up
Search      menu
زمین شناسی,جغرافیا :: مقاله غار PDF
QR code - غار

غار

تعريف غار

تعريف غار :
غار حفره اي نسبتا بزرگ بر روي زمين يا در زير آن مخصوصا زماني که طبيعي باشد و در زمين دهانه يا مدخلي داشته باشد.
غارها به 2 نوع طبيعي و مصنوعي تقسيم مي شود :
غارهاي طبيعي در اثر عوامل مختلفي چون نفوذ آب در طبقات آهکي، وقوع زمين لرزه يا چين خوردگي زمين، اثر آبشارها و امواج دريا، وجود آتشفشان يا گدازه هاي حاصل از آن و انواع غارهاي بادي و يخي به وجود مي آيد.
غارهاي طبيعي بيشتر در اثر نفوذ آب در طبقات آهکي به وجود مي آيند و به فراواني در دنيا يافت مي شوند. تعداد اندکي از آن ها در سنگ هاي گرانيتي، آتشفشاني و يا سنگ هاي شني وجود دارند.
بنابراين اکثر غارهاي طبيعي از سنگ هاي آهکي تشکيل شده که ارتباطي مستقيم با تشکيلات سنگ هاي رسوبي دارند. منشاء اين سنگ ها در اصل شيميايي يا بيوشيميايي است و تشکيل دهنده عمده آنها کربنات کلسيم Caco3 مي باشد.
مهمترين خاصيت سنگ هاي اهکي انحلال آنها در آبهاي محتوي دي اکسيد کربن CO2 است.
اين گاز ترکيبي از دو عنصر کربن و اکسيژن است که به فراواني و به صورت گسترده در سطح زمين وجود دارد و همواره در فعل و انفعالات بيولوژيکي شرکت مي کند.
(عناصري چون اکسيژن، نيتروژن، هيدروژن و کربن در تمامي موجودات زنده وجود دارد و موجودات براي حفظ انرژي خود با مصرف ترکيب عناصر کربن دار به حيات خود ادامه مي دهند).
دي اکسيد کربن گازي است که در هوا وجود دارد، اين گاز در جايي که سنگ هاي آهکي در داخل غار تشکيل شده اند، از غلظت بيشتري برخوردار است.
دي اکسيد کربن بيش از همه در فضا از بين مي رود و از بدو پيدايش در روي زمين مقدار اين گاز به تدريج رو به افزايش بوده است.
محلول دي اکسيد کربن در آب اسيدکربنيک (H2CO3) توليد مي کند. کلسيم محلول در آبها يا ترکيب اين اسيد کربنات کلسيم به وجود مي آورد که در آب قابل حل بوده و طبقات سنگ هاي آهکي را تشکيل مي دهد.
همزمان با تشکيل سنگ هاي جديد آهکي، سنگ هاي قديمي در اثر فعل و انفعالات هواي روي زمين و اسيد کربنيک ناپديد مي شوند.
البته اين فعل و انفعالات ساده نيست و قابل تغيير نيز نمي باشد و نهايتا موازنه هاي شيميايي که هميشه در آب وجود دارد، انجام مي گيرد.
برقراري موازنه در اثر شرايط خاص به صورت فعل و انفعالاتي از چپ به راست يا از راست به چپ انجام مي گيرد.
زماني که فعل و انفعال اين فومول از چپ به راست انجام گيرد، در حقيقت آبهاي جاري از طريق زمين هايي که داراي پوشش گياهي هستند، از گاز CO2 غني شده و به لايه هاي تحتاني سنگ هاي آهکي نفوذ مي کنند و مقدار مساوي از کربنات کلسيم به محلول بي کربنات کلسيم تبديل مي شود.
حال اگر اين محلول به داخل غاري جاري شود يا در لايه هاي سنگ هاي آهکي نفوذ کند با فضايي که داراي دي اکسيد کربن کمتري است، مواجه مي شود.
قسمتي از محلول دي اکسيد کربن به فضايي که تحت تاثير ته نشيني کربنات کلسيم است باز مي گردد، در اين حالت فعل و انفعال فرمول از راست به چپ انجام مي گيرد.
در اين صورت آب مدت بيشتري نمي تواند تمامي کربنات کلسيم را که به شکل رسوب باقي مانده است، حل نمايد، لذا رسوب يا ته نشين نازکي از آهک در سقف يا ديواره غار يا به صورت آهک کريستاليذه آويخته از شقف باقي مي ماند.
تزئينات آهکي در ايران به نام هاي پرده اي، سوزني، جرقه اي، گل کلمي، فندقي، اسفنجي و نقل بادامي وعروف است.
اين دو تشکيلات در طول هزاران سال گسترش پيدا مي کنند و رشد آنها گاهي فقط به چند سانتي متر در يک قرن محدود ميشود که به نظر عده اي از زمين شناسان رشد آنها در هر قرن 5 2 سانتي متر مکعب است. گاهي اين دو تشکيلات در طول قرون متمادي بهم رسيده و تشکيل ستوني را مي دهند که از سقف به زمين مي رسد و اين ستون ها گاهي به ديواره غار مي چسبد که به آنها جرز Piliers مي گويند.
آبي که در امتداد طول سقف غار جريان مي يابد، بتدريج سقف غار را از کربنات کلسيم مي پوشاند که روانه ناميده مي شود.
غارهاي معروف جهان:
علي صدر: غار علي‌صدردر استان همدان ودر60 کيلومتري شمال غربي همدان واقع شده.
آگدقلک: در قصبه‌اي به همين نام در شمال مجارستان واقع شده و داراي استالاگميت‌هاي بزرگي است و طول آن حدود 5 مايل است
آنتي پاروس: درمجمع الجزايريونان
بلوگروت تو: در جزيره کاپري ايتاليا
کالسباد: در جنوب شرقي نيومکزيک
فنيگال: درجزيره ستانا دراسکاتلند
غارماموت: پارک ملي غار ماموت در کنتاکي مرکزي در آمريکا
پيک: درانگلستان
پوستوژنا: نزديک پوستاميا، در آلپ‌هاي ژوليان در حدود 40 کيلومتري شمال غربي بندر تريست قرار دارد که بزرگ‌ترين غار دارنده استالاگميت در اروپاست ، رود پيوک در بخش‌هايي از آن جريان دارد.
آوازه خوان: در ايسلند
ياد: دربلک هيلز در دکوتاي جنوبي در آمريکا
وياندوت: درجنوب ايالت اينديانا در آمريکا
سينا: در مصر
غارهاي معروف ايران:
استان آذربايجان شرقي:
غار آغ‌ بولاق (قره‌چمن، بستان‌آباد)، غار کبوتر يا هامپوبيل، در جنوب شرقي مراغه و در مجاورت روستاي موردي چاي
استان آذربايجان غربي: غار سهولان، غار کرفتو، تکاب، غار کهريز (کهريز، تکاب)
استان تهران: غار گل‌زرد (لار، تهران)، غار رودافشان، در امتداد جاده فيروزکوه و نرسيده به دليچاي
استان چهارمحال و بختياري: غار يخي (کوهرنگ شهرکرد)
استان خراسان رضوي: غار مغان، در جنوب شرق مشهد و در دره دامغان، غار زري، مشهد، غار کارده (روستاي کارده، مشهد)، غار مغان (روستاي مغان، مشهد)، غار فاس (دشت بياض، گناباد)، غار قباد (روستاي شيخ‌کاتلو، قوچان)، غار مزدوران (مزداوند، شهرستان سرخس)، غار بزنگان (بزنگان، شهرستان سرخس
استان خراسان شمالي: غار کنه‌گرم (روستاي حسن‌زو، بجنورد)، غار گنج‌کوه (روستاي جندي، بجنورد)، غار سليمان (شهرستان شيروان)، غار پرقيستان، در منطقه عمومي اسفراين و در مجاورت روستاي گسک
استان زنجان: غار کتله خور، زنجان
استان سمنان: غار دربند سنگسر، مهدي شهر (سنگسر)
استان فارس: غار شاپور، غار وراء (جهرم)، غار سنگ اشکن (جهرم)، غار بونيز (جهرم)، غار شاپور (کازرون ،فارس)، غار اسکان (کازرون ،فارس)، غار سنگتراشان، جهرم
استان قم: غار کهک (قم)
استان کرمان: غار ترنگ، در شهرستان بافت و روستاي طرنگ، غار ميرزا ( شمال شرقي رفسنجان روستاي ده رنج)
استان کرمانشاه: غار کاوات (جوانرود)، غار قوري‌قلعه (پاوه)، غار پراو، در شمال شرق کرمانشاه و دامنه کوه پراو
استان کهگيلويه و بوير احمد، غار کبوتر (تراب، لنده، کهگيلويه، دهدشت)، غار مس (خونگاه، آب‌سياه، ياسوج)
استان مازندران: غار کبجاکچال (دوآب، نکا)، غار کلکچال (آمل، مازندران)، غار هوتو (بهشهر)، غار کمربند (بهشهر)، غار يخ‌مراد
استان مرکزي: غار قلعه‌جوق، غار عين‌هو (روستاي رباط، اراک)، غار چال نخچير، واقع در شمال شرقي شهرستان دليجان و نزديک به راه دليجان-نراق، غار کهک، واقع در راه دليجان اراک، در محل دوراهي سلفچگان و مجاور روستاي کهک، غار چال‌نخجير موقت، نراق
استان همدان: غار علي صدر، همدان، غار دودزا ، مرز ميان همدان و زنجان

ايران از لحاظ داشتن پديده هاي زمين شناسي کشور غني اي مي باشد.از جمله اين پديده هاي زيبا و شگفت مي توان به غارهاي ايران اشاره کرد.در بين غارهاي ايران ه ...

طبيعت شوخي جالبي را براي غارنوردان ايراني تدارک ديده و يکي از بزرگترين دهانه هاي غارهاي ايران را در گودالي پنهان کرده که براي ديدن قطر ۱۰۰متري آن بايد ...

غار هاي معروف ايران عبارت‌اند از: غار سهولان غار علي صدر، همدان غار قلعه‌جوق غار کاوات (جوانرود) غار عين‌هو (روستاي رباط، اراک) غار فاس (دشت بياض، گنا ...

● مقدمه در دنيا در حدود ۴۰ گونه ماهي فاقد چشم در آبهاي شيرين شناسايي گرديده گرديده که دراين ميان خانواده کپورماهيان با دارا بودن ۱۱ گونه بيشترين تعداد ...

پيدايش چين خوردگي ها و ناهمواري هاي ايران نتيجه حركات كوه زايي اواخر دوران سوم است كه پيدايش اين چين خوردگي ها هم زمان با پيدايش كوه هاي جنوب اروپا و ...

جزيره قشم با مساحتي نزديک به ۱۵۰۰ کيلومتر مربع نه فقط پهناورترين جزيره خليج فارس بلکه بزرگتر از بسياري از کشورهاي مستقل جهان است. اين جزيره همچون دلفي ...

گرچه طبيعت سبز، کوه هاي بلند و قلل سفيد پوش ، سواحل نيلگون و... زيبا و تماشايي است ، اما در کوير نيز مناظر شگفت انگيز و ديدني هاي بسيار وجود دارد که د ...

کشور ما از لحاظ وجود مخازن هيدروکربوري جزء کشور هاي بسيار غني دنيا محسوب مي شود. ولي با وجود اين آگاهي ما دانشجويان زمين شناسي و ديگر هم وطنان درباره ...

دانلود نسخه PDF - غار