up
Search      menu
عمران :: مقاله سدهاي لاستيکي PDF
QR code - سدهاي لاستيکي

سدهاي لاستيکي

● مقدمه :
تکنولوژي نسبتا جديدي که براي مهار آبهاي سطحي به کار گرفته شده است تکنولوژي ساخت سدهاي لاستيکي مي باشد . قبل از اين نوع سدها براي مهار و هدايت آب به سوي زمينهاي وسيع و آبروها ، از دريچه هاي فولادي و تخته هاي چوبي استفاده مي شد که در جلوي دريچه ها قرار مي گرفت تا آب با فشار بيشتري جريان داشته باشد . در اين کار نيز به نيروي انساني نياز بود و اگر در باز کردن اين دريچه ها تأخيري روي مي داد سيل ايجاد مي شد و دريچه را با خود مي برد .
ايده استفاده از سدهاي لاستيکي اولين بار در سال ۱۹۵۰ توسط «ايمبرسون» مطرح شد . در سال ۱۹۶۵ اولين سد لاستيکي بادي در ژاپن براي ذخيره سازي آب به بهره برداري رسيد .
هم اکنون در حدود ۱۰۰ سد لاستيکي در آمريکاي شمالي ، بيش از ۱۰۰۰ سد لاستيکي در ژاپن و خاور دور ، و در مجموع ۲۶۰۰ سد در نقاط مختلف جهان به طور موفقيت آميز در دست بهره برداري ميباشند.
● کاربرد ها و مزاياي سدهاي لاستيکي
▪ کنترل سيلابها و تنظيم جريان رودخانه
اين کار نوسط دستگاههاي الکترونيکي در اتاق کنترل و به طور خودکار انجام مي گيرد . پايي آمدن رقوم سطح آب از يک سطح مشخص به معناي پايان سيلاب است ، که در اين صورت دستگاه الکترونيکي کنترل ، دستور افراشتن سد را اعلام مي دارد که با اين اعلام کمپرسور هوا به کار افتاده و سد را باد ميکند .
▪ کنترل رسوب رودخانه
از آن جا که سکوي بتني محل استقرار سد لاستيکي ، در کف رودخانه و هم تراز با بستر آن کار گذاشته مي شود ، در هنگام خواباندن سد ، شرايط رودخانه مانند شرايط قبل از احداث سد لاستيکي است . اين ويژگي باعث مي شود که پشت سدهاي لاستيکي را رسوب پر نکند ، زيرا در هنگام وقوع سيل که بيشترين بار رسوب گذاري رودخانه است ، سد به صورت اتوماتيک به حالت خوابيده در مي آيد و رودخانه شرايط طبيعي پيدا مي کند .
▪ موارد استفاده از سدهاي لاستيکي
۱) کنترل سد و حفاظت ساحلي در برابر فرسايش .
۲) نصب بر روي بندها و سدها به منظور افزايش ارتفاع آنها و کمک به توليد برق .
۳) کاهش آلودگي آب .
۴) افزايش ظرفيت ذخيرة سدها .
۵) مسائل تفريحي از قبيل شنا ، قايق راني ، ...
۶) جلوگيري از نفوذ آب شور دريا به هنگام مد به ساحل .
▪ مزاياي اقتصادي سدهاي لاستيکي نسبت به موارد جايگزين
از جمله مزاياي اقتصادي اين سد ها نسبت به موارد جايگزين شده عبارتند از :
۱) سدهاي لاستيکي به فونداسيون پيچيده اي نياز ندارند .
۲) اين سد ها مي توانند تا دهانه اي به طول ۱۰۰ متر اجرا شوند .
۳) اين سدها به حداقل حفاظت و نگهداري نياز دارند . قسمت عمدة تعميرات مربوط به سيستمهاي مکانيکي سد مي باشد . تعمير و نگهداري بدنة سد نيز شباهت بسياري به تعمير لاستيک اتومبيل دارد و در صورت سوراخ شدن بدنة سد آن را مانند لاستيک اتومبيل پنچر گيري مي کنند .
۴) انعطاف پذيري سد در مقابل زلزله .
۵) نصب و ساختن بسيار سريع .
● اجراي سدهاي لاستيکي
سدهاي لاستيکي از يک تيوپ هوا که به يک بستر متصل مي شود تشکيل شده است ، انواع قديم سدهاي لاستيکي FABRI DAM ناميده مي شد که به در آنها مخلوط آب و هوا براي متورم کردن تيوپ استفاده مي شد ، در حال حاضر از سدهايي به نام INFLATABLE DAM استفاده مي گردد يعني سدهايي که قابل باد شدن مي باشند .
ساختمان سدهاي لاستيکي را مي توان متشکل از سه بخش دانست :
۱) بدنة سد ( RUBBER DAM BODY )
۲) بستر سد و تجهيزات مهار
۳) سيستم کنترل و بهره برداري
● بدنه سد
بدنه سد پيشرفته تيرن جز تشکيل دهندة سد لاستيکي مي باشد که ترکيبي از لاستيک و الياف تقويت کننده بوده و به صورت ورق توليد مي گردد . ورقه هاي لاستيکي در طولهاي مورد نياز به عرض ۱ متر الي ۲ متر توليد مي گردد که از اتصال آنها به يکديگر به صورت عرضي بدنة سد به صورت يکپارچه توليد مي شود .
براي حفاظت بدنه در برابر عوامل جوي و همچنين اجسام معلق در آب از مواد مختلفي براي مقاومکردن بدنه استفاده مي شود از جمله کلروپرن ( CR ) و اتيلن پروپيلن مونومد ( EPDM ) که هر دو ماده مقاومت بالايي در برابر عوامل جوي و تغييرات گستردة درجه حرارت محيط دارند که اين نوع مواد از فيبرهاي سخت که تحت فشار و حرارت زياد قرار مي گيرند تشکيل مي گردد .
● بستر سد و تجهيزات مهار
بستر سد عموماً در کف به صورت سطح و در دو طرف به صورت شيب دار ساخته مي شود . لوله هايي که در پر وخالي کردن آب يا هوا به کار مي روند عمدتاً در بستر کار گذاشته مي شوند . بدنة لاستيکي سد به وسيله لوله و ميله در محل نگه داشته و توسط پيچ مهار ، نصب مي گردد . با تزريق رزين پلياستر در محل ، اين قسمت سخت و محکم مي شود . بخش بيروني پيچهاي مهار پس از عبور از سوراخهاي تعبيه شده در بدنة سد لاستيکي توسط مهره و واشر به بستر محکم مي گردد . ارتفاع اين پيچ و مهره ها پس از بستن سد لاستيکي بايستي پايين تر از سطح کف بستر رودخانه باشد تا از تجمع گل و لاي هنگامي که سد خالي است جلوگيري به عمل آيد .
نصب بدنة سد به بستر به دو روش سيستم مهاريک رديفي و سيستم مهار دو رديفي صورت مي گيرد . مزيت سيستم مهار دو رديفي اين است که هر چه فاصلة دو رديف بيشتر باشد تأثير تغييرات ارتفاع سد با نوسانات سطح آب به حداقل مي رسد .
● اتاق کنترل
ابعاد يک اتاق کنترل استاندارد در حدود ۱۰ مترمربع مي باشد ، اتاق کنترل شامل يک قاب کنترل و يک کمپرسور هوا مي باشد .
دلايل انتخاب هوا به جاي آب براي متورم کردن سدهاي لاستيکي :
انتخاب هوا به جاي آب به چند دليل زير مي باشد :
▪ دسترسي به هواي تميز با حجم زياد خيلي راحت تر از دسترسي به آب تميز با حجم زياد است .
▪ از لحاظ اقتصادي هزينة پرکردن سدهاي لاستيکي با هوا خيلي کمتر از هزينة پرکردن با آب ميباشد .
▪ لوله هاي حامل آب جهت پر کردن سد اغلب به خاطر در بر داشتن آب حاوي رسوب مبتلا به گرفتگي شده و مشکلات تعميري را بوجود مي اورد.
سدهاي پر شده از آب به يک سيستم لوله کشي خيلي پيچيده و لوله هاي قطور احتياج دارند و براي پر کردن يک سد در هنگام نبودن آب اغلب به يک مخزن نگهداري آب در حاشيه آن نياز است.
▪ از لحاظ عملي هوا زمان خيلي کمتري از آب براي آهسته بلند کردن يک سد لاستيکي نياز دارد.
سدهاي پر شده از آب در يک هواي سرد ممکن است دچار يخ زدگي شود .
▪ هزينة ساخت فونداسيون سدي که از آب پر شده نسبت به سدي که از هوا پر شده بيشتر است .
▪ نظر سازه اي پي سد آبي از لحاظ استحکام به دليل تحمل وزن عظيمي از آب روي خود از پي سد بادي حجيم تر است
● برخي از مشکلات سدهاي لاستيکي
۱) آسيب ديدگي بدنة سد در هنگام خالي کردن باد بدنه .
۲) برخورد اجسام بزرگ و نوک تيز که موجب آسيب به بدنه مي شود .
۳) فرار و خروج هوا : به هنگام خالي کردن باد بدنة سد ممکن است اجسام نوک تيز ايجاد پنچري نمايند و نيز هنگام سيلاب در اثر برخورد اجسام بزرگ مانند تنه درخت و ... با بدنه سد در آن خراشيدگي يا سوراخ ايجاد شود .

سد هاي لاستيکي مقدمه : تکنولوژي نسبتاً جديدي که براي مهار آبهاي سطحي به کار گرفته شده است تکنولوژي ساخت سدهاي لاستيکي مي باشد. قبل از اين نوع سدها برا ...

مقدمه بسته بندي عبارت است از هنر وعلم اماده سازي مواد غذايي براي انبار کردن ،ودر نها يت فروش . بسته بندي بايد تا حد امکان ساده و ارزا ن باشد ضمن اينکه ...

در کنار روش هاي کشش عميق روش هاي پيچيده ديگري نيز وجود دارند – ( بالشتک لاستيکي- هيدرو فرمينگ – شکل دهي انفجاري- شکل دهي الکترو مغناطيسي از اين دسته ا ...

امروزه با رشد توليدات پلاستيکي(پليمري) در سطح جهان و استفاده روزافزون از اين توليدات، ميزان توجه به اين محصولات نيز زياد شده است. استفاده از پليمر به ...

هدف از بسته بندي کردن اين است که هم زمان نگهداري آنها افزايش يابد و هم به طور کلي از خطر عوامل فساد دروني و بيروني و اکسايش حفظ شود. همچنين حمل و نقل ...

مقدمه : با توجهات دولتها و تلاشهاي بين المللي در مورد ( مديريت منابع آب ) از اوايل دهه ۱۹۷۰ ميلادي با مطرح شدن و پيدايش عبارت ( توسعه پايدار ) در ادبي ...

سالهاي زيادي است که از بتن بعنوان يک ماده ساختماني مهم و با تحمل فشارهاي بالا جهت ساخت و ساز انواع سازه ها استفاده مي شود. ضعف اين ماده مهم و پر مصرف ...

بسياري از اصول اجرائي حاکم بر بتن ريزيهاي معمولي در بتن ريزي با بتن سبکدانه سازه اي کماکان از اهميت برخوردار است . مسلما در بتن هاي غير سازه و سبکدان ...

دانلود نسخه PDF - سدهاي لاستيکي