up
Search      menu
علم و تکنولوژی :: مقاله سديم PDF
QR code - سديم

سديم

اشنايي با سديم

اشنايي با سديم
سديم ، يک عنصر شيميايي جدول تناوبي است که نماد آن Na و عدد اتمي آن 11 مي‌باشد. سديم ، يک فلز واکنش دهنده نرم و مومي‌شکل است که به گروه فلزات قليايي که از نظر ترکيبات طبيعي فراوان هستند (خصوصا و هاليدها) تعلق دارد. اين عنصر بسيار واکنش دهنده است و با شعله زرد رنگي مي‌سوزد. در هوا ، اکسيد مي‌شود و به‌شدت با آب واکنش مي‌دهد. از اين رو بايد هميشه در زير نفت يا روغن نگهداري شود.
تاريخچه
مدت زمان زيادي است که سديم (soda) بصورت ترکيبي شناخته شده است. اين عنصر در سال 1807 توسط Sir Humphry Davy از طريق عمل الکتروليز هيدروکسيد سديم جدا شد. در اروپاي قرون وسطي ، ترکيبي از سديم با نام لاتين Sodanum براي تسکين سردرد استفاده مي‌شد. نماد جديد سديم Na از لاتين جديد Natrium که در زبان يوناني که نوعي نمک طبيعي است مي آيد گرفته شده است.
پيدايش
سديم در ستارگان فراوان است و اين فراواني در خطوط طيفي D در نور ستارگان مشهودتر مي‌باشد. سديم حدودا 2.6% از پوسته زمين را به خود اختصاص داده است که چهارمين عنصر از نظر فراواني در پوسته زمين و فروانترين فلز قليايي مي‌باشد. اين عنصر هم‌اکنون به‌صورت اقتصادي از عمل الکتروليز کلريد سديم توليد مي‌شود. اين روش ارزان‌تر از روش الکتروليز هيدرواکسيد سديم است. قيمت هر پوند سديم فلزي حدودا 15 تا 20 سنت (در سال 1997) مي‌باشد. ولي هر پوند سديم ACS آزمايشگاهي ، حدودا 35 دلار قيمت دارد که از نظر حجمي ارزان‌ترين فلز است.
خصوصيات قابل توجه
سديم مانند ديگر فلزات قليايي ، نرم ، سبک وزن ، سفيد مايل به نقره‌اي و واکنش دهنده است و از اين جهت هرگز به‌صورت آزاد در طبيعت يافت نمي‌شود. سديم در آب غوطه‌ور شده ، آن را تجزيه کرده ، هيدروژن آزاد مي‌کند و هيدرواکسيد مي‌سازد. سديم در آب فورا آتش مي‌گيرد، ولي در هواي معمولي در دماي زير 388 کلوين آتش نمي‌گيرد.
کاربردها
سديم در حالت فلزي ، عنصر لازم براي ساختن استر ها و ترکيبات آلي مي‌باشد. اين عنصر قليايي بوجود آورنده کلريد سديم NaCl است که براي زندگي حياتي است نيز مي‌باشد.
استفاده در برخي از آلياژها براي بهبودي ساختارشان
استفاده در ساخت صابون و ترکيبش با اسيدهاي چرب
NaK ، آلياژسديم و پتاسيم ، يک ماده مهم منتقل کننده حرارت است.
ترکيبات
نمک طعام يا کلريد سديم ، معمول‌ترين ترکيب سديم است. اما سديم در کاني‌هاي بسيار ديگري از قبيل آمفيبول ، کريوليت ، هاليت ، soda niter ، زئوليت و ... بوجود مي‌آيد. ترکيبات سديم براي صنايع شميايي شيشه‌سازي فلزي ساخت کاغذ صنعت نفت ، ساخت صابون و نساجي کاربرد دارد. صابون معمولا يک نمک سديم از اسيدهاي چرب است.
ترکيبات سديم که براي صنايع گوناگون بسيار مهمند، عبارتند از: (NaCl , soda ash (Na2CO3) , baking soda NaHCO3) , caustic soda (NaOH) , Chile saltpeter (NaNO3), di- and tri-sodium phosphates , sodium thiosulfate (hypo , Na2S2O3 * 5H2O) , and borax (Na2B4O7 * 10H2O).
ايزوتوپها
براي اين عنصر 13 ايزوتوپ شناسايي شده است که تنها ايزوتوپ پايدار آن Na-23 مي‌باشد. سديم همچنين دو ايزوتوپ راديو اکتيو نيز دارد که عبارتند از: Na22 با نيم عمر 2.605 سال و Na24 با نيمه عمر 15 ساعت.
هشدارها
سديم در حالت پودر در آب خاصيت انفجاري خواهد داشت و با عناصر ديگر به‌راحتي تجزيه و ترکيب مي‌شود. هميشه بايد با ان عنصر با مراقبت کامل کار کرد.

▪ لامپ هاي سديم معمولا به دو دسته تقسيم مي شود : ۱) لامپ سديم با فشار زياد ۲) لامپ سديم با فشارکم ▪ لامپ سديم با فشار كم: لامپ سديم با فشار کم شامل يک ...

مشخصات خاکهاي شور و سديمي و اثر آن بر خصوصيات خاک و رشد گياهان 3_1_طبقه بندي خاکهاي شور و سديمي جهان 3_1_1_خاک هاي شور: در اين خاکها ميزان هدايت الکتر ...

عکس العمل گياه نسبت به شوري 3_4_1 علائم گياهي اولين اثر شوري بر رشد گياهان زراعي عدم يکنواحتي در جوانه زدن بذر است به طوري که در سطح مزرعه لکه هاي لخت ...

● شوري و سديمي بودن خاک شوري و سديمي بودن خاک يکي از مشکلات مهم خاک هاي مناطق خشک و نيمه خشک است. در اين مناطق بدليل کمبود بارندگي و اقليم خشک، املاح ...

اغلب در حين بررسي نتايج آزمايش آناليز فولادها به وجود عناصري برمي خوريم که اطلاع از چگونگي تاثير عناصر فوق ساختار فولادها از جمله الزامات دانش فني مهن ...

مقدمه: تمام موجودات زنده براي انجام متابوليسم و تهيه انرژي جهت رشد و توليد مثل نياز به اكسيژن به فرمهاي مختلف دارند. واكنشهاي هوازي داراي اهميت خاصي ب ...

دانشي که کاني‌ها را بررسي مي‌کند، کاني شناسي و آنکه وضع سنگها را بيان مي‌نمايد، سنگ شناسي‌ توصيفي (Petrographic) است، در حالي‌‌که ، ژئوشيمي ذره‌هاي بن ...

از زماني که انسان غارنشيني را به قصد يافتن مکان زيست بهتر ، پشت سر گذاشت، با مصالح ساختماني سر و کار پيدا کرده بود. بديهي است که اين مواد از نوع موجود ...

دانلود نسخه PDF - سديم