up
Search      menu
تولید و کشاورزی :: مقاله زنبور عسل PDF
QR code - زنبور عسل

زنبور عسل

پرورش زنبور عسل

زنبورهاي يک کندو شامل يک ملکه ، چند صد زنبور نر و چندين هزار زنبور کارگر مي باشد. در تابستان و بهار که زنبورها فعاليت زيادي براي جمع آوري شيره دارند کندو ممکن است ۷ ۵ کيلو زنبور داشته باشد و تعداد زنبورهاي نر در اين موقع زيادتر از هر موقع ديگر در کندو ديده شوند. هر يک از اين دو نوع زنبور وظيفه خاصي دارند ولي منظوري که يک کندو تعقيب مي نمايد عبارت از بقاي نسل و يا دفاع و نگهداري کندو مي باشد و نظر انفرادي در بين نيست و هيچکدام از آنها در نتيجه سعي انفرادي قادر نيستند که براي مدت طولاني زنده بمانند و بنابراين هدف آنها بطور دسته جمعي انجام مي گيرد.
زنبور ملکه
ملکه زنبور عسل به سادگي از کارگران و زنبور نر مشخص مي شود. ملکه نسبتا درشت تر و درازتر از کارگران و درازتر از زنبوران نر است، ولي پهن تر از آنها نيست. از آنجا که شکم ملکه طويل و در سطح زيرين پهن است، طول بالهايش نسبت به بدن از بال کارگرها و زنبوران نر کوتاه تر است. نيش ملکه کمي خميده است و نسبت به نيش کارگر داراي دندانه هاي کمتري است و فقط براي از بين بردن ملکه هاي رقيب بکار مي رود. حرکت ملکه در حالت عادي ملايم است ولي در مواقع احتياج مي تواند با سرعت حرکت کند. تمام تخمهايي که در سلولها قرار دارد، بوسيله ملکه واحد کندو گذاشته مي شود. اين ملکه در جواني در هواي آزاد با يک يا چند نر پشت سر هم جفتگيري و براي خود تا آخر عمر اسپرم ذخيره مي کند.
● فصل پرورش زنبورها
فصل پرورش نوزادان در شرايط آب و هوايي معتدل ، به مقدار کم ، از اواسط ديماه شروع شده مرتب توسعه مي يابد و اوايل ارديبهشت به حداکثر خود مي رسد. در صورتي که شرايط اجازه دهد، فعاليت توليد مثل آنها ، به همين وضع ، تا اواخر خرداد ماه ادامه پيدا مي کند و از آن به بعد رو به نقصان مي گذارد. در ماههاي آبان و آذر فعاليت زاد و ولد بکلي متوقف مي گردد. نژادهاي مختلف زنبورعسل از اين حيث داراي خصوصيات متفاوت هستند. هنگامي که توليد مثل کلني در حداکثر توسعه خود مي باشد، يک ملکه ممکن است ۱۵۰۰ تا ۲۰۰۰ تخم در روز بگذارد.
● پرورش ملکه
در يک کلني زنبور عسل ، پرورش ملکه ممکن است به يکي از علل زير صورت گيرد:
نشاندن ملکه جديد به جاي ملکه اي که به علت نامعلوم معدوم شده است.
تعويض ملکه اي که پير شده ولي هنوز مايل است فعاليت داشته باشد.
براي ازدياد کلني يا بچه بيرون کردن.
در هر يک از حالات فوق ، کارگزاران موقعي اقدام به ساختن خانه ملکه و پرورش آن مي کنند که ماده بخصوص جلوگيري کننده به آنها نرسد. در حالت اول ، چندين ملکه در خانه هاي اضطراري که با تغيير شکل خانه کارگران ساخته شده، پرورش داده مي شوند. در ابتداي ساختمان خانه اضطراري ، سلول اصلي بوسيله مايع بخصوصي که از غده زير فکي کارگران ترشح مي شود، انباشته شده، لارو داخل سلول اصلي در سطح آن شناور مي شود. به اين ترتيب ، لارو وارد قسمت ويژه اي که براي پرورش ملکه ترتيب داده شده مي گردد.
لاروهايي که براي پرورش اضطراري ملکه انتخاب مي شوند اغلب دو روزه هستند ولي لاروهاي سه روزه هم مي توان يافت. معمولا کارگران کوشش مي کنند که در پرورش اضطراري ملکه از لاروهاي مسن تر استفاده کنند. در صورتي که لارو انتخاب شده براي پرورش ملکه دو روزه باشد، در حدود ۱۱ روز بعد ، ملکه کامل از سلول خارج مي شود و اگر شرايط هوايي مساعد باشد، در فاصله ۱۰ روز بعد جفت گيري کرده خود را براي تخم گذاري آماده مي کند. در اين صورت ، از وقتي که کندو ملکه اي را از دست مي دهد تا هنگامي که ملکه تخمگذاري جانشين آن گردد حداقل سه هفته طول مي کشد.
● جفتگيري
ملکه باکره وقتي که تقريبا ۵ ۳ روزه است، قبل از پروازهاي مخصوص جفتگيري پروازهاي اکتشافي در اطراف کندو مي نمايد. جفتگيري معمولا در گرمترين اوقات روز صورت مي گيرد. گاهي ملکه بعد از چند دقيقه جفتگيري کرده به کندو برمي گردد. مشاهده جفتگيري که مطمئنا در آسمان انجام مي گيرد خيلي کم صورت گرفته است. زنبورهاي نر در آسمان به سرعت در اطراف ملکه پرواز مي کنند و هر يک کوشش دارند که خود را به او برسانند. اين پرواز دسته جمعي مدتي بطور زيگزاگ ادامه دارد. زنبور نري که موفق به جفتگيري مي شود آلت تناسلي و قسمتي از اعضاي مربوط را از دست داده و مي ميرد.
در مدت کوتاهي که عمل جفتگيري انجام مي گيرد، اسپرم نر به واژن ملکه وارد مي شود. براي جلوگيري از خروج و ريزش اسپرم از واژن ، حشره نر بلافاصله دهانه خروجي واژن را با ماده ژلاتيني مخصوص مسدود مي کند. اسپرماتوزوئيدها سپس به سمت کيسه اسپرم شناور و در آن متمرکز مي شوند. در کيسه اسپرم ، اسپرماتوزوئيدها بطور منظم ، پهلوي هم و تقريبا بدون حرکت قرار مي گيرند. ملکه معمولا قبل از اينکه شروع به تخم گذاري کند، چندين بار جفتگيري کرده به اندازه کافي براي آينده خود اسپرم ذخيره مي کند.
● تخمگذاري
کمي بعد از اينکه ملکه جفتگيري کرد، توجه کارگران نسبت به ملکه بيشتر مي شود. درهر جا که ملکه قرار گيرد حلقه اي از کارگران که اعضاي آن مرتب تغيير مي کند، تشکيل مي گردد. زنبورهاي کارگر جوان اقدام به تغذيه ملکه مي کنند و بدن او را بوسيله شاخکهاي خود لمس نموده با دهان مي ليسند تا مواد مترشحه ملکه را دريافت کرده بين ساير زنبورها تقسيم کنند. ملکه هنگام تخمگذاري در روي شانه ها ، روي قاعده مشخصي حرکت مي کند. ابتدا سر خود را وارد تک تک سلولها نموده آنها را آزمايش مي کند و سپس تخمي در آن قرار مي دهد. براي اين منظور ، شکم خود را خم کرده انتهاي آن را داخل سلول مي کند.
● ديدن ملکه
بعضي از مربيان وقت زيادي براي جستجوي ملکه صرف مي نمايند ولي بهتر است به جاي اين کار اطلاع حاصل کنند که ملکه خوب کار مي کند يا خير. اگر در کندو به مقدار کافي نسل زنبور در مراحل مختلف ديده شود که در قابها بطور منظم برقرار شده اند، نشان مي دهد که فعاليت ملکه رضايت بخش مي باشد. بنابراين ، احتياجي نيست که تمام کندو بازرسي شود و امتحان يکي دو قاب نسل کافي است. ولي اگر حتما لازم باشد که ملکه ديده شود بايد کندو را با آرامش کامل باز نمود.
● وارد کردن ملکه تازه به کندو
اين عمل به منظور تعويض ملکه صورت مي گيرد. در اين روش ، مربيان ملکه لازم را از موسسات تربيت ملکه خريداري و از آن استفاده مي کنند. مي توان تعويض ملکه را در هر موقع سال عملي نمود ولي اغلب آن را در اواخر دوره عسل کلي و يا در اوايل بهار انجام مي دهند و معمولا در بهار ، هنگام جلوگيري از بچه دادن، به اين کار اقدام مي کنند. در هر صورت ، براي شروع به اين کار ، بايد نصف روز يا چند ساعت قبل از آن که ملکه جديد وارد شود، ملکه سابق را بگيرند و بيرون کنند.
● لوازم مورد نياز براي زنبورداري
يک کندوي خوب بايد از ورود زنبورهاي مهاجم جلوگيري کند. مقاوم در برابر اثرات مخرب نور خورشيد و باران باشد. مانع از نفوذ موريانه ها گردد. اغلب کندوها چوبي هستند. قسمتهاي مختلف يک کندو از پايين به با لا تخته تحتاني ، طبقه ، پنجره ملکه ، قابها و زيرسازي آنها ، صفحه جدا کننده ، سرپوش ، ابزارآلات زنبورداري لباس کار زنبورداري ، يک جفت پوتين يا چکمه خوب ، يک جفت دستکش ، توري جهت پوشاندن صورت ، دودي يا دودکن ، کاردک زنبورداري ، کلاه ، برسي يا شاه پر ، قفس ملکه ، بچه گير ، يک قوطي کبريت.
دودي يا Smoker زنبوران عسل تندخو به سادگي به زنبوردار اجازه خارج کردن عسل از کندو را نخواهند داد. براي تخفيف دادن حملات آنها و يا اداره کردن زنبوران زماني که کندو مورد بازديد قرار مي گيرد از وسيله اي به نام دودي يا دود کن استفاده مي شود. برخي از دودکنها از قلع و برخي از مس يا استيل ضد زنگ ساخته شده اند و يک دودکن بايد دمنده قوي و مخزن آتش مناسب داشته باشد. بسته هاي مقواي نازک ، گوني کنف خشک و بخصوص پوسيده ، تکه هاي پارچه يا لباس پشمي کهنه ، چوب پوسيده و پهن گاو بهترين سوختها براي دودکن به حساب مي آيند.

عسل يک محصول غذايي مفيد و يک اکسير پر ارزش است که از قرنها پيش به عنوان عاليترين و مقوي ترين غذاها شناخته شده و همچنين به واسطه ويژگي هاي شفابخش خود ب ...

عسل يک محصول غذايي مفيد و يک اکسير پر ارزش است که از قرنها پيش به عنوان عاليترين و مقوي ترين غذاها شناخته شده و همچنين به واسطه ويژگي هاي شفابخش خود ب ...

بسم الله الرحمن الرحيم و اوحي ربک الي النحل ان اتخذي من الجبال بيوتا و من الشجر و مما يعرشون.ثم کلي من کل الثمرات فاسلکي سبل ربک ذللا يخرج من بطونها ش ...

مقدمه زنبور عسل يکي از حشرات مفيد براي انسان است که متعلق به رده دوبالان مي‌باشد. زنبور عسل خيلي پيش از انسان در روي زمين بوجود آمده و زندگي مي‌کرده ا ...

بررسي ساده آثار باستاني کشورهاي مختلف نشان مي دهد که زنبورداري از گذشته هاي دور وجود داشته و شايد قديمي ترين نشانه ها را بتوان در آثار باستاني اسپانيا ...

بيوتكنولوژي دانش و فناوري جديد است و با توجه به اينكه رشد اين فن آوري به صورت تصاعدي است تاخير در تعريف صحيح نيازهاي كشاورزي كشور، ماهها و سالهاي زياد ...

● کنترل بيولوژيک امروزه با استفاده گسترده از مواد شيميايي در باغات و مزارع که منجر به ريشه کن شدن نسل موجودات و عوامل بيماري زا ميشود بيم اين است که ح ...

زنبورهاي يک کندو شامل يک ملکه ، چند صد زنبور نر و چندين هزار زنبور کارگر مي باشد. در تابستان و بهار که زنبورها فعاليت زيادي براي جمع آوري شيره دارند ک ...

دانلود نسخه PDF - زنبور عسل