up
Search      menu
پزشکی و دامپزشکی :: مقاله سنگ صفرا PDF
QR code - سنگ صفرا

سنگ صفرا

جهت فهم طبيعت سنگ هاي صفرا، در ابتدا توجه به آناتومي کيسه صفرا و مجاري صفراوي کمک کننده است. کيسه صفرا يک عضوگلابي شکل است که زير کبد در سمت راست بالايي معده قرار دارد. کبد صفرا توليد مي کند، يک مايع زرد رنگ که توسط روده جهت کمک به هضم چربي و روغن ها مورد نياز است. مجاري يا لوله ها، صفرا را از کبد به کيسه صفرا و به روده حمل مي کنند. صفرا در کيسه صفرا ذخيره مي شود، که به صورت دوره اي جهت وادار کردن صفرا به داخل شدن به روده منقبض مي شود.
سنگ هاي صفراوي چگونه تشکيل مي شوند؟
صفرا از انواعي از مواد شيميايي شامل کلسترول، نمک ها و رنگدانه هاي خاص تشکيل مي شود. کيسه صفرا آب را از صفرا جذب مي کند و سبب ضخيم شدن آن مي شود. اين کريستالها به تدريج رشد مي کنند تا زمانيکه يک يا حتي صدها سنگ صفرا تشکيل شود. حدود۸۰ درصد از سنگ هاي صفراوي از کلسترول تشکيل مي شوند در حاليکه بقيه از رنگدانه ها، نمکها، و ديگر مواد شيميايي تشکيل مي شوند.
● چه کسي به سنگ صفرا مبتلا مي شود؟
به خوبي مشخص شده است که در دنياي غرب زنان ميانسال سفيد پوست بيش از همه احتمال ابتلا به سنگ صفرا را دارند. هرچند، در ۶۰ سالگي، تقريباً ۳۰درصد از تمام مردان و زنان سنگ صفرا دارند. کاهش وزن خيلي سريع سنگ ها را در برخي از افراد توليد مي کند.
مردم آسيايي و آفريقايي شيوع کمي از سنگ صفرا را دارند در حاليکه قبايل هندي آمريکايي خاص تقريباً ۱۰۰ درصد شيوع را در زنان در ميانسالي دارند. بنابراين، ارث، سن، و رژيم غذايي احتمالاً تمام فاکتورهاي مهم در توسعه سنگ هاي صفراوي هستند. به صورت عملي هر کسي در هر سني و تحت شرايط خاصي مي تواند به اين سنگ ها مبتلا شود.
● علايم
بسياري از بيماران با سنگ هاي صفراوي هرگز علايمي را تجريه نمي کنند. هرچند، تعداد نيمي از تمام بيماران مبتلا به سنگ صفرا در نهايت يکي از علايم زير را تجربه مي کنند:
● کوليک
درد کوليک معمولاً پس از غذا هنگاميکه کيسه صفرا منقبض مي شود رخ مي دهد. در طي اين پروسه، سنگ هاي صفراوي مي توانند در خروجي گردن کيسه صفرا يا حتي در مجراي اصلي صفرا به روده جاي بگيرند. اين حالت درد متناوب اغلب شديد ايجاد مي کند که در طرف راست بالاي مياني يا بالاي معده يا حتي در شانه راست و گاهي اوقات زير استخوان سينه تجربه مي شود. حملات کوليک از چند دقيقه تا چندين ساعت طول مي کشد.
● التهاب کيسه صفرا
گه گاه، سنگ ها کيسه صفرا را تحريک مي کنند که التهاب فعال و حاد نتيجه مي شود. اين حالت درد مداوم، مبهم و معمولاً شديد در بالاي راست معده توليد مي کند. اين حالت به عنوان Cholecystitis حاد شناخته مي شود. اين يک حالت شديد است.
● يرقان
هنگاميکه يک سنگ صفرا به صورت دايم در لوله اصلي صفرا جاي مي گيرند، جريان صفرا مسدود مي شود و نمي تواند به روده برسد. بنابراين، صفرا به کبد بر مي گردد و به خون ريخته مي شود. پوست زرد مي شود، ادرار تيره مي شود و شايد مدفوع سفيد شود، چرا که اين صفرا است که مدفوع را قهوه اي مي کند.
● علايم ديگر
سنگ هاي صفراوي غالباً براي ايجاد سوء هاضمه، تهوع، و عدم تحمل به غذاهاي چرب مقصر شناخته مي شوند. هرچند، مشخص شده است که افراد بدون سنگ هاي صفراوي اين علايم را به اندازه افراد با سنگ ها تجربه مي کنند. بنابراين، پزشک نمي تواند مطمئن باشد که سنگ هاي صفراوي اين علائم را ايجاد مي کنند.
پزشک، و حتي بيمار ممکن است به آساني از سابقه پزشکي به حضور سنگ هاي صفراوي مشکوک شوند. يک آزمايش اولتراسوند يا سونوگرافي يک روش ساده سريع تشخيص را فراهم مي کند. در اين تست، امواج صوتي به کيسه صفرا برخورد مي کنند اين تست به آناتومي کيسه صفرا توجه دارد. راه ديگر تست ارزيابي عملکرد آن است. در اين تست (يک اسکن کبدي صفراوي) مقدار کمي از ماده راديو اکتيو توسط وريد(IV) تزريق مي شود. سپس در کيسه صفرا تغليظ مي شود. عامل سپس توسط IV داده مي شود و سبب انقباض و تخليه کيسه صفرا مي شود. يک کيسه صفراي بيمار اين کار را بخوبي انجام نمي دهد و بنابراين اين تست مي تواند مشکل کيسه صفرا را نشان دهد.
● درمان
به دليل اينکه بسياري بيماران مبتلا به سنگ صفراوي هرگز علايمي را بروز نمي دهند، اغلب انتظار هوشيارانه تجويز مي شود. در واقع، معمولاً توصيه مي شود که بيماران بدون علايم هيچ درماني دريافت نکنند. هنگاميکه درمان مورد نياز است، معمولاً يکي از موارد زير را در بر مي گيرد:
● جراحي لاپاروسکوپي
اين تکنيک به سرعت درمان انتخابي براي بسياري از بيماران مبتلا به سنگ صفرا شده بود. يک بريدگي بسيار کوچک از طريق ناف ايجاد مي شود. سپس يک لوله ميکرو ويدئو از طريق آن وارد مي شود. سه ابزار شبه سوزني ديگر سپس از طريق بالاي معده وارد مي شوند. اين ها جهت برداشتن و تشريح کيسه صفرا بکار مي روند، که با يکديگر با سنگ ها از بريدگي کوچک بدست مي آيند. با اين تکنيک بيماران مي توانند معمولاً همان روز يا بعد به خانه روند.
● جراحي عمومي
در گذشته، جراحي عمومي درمان انتخابي براي سنگ هاي صفراوي علامتي بود. جراحي لاپاروسکوپي اکنون در بيشتر بيماران ممکن است. با جراحي عمومي يک بريدگي ۳تا۶ اينچي در بالاي راست شکم و ۳تا۶ روز اقامت بيمارستاني وجود دارد. مواردي وجود دارند که در آنها اين نوع جراحي هنوز ضروري است.
● حل کردن سنگ صفرا
داروهايي اکنون دردسترس هستند که سنگ هاي صفراوي کلسترولي را حل مي کنند. حل کامل سنگ هاي صفراوي از شش ماه تا دو سال طول مي کشد، با درمان نگهدارنده که اغلب پس از آن مورد نياز است. اين روش به بهترين نحو روي سنگ هاي کوچک عمل مي کند.
به دليل سرعت و سهولت جراحي لاپاروسکوپي ، اين تکنيک به ميزان قابل ملاحظه اي جراحي است که معمولاً بيش از همه بکار برده مي شود. بدن مي تواند کاملاً به خوبي بدون کيسه صفرا عمل کند، اگر چه اسهال مي تواند گه گاه يک مشکل باشد، بخصوص در بيماران با سندرم روده تحريک پذير.
● پيشگيري
اکنون در مورد سنگ هاي صفراوي به اندازه کافي شناخت وجود دارد که توصيه هاي خاصي مي تواند در مورد چگونگي پيشگيري از آنها در وهله اول داده شود. مقداري از اين دانش تا اندازه اي قطعي است در حاليکه بخشي در اين زمان تنها در حد پيشنهاد است.
● شواهد محکم
به وزن ايده آل بدني برسيد و آنرا نگه داريد اما بيش از ۳ پوند(kg~ ۵ ۱) در هفته وزن کم نکنيد، بخصوص رژيم هاي پرهيز بسيار کم کالري مايع را بکار بريد.
● شواهد ضعيف
افزايش فيبر در رژيم غذايي، ويتامين C(نه بيشتر از ۵۰۰ ميلي گرم در روز) و قهوه کافئينه همگي ممکن است کمک کننده باشند. به علاوه، فعاليت تفريحي منظم و فيزيکي راه رفتن شديد، باغباني، ايروبيک به نظر مي رسند که ارزش محافظي داشته باشند.
● خلاصه
سنگ هاي صفراوي يک اختلال معمول هستند و اغلب هيچ علامتي ايجاد نمي کنند. هرچند، اين سنگ ها مي توانند درد شديد و مشکلات جدي توليد کنند که هنگاميکه کشف مي شوند، به يک برنامه فعاليتي به خوبي توسعه يافته نياز دارند. هدف بايد اجتناب از مشکلات اورژانسي و جراحي باشد. براي سنگ هاي علامتي، جراحي لاپاراسکوپي معمولاً بيشتر انجام مي شود، اگر چه انواع ديگري از درمان دردسترس هستند. با مشورت با پزشک، انتخاب درماني صحيح مي تواند انجام شود.

سنگ از نظر زمين شناسان به ماده ي سازنده ي پوسته و بخش جامد سست کره ي زمين گفته مي شود. سنگ ها از يک يا چند کاني درست شده اند و از نظر چگونگي پديد آمدن ...

دياژنز: سنگ زايي پس از انباشته شدن رسوب ها در محيط هاي رسوبي ممکن است فرايندهاي فيزيکي و شيميايي گوناگوني در آن ها رخ دهد که به سنگ شدن آن ها بينجامد. ...

گلسنگ نوعي پيکره گياهي بدون ريشه، برگ يا گل است؛ در واقع، مجموعه اي از جلبک و قارچ است که زندگي هر کدام وابسته به زندگي ديگري است. در اين همزيستي جلبک ...

سنگ آهک کربنات کلسيم(CaCO3) به ندرت به صورت آهک خالص در طبيعت پيدا مي‌شود. اين سنگ بيشتر به صورت آهک رسي ، آهک ماسه‌اي و دولوميت يافت مي‌گردد. ناخالصي ...

سنگ آهک نوعي سنگ رسوبي است که عمدتا از کلسيت معدني تشکيل شده‌است. اصول تهيه و بکارگيري آهک در واقع هدف از تهيه آهک، تبديل سنگ آن به حالت قابل مصرف و ت ...

آيا مي دانستيد با تغيير جزيي در برخي عادات روزانه خود مي توانيد حتي بدون رژيم به کاهش وزن و تناسب اندام برسيد؟ براي از دست دادن نيم کيلو از وزن تان با ...

بسياري از دامپزشكان مرتبأ از بروز فرسايش سنگدان، در گله هاي گوشتي و تخمگذار تجاري گزارش نموده اند،اين نوع عوارض در بسياري از كشورها امري طبيعي است زير ...

بيشتر ما درد شکم،نفخ، يبوست، سنگيني معده، ترش کردن و بسياري ديگر از اختلالات گوارشي را تجربه کرده ايم. واقعيت اين است که بيشتر مردم جامعه ما به دليل ر ...

دانلود نسخه PDF - سنگ صفرا