هندسي Vector با استفاده از فرمول‌ها و معادلات رياضي ايجاد مي‌شوند، بنابراين داراي لبه‌هاي صاف و هموار هستند. اما مزيت اصلي گرافيک Vector اين است که مي‌توانيد طرح‌ها و ترسيمات خود را بدون به هم ريختن تصوير يا ايجاد لبه‌هاي تيز، بزرگ و يا کوچک کنيد؛ ضمن اينکه فايل‌هاي برداري برخلاف Bit map فضاي زيادي را اشغال نمي‌کنند.
● بيشتر بدانيد!
اکنون مي‌دانيد که گرافيک Bit map براي عکس‌ها و تصاويري که تغييرات تدريجي در سايه‌هاي رنگي آنها وجود دارد، مناسب است؛ در حالي که بردار براي برنامه‌هاي طراحي و نقشه‌کشي عملکرد مناسبي دارد؛ زيرا کاربر مي‌تواند بدون تغيير و به هم ريختگي، اندازه شکل را بزرگ يا کوچک کند. در ادامه برخي از رايج‌ترين قالب‌هاي گرافيکي از هر دو گروه را شرح مي‌دهيم.
▪ BMP:
پسوند BMP نشان دهنده يک فايل از نوع Bit map است. شما مي‌توانيد تصاوير ذخيره شده در قالب BMP را با بسياري از برنامه‌هاي مايکروسافت باز کرده و ويرايش کنيد. با در نظر داشتن معروفيت سيستم عامل ويندوز و فراگير بودن آن منطقي به نظر مي‌رسد که BMP يکي از گسترده‌ترين قالب‌هاي مورد استفاده در فايل‌هاي گرافيکي باشد. اما همان‌طور که قبلاً اشاره شد يکي از نکات منفي اين قالب گرافيکي غير فشرده بودن آن است،‌ بدين معني که فايل‌هاي با پسوند BMP فضاي زيادي از حافظه را اشغال مي‌کنند.
▪ TIFF:
يک قالب گرافيکي غيرفشرده ديگر از نوع Bit map است. TIFF که به‌طور گسترده‌اي توسط برنامه‌هاي گرافيکي پشتيباني مي‌شود. TIFF از هر اندازه، وضوح و يا عمق رنگ پشتيباني مي‌کند، از اين ‌رو عرضه کنندگان اسکنر از توسعه‌دهندگان اصلي و عمده TIFF هستند. اکثر برنامه‌هاي گرافيکي از جمله PowerPoint و Adobe Photoshop مي‌توانند فايل‌هاي خود را تحت اين قالب ذخيره کنند. اما فراموش نکنيد که TIFF به عنوان يک قالب غير فشرده به فضاي زيادي، حتي بيشتر از نوع BMP، براي ذخيره شدن نياز دارد به خصوص اگر روي تصاويري با درجه وضوح بالا کار مي‌کنيد.
▪ GIF و JPEG:
اگر در صفحات وب گشت‌وگذار کنيد تصاويري را با پسوندهاي JPEG ،JPG و GIF خواهيد ديد. هر دو قالب از فشرده سازي استفاده مي‌کنند و نتيجه اينکه فايل‌هاي ايجاد شده کوچک‌تر بوده و سريع‌تر دريافت و بارگذاري مي‌شوند. نوع GIF در ابتدا توسط شرکت CompuServe براي تسريع انتقال فايل‌هاي گرافيکي به صورت online طراحي شد. اين قالب در تصاويري با رنگ‌ها و خطوط متمايز کم يعني کمتر از ۲۵۶ رنگ به خوبي عمل مي‌کند و کاربرد خوبي دارد.
قالب نوع JPEG همانند GIF فايل‌هاي گرافيکي را فشرده مي‌سازد و در برخي مواقع حجم فايل را تا۵۰ درصد کاهش مي‌دهد، اما اينکه يک تصوير تا چه حد فشرده مي‌شود بستگي به نوع و شرايط تصوير اوليه دارد و در شرايط مختلف متفاوت است.
فايل‌هاي فشرده JPEG مقداري از رنگ خود را طي فرآيندي که فشرده‌سازي تقليلي (Lossy Compression) نام دارد از دست مي‌دهند. يعني در اين حالت، شما کيفيت تصوير را با حجم کوچک‌تر مبادله مي‌کنيد. اما بسياري از برنامه‌هاي گرافيکي امکان کنترل مقدار فشرده‌سازي تصوير را براي کاربر فراهم مي‌کنند.
▪ EPS:
قالب گرافيکي EPS شامل دستورات PostScript است که به يک چاپگر PsotScript اعلام مي‌کند که چگونه يک فايل را چاپ کند. PostScript زبان استفاده شده در فايل‌هاي برنامه‌هاي نشر روميزي و گرافيک پيشرفته براي انتشار و تکثير بهتر است.
● انتخاب با شماست!
حدس مي‌زنيد چه اتفاقي خواهد افتاد اگر يک فايل گرافيکي را در برنامه‌اي ديگر، غير از برنامه‌اي که در آن ايجاد شده است باز کنيد؟
شايد هيچ اتفاقي روي ندهد زيرا اکثر برنامه‌هاي گرافيکي مي‌توانند مجموعه زيادي از قالب‌هاي گرافيکي را پشتيباني کنند. به عنوان مثال Microsoft Photo Editor فايل‌هايي از نوع GIF ،JPEG و BMP را باز مي‌کند. اگر با يک فايل گرافيکي که با آن آشنايي نداريد، کار مي‌کنيد و مي‌خواهيد بدانيد کدام يک از برنامه‌هايتان از آن پشتيباني مي‌کنند، برنامه را باز کرده و در منوي File روي گزينه Save as کليک کنيد.
در پنجره باز شده در کادر Save as، روي فلش رو به پايين آن کليک کنيد تا فهرستي از قالب‌هاي گرافيکي که با آن برنامه کار مي‌کنند را مشاهده کنيد. براي ذخيره کردن فايل در يک قالب فايلي متفاوت، قالب مورد نظرتان را از اين فهرست انتخاب کنيد.
اگر چه در اينجا مجال کافي براي بيان و توصيف همه قالب‌هاي گرافيکي در اختيار نيست اما به نظر مي‌رسد که همين اطلاعات ارائه شده تا حدودي موجب کاهش سر در گمي پيرامون قالب‌هاي گرافيکي است و مي‌تواند شما را در تصميم گيري در انتخاب نوع فايل گرافيکي ياري دهد.

● ويندوز XP دو نوع فشرده سازي را در اختيار کاربر قرار مي دهد در روش اول که مطمئنا با آن آشنا هستيد ميتوان با کيلک راست بر روي فايل يا شاخه > انتخاب Se ...

نرم افزارها براي کاربران خود يک دنياي شيرين و بي انتها را رقم زده اند. بدون مقدمه در اين ستون بار ديگر شما را به دنياي پررمز و راز نرم افزارها دعوت مي ...

●CD چيست؟ CD مخفف عبارت Compact Disc يا ديسک فشرده است که حدود ۲۰ سال قبل اختراع شد تا رقيبي براي محيط‌هاي ضبط مغناطيسي باشد. امروزه CD به عنوان اولي ...

ساليان طولاني صنعت سينما به دنبال راه حلي بود تا با استفاده از CD بتواند نوار ويدئو را کنار گذاشته و به آرشيو جامع تري دست يابد. پس از سال ها تلاش DVD ...

مقدمه تا زماني که ويندوز مايکروسافت عموميت نيافته بود، ماوس نيز محبوبيت چنداني نداشت و هر از چندگاهي در برنامه‌هاي مختلف مورد استفاده قرار مي‌گرفت. ام ...

مطلب ( MATLAB ) يکي از زبانهاي برنامه نويسي سطح بالا با تمرکز بر روي تکنيکهاي محاسباتي است. اين نرم افزار محيطي مناسب براي انجام عملياتهاي رياضي، ايجا ...

ارتقاي سطح دانش, توانايي و مهارتهاي ارتباطي براي پاسخگويي به نيازهاي جديد يکي از رويکردهاي مهم در سازمانهايي است که به اصل پويايي مداوم پايبندند. هر س ...

دانلود نسخه PDF - فرمت هاي گرافيکي