up
Search      menu
مذهب و عرفان :: مقاله سلامت و صلابت جامعه PDF
QR code - سلامت و صلابت جامعه

سلامت و صلابت جامعه

نجات يک انسان،نجات يک جامعه!

سلامت و صلابت جامعه نيازمند حضور فعال و همکاري مستمر مردم در تمامي صحنه ها و نظارت آنان بر امور مي باشد. مکتب انسان ساز توحيد با طرح فريضه امر به معروف و نهي از منکر به اين نياز اجتماعي پاسخ گفته و راه را براي پويايي و بالندگي جامعه هموار و مطمئن ساخته است. اين فريضه يکي از اصول عملي دين مبين اسلام مي باشد.
همان گونه که بايد با جنگ و نبرد با دشمنان خارجي مقابله نمود، در پرتو امر به معروف ونهي از منکر مي توان مفاسد و دشمنان داخلي را سرکوب کرد تا جامعه از فتنه و انحطاط مصون ماند، بر اساس اين وظيفه کليه آحاد و اقشار ملت مسئوليت دارند تا مروج و مبلغ نيکي ها و پاسدار ارزش ها
و آرمان ها بوده و از گسترش زشتي ها و شيوع ضد ارزش ها به شيوه مطلوب آن گونه که اسلام اجازه داده است جلوگيري نمايند. امر به معروف و نهي از منکر دامنه بسيار وسيعي دارد و نمي توان تنها آن را در مسائل فرعي و ظاهري محصور کرد و آنچه که بايد بدان توجه نمود اين است که مصاديق منکر و معروف با توجه به مقتضاي زمان مکان رنگ هاي مختلف به خود مي گيرد. بنابراين ابتدا بايد به دقت مصاديق منکر ومعروف را در جامعه شناخت و سپس با شرايطي که شرع اجازه داده است به امر به معروف و نهي از منکر اين فريضه الهي پرداخت.
همان گونه که اشاره شد فريضه امر به معروف و نهي از منکر داراي دامنه وسيع مي باشد و تنها به يک سري مسائل خاص محدود نمي شود. اما متاسفانه امروزه اغلب مردم نگرش صحيح از اين فرضيه ندارند و متعاقبا چندان تمايلي نيز به اجراي اين واجب الهي نشان نمي دهند. شايد يکي از علت ها اين باشد که امروزه امر به معروف و نهي از منکر در نظر مردم محدود شده و در واقع معروف و منکر آن معناي وسيع خود را از دست داده و محدود شده به يک سلسله مسائل عبادي که بدبختانه به آ ن هم عمل نمي شود و مردم از جنبه امر به معروف و نهي از منکر توجهي به اصلاحات در امور زندگي اجتماعي سياسي خود ندارند. ما معمولا از مرحله قلب به جاي آنکه اخلاص و حسن نيت و علاقه به سرنوشت مسلمانان را درک کنيم عصبانيت و تعصب هاي بيجا و غير منطقي را استنباط مي کنيم. و از مرحله زبان به جاي آنکه بيان هاي روشن کننده منطقي و هدايتگر را بفهميم موعظه هاي تحکم آميز و غير ضروري و پندهاي متحجر مسلک و متعبد مآبانه را مي فهميم و از مرحله يد و عمل هم به جاي آنکه تبليغ و ارشاد علمي و حسن عمل را بفهميم تنها اين مطلب را فهميده ايم که بايد اعمال زور کرد و اين گونه مي شود که امروزه با تاسف فراوان فکر امر به معروف و نهي از منکر به کلي از ذهن مسلمين خارج شده است و حتي بعضي ها از شنيدن اين کلمه يعني امر به معروف و نهي از منکر نمودن احساس انزجار به خود مي گيرند چه برسد که بخواهند کسي را به معروف داعي شوند و يا از منکر نهي کنند. همچنين بعضي ها در دنياي صنعت زده امروز چنان غرق در غفلت و خودپرستي شده که نمي توان به آ نها گفت: فلان کار شما اشتباه است
روي هم رفته امروزه اين فکر در اذهان عمومي نقش بسته که تنها با گفتن و زبان کار درست مي شود در صورتي که:
سعديا گر چه سخندان و مصالح گويي
به عمل کاربرآيد به سخنداني نيست
در حديث است: کونوا دعاه الناس بغير السنتکم مردم را به دين حق و صلاح دعوت کنيد اما با ابزاري غير از ابزار زبان يعني با ابزار عمل. در حديث ديگري است: چنين نيست که خدا اجازه داده باشد که تنها زبان باز باشد ولي دست بسته باشد. بلکه اگر باز است هر دو بايد باز باشد و اگر مي خواهد بسته باشد هر دو بايد بسته باشد يعني اگر عمل در کار نباشد خوب است زبان هم بسته باشد.
گذشته از اينکه ما در اجراي امر به معروف و نهي از منکر بايد عمل را دخالت دهيم به اين نکته نيز بايد توجه داشت که عمل هم اگر فردي باشد چندان مفيد نيست خصوصا در دنياي امروز. اما مشکلي ديگر نيز وجود دارد و آن مشکل اين است که آنهايي هم که به اصطلاح اهل عمل مي باشند توجهي به بعد و عمل اجتماعي ندارند و به اصطلاح تک رو مي باشند. از عمل فردي کاري ساخته نيست. از تصميم و فکر فردي کاري ساخته نيست. همکاري و هم فکري و مشارکت و عمل جمعي و گروهي لازم است مثل معروف يک دست صدا ندارد و با يک گل بهار نمي شود بيشتر مويد اين مطلب است و بايد دانست تفکر اسلام تفکر اجتماعي است. همان طوري که مشاهده مي شود نياز ما اين است که در درجه اول به فرهنگ سازي عميقي بپردازيم آن هم فرهنگ اصيلي چون فرهنگ ايراني اسلامي و بايد بشناسيم و بشناسانيم حقيقت و حکمت و فلسفه فرايض ديني را.
ما همچنين به احياي فکر ديني نياز داريم. احياي فکر ديني يعني دوباره زنده کردن طرز تفکر خود ما. يعني ما دين داريم. فکر ديني در ما هست ولي در يک حالت نيمه بيدار و نيمه خواب، در يک حالت نيمه زنده و نيمه مرده. حقايق ديني و اصول کلي و حقيقت دين زنده است و هرگز مردني نيست. چيزي در اجتماع قابل مردن و منسوخ شدن است که اصلي بهتر از آن باشد و جاي آن را بگيرد مانند نظريه هاي علمي که مدتي در دنيا زنده بود بعد حقايق ديگري که بهتر و روشن کننده تر از آن بودند، جاي آنها را گرفتند اما دين ما بهترين اصل است و کامل ترين دين. پس هرگز نمي ميرد بلکه فکر ما درباره دين فکر مرده اي است پس ما نياز به احياي تفکر ديني در خودمان داريم. وقتي که از احياي فکر ديني مرده صحبت مي کنيم اين فکر مرده در کشورهايي است که قرن ها است مسلمان هستند؛ در اين کشورها عواملي سبب شده که اين تفکر را در مغز آنها بميراند يعني به يک حالت نيمه زنده و نيمه مرده اي در بياورد. در ساير کشورها که اسلام کم کم در حال توسعه است بخصوص در کشورهاي اروپايي نياز به احياي فکر ديني نيست بلکه نياز ايجاد تفکر ديني است. پس آنهايي که محتاج هستند فکر ديني آ نها تازه و زنده شود ما هستيم. اما دوباره متذکر مي شويم که دين مردني نيست و نخواهد مرد. اسلام زنده است و زنده خواهد بود اما مسلمانان فعلي مرده اند. همچنين احياء تفکر ديني نه تنها راهگشاي ما در اصل امر به معروف و نهي از منکر مي باشد بلکه ما را در تنفيذ و اجراي بهتر و بيشتر تمامي فرايض بخصوص مسائل عملي و اجتماعي دين کمک خواهد کرد. همچنين بايد مصاديق منکر و معروف را در هر زمان بفهميم و تشخيص دهيم. در اين صورت بهتر مي توانيم اين فريضه را انجام دهيم و در واقع داعي معروف هاي واقعي و ناهي منکرات حقيقي باشيم و تنها در اين صورت که اجراي اين فريضه نتيجه بخش و هدايت گر خواهد شد.
براي روشن شدن مطلب فوق به يک مثال اشاره مي کنيم. همان طوري که مي دانيم پيامبر اکرم (ص) حکم زکات را بر نه چيز واجب کردند: گندم، جو، خرما، کشمش، طلا، نقره، شتر، گوسفند و گاو. اگر امروزه صرفا با اين حساب بخواهيم زکات بدهيم تنها بايد ورشکسته هاي اقتصادي زکات پرداخت کنند و شخصي که صاحب کارخانه قند و شکر است مشمول حکم زکات نمي گردد اما آيا واقعا اين است هدف از وجوب زکات. مگر نه اين است که زکات براي کمک به فقرا و ايجاد تعادل اقتصادي در اجتماع واجب گرديده پس بايد مصداق معروف و منکر را در هر زماني شناخت و سپس به معروف داعي شد و ناهي از منکر گرديد. به هر حال اساس امر به معروف و نهي از منکر نيکوکاري است ولي طرز مواجهه و برخورد ما با اين اصل مقدس چگونه است؟! امروزه نه تنها در جامعه ما اين فريضه متروک و تعطيل شده بلکه در افکار ما نيز مسخ شده و تغيير شکل داده است.
حضرت علي (ع) در قسمتي از وصيت نامه خويش به امام حسن و امام حسين (عليهم السلام) فرموده اند: لاتترکوالامر بالمعروف و النهي عن المنکر فيولي عليکم شرارکم ثم تدعون فلا يستجاب لکم امر به معروف و نهي از منکر را از دست مدهيد (ترک نکنيد) وگرنه بدکاران بر شما دست يابند و دعاتان به درگاه الهي برآورده نگردد. (نامه ۴۷)
بنابراين اگر با امر به معروف افعال و کردار شايسته و ارزش ها در جامعه رواج نشود و با نهي از منکر از بدکاري و منکرات جلوگيري ننمود، طبيعتا بدکاري شايع مي گردد و زشتي اين اعمال ناشايست در نظر مردم به تدريج از بين خواهد رفت و جامعه بيشتر دچار فساد و تباهي مي شود.
و بدکاران بر اين جامعه چيره خواهند شد و آن گاه است که رفع بلاهاي اجتماعي به دعا نتوان کرد يعني دعاها مستجاب نخواهد شد. با توجه به اين کلام حضرت علي (ع) و ديگر روايت متقن در اين باره مي توان گفت آسيب ترک امر به معروف و نهي از منکر عبارت است از:
۱) سلب برکت، توفيق الهي و امنيت از جامعه
۲) مستجاب نشدن دعاها ۳ تسلط بدکاران بر جامعه.

مقدمه: مديريت عاطفه موضوعي است که از مدّت‌ها پيش با عناوين مختلفي در ذهن ما بوده است؛ امّا به صورت بحث در نيامده است. بحث و تحقيق در اين موضوع عامل مه ...

دهان اولين قسمت دستگاه گوارش است که از لب ها شروع و به حلق منتهي مي گردد. در دهان دو فک وجود دارد. فک بالا ثابت است و حرکت نمي کند. ولي فک پائين حرکت ...

اگر شما قبل از بارداري از سلامت کامل برخوردار باشيد، کودک شما زندگي خوب و سالمي را آغاز خواهد کرد... بسياري از پزشکان معتقدند که خانم ها بايد قبل از ا ...

سلامت جنسي در هر سني مهم است. اين مقاله به اثرات سالمندي بر توانايي هاي جنسي و اينکه چه کارهايي مي توانيد بکنيد که پس از ۵۰ سالگي زندگي جنسي فعالي داش ...

مصرف نوشيدني سرد در افطار ممنوع! پس از ساعت ها تشنگي و گرسنگي منطقي به نظر مي رسد که يک ليوان و يک پارچ آب سرد را در کنار خود بگذاريم و تا مي توانيم ن ...

پوست يکي از بزرگ ترين ارگانهاي بدن است که ۱۶ درصد وزن آن را تشکيل مي دهد. پوست اولين سد دفاعي را در مقابل عوامل بيماري زا و محيطي تشکيل مي دهد. بنابر ...

● سرب در محصولات مصرفي : دليلي براي نگراني ؟ انسانها روزانه با مقادير ناچيزي از سرب ، همانند ساير آلوده کننده ها که مقادير اندکي دارند، از طريق مصرف غ ...

دعا محبوب ترين اعمال نزد خداوند، برترين عبادت، علت روشنايي آسمان ها و زمين، كليد تمام رحمت ها و... است. ما معمولا در حوائج فردي خويش بر دعا اصرار مي و ...

دانلود نسخه PDF - سلامت و صلابت جامعه