up
Search      menu
زمین شناسی,جغرافیا :: مقاله زلزله مصنوعي PDF
QR code - زلزله مصنوعي

زلزله مصنوعي

● اطلاعات اوليه
هدفهاي يک برداشت ژئوفيزيکي عبارتند از تعيين محل ساختارها يا اجسام زمين شناختي زير زمين و در صورت امکان اندازه گيري ابعاد و ويژگيهاي فيزيکي مربوط به آنها. يک برداشت ژئوفيزيکي شامل مجموعه اندازه گيريها ست که معمولا با طرحي نظم دار بر روي سطح زمين ، دريا يا هوا ، يا بطور قائم در داخل چاه آزمايشي انجام مي شود. يکي از روشهاي اندازه گيريهاي ژئوفيزيکي روش لرزه نگاري است. دو تکنيک لرزه اي مجزا وجود دارد، يکي از بازتاب و ديگري از شکست امواج کشسان در سنگها استفاده مي کند.در روش لرزه نگاري يا از امواج لرزه اي طبيعي توليد شده استفاده مي شود و يا امواج لرزه اي بطور مصنوعي ايجاد مي شود که در اين صورت به آن زلزله مصنوعي مي گوييم. در روش لرزه اي يک پالس کشسان يا به عبارت بهتر يک ارتعاش کشسان را در عمق کم ، ايجاد و حرکت حاصله را در نقاط نزديک بر روي سطح زمين با يک لرزه نگار کوچک يا «ژئوفون» آشکارسازي مي نمايند.
▪ انواع چشمه هاي لرزه اي : يک چشمه ايده آل بايد پالسي توليد کند که فاصله زماني آن از چند ميلي ثانيه بيشتر نباشد. دامنه آن بزرگ باشد، و در عين حال بي خطر ، ارزان و قابل تکرار باشد. همه اين ملزومات در شارژ کوچکي از مواد منفجره که در چاله هايي تا عمق چند ده متري منفجر مي شود جمع است. در اوايل دوران کاوشهاي لرزه اي تقريبا تنها وسيله منحصر به فرد به شمار مي آمد. امروزه گستردگي چشمه هاي غيرانفجاري به «شوت هاي» متعارف اضافه شده است. اين چشمه ها را مي توان به دو دسته تقسيم کرد: آنهايي که در خشکي و آنهايي که در مناطق پوشيده از آب بکار گرفته مي شوند.
▪ چشمه هاي لرزه اي در خشکي : در خشکي شارژهاي انفجار هنوز هم در برداشتهاي بازتابي و در کارهاي شکست مرزي که برد سطحي آنها بيش از ۵۰ تا ۱۰۰ متر است، مطابق با عمق بررسي بيش از ۱۰ متر است، معمولا بکار مي رود. اينها منبع پالس خوبي با فرکانس و دامنه بالا ارائه مي دهند، ولي اگر توليد داده هاي پيوسته در برداشتهاي بازتابي مورد نظر باشد، در هر دوره نگاشت برداري چند حفاري سبک مورد نياز است. امکان دارد حفر چاله هاي انفجار در محلهاي دور دست غيرعملي باشد يا لايه هاي سطحي در حفاري مسائلي بوجود آورند که در اين موارد ممکن است يکي از انواع چشمه هاي سطحي به جاي مواد منفجره انتخاب شود.
▪ چشمه هاي سطحي : اين چشمه ها همگي امواج لرزه اي با دامنه کوچک توليد مي کنند (که در مناطق پرجمعيت مزيتي به شمار مي آيد.) و لذا ابتدا کاربرد گسترده اي نداشتند، تا اينکه نگاشت برداري مغناطيسي پديد آمد و اين امکان را بوجود آورد که شماري از لرزه نگاشتهاي حاصل از تکرار چشمه در يک نقطه باهم جمع يا برانبارش شوند و اثر بزرگتري که قابل مقايسه با اثر انفجار يک ماده منفجره باشد، توليد گردد.
▪ چشمهاي سقوط وزنه : چشم هاي سقوط وزنه اغلب در اندازه گيريهاي بررسي اوليه ساختگاههاي تا عمقهاي حدود ۱۰ متر بکار مي رود که در آنها وزنه اي در حدود ۱۰ کيلوگرم با افتادن از ارتفاع ۴ - ۳ متري با صفحه اي که بر روي زمين قرار داده مي شود، برخورد مي کند. يک تپک در دست مردي قوي مي تواند همين اندازه انرژي لرزه اي توليد کند. در کاوش بازتابي عميق ، وزنه هايي چند صد ابر بزرگتر از ارتفاعي در همان حدود انداخته مي شود و سقوط هايي چند در يک نقطه يا در نقطه هايي نزديک به هم براي برانبارش در نگاشت برداري انجام مي گيرد.
▪ چشمه هاي شليک گر گاز يا دانيوسايز : در اينج ضربه اي که به صفحه اي بر روي زمين وارد مي شود از انفجار مخلوطي از پروپان - اکسيژن در اطاقک سنگيني بوجود مي آيد که به صفحه متصل است. سيم منفجر شونده که درست در زير سطح زمين قرار مي گيرد در جاهايي که انفجارهاي متعارف دشوار است کاربرد مؤثري دارد و مزيتهايي از نظر ايمني و استعمال دارا مي باشد.
▪ چشمه هاي لرزه اي دريايي : چشمه هاي لرزه اي دريايي تنوع بيشتري دارند که معروفترين آنها شليک گر هوا (air-gun) مي باشد. ابن شليک گرها حبابي از هواي فشرده را توسط پيستوني که با فرمان الکتريکي حرکت مي کند رها مي سازند و به صورت آرايه اي در پشت سر کشتي نگاشت بردار کشيده مي شوند. کل انرژي رها شده توسط اين آرايه شبيه انرژي حاصل از يک انفجار است. حبابي که بدين ترتيب توسط شليک گر هوا يا چشمه هاي انفجاري توليد مي شود، در حين بالا آمدن تا سطح آب ، با فرکانسي که به انرژي و عمق چشمه ارتباط دارد، نوسان مي کند. لذا موج لرزه اي توليد شده شامل پاس چشم اوليه و قطاري از «پاسهاي حباب» است که لرزه نگاشت را آشفته مي سازند.

شناخت زلزله تعريف زلزله مردم عامي درکلامي ساده زلزله راحرکت ناگهاني زمين ناشي ازخشم نيروهاي ماوراء الطبيعه وخدايان مي دانند که بر بندگان عاصي وعصيانگر ...

زمين لرزه يکي از وحشتناک ترين پديده هاي طبيعت محسوب مي شود. اغلب زميني را که روي آن ايستاده ايم، به صورت تخته سنگ هاي صلب و محکمي تصور مي کنيم که از ا ...

نگاه اجمالي: در هنگام وقوع زلزله بارها با کلمه مقياس ريشتر مواجه مي‌شويم. شايد کلمه مقياس مرکالي هم به گوشتان رسيده باشد. هر چند که کمتر مورد استفاده ...

در گذشته نه چندان دور، پيوند قلب از انساني به انسان ديگر تنها راه نجات بيماراني بود که در حادترين مراحل بيماري قلبي قرار داشتند. اما همواره تعداد متقا ...

قلب همانند موتوري در بدن ما مي باشد که وظيفه کارکرد همه قسمت ها را بر عهده دارد . اساساٌ قلب پمپ ماهيچه اي مي باشد که اکسيژن و جريان خون را به ريه ها ...

منطقه ايران را چه در محدوده کمربند کوهزايي رشته کوه البرز و چه در محدوده زاگرس بررسي کنيم، طيف وسيعي را از نظر گستردگي در آمار لرزه ها مشاهده خواهيم ک ...

معمولاً وقتي از شدت درجه ريشتر (Richter) صحبت مي شود، تمام اطلاعات مربوط به شدت يک زلزله ارائه مي شود. زلزله اي که در تابستان سال ۱۹۹۸ قسمتي از افغانس ...

زمين لرزه يکي از وحشتناک ترين پديده هاي طبيعت محسوب مي شود. اغلب زميني را که روي آن ايستاده ايم، به صورت تخته سنگ هاي صلب و محکمي تصور مي کنيم که از ا ...

دانلود نسخه PDF - زلزله مصنوعي