up
Search      menu
گیاه شناسی :: مقاله سيب PDF
QR code - سيب

سيب

گياه سيب (Malus domestica) از اعضاي زيرخانواده پوموييده و تيره گل سرخ است. گلابي، به و ازگيل نيز همانند سيب در همين تيره قرار مي گيرند. جنس مالوس دست کم داراي ۱۵ گونه اصلي است اما ترديدهايي درباره تعداد گونه هاي اين جنس وجود دارد و در برخي از رده بندي ها شمار گونه هاي آن به ۳۳ گونه بالغ مي شود. لينه براي نخستين بار سيب را Pyrus malus ناميد، اما در دهه ۱۸۰۰ نام علمي آن به M.communis و M. pumila تغيير يافت. سرانجام در ۱۹۸۴ نام علمي M.domestica براي سيب باغي برگزيده شد. گونه موردنظر به طور وحشي در طبيعت وجود ندارد و در واقع از طريق دو رگ گيري به دست آمده است. براساس بررسي هاي بيوشيميايي گلکوزيدهاي موجود در سيب باغي تنها در چهارگونه M.floribunda، M.sargenti، M.sieboldii و M.zumi يافت مي شوند و از اين رو به نظر مي رسد که گونه هاي مذکور، والدين وحشي سيب باغي هستند. هم اکنون ارقام بسيار زيادي از انواع سيب وجود دارد که سويه هاي بسياري از آنها حاصل مي شود. از بين انواع سيب مي توان به واريته هاي سيب سرخ، سيب طلايي، سيب مکينتاش، سيب امپراتور و... اشاره کرد.
غرب ترکيه و جنوب غربي روسيه واقع در آسياي صغير جايي است که تنوع گونه هاي جنس مالوس در آنها بيش از هر جاي ديگري است. به احتمال بسيار سيب و ساير اعضاي زير خانواده پوموييده نخستين بار در همين نواحي کاشته شدند و سپس از آن جا به سرتاسر اروپا انتشار يافتند. کيفيت محصول سيب طي هزاران سال و از طريق اصلاح نژاد به طور چشمگيري بهبود يافته است. اسکندر کبير در سال ۳۰۰ پيش از ميلاد براي اولين بار گياه سيب را در آسياي صغير ديد و آن را با خود به يونان برد. کريستوف کلمب نيز در ۱۴۹۰ اين گياه را به آمريکاي شمالي و مبلغان مذهبي در دهه ۱۸۰۰ آن را به ايالات متحده رساندند. سرانجام در اواسط دهه ۱۹۰۰ با آغاز پروژه آبياري محصولات زراعي در ايالت واشنگتن، تحول بزرگي در صنعت پرورش سيب به وجود آمد.
● توصيف گياهشناسي
سيب گياهي به شکل درختچه يا درخت کوتاه با شاخه هاي بدون تيغ و برگ هاي ساده، تخم مرغي با لبه دالبر و راس تيز و کوتاه است که در سطح زيرين برهنه و بدون کرک و در سطح رويي کرک دار است. گوشوارک ها در مدت کوتاهي مي افتند. گل آذين ديهيمي و کم گل است. کاسه گل کرک دار و گلبرگ ها بيضي شکل با ناخنک دراز و به رنگ صورتي اند. تعداد گلبرگ ها پنج تا است و پرچم نيز بين ۵۰ ۲۰ عددند. تخمدان پنج خانه است. ميوه، گرد و کروي داراي درون بر سخت و غشايي است و در هر يک از خانه هايش دو عدد دانه به وجود مي آيد. اين گياه با واريته هاي بسيار متعدد در اکثر نقاط ايران کاشته مي شود، اما انواع وحشي آن در استان هاي گيلان، مازندران، آذربايجان، کردستان، کرمانشاه، لرستان و فارس به طور خودرو مي رويند.
● موارد مصرف
ميوه سيب از زمره پرطرفدارترين و خوشمزه ترين ميوه هاي جهان است. ميوه هاي سيب را يا همان طور تازه يا به شکل آب سيب، کمپوت، مربا، ژله، پاي، کرم ميوه، مارمالاد، سرکه، شراب سيب و... استفاده مي کنند. ميوه سيب سرشار از اسيد هاي آلي، اسيد ماليک، اسيد گاليک و مقادير زيادي نمک هاي پتاس و سديم است. گليکوزيدهاي سيانوژنيک موجود در دانه سيب از طريق هيدروليز به اسيد هيدروسيانيک تبديل مي شود. اين اسيد مانع فعاليت سينوکرام اکسيداز، مرحله نهايي فسفوريلاسيون اکسيداتيو مي شود و از اين رو باعث بروز خفگي در سطح سلول مي شود. مقادير زياد اين ماده باعث اسپاسم، مشکلات تنفسي و نهايتاً مرگ مي شود. آميگدالين فراوان ترين ماده شيميايي اعضاي خانواده گل سرخ است و در دانه سيب و گلابي و همچنين در برگ، پوست و هسته ميوه هاي هسته دار به وفور وجود دارد. از اين رو اگر کسي يک فنجان پر از دانه سيب را بخورد، خواهد مرد. آميگدالين همچنين باعث بروز نواقص جنيني و اختلال در زايمان يا تولد است.
گياه سيب داراي خواص پزشکي بسياري است. بيشتر اسيدها و نمک هاي ارزشمند ميوه سيب، درست در زير پوست آن تجمع يافته اند از اين رو توصيه مي شود که سيب با پوست خورده شود. خواص درماني سيب عمدتاً به اسيدماليک و تارتاريک موجود در آن مربوط مي شود. اسيدهاي موجود در سيب باعث زود هضم بودن آن شده اند. پوست تنه و پوست ريشه سيب به خاطر داشتن فلوريدزين و کوئرستين بسيار تلخ است. سرخ پوستان ايالت واشنگتن با خيساندن پوست تنه سيب محلولي تهيه مي کنند که از آن براي درمان اسهال استفاده مي شود. بررسي هاي کلينيکي نشان داده که آب سيب در نوزادان و کودکان باعث بروز اسهال مي شود.
● پوست و ريشه سيب داراي خاصيت ضدباکتريايي است.
خاصيت ضدباکتريايي پوست و ريشه عمدتاً به خاطر وجود فلوريدزين در آنهاست. خوردن يک سيب رسيده پيش از خواب بهترين درمان براي يبوست است. البته خوردن سيب ترش در اين خصوص نتايج بهتري را به همراه دارد. در برخي موارد نيز، سيب يکي از بهترين شيوه هاي درمان بي خوابي است. يک مثل قديمي انگليسي مي گويد: «اگر پيش از خواب يک سيب بخوريد، پزشکان مجبور مي شوند که نانشان را گدايي کنند.» در گذشته هاي دور از سيب پوسيده ضمادي تهيه مي کردند که آن را در درمان چشم درد مفيد مي دانستند. امروزه نيز در برخي از نواحي روستايي استفاده از چنين ضمادي هنوز هم رايج است.
● وضعيت توليد در جهان
سالانه ۵۶۹۷۱۰۰۰ هزار تن سيب در سرتاسر جهان توليد مي شود که چين با توليد ۱۹۴۹۰ هزار تن بزرگترين توليدکننده آن به شمار مي آيد و پس از آن به ترتيب، ايالات متحده، ترکيه، ايتاليا، آلمان، فرانسه، ايران، لهستان، آرژانتين و هند مقام هاي دوم تا دهم را به خود اختصاص مي دهند. توليد سالانه سيب در ايران به ۱۹۴۴ هزار تن بالغ مي شود.
سيب در اسطوره ها و افسانه ها
ردپاي سيب را به فراواني مي توان در اسطوره هاي يوناني رومي و ساير نقاط دنيا مشاهده کرد. سيب در بيشتر افسانه ها نماد جاودانگي يا تناسخ است. در افسانه ها سيب غذاي محبوب خدايان و الهه هاست و به عنوان پاداش کارهاي نيک به انسان هديه مي شود. سيب همچنين نماد پادشاه آرتور است که براي دستيابي به زندگي جاودانه، توسط خدايان به سرزمين سيب برده شد. درختان سيب در بيشتر استان ها محور جهان يا کانون زندگي هستند. در يک افسانه رومي، فرشته مگدالينا درحالي پديدار مي شود که روي درخت سيبي نشسته است که شاخه هاي آن به آسمان و ريشه هايش به ته اقيانوس ها مي رسد. از آن جايي که ميوه سيب پنج پارچه اي است در يک برش عرضي پنج قسمتي بودن آن معلوم مي شود و اين خود نماد برخي از مذاهب به شمار مي آيد. در جشن عروسي کولي ها سيبي از وسط به دو نيم مي شود و عروس و داماد هرکدام، يک نيمه از آن را مي خورند و بدين ترتيب شريک عشقي هم مي شوند. به خاطر ارتباط بين خدايان و جادو، در برخي از مناسک سيب را التيام بخش، شفادهنده و باعث ارتباط ذهني مي دانند. طبق چنين باورهايي اگر نام کسي که دچار تب شده روي سيب حک شود، بهبود مي يابد و چنانچه ورد «ساتور، آريپو، لتنت روتاس» روي سيبي نوشته شود و زن حامله، سه روز متوالي آن را بخورد جنين اش سقط مي شود. طبق افسانه ديگري اگر کسي در جشن هالوون يک سيب بخورد مي تواند آينده اش را در خواب ببيند.
● شرايط رشد و نگهداري
بهترين خاک براي پرورش سيب عبارت است از: خاک عميق، به خوبي زهکشي شده، آهکي و با PH بين ۷-۶. گياه سيب نسبت به بيشتر شرايط آب و هوايي مقاوم است اما اقليم هاي نسبتاً سرد را ترجيح مي دهد. با اين وجود به يک دوره ۱۸۰ - ۱۲۰ روزه بدون سرما براي توليد ميوه مرغوب نياز دارد.
بهترين ميوه تحت شرايط روزهاي گرم، شب هاي خنک و نور زياد به وجود مي آيد. از آن جايي که گل هاي سيب دير شکوفا مي شوند، اين گياه در مقايسه با ساير درختان ميوه کمتر در معرض خطر سرمازدگي قرار مي گيرد. ميوه هاي سيب توسط دست چيده مي شوند و براي جلوگيري از ضربه ديدن به دقت در جعبه هاي مخصوص ميوه ريخته مي شوند. ميوه ها پس از دست چين شدن، دسته بندي و بسته بندي و سپس روانه بازار يا انبار مي شوند. سيب از معدود ميوه هايي است که انبارسازي هاي طولاني مدت را تحمل مي کند و کيفيت خود را از دست نمي دهد.
● درصد از ميزان توصيه شده در روز
▪ ويتامين A ۱ ۸
▪ تيامين ۲ ۱
▪ ريبوفلاوين ۱ ۲
▪ نياسين ۰ ۶
▪ ويتامين C ۱۶
▪ کلسيم ۰ ۹
▪ فسفر ۱ ۲
▪ آهن ۳
▪ پتاسيم ۲ ۳

سيب ( دقيقا يک ميوه شفتدار) ميوه درختي ازطبقه Malus است که عضوي از خانواده گل سرخيان بوده ( روزاسيا) و در طول تاريخ کشت مي شده است . بيشتر گروه سيبها ...

گياه سيب (Malus domestica) از اعضاي زيرخانواده پوموييده و تيره گل سرخ است. گلابي، به و ازگيل نيز همانند سيب در همين تيره قرار مي گيرند. جنس مالوس دست ...

گياه سيب (Malus domestica) از اعضاي زيرخانواده پوموييده و تيره گل سرخ است. گلابي، به و ازگيل نيز همانند سيب در همين تيره قرار مي گيرند. جنس مالوس دست ...

سيب ( دقيقا يک ميوه شفتدار) ميوه درختي ازطبقه Malus است که عضوي از خانواده گل سرخيان بوده ( روزاسيا) و در طول تاريخ کشت مي شده است . بيشتر گروه سيبها ...

عامل آن فيتوپلاسما است وناقل آن پسيل گلابي مي باشد. علائم به دو صورت است : زوال تدريجي زوال سريع ▪ کنترل: براي معالجه درختان از تتراسايکلين به ميزان۱۰ ...

جوندگان به گروهي از جانوران پستاندار گفته مي شود که از روي خصوصيات دندانها از ساير گروهها متمايز مي شوند. بدين ترتيب که در فک پائين داراي جفت و در فک ...

سيب زميني يکي از محصولات کشاورزي بسيار مهم در دنيا و کشور ما مي باشد. در حال حاضر سيب زميني در اکثر استانهاي کشور کشت مي شود و به دليل کشت ارقام پرمحص ...

آلوئه ورا گياهي رو که مشاهده مي کنيد آلوئه ورا يا صبر زرد نام دارد که علاوه بر اينکه خاصيت داروئي زيادي دارد.از ماده ژلاتيني که درون برگ اين گياه وجود ...

دانلود نسخه PDF - سيب