up
Search      menu
زمین شناسی,جغرافیا :: مقاله زلزله PDF
QR code - زلزله

زلزله

اندازه گيري زلزله

معمولاً وقتي از شدت درجه ريشتر Richter صحبت مي شود، تمام اطلاعات مربوط به شدت يك زلزله ارائه مي شود. زلزله اي كه در تابستان سال ۱۹۹۸ قسمتي از افغانستان را كه در ۲۸ فوريه همان سال به واسطه زمين لرزه اي ديگر ويران شده بود، ويران كرد، طبق گزارشها شدتي معادل ۱ ۷ درجه ريشتر داشت كه از جمله زمين لرزه هاي مهيب به حساب مي آيد.
شدت زلزله در واحد ريشتر، كه برگرفته از اسم زلزله نگار امريكايي، چارلز فرانسيس ريشتر (Charles Francis Richter)، مي باشد، يك جدول شدت لگاريتمي شناخته شده بين المللي است. تك تك اين اطلاعات با يك زلزله سنج اندازه گيري مي شود.
ريشتر در سال ۱۹۳۵، زماني كه او كار درجه بندي خود را تكميل كرد، Magnitude را كه به اختصار (M) مي نامند و برگرفته از كلمه لاتين Magnitudo به معناي اندازه و مقدار است، به عنوان مقياس اندازه گيري زلزله معرفي كرد.
درجه بندي ريشتر با M۱ شروع مي شود كه اين مقدار براي لرزشهاي قابل حس زمين است. هر نقطه و مكاني روي اين درجه بندي، به معني شدت زمين لرزه به ميزان ده برابر است. M۸ نشان دهنده زمين لرزه هاي بسيار شديد است. ريشتر حد و مرزي را براي مقادير M۸ در نظر نگرفته است.
● مقياس هاي درجه بندي ريشتر
▪ شدت ۲ ۱ ريشتر:
فقط به واسطه ابزار و تجهيزات قابل تشخيص است.
▪ شدت ۳ ريشتر:
در نزديكي محل زلزله به سختي قابل احساس است.
▪ شدت ۵ ۴ ريشتر:
تا شعاع ۳۰ كيلومتري از مركز زلزله قابل حس بوده و همراه با خرابي هاي مختصري است.
▪ شدت ۶ ريشتر:
زمين لرزه اي قوي است كه تلفات جاني در بر دارد و خسارتهاي سنگيني را در مناطق پر سكنه و جمعيت بار مي آورد.
▪ شدت ۷ ريشتر:
زلزله اي با قدرت بسيار بالاست كه مي تواند منجر به بروز فاجعه شود.
▪ شدت ۸ ريشتر:
عظيم ترين و مخوف ترين نوع زلزله است. تاكنون شديد ترين زلزله اي كه ثبت شده ، شدتي معادل ۶ ۸ ريشتر داشته است.
● مقدار Moment
مقياس ريشتر، زمين لرزه هاي بسيار شديد يعني حدوداً از ۸ ريشتر به بالا را به سختي اندازه گيري مي كند. به همين خاطر در سال گذشته زلزله نگاران آمريكايي مقياس اندازه گيري Moment را برگزيده اند. در اين مقياس به جاي انرژي آزاد شده، طول شكستگي بر روي پوسته زمين محاسبه مي شود. در اينجا Moment يك مقياس مكانيكي براي حركتهاي (تكان هاي ) بدني به عنوان پيامد تأثير نيروست. مقياس Moment مانند مقدار ريشتر بوسيله زلزله سنج مشخص مي شود. دستگاه زلزله سنج همه انواع امواج را كه در مدت زلزله بروز مي كنند، مورد توجه قرار مي دهد.
زمين لرزه هاي خفيف حداكثر چند صد متر شكاف روي پوسته زمين ايجاد مي كنند.
در زمين لرزه هاي با شدت بالا اين شكاف مي توانند بالغ بر چند صد كيلومتر شود. در طول و امتداد چنين شكستگي هايي، امواج زلزله به صورت بي قاعده و قانون گسترش پيدا مي كنند. زلزله كلمبيا در ۲۵ ژانويه ۱۹۹۹ طبق حدسيات، شكافي به طول ۱۰ كيلومتر ايجادكرد. مقياس Moment در اين زلزله ۰ ۶ بود. دانشمندان براي زلزله اي در ماه مه ۱۹۶۰ در شيلي، شديدترين زلزله براساس مقياس Moment كه مقدار ۵ ۹ را داشت، ثبت كردند.
مقياس Mercalliدر اين تقسيم بندي زمين لرزه مانند مقياس ريشتر بر اساس شدت آن اندازه گيري نمي شود، بلكه براساس تأثيرات قابل حس و قابل ديد توصيف مي شود.
اين مقياس براساس نام محقق ايتاليايي در زمينه آتشفشان،(۱۹۱۴ ۱۸۵۰) G. Mercalli، نامگذاري شد. او اين مقياس را با شروع قرن جديد ميلادي ارائه كرد، يعني زماني كه هنوز هيچ گونه ابزار دقيق اندازه گيري و قانون اندازه گيري بين المللي وجود نداشت. اين مقياس امروزه در اروپا در قالبي تغيير شكل داده شده به عنوان مقياس Medvedev Sponheuer Karnik) MSK) متداول و رايج است.
با مقياس MSK شدت يك زلزله براي مكانهاي مورد نظر اندازه گيري مي شود. اين شدت در ۱۲ درجه تقسيم بندي و براي هر تقسيم بندي توصيفات مفصلي داده مي شود. به عنوان مثال سطح يا درجه ششم باعث بروز شكافهايي در ديوار مي شود و با درجه ۷، دودكش ها از روي سقفها به زمين مي افتند و در درجه ۸، گوشه هاي بنا فرو مي ريزد.
در اين نوع درجه بندي، درجه مقياسهاي مكاني مناطق زلزله زده بر روي نقشه ثبت مي شوند، سپس نواحي با درجه تخريب يكسان از طريق خطوطي به هم متصل مي شوند. اين نقشه ها به عنوان مبنايي براي اينكه بيمارستانها يا نيروگاهها كجا ساخته شوند محسوب مي شود. همچنين براي كاهش خسارات ناشي از زلزله، اين نقشه ها كاربرد ويژه اي دارند.

شناخت زلزله تعريف زلزله مردم عامي درکلامي ساده زلزله راحرکت ناگهاني زمين ناشي ازخشم نيروهاي ماوراء الطبيعه وخدايان مي دانند که بر بندگان عاصي وعصيانگر ...

زمين لرزه يکي از وحشتناک ترين پديده هاي طبيعت محسوب مي شود. اغلب زميني را که روي آن ايستاده ايم، به صورت تخته سنگ هاي صلب و محکمي تصور مي کنيم که از ا ...

نگاه اجمالي: در هنگام وقوع زلزله بارها با کلمه مقياس ريشتر مواجه مي‌شويم. شايد کلمه مقياس مرکالي هم به گوشتان رسيده باشد. هر چند که کمتر مورد استفاده ...

زمين لرزه يكي از وحشتناك ترين پديده هاي طبيعت محسوب مي شود. اغلب زميني را كه روي آن ايستاده ايم، به صورت تخته سنگ هاي صلب و محكمي تصور مي كنيم كه از ا ...

منطقه ايران را چه در محدوده کمربند کوهزايي رشته کوه البرز و چه در محدوده زاگرس بررسي کنيم، طيف وسيعي را از نظر گستردگي در آمار لرزه ها مشاهده خواهيم ک ...

معمولاً وقتي از شدت درجه ريشتر (Richter) صحبت مي شود، تمام اطلاعات مربوط به شدت يک زلزله ارائه مي شود. زلزله اي که در تابستان سال ۱۹۹۸ قسمتي از افغانس ...

زمين لرزه يکي از وحشتناک ترين پديده هاي طبيعت محسوب مي شود. اغلب زميني را که روي آن ايستاده ايم، به صورت تخته سنگ هاي صلب و محکمي تصور مي کنيم که از ا ...

▪ مخاطرات دريايي، درياي خزر چيست؟ در پژوهش هاي خود مخاطرات درياي خزر را جمع بندي کرديم و متوجه شديم يکي از مهم ترين مخاطرات، «جريان شکافنده» دريا است. ...

دانلود نسخه PDF - زلزله