up
Search      menu
تولید و کشاورزی :: مقاله علف هرز كاتوس PDF
QR code - علف هرز كاتوس

علف هرز كاتوس

اثر دوره هاي مختلف غرقاب بر جوانه زني علف هرز كاتوس

چکيده
کاتوس جزو گروه علفهاي هرز چندساله است ودر بسياري از نقاط جهان در مزارع و باغات مشکل ايجاد نموده است. اثر دوره هاي غرقاب بر روي جوانه زني اين علف هرز تحت شرايط گلخانه آزمايش شد. آزمايش در قالب طرح کاملاً تصادفي با 6 تيمار(دوره هاي غرقاب از 0 تا 21 روز) و4 تکرار در موسسه تحقيقات آفات و بيماريهاي گياهي و در بخش علفهاي هرز انجام شد. نتايج نشان داد افزايش دوره غرقاب، بر روي درصد جوانه زني تأثيري نداشت. در حاليکه وزن تر وطول هيپوکوتيل وريشه چه تحت شرايط غرقاب نسبت به تيمار شاهد کاهش پيدا کرد. بذور در شرايط غرقاب بمدت 3 روز بيشترين وزن تر و پس از 21 روز غرقاب کمترين وزن تر را داشتند. طول هيپوکوتيل در0 و1 روز غرقاب، بالاترين ميزان و در 14 روز غرقاب کمترين ميزان خود را داشت. طول ريشه چه در 0، 1، 3 و7 روز غرقاب بالاترين و در روزهاي 14 و21 پس از غرقاب، کمترين مقدار را داشت.
مقدمه
مديريت علفهاي هرز در کنار مبحث بيولوژي در سالهاي اخير مورد توجه زيادي واقع شده است (3). لازمه مديريت صحيح علفهاي هرز شناسايي عوامل محيطي موثر بر بيولوژي آنها است. اين دانش جهت پي بردن به پويايي علفهاي هرز بخصوص پويايي بذر آنها در خاک حائر اهميت است و بهبود فعاليتهاي زراعي وباغي را سبب خواهد شد. آگاهي از اکولوژي بذر علفهاي هرز مي تواند در بيان طول عمر آنها در خاک مفيد باشد(4). در اين زمينه نتنها عوامل اکولوژيکي نقش مهمي را در زمينه تاثير خواب ثانويه بازي مي کنند، بلکه حتي باعث القاء اثر بازدارندگي در جوانه زني مي شوند. معلوم شده است که محتواي آب خاک از فاکتورهاي اصلي است که جوانه زني بذور دفن شده را محدود مي کند(6). همچنين بذر ممكن است در هنگام جوانه زني به بارندگي زياد برخورد كند كه نتيجه آن حالت غرقاب است كه به ويژه در خاكهاي سنگين و همچنين وقتي از شخم حداقل ويا شخم حفاظتي استفاده شود، حائز اهميت است. در مناطقي كه آب فراوان وجود دارد مي توان از غرقاب بعنوان عاملي جهت كنترل بسياري از علفهاي هرز استفاده كرد. گروهي از محققين نشان دادند كه غرقاب باعث كاهش جوانه زني علف هرز دو دندانBidens pilosaمي شود(5). همچنين گزارشهايي در اين رابطه روي علفهاي هرز Morrenia odorata, Diodia virginianaارائه شده است(2و 7).
کاتوس ( Cynanchum acutum) علف هرزي چند ساله ومشکل ساز در سطح جهان است ودر بسياري از نقاط ايران مانند مغان، اردبيل، آذربايجان، قزوين، کرمان، دماوند و ساوه مطرح است(1). بذور اين گياه بيضي شکل، مسطح و قهوه اي رنگ است که پس از شکافتن ميوه از آن خارج و پراکنده مي شود. اين بذور داراي قدرت جوانه زني بالايي مي باشند که در انتشار اين گياه نقش بسزايي دارند. مطالعه روي خصوصيات جوانه زني بذر آن مطلوب بنظر مي رسيد. از آنجا که در اين زمينه تاکنون بررسي کاملي صورت نگرفته است، اين تحقيق با هدف پي بردن به تاثير غرقاب بر ميزان و کيفيت جوانه زني آن به اجرا در آمد.
مواد وروشها
اين آزمايش در مرداد و شهريور ماه سال 1383 در مركز تحقيقات آفات و بيماريهاي گياهي تهران، بخش تحقيقات علفهاي هرز صورت گرفت. به اين منظور بذور كاتوس از باغ كوثر قزوين جمع آوري شد. لازم بذكر است اين باغ در عرض جغرافيايي 6 14 ´ 19 º 32 و طول جغرافيايي 7 ´17 10 º 5 و ارتفاع 2073 متر از سطح دريا قرار گرفته است. بذور از ميوه هاي فوليكول كاتوس خارج و از اندامهاي پر مانند (coma) جدا شد و با قارچ كش كاربندازيم به نسبت يك در هزار بمدت 5-3 دقيقه ضد عفوني شد. سپس با آب مقطر شسته شد و براي مدتي در دماي اتاق قرار داده شد تا خشك شود.
براي اين آزمايش 25 عدد بذر در پتري ديشهايي با قطر 9 سانتي متر كه حاوي كاغذ صافي واتمن بودند، قرار گرفت. روي بذور موجود در هر پتري به ميزان 70% عمق پتري آب مقطر ريخته شد و بعلت اينكه بذور اين علف هرز داراي دو بال در طر فين مي باشند و قادرند روي سطح آب شناور شوند، پس از اينكه آب مقطر ريخته شد، روي آن را كاغذ صافي ديگري قرار گرفت. غرقاب بمدت 0، 1، 3، 7، 14، 21 روز اعمال شد و پس از گذشت اين دوره در هر تيمار با توجه به نياز آن با آب مقطر آبياري شد. تعدادي از محققين نيز اثر غرقاب را روي بذور بعضي از علفهاي هرز طبق اين روش آزمايش كرده اند(2، 5و 7). بذوري جوانه زده در نظر گرفته شد كه ريشه چه بطور مشخص از پوسته بذر خارج شده بود. در انتهاي اين آزمايش طول ريشه چه، هيپوكوتيل، وزن تر گياهچه و تعداد بذور جوانه زده هر پتري ثبت شد. تعداد بذور جوانه زده تا پايان 21 روز، بصورت هفتگي ثبت گرديد.
آناليز آماري: آزمايش بصورت طرح كاملا تصادفي با 4 تكرار صورت گرفت. براي تجزيه واريانس و مقايسه ميانگين ها از برنامه MSTATC استفاده شد. بر روي داده هاي شمارشي پيش از تجزيه واريانس، تبديل لگاريتمي انجام شد. مقايسه ميانگين ها با استفاده از آزمون LSD صورت گرفت.
نتايج وبحث
درصد جوانه زني بذوز با افزايش دوره غرقاب، كاهش پيدا نكرد(جدول 1). با اينكه تفاوت معني دار نبود ولي در غرقاب بمدت 21 روز، بذور بيشتري نسبت به شاهد جوانه زدند(جدول 1). وزن تر، طول ريشه چه و طول هيپوكوتيل تحت شرايط غرقاب، نسبت به شاهد كاهش پيدا كرد و با توجه به افزايش طول زمان غرقاب، اين كاهش بيشتر شد(شكلهاي 1، 2و 3). تحقيقات روي Morrenia odorata نيز نتايج مشابهي را نشان داده است(7). در حاليكه علف هاي هرزDiodia virginiana و Bidens pilosaعكس اين حالت را نشان دادند و با افزايش طول دوره غرقاب ، جوانه زني آنها كاهش يافت(2و 5). پس رشد گياهچه بطور معني داري تحت شرايط غرقاب كمتر از حالت شاهد بود. بالاترين وزن تر گياهچه، مربوط به تيمار 3 روز وپايين ترين آن مربوط به تيمار 21 روز بود(جدول 1).بالاترين طول هيپوكوتيل در تيمار شاهد(صفر روز غرقاب) ويك روز و كمترين آن در تيمار 14و 21 روز غرقاب مشاهده شد(جدول 1). طول ريشه چه در0،1،3،7 روز غرقاب بالاترين ودر 14و21 روز کمترين مقدار را داشت.
جدول 1_ مقايسه ميانگين صفات اندازه گيري شده در دوره هاي مختلف غرقاب(روز)
تعداد روزهاي غرقاب
1
3
7
14
21
ميانگين جوانه زني(%)
(a) 25 13
(a) 50 13
(a)50 10
(a)25 14
(a) 25 12
(a) 50 14
طول ريشه چه(سانتي متر)
(a) 975 3
(a) 525 4
(a) 153 4
(a)4
(b)112 2
(b)825 1
طول هيپوكوتيل (سانتي متر)
(a)965 1
(a) 982 1
(b)60 1
(bc)575 1
(c)267 1
(bc)308 1
وزن تر(گرم)
(ab)8 3
(ab)95 3
(a) 25 4
(ab)475 3
(b)725 2
(b)675 2
íدر هر رديف اعداد داراي حروف مشابه، از لحاظ آماري اختلاف معني داري ندارند.
اين نتايج با مشاهدات مزرعه اي سازگار است.يعني كاتوس تحت هر دو شرايط خاكهاي شني عميق با زهكش خوب و خاكهاي سطحي با زهكش ضعيف خوب جوانه مي زند. اين موضوع در مورد Morrenia odorataنيز گزارش شده است(7). علت اينكه جوانه زني كاتوس با افزايش دوره غرقاب كاهش پيدا نكرد احتمالا به دو عامل مربوط است. 1) بذور كاتوس بخاطر داشتن بال در دو طرف بذر خود و سبك بودن آن، روي سطح آب شناور مي شود وغرقاب نمي تواند تاثيري را كه روي بذوري مانند Bidens pilosaكه در سطح آب شناور نيست ميگذارد، روي اين بذور داشته باشد. كه اين موضوع روي Morrenia odorataنيز قابل مشاهده است. زيرا بذور آن نيز داراي بال است وبه راحتي روي سطح آب شناور مي شود. 2) امكان دارد نياز رطوبتي بذور اين علف هرز جهت جوانه زني نسبتاً بالا باشد. بنابراين غرقاب كه از عوامل محيطي محدود كننده بسياري از گياهان از جمله بعضي علفهاي هرز مي باشد، تأثيري روي جوانه زني بذور كاتوس نداشت. پس مي توان پيش بيني كرد كه غرقاب عامل محدود كننده استقرار اين گياه در مناطق جديد كه داراي خاكهاي بدون تهويه وزهكش هستند، نمي باشد. همچنين در جاهاييكه داراي آب نسبتاً زياد هستند نمي توان از غرقاب بعنوان يك عامل مديريتي جهت كنترل آن استفاده كرد. هرچند وزن تر گياهچه، طول ريشه چه وهيپوكوتيل با افزايش طول دوره غرقاب كاهش يافت. اما اين به رشد سريع گياه ونياز تنفسي بالاي آن در اين مرحله مربوط مي شود. بنابراين احتمال مي رود علت كاهش 3 صفت فوق، كاهش اكسيژن در زمان رشد سريع گياه باشد. با افزايش طول دوره غرقاب به ميزان بيشتر از 21 روز، امكان دارد، گياهچه ها در اثر تنش بيش از حد غرقاب از بين بروند. كه دراين مورد به آزمايشات بيشتري نياز است.

علفهاي هرز از تاثيرات زندگي اجتماعي بشر است. انسان معاصر مفهوم علف هرز را به صورت يک گياه ناخواسته در يک مکان توصيف نموده است. چند ميليون انسانهاي اول ...

● رقابت علف هاي هرز و تاثير زمان حذف آنها علفهاي هرز براي استفاده از نور، مواد غذايي و آب با گياه چغندرقند رقابت مي کنند و در اراضي فارياب و ديمي که ا ...

در اواخر قرن نوزدهم با افزايش مشکلات تهيه نيروي کارگر، نيار به استفاده از روشهاي شيميايي جهت کنترل علفهاي هرز آشکار گرديد. در دهه ۱۸۹۰ ميلادي در فرانس ...

در اواخر قرن نوزدهم با افزايش مشکلات تهيه نيروي کارگر، نيار به استفاده از روشهاي شيميايي جهت کنترل علفهاي هرز آشکار گرديد. مصرف علف کش ها در اواخر قرن ...

ريشه كلمه آزولا يوناني است به معني «در خشكي مردن». وجه تسميه آن هم شايد به خاطر محل زندگي اين گياه باشد چرا كه آزولا وابسته به آب است و به طور كلي مرط ...

● واژگان فيزيولوژي گياهي: علم مطالعه ي ساختارهاي گياهي. اکولوژي: بوم شناسي مطالعه ي محيط زندگي. ژنتيک: شاخه اي از علم زيست شناسي است که درباره ي انتق ...

علفهاي هرز اجزاي مهم اکوسيستمهاي زراعي هستند که به منظور استقاده بيشتر و يهتر از منابعي مانند : خاک، آب، مواد غذايي و نور با گياهان زراعي به طور مستقي ...

● کنترل علف هرز با استفاده از تناوب در مزارع چغندرقند يک روش اوليه جهت کنترل علف هاي هرز، کشت چغندرقند، در سالهاي متوالي بود. رومر (۱۹۷۲) گزارش داد که ...

دانلود نسخه PDF - علف هرز كاتوس