up
Search      menu
زمین شناسی,جغرافیا :: مقاله سنگ روان PDF
QR code - سنگ روان

سنگ روان

سنگ روان در خدمت معماري نوين

بتن که ميزان توليد آن بالغ بر 8 3 بيليون مترمکعب در سال تخمين زده مي شود، به علت دارا بودن خواص و ويژگي هاي ممتاز و نيز در دسترس بودن مصالح آن، پس از آب، پرمصرف ترين ماده روي زمين به شمار مي رود. بتن در همه جا موجود است و در يکصد سال اخير، استفاده از آن در ساخت بناهاي مسکوني و اداري، پياده روها، راه ها و جاده ها و نيز انواع مختلف ساختمان هاي فني عملکردي از قبيل کارخانه ها، پارکينگ ها، متروها، فرودگاه ها، پل ها، سدها، سيلوها، سازه هاي دريايي، رآکتورهاي اتمي و سازه هاي مقاوم در برابر انفجارات و زلزله، مقبوليتي همگاني پيدا کرده است.
چنانچه از عنوان اين نوشتار برمي آيد، بتن يک ماده متناقض است. بتن با اينکه تداعي کننده مفهوم سختي است، ليکن در ابتداي فرآيند اختلاط مواد تشکيل دهنده اش، نرم و روان است؛ اگرچه بتن، بر اساس تعريفي که از آن سراغ داريم، يک ماده پيوندي و چندرگه است که از اختلاط سيمان، آب، ماسه و مصالح دانه اي معدني از قبيل شن يا سنگريزه به دست مي آيد، اما معمولا به عنوان يک ماده يکپارچه و داراي شخصيت مستقل در نظر گرفته مي شود. بتن شکل ذاتي و طبيعي بخصوصي ندارد و از اين رو بايد با استفاده از قالب بندي به شکل معيني درآورده شود؛ يعني شکل و بافت نهايي بتن را قالبي که بتن به درون آن ريخته مي شود، تعيين مي کند.
بتن مي تواند هر رنگ، بافت و طرحي را به خود بگيرد، از اين رو شايد بتوان آن را به يک آفتاب پرست تشبيه کرد. رنگ بتن اغلب خاکستري ست، اما از طريق انتخاب سيمان و مصالح دانه اي مناسب يا با استفاده از رنگدانه هاي شيميايي مي توان به آساني آن را در رنگ هاي سفيد، قهوه اي يا حتي قرمز روشن توليد کرد. بتن بسته به قالب مورد استفاده در توليد آن، مي تواند صاف و ساده يا داراي طرح هاي دقيق و پيچيده باشد؛ بتن مي تواند همچون شيشه صاف باشد يا همچون صخره زمخت و ناصاف. بتن ممکن است بدون پرداخت رها شده يا همچون يک تنديس به دقت روي آن کار شود. در واقع، بتن، با توجه به ويژگي هاي خاص سطح آن، يک فرآورده واحد نيست، بلکه طيف گسترده اي از مصالح را دربرمي گيرد که از نظر بافت، رنگ و بيان معمارانه از قابليت هاي بي شماري برخوردار است.
ترکيب مقاومت فشاري سنگ و مقاومت کششي فولاد در بتن مسلح، سازه هاي بتني را قادر به تحمل وزن بسيار زياد و پوشش دهانه هاي بزرگ مي سازد. از آنجايي که عناصر تشکيل دهنده سازه بتن مسلح مي توانند بصورت يک شبکه پيوسته و يکپارچه، به هم بافته شوند، استفاده از بتن مسلح در طراحي سازه، آن را از قابليت انعطاف پذيري بي نظيري برخوردار مي کند. معماران و مهندسان از اين ويژگي براي خلق عناصر ساختماني مختلف، از صفحات بتني يکپارچه گرفته تا قاب هاي سازه اي سه بعدي و کنسول هاي عظيم و مهيب، بهره مي گيرند.
بررسي تاريخي کاربرد بتن در معماري نشان مي دهد که بتن توسط معماران رومي و صدر مسيحيت مورد استفاده قرار مي گرفت، اما در قرون وسطي و رنسانس اغلب بي استفاده ماند، تا آنکه در نيمه دوم قرن نوزدهم بار ديگر، عمدتا براي مصارف معمولي، مورد توجه قرار گرفت، بويژه در مواردي که ساخت ارزان، قابليت ايجاد دهانه هاي عريض و نسوز بودن، ضرورت به کارگيري آن را ايجاب مي کرد. مسلح کردن بتن نيز که براي اين کار ميلگردهاي فولادي را به منظور استحکام بيشتر در ميان بتن قرار مي دادند، به دهه 1870 باز مي گردد. معماران قرن نوزدهم بعضا به قابليت هاي بتن مسلح خيلي اطمينان نداشتند و نسبت به آن بدگمان بودند. بتن در آن زمان يک ماده خيلي جديد به شمار مي رفت و ويژگي هاي آن براي معماران بخوبي قابل درک نبود، زيرا فاقد يک فرم ذاتي و پايدار بود. جالب آنکه اين دقيقا همان خصوصيتي است که بتن را براي بسياري از معماران امروز به وسيله اي اميدوارکننده جهت تحقق ايده هايشان تبديل مي کند.
پديده بتن در چند سال آخر قرن نوزدهم که معماران سعي کردند سبکي مبتني بر اين مصالح بيابند، آشکارتر شد. در حالي که يکي از طراحان احتمالا چنين استدلال مي کرد که ويژگي انعطاف پذيري بتن آن را به ماده اي مناسب براي بيان گرايي هنري در معماري تبديل مي کند، ديگري ممکن بود بر نقش روش قاب و قاب بندي تکيه کند و مدعي ارزش گذاري بر نمونه هاي پيشين گوتيک يا حتي شيوه هاي معماري فولاد و شيشه شود. نظريات مشابه مختلفي نيز با توجه به جنبه بيروني بتن ابراز مي شد، بدين معنا که يک معمار، بتن را ماده اي معمولي و پيش پاافتاده و نيازمند پوشانيده شدن با کاشي ها و روکارهاي آجري مي دانست و ديگري از زيبايي ذاتي آن دم مي زد که به همين دليل بايد نمايان مي ماند. استفاده گسترده و فراگير از بتن مسلح در معماري حدودا به نيمه اول قرن بيستم باز مي گردد. اين ماده جديد به دليل برخورداري از قابليت استفاده در بناهاي مختلف و نيز فرم پذيري قابل توجهش، در آن زمان در مقياس وسيع مورد استفاده قرار گرفت و با سرعت شگفت آوري تاثيرات خود را در معماري بر جاي گذاشت و بين سالهاي 1910 و 1920، تقريبا به علامت مشخصه معماري جديد تبديل شد. شايد از بسياري جهات بتوان گفت خردگرايي و بتن مسلح دو عنصري بودند که سرانجام در دوره افتخارآميز معماري مدرن در دهه 1920 در يکديگر ادغام شدند؛ معماران خردگراي اين دهه که بتن را به لحاظ برآورده کردن نيازهاي اساسي چون ارزاني، يکسان سازي، نورپردازي کافي، تهويه گسترده و فضاهاي داخلي انعطاف پذير و نامحدود، ماده اي مناسب يافته بودند، در سطح وسيع آن را مورد استفاده قرار دادند.
آگوست پره مهندس معمار فرانسوي، نخستين کسي ست که بتن مسلح را به عنوان وسيله اي براي بيان مقاصد معماري شناخت و به کار برد. آپارتمان هاي مسکوني که او با استفاده از قابليت هاي هنري بتن مسلح ساخت، منزلت بتن را در عالم معماري افزايش داد. فرانک لويدرايت نيز يکي از معماران برجسته آمريکايي است که در پروژه هايش از قابليت هاي اين ماده جديد استفاده فراواني کرده است. ارزاني بتن و قابليت ايجاد دهانه هاي عريض با استفاده از آن، باعث روي آوردن او به اين ماده شد. علاوه بر اين، او با بتن براحتي مي توانست به ايده هاي فضايي خود جامه عمل بپوشاند. رايت به خاطر تاکيد هنري و حرفه اي اش بر ماهيت مصالح، سطح بتن را در اغلب کارهايش عاري از پوشش باقي مي گذاشت. پتانسيل تقريبا نامحدود بتن جهت خلق فرم ها و سطوح انتزاعي، برخورداري از قابليت تطابق با شرايط و کارکردهاي مختلف و نيز داشتن استحکام بالا، بتن را در حال حاضر به يکي از مصالح پرطرفدار و مورد توجه در ميان بسياري از معماران و مهندسان تبديل کرده است. بتن به خاطر داشتن خاصيت انعطاف پذيري بالا، آزادي عمل قابل توجهي در اختيار طراحان و معماران قرار مي دهد. بتن، همانند خاک رس در دستان يک تنديس گر، براي معماران امکان خلق ساختمان هايي را فراهم مي کند که به طور منحصر به فردي گيرا، جالب توجه و از نظر هندسي متهورانه است. فرم ها و ترکيباتي که ساختن آنها پيش از ابداع بتن مسلح، با استفاده از ساير مصالح متداول دشوار يا غيرممکن بود، با استفاده از بتن مسلح اغلب به آساني قابل دستيابي هستند. به جرات مي توان گفت که بدون استفاده از بتن، اجراي برخي از زيباترين و نوآورانه ترين آثار معماري معاصر جهان هرگز قابل تصور و تحقق نبود.
امروزه بتن با گذشت سالها از پيدايش و کاربرد آن به صورت کنوني، دستخوش تحولات و پيشرفت هاي شگرفي شده است. از زمان شروع استفاده گسترده از بتن مسلح در ساخت وسازها (در بيش از يک قرن قبل)، برخي انگاره هاي بنيادي درباره خواص اين ماده و محدوديت هاي آن تاکنون با چالش و ترديد جدي مواجه نشده بودند، اما در سالهاي اخير، با توجه به پيشرفت علم و تکنولوژي، تحقيقات متعددي روي خواص بتن صورت گرفته و در حال حاضر طيف متنوعي از فرآورده هاي آن ابداع و به بازار عرضه شده اند که اين قبيل انگاره ها را به چالش کشيده و آزادي بيشتري جهت تجربه و ابداع در اختيار معماران و مهندسان قرار داده اند. بر اين اساس است که در سالهاي اخير، معماران مختلف در پروژه هايشان برخي از انگاره هاي غالب درباره فرم معماري و فناوري بتن را به چالش کشيده و رويکرد هاي جديدي را در هر دو زمينه ارائه کرده اند. بسياري از معماران نيز با کاربرد هوشمندانه بتن، از آن به عنوان ابزاري جهت خلق زيبايي در آثارشان بهره جسته اند. البته با توجه به پيشرفت هاي سريع و روزافزون صنعت بتن در سالهاي اخير، به نظر مي رسد در سالهاي آينده شاهد استفاده گسترده تري از قابليت هاي بتن در عرصه معماري خواهيم بود.

سنگ از نظر زمين شناسان به ماده ي سازنده ي پوسته و بخش جامد سست کره ي زمين گفته مي شود. سنگ ها از يک يا چند کاني درست شده اند و از نظر چگونگي پديد آمدن ...

دياژنز: سنگ زايي پس از انباشته شدن رسوب ها در محيط هاي رسوبي ممکن است فرايندهاي فيزيکي و شيميايي گوناگوني در آن ها رخ دهد که به سنگ شدن آن ها بينجامد. ...

گلسنگ نوعي پيکره گياهي بدون ريشه، برگ يا گل است؛ در واقع، مجموعه اي از جلبک و قارچ است که زندگي هر کدام وابسته به زندگي ديگري است. در اين همزيستي جلبک ...

سنگ آهک کربنات کلسيم(CaCO3) به ندرت به صورت آهک خالص در طبيعت پيدا مي‌شود. اين سنگ بيشتر به صورت آهک رسي ، آهک ماسه‌اي و دولوميت يافت مي‌گردد. ناخالصي ...

سنگ آهک نوعي سنگ رسوبي است که عمدتا از کلسيت معدني تشکيل شده‌است. اصول تهيه و بکارگيري آهک در واقع هدف از تهيه آهک، تبديل سنگ آن به حالت قابل مصرف و ت ...

وجود ۱۵۰۰ آتشفشان در کره زمين فوران توده هاي بزرگي از خاکستر در ايسلند در اثر فعال شدن يکي از آتشفشان هاي خفته اين منطقه باعث شده است نشريه علمي لايو ...

● مقدمه: منشا سوختهاي گازي متفاوت است. برخي به طور طبيعي وجود دارند و برخي ديگر از تغيير شکل سوختهاي مايع و يا جامد تهيه مي شوند. سازنده ي اصلي مفيد آ ...

کشور ما از لحاظ وجود مخازن هيدروکربوري جزء کشور هاي بسيار غني دنيا محسوب مي شود. ولي با وجود اين آگاهي ما دانشجويان زمين شناسي و ديگر هم وطنان درباره ...

دانلود نسخه PDF - سنگ روان