up
Search      menu
زمین شناسی,جغرافیا :: مقاله سنگهاي آذر آواري PDF
QR code - سنگهاي آذر آواري

سنگهاي آذر آواري

تعريف
سنگهاي بيروني با بافت آواري ( Clastic ) هستند که محصول ولکانيسم انفجاري مي‌باشند.
تقسيم بندي ذرات آذر آواري بر اساس قطر ذره
ذرات و قطعات آذر آواري را از نظر قطر به 3 دسته تقسيم مي‌کنند.
* خاکستر آتشفشاني : قطر کوچکتر از 2000000
* لاپيلي: قطر mm 64 2
* پمپ ( مدور و دوکي شکل ). بلوک ( زاويه دار ): قطر بزرگتر از mm 64
رده‌بندي و نامگذاري
* توف :
سنگي که اساسا از خاکستر تشکيل شده است.
* توف لاپيلي :
اين سنگ از لاپيلي و خاکستر آتشفشاني تشکيل شده است.
* آلگومرا :
اين سنگ اساسا از بمب آتش فشاني تشکيل شده است.
* برش ولکانيک :
سنگي که اساسا از بلوک تشکيل شده است.
* برش توفي :
برشي که با مقدار زيادي خاکستر همراه است.
* توفيت‌ها يا رسوبات توفي :
وقتي توف‌ها در محل ته‌نشيني خود با مواد تخريبي (رسوبات اپي کلاستيک) مخلوط مي‌شوند به سنگ حاصله توفيت مي‌گويند.
* پاميس :
ماگماهاي غني از سيليس وسيکوزيته بالايي دارند، وقتي اين ماگماها به طور انفجاري تشکيل سنگهاي پرحفره‌اي را بدهند پاميس تشکيل مي‌شود. معمولا قطعات تشکيل دهنده آن لاپيلي و بمب است و در درجه اول خاکستر شيشه‌اي.
پاميس آنقدر حفره‌دار است که قطعات تشکيل دهنده‌اش روي آب شناور مي‌مانند و بعد از زمان زيادي سنگ اشباع شده و در آب فرو مي‌رود. معمولا حفرات پاميس مدور يا بيضوي هستند.
* اسکوريا :
يک سنگ با ترکيب بازالتي و به شدت حفره‌دار است. حداقل قسمتي از آن شيشه‌اي ولي آفانيتيک است.
* سيندر ( cinder ):
اغلب لاپيلي‌ها و بمب‌هاي بازالتي که به شکل اسکوريا هستند، سيندر ناميده مي‌شوند.
* تفرا ( tephra ):
به هر ماده آذر آواري ، صرفنظر از اندازه‌ آن گفته مي‌شود.
رسوبگذاري سنگهاي آذر آواري
سنگهاي آذر آواري به طرق مختلف رسوب مي‌کنند که دو نوع آن مهم مي‌باشد.
* نهشته‌هاي بارشي ( ريزشي )
تفرا به دورن اتمسفر فوران کرده و بر اثر نيروي ثقل ته نشست حاصل مي‌کند و به صورت ذرات محزا روي هم مي‌نشينند. اين نهشته‌ها معمولا تحت تاثير نيروي وزن و اندازه ذرات قرار مي‌گيرند. در نتيجه از نظر اندازه و ترکيب ذرات جور شدگي و لايه بندي خوبي نشان مي‌دهند. گاه نشانه‌هاي تفريق بادي نشان مي‌دهند.
* لاپيلي تجملي :
وقتي در توفهاي بارشي ، توفها رطوبت و مواد ريز موجود در فضا را به خود جذب مي‌کنند و لايه لايه رشد مي‌نمايند و به شکل مرطوب رسوب مي‌کنند، به صورت «گلوله‌هاي گلي» توفي در مي‌آيند که به آنها لاپيلي رشد کرده مي‌گويند. ممکن است ذرات مرطوب موجود در آزمايش‌هاي مربوط به هوا ، نتيجه‌ فوران در محيطهاي آبي يا درياچه‌ها باشند. اکثرا اندازه‌شان 2 تا 10 ميلي‌متر است و معمولا نزديک مرکز فوران تجمع حاصل مي‌کنند. سنگهايي که سخت شده و از اين نوع لاپيلي‌ها تشکيل شده‌اند توف پيزوليتي مي‌گويند.
* نهشته‌هاي جرياني :
تفراها بعد از ته نشست مواد ، تحت تاثير نيروي ثقل شروع به جريان مي‌کنند. اين نهشته‌ها بطور شاخصي بدون جورشدگي و بدون لايه‌بندي هستند. بعضي از روانه‌ها ، توده‌هاي گرم لاپيلي و خاکستر پاميس هستند که بر اثر رها شدن و فرار گازهاي ماگمايي گرم شده‌اند. اين مواد ، گرما و تحرک بيشتري نسبت به بقيه آذر آواريها دارند و گرما و تحرک خود را در نتيجه گاز دهي سريع ماگما بدست آورده‌اند. اين مواد بعدا ( يا در حين جريان ) به هم جوش خورده و ايگنمبريت‌ها را بوجود مي‌آورند.
o لاهار :
جريان‌هايي که مخلوطهايي از بلوک ، لاپيلي و توف با آب همراه مي‌شوند را جريانهاي گلي يا لاهار مي‌گويند. لاهار سرد و يا گرم است.
o ايگنمبريت يا توف روانه خاکستر :
به طور کلي به هر نهشته از روانه‌هاي آذر آواري گرم که گازدار شود و وسيکوزيته زياد دارند ايگنمبريت مي‌گوييم. سرعت جريان آنها زياد و گرماي آنها بين 600 تا 900 درجه سانتيگراد بوده است که به سرعت سرد شده‌اند. سرعت سرد شدن بستگي به دماي اوليه و وسعت و بويژه ضخامت آن دارد. ضخامت ايگنمبريت‌ها بين کمتر از يک متر تا چند صد متر متغير است. ايگنمبريت‌ها در صحرا مخلوطي از ذرات گرد نشده خاکستر شيشه‌اي و پاميس‌هاي لاپيلي هستند ( گاه بمب هم ديده مي‌شود ). ترکيب آنها اغلب ريوليتي يا دايستي و گاه آنرزيتي مي‌باشد.
ليتوفيزا اسفروليت بزرگ در ايگنمبريت‌ها مي‌باشد که داراي مرکز تو خالي مي‌باشد که بعدها توسط فلز بخار پوسته گرفته است.
o توفهاي آبي ( آکواژن ) يا هيالوکلاستيت :
وقتي ذرات آذر آواري بدرون آب ريخته و توسط آب سرد مي‌شوند به آنها توف آبي يا هيالوکلاستيت مي‌گويند. توفهاي آبي معمولا با ولکانيسم زير دريايي هستند.
يک شيشه بازالتي قهوه‌اي روشن به نام سيدروملان تشکيل دهنده مهم توفهاي آکواژن است. چون سيدروملان آبدار است براحتي دگرسان شده و تبديل به يک جسم قهوه‌اي يا زرد به نام پالاگونيت مي‌شود.

پديده زيبا ولي خطرناک آذرخش يا برق ، تخليه الکتريکي در جو زمين است. همه شما تا به حال غرش آسمان رعد و برق و نيز تلاطم ابرها و ايجاد نورهاي درخشان لح ...

مقدمه توده‌هاي آذرين بر حسب اينکه در اعماق و يا در سطح زمين انجماد حاصل کرده‌ باشند. شکلهاي مختلفي بخود مي‌گيرند. شکل توده‌هاي آذرين نفوذي در اين حالت ...

سنگهايي هستند كه منشا خارجي دارند و در نتيجه حمل و نقل و ته نشين شدن ذرات سنگهاي قبلي يا رسوب مواد محلول در محيطهاي مختلف ( سطح زمين ، رودخانه ، درياچ ...

آلکالي گرانيت‌ها آلکالي گرانيت‌هاي واقعي از نظر مقدار کاني‌هاي مافيک معمولا کمبود دارند و در برخي از آنها اين کمبود بيشتر است. چنين سنگي به عنوان لويک ...

سنگ آهک کربنات کلسيم CaCO۳ به ندرت به صورت آهک خالص در طبيعت پيدا مي شود اين سنگ بيشتر به صورت آهک رسي , آهک ماسه اي و دولوميت يافت مي گردد ناخالصيهاي ...

آشنايي با سنگ هاي کربناته و رده بندي سنگ هاي اهکي: سنگ آهک کربنات کلسيم(CaCO3) به ندرت به صورت آهک خالص در طبيعت پيدا مي‌شود. اين سنگ بيشتر به صورت آه ...

▪ سنگ هاي رسوبي آواري (تخريبي) چگونگي تشکيل سنگهاي رسوبي آواري: در سطح زمين سنگهاي رسوبي آواري از تخريب سنگهاي قديمي تر تشکيل ميگردند. سنگهاي آذرين و ...

● سنگ ساختماني سنگ جسمي است طبيعي که از اجتماع يک يا چند کاني تشکيل شده است . سنگ يکي از مصالح اصلي در ساخت و ساز مي باشد که در اکثر کارهايي که در مهن ...

دانلود نسخه PDF - سنگهاي آذر آواري