up
Search      menu
پزشکی و دامپزشکی :: مقاله سرطان روده بزرگ PDF
QR code - سرطان روده بزرگ

سرطان روده بزرگ

چهارمين سرطان ايران

غذا پس از خورده شدن، جويده و از مري وارد معده و از آنجا وارد روده کوچک مي شود. در روده کوچک، قسمت زيادي از مواد غذايي هضم و جذب مي شود اما مقداري از مواد در روده باقي مي مانند که غيرقابل جذب هستند...
اين مواد همراه مقداري مايع، وارد روده بزرگ مي شوند. اين مواد و آب سبب سهولت حرکت مواد دفعي مي شوند. جالب است بدانيد طي ۲۴ ساعت حدود ۲ ليتر مايع و مواد باقيمانده، وارد روده بزرگ مي شوند و در آنجا آب اضافه و مقدار کمتري از مواد، جذب شده و مدفوع به شکل سفت و به وزني حدود ۱۵۰ تا ۲۰۰ گرم مي رسد تا در زمان مناسب عمل دفع انجام شود. اينها گوشه اي از عملکرد روده بزرگ از زبان دکتر محمدجعفر فره وش، فوق تخصص گوارش و کبد و عضو هيات علمي دانشگاه علوم پزشکي تهران است که به بهانه آشنايي با سرطان روده بزرگ و راه هاي پيشگيري از آن پاي صحبت هايش نشسته ايم.
▪ آقاي دکتر! شيوع سرطان روده بزرگ در کشور ما و در دنيا چقدر است؟
سرطان روده بزرگ سومين يا چهارمين سرطان شايع دستگاه گوارش است. شيوع سرطان روده بزرگ در کشورهاي مختلف متفاوت است اما طبق آمار موجود نزديک به ۷ ميليون نفر در سال در دنيا به اين مشکل مبتلا مي شوند. در کشور ما اين بيماري در رتبه هاي چهارم و پنجم جدول قرار گرفته و بعد از سرطان هاي معده، پانکراس و مري است.
▪ چه اتفاقي مي افتد که در روده بزرگ سلول هاي سرطاني نمايان شده رشد مي کنند؟
سلول هاي سرطاني به طور دائم در بدن ما تشکيل مي شوند. اين سلول ها کدي که جلوي رشد سلول را در حالت عادي مي گيرد از دست مي دهند. در واقع ژني در بدن وجود دارد که اين ژن بازدارنده است و جلوي رشد سلول هايي را که به طور اتفاقي در اثر عوامل محيطي يا جهش هايي که رخ مي دهند، به وجود مي آيند مي گيرد و آنها را از بين مي برد. حال در افرادي که اين ژن ضعيف مي شود، سلول هاي اضافي شروع به رشد و تکثير در مخاط روده مي کنند. در ابتدا اين مشکل خود را به شکل پوليپ يا برجستگي هاي گوشتي يا قارچ مانند نشان مي دهد اما به تدريج بزرگ و برخي از آنها سرطاني مي شوند.
▪ وقتي سرطان آغاز مي شود چه علائم يا نشانه هايي از خود بروز مي دهد؟
از آنجا که سلول هاي سرطاني از جنس خود بدن هستند معمولا در ابتدا علامتي ايجاد نمي کنند اما بعد از مدتي باعث به وجود آمدن علائمي مانند وجود خون در مدفوع، دل درد و تغيير در اجابت مزاج به شکل اسهال يا يبوست مي شوند. متاسفانه سرطان روده بزرگ علائم چنداني ندارد، وقتي علامت دار مي شود که بزرگ شده و ايجاد خون ريزي يا تنگي و درد کند. بنابراين اين زمان، زمان مناسبي براي درمان نيست و بيماري پيشرفته شده است. به همين دليل هدف ما اين است که بتوانيم بيماري را در مراحل ابتدايي تر و قابل درمان?تر تشخيص دهيم.
▪ پس قبل از بروز علائم و نشانه ها چطور مي توان متوجه وجود سرطان روده بزرگ شد؟
براي مواردي که هنوز علامت دار نشده و بيماري در بدن پنهان است از چند روش در کشورهاي مختلف استفاده مي شود که دقيق ترين آنها انجام کولونوسکوپي يا ديدن روده بزرگ است. اين کار در بسياري از کشورها و در سن بالاي ۵۰ تا ۵۵ سال هر ۵ تا ۱۰ سال يک بار انجام مي شود. روش ديگر ديدن قسمت کوتاهي از روده شامل رکتوم و سيگموييد است که به طور سرپايي انجام شده و بيمار خيلي احساس ناراحتي نمي کند. روش ديگر تشخيص سرطان کولون از طريق بررسي خون مخفي در مدفوع است. در اين روش نيز طي يک سال ۳ نمونه مدفوع از فرد گرفته و به آزمايشگاه فرستاده مي شود. زيرا ممکن است فرد به سرطان مبتلا شده باشد اما خون موجود در مدفوع اش واضح نبوده و بيمار نتواند آن را ببيند. متاسفانه حساسيت اين تست ها پايين است يعني ممکن است در زمان آزمايش، روده خون ريزي نکند و در نتيجه خوني هم در مدفوع ديده نشود. بنابراين حساسيت اين آزمايش، فقط ۱۰ تا ۱۵ درصد است يا در مورد ديدن قسمت کوتاهي از روده يا سيگوييدسکوپي ممکن است ضايعه مقداري بالاتر از قسمت مشاهده شده باشد. بنابراين بهترين و دقيق ترين راه تشخيصي، انجام کولونوسکوپي است که تمام روده بزرگ ديده مي شود و اگر پوليپي هم ديده شود توسط همان کولونوسکوپي برداشته مي شود و نيازي به جراحي ندارد. زيرا بسياري از سرطان ها از همين پوليپ هاي ريز تشکيل مي شوند و به تدريج با گذشت زمان بزرگ تر شده و تغييرات شان صورت مي گيرد.
▪ چه عواملي مساعدکننده ايجاد اين سرطان در بدن است؟
علاوه بر ارث و ژنتيک، عوامل محيطي، تغذيه اي و شيوه زندگي از عوامل مهم ايجاد سرطان به خصوص در دستگاه گوارش هستند. در واقع زندگي شهري که شامل عدم تحرک، اضافه وزن، استفاده از غذاهاي آماده و فرآوري شده، فست فودها و مواد غذايي چرب است، نقش مهمي در ايجاد اين نوع سرطان دارد. بنابراين براي پيشگيري از سرطان هاي دستگاه گوارش لازم است که از غذاهاي تازه، ميوه ها و سبزي ها استفاده کرده و حتي الامکان از سرخ کردن و کبابي کردن غذاها خودداري کرد. نکته اي که در مورد سرطان روده بزرگ وجود دارد ميزان مصرف گوشت قرمز است. گوشت چهارپايان به خصوص گوشت گاو و گوسفند يکي از عوامل ايجادکننده سرطان روده بزرگ است.
▪ يعني نبايد استفاده شود؟
نه! به هر حال بدن انسان به پروتئين و گوشت احتياج دارد ولي افرادي که زمينه خانوادگي سرطان روده بزرگ را دارندبايد سعي کنند بيشتر از گوشت ماهي و پرندگان و به مقدار بسيار کمتر از گوشت قرمز آن هم به شکل آب پز و کم چرب استفاده کنند.
▪ آقاي دکتر! آيا افرادي که دچار يبوست هاي مزمن و طولاني هستند در معرض ابتلا به سرطان روده بزرگ قرار دارند؟
اجابت مزاج طبيعي، معمولا يک بار در روز انجام مي شود ولي اگر فرد در گذشته هميشه هر ۲ روز يک بار اجابت مزاج داشته، مي تواند هر ۲ روز يک بار هم انجام شود و طبيعي است. افرادي که تحرک ندارند و از فيبر و موادغذايي مناسب استفاده نمي کنند بيشتر در معرض ابتلا به يبوست هستند. اما ابتلا به يبوست، باعث افزايش ابتلا به سرطان روده بزرگ نمي شود.
▪ ابتلا به کوليت اولسروز چطور؟
يکي از علل سرطان روده بزرگ، کوليت اولسروز يا نوعي از بيماري هاي التهابي روده است. البته اين خطر خيلي کم است. اگر کوليت اولسروز ثابت شده اي وجود داشته باشد معمولا به بيمار توصيه مي شود پس از ۸ تا ۱۰ سال که از بيماري اش گذشت تحت کولونوسکوپي قرار بگيرد. به محض اينکه پزشک در کولونوسکوپي ضايعه مشکوکي ببيند از آن نمونه برداري مي کند و اگر در نمونه برداري تغييراتي ديده شد. تحت عمل جراحي روده بزرگ قرار مي گيرد. با برداشتن آن قسمت از روده بزرگ اين خطر از بين مي رود. اما افرادي که به کوليت اولسروز مبتلا هستند نبايد خيلي نگران باشند زيرا درصد ابتلا به سرطان روده بزرگ در اين بيماران پس از ۱۰ سال فقط ۱۰ درصد است.
لازم به ذکر است که اين خطر در مورد کوليت عصبي وجود ندارد و ابتلا به کوليت عصبي يا سندرم روده?تحريک?پذير هيچ ارتباطي با سرطان روده ندارد و افرادي که به کوليت عصبي مبتلا هستند نبايد نگران ابتلا به سرطان روده بزرگ باشند.
▪ لطفا کمي هم در مورد درمان بگوييد.
خوشبختانه سرطان روده بزرگ، جزو بهترين سرطان هاي دستگاه گوارش است به طوري که به خوبي قابل درمان است. حتي اگر پخش شده و به کبد بزند باز به داروهاي شيمي درماني به خوبي جواب مي دهد. به همين دليل بسياري از بيماراني که حتي در مراحل پيشرفته بيماري تشخيص داده مي شوند عمر طولاني و نزديک به طبيعي دارند. توصيه مي کنم افرادي که زمينه خانوادگي ابتلا به سرطان روده بزرگ را دارند از حدود ۲۵ تا ۳۰ سالگي شروع به انجام راه هاي تشخيصي با کولونوسکوپي کنند تا در معرض خطر ابتلا به سرطان روده بزرگ قرار نگيرند. البته برخي نشانگان پوليپوز يا پوليپ هاي فاميلي هم وجود دارد که از سنين پايين تر شروع مي شود و اگر فردي در خانواده مبتلا باشد ساير اعضاي خانواده بايد از سنين پايين شروع به غربالگري کنند.

● فرودهاي فضايي: فضاپيما بايد هنگام نزديک شدن به يک سياره يا قمر از سرعت خود بکاهد، تا از هدف خود عبور نکند. فضا پيما در اين هنگام به دور خود مي چرخد ...

● ديد کلي دستگاه گردش خون و لنف شامل قلب ، شريانها ، وريدها ، مويرگها و رگهاي لنفي است. خون پمپ شده از قلب که حاوي مواد غذايي و اکسيژن مي باشد، توسط س ...

ديدکلي شايد بارها ديده‌ايم که افراد مسن هنگام خواندن قرآن از ذره بين استفاده مي‌کنند. به اين دليل ذره بين مور استفاده قرار مي‌گيرد که حروف و کلمات قرآ ...

هيچ دو نفري مانند هم نيستند، مثلاً در تجويز درمان هاي ضد سرطان براي دو نفر، ممکن است نحوه ي پاسخ دهي اين افراد بسيار متفاوت باشد: در يک نفر عوارض جانب ...

مفهوم دولت الکترونيک در سالهاي اخير به دليل تاثير مهم آن بر جنبه هاي مختلف زندگي انسان مورد توجه زيادي قرار گرفته است. دولت الکترونيک، يک دولت ديجيتال ...

اين سد در جنوب شهر آسوان مصر واقع شده است. هدف از ساخت اين سد تنها سامان دهي به سيلاب هاي سالانه رود نيل نيست بلکه هدف اصلي ايجاد يک درياچه پشت سد به ...

سلولهاي سرطاني به دو صورت وجود دارند: اول نوعي که به آن حالت پيشرونده گويند و آن عبارت از استعداد سرايت و تخريب بافتهاي مجاور است، بطور مثال سلولهاي س ...

پوست تان را در مقابل آفتاب بيمه کنيد . . . مواجهه با نور خورشيد براي بدن مزايا و معايبي دارد که به طول زمان و تعداد دفعات مواجهه، شدت نور و حساسيت پوس ...

دانلود نسخه PDF - سرطان روده بزرگ