up
Search      menu
ستاره شناسی :: مقاله ريز کهکشان ها PDF
QR code - ريز کهکشان ها

ريز کهکشان ها

راز ناشناس ماندن ريز کهکشان ها

اطراف کهکشان راه شيري را مجموعه اي از ريزکهکشان ها پرکرده که منجمان تا کنون موفق به شناسايي همه آنها نشده اند.
مثل پروانه اي که گرد شعله شمع پرواز مي کند، صدها ريزکهکشان، گرد کهکشان راه شيري مي گردند. منجمان و اخترشناسان اين موضوع را رؤيايي مي دانند که فقط براي توضيح الگويي که وضعيت همسايگان کيهاني ما را توضيح مي دهد، به درد مي خورد. البته رؤيا با حقيقت تفاوت زيادي دارد و شايد واقعيت را با بيش از يک راه بتوان توضيح داد.
از زماني که ما به خاطر داريم، گفته مي شود که ۲۵ کهکشان مختلف، در اطراف کهکشان راه شيري در گردش و حرکتند البته پاول کروپا از دانشگاه بن در آلمان معتقد است ما تنها قادر به ديدن يک درصد از کهکشان هاي موجود هستيم، شايد به همين دليل باشد که ما تصوير درستي از منشا کهکشان ها و دنياي اطرافمان نداريم. کروپا و همکارانش در دانشگاه بن در جريان کنفرانسي که اوايل امسال برگزار شد، اظهار داشتند که اغلب کهکشان هايي که گرد راه شيري مي گردند، مسيري نامنظم و غيرقابل پيش بيني را طي مي کنند. کروپا با تحليل موقعيت و نحوه حرکت ريزکهکشان ها دريافته که مسير اصلي اغلب اين کهکشان ها با نظام موجود کيهان شناختي، هماهنگي ندارد.
کروپا در اين مورد مي گويد: تنها يک راه براي توضيح اين مطلب وجود دارد، احتمالاً جاذبه بسيار قوي تر از چيزي است که نيوتن گمان مي کرد. بحث درباره موضوع جاذبه که توسط نيوتن طرح شد، بسيار زياد است اما فارغ از اينکه واقعيت امر چيست، ريزکهکشان هاي راه شيري طي سال هاي اخير به موضوع اصلي مجادله ميان طرفداران «ماده تاريک» و علاقه مندان به «نظريه جاذبه تعديل شده» تبديل شده است. يکي از تحليل هايي که درباره کيهان و هستي ارائه مي شود، حاصل دهه هاي متمادي مطالعه و رصد توسط اخترشناسان و منجمان است.
اخترشناسان بر اساس اين تحليل ها مدعي هستند، ماده قابل مشاهده ( چيزي که همه ما، سياره زمين و ستاره ها از آن ساخته شده اند) بايد نزديک به شش تا هفت برابر سنگين تر از ماده تاريک باشد که سرد است و غير قابل مشاهده. هيچ کس نمي داند که ماده تاريک از چه ساخته شده، اما وجود آن بديهي شمرده مي شود. از ماده تاريک براي توضيح نحوه گردش ستاره ها در کهکشان هاي مارپيچي استفاده مي شود. اينکه چرا ستاره ها که با سرعت بسيار زيادي در اين کهکشان ها مي گردند به فضاي تهي پرتاب نمي شوند و از بين نمي روند به کمک ماده تاريک توضيح داده مي شود. هيچ ماده خاصي در آنجا وجود ندارد که ستاره ها را از پرتاب شدن به فضا بازدارد بنابراين بايد نيروي جاذبه بسيار قوي حاصل از حجم زيادي از ماده تاريک باشد که اين ستاره هاي پرسرعت را از خطر نابودي نجات دهد.
علاوه بر اين به عقيده دانشمندان، ماده تاريک در شکل گيري خلقت نقش مؤثري داشته است. پس از بيگ بنگ يا انفجار بزرگ، ماده هاي تاريک بودند که به واسطه نيروي جاذبه گردهم آمدند و پايه اوليه شکل گيري دنيا را تشکيل دادند. به دليل فعل و انفعالات اندکي که ماده تاريک با نور دارد، در جريان اين انفجار از بين نرفت. اندکي پس از اين، مواد گازي به دل اين توده هاي ماده تاريک نفوذ پيدا کردند (اين توده ها هاله هاي نوراني ماده تاريک ناميده مي شوند) و با انجماد آنها ستاره هاي کنوني شکل گرفتند که مجموعه آنها، کهکشان ها را ساخت.
يکي از ويژگي هاي بارزي که در مورد ماده تاريک مطرح مي شود، اندازه هاله هاي نوراني ماده تاريک است. به اين ترتيب گفته مي شود اين هاله ها اندازه هاي مختلفي داشته اند. بر اساس نظريه اي که درباره شکل گيري کائنات مطرح شده، هاله اي که به شکل گيري کهکشان راه شيري منجر شده بايد از گردهم آمدن صدها ريز هاله ديگر تشکيل شده باشد که خود اين ريز هاله ها، عامل وجود ريزکهکشان ها بوده اند پس چرا با اين همه ما آنها را نمي بينيم؟ يکي از دلايلي که براي غيرقابل مشاهده بودن ريزکهکشان ها ارائه مي شود، اين است که آنها تنها چند صد ستاره را در خود جاي داده اند و اين امر شناسايي آنها را دشوار مي سازد.
مشکل ديگر اينکه، تشخيص ستاره هايي که در آسمان به ظاهر کنار هم به نظر مي رسند ولي در واقع به فواصل زيادي از هم قرار دارند، کار دشواري است. براي اينکه بفهميم اين ستاره ها در کنار هم و از يک کهکشان هستند يا با فاصله زياد از هم قرار دارند، بايد از تکنيک هاي جست و جوي کامپيوتري ويژه و تحليل رنگي ستاره ها بهره گرفت که کار دشوار و پرهزينه اي است.
با اين همه، ميزان کشفيات در حوزه ريزکهکشان ها طي پنج سال اخير افزايش چشمگيري داشته است. در حالي که طي ۳۰ سال گذشته تنها ۹ ريزکهکشان کشف شده بود، در پنج سال گذشته به کمک Sloan Digital Sky Survey ۱۵ مورد تازه کشف شد. بزرگ ترين ريزکهکشان ها نزديک به يک هزار سال نوري وسعت دارند( اين ميزان معادل کمتر از يک درصد بزرگي کهکشان راه شيري است، هر سال نوري معادل ۴۶ ۹ تريليون کيلومتر است) و کوچک ترين آنها ۱۵۰ سال نوري وسعت دارند. با وجود اين پيشرفت ها، تعداد ريزکهکشان هاي شناسايي شده بسيار کمتر از ميزاني است که در پارادايم ماده تاريک پيش بيني شده است. ريزکهکشان هايي که هنوز کشف نشده اند تنها معماي موجود نيستند، منشاشکل گيري آنها نيز يکي از سؤالاتي است که پژوهشگران را به چالش کشيده است.
کروپا به همراه همکارش مانوئل متز، گرهارد هنسلر از دانشگاه وين و هلموت جرجن از رصدخانه استراليايي مونت استروملو با مطالعه موقعيت و نحوه حرکت برخي از ريزکهکشان هاي شناخته شده، به اين نتيجه رسيدند که اغلب اين ريزکهکشان ها، نسبت به کهکشان راه شيري در سطحي عمودي در حرکتند. به عقيده کروپا، اين شکل حرکت با الگوي شکل گيري کهکشان راه شيري در تقابل و تضاد است. کروپا خاطر نشان مي کند که اين ريزکهکشان ها بيشتر شبيه گله زنبوري هستند که به طور تصادفي به اين سو و آن سو پرواز مي کنند و در فضايي کروي در اطراف کهکشان ما پراکنده اند. اگر نتوانيم منشاريزکهکشان هاي راه شيري را با ماده تاريک توجيه کنيم، پس اين کهکشان ها چگونه شکل گرفته اند؟
کروپا در اين باره مي گويد: با بررسي آثار درازمدت مواد گازي و ستاره ها که Magellanic Stream ناميده مي شوند مي توان سرنخي در اين باره پيدا کرد. اين گازها با پراکنده شدن و تحت تاثير جاذبه کهکشان راه شيري به شکل گيري ابرهاي ويژه اي که Magellanic Cloud نام گرفته اند، منجر مي شوند. چنين جاذبه کششي در ۱۰ تا ۲۰ ميليارد سال پيش که کهکشان راه شيري متولد شد، از اهميت زيادي برخوردار بود زيرا در آن زمان کهکشان ها در جهاني که به شدت در حال گسترش بود، به يکديگر بيش از شرايط کنوني، نزديک بودند. کروپا و همکارانش معتقدند، جاذبه کهکشان شيري تازه شکل يافته، با پراکنده کردن گاز کهکشان هاي در حال عبور، باعث شکل گيري چيزي شدند که بعدها به شکل ريزکهکشان ها درآمد، مانند Magellanic Stream، اين کهکشان ها هم بايد داراي جرياني سطحي باشند و حرکتي مشابه نيز داشته باشند.

يكي از خصوصيات فيزيولوژيكي و طبيعي پرندگان پرريزي است كه پس از يك سال تخمگذاري شروع مي شود . در اين موقع مرغ پرهاي خود را از دست داده و به جاي آنها پر ...

▪ نام فارسي : فريزيا ▪ نام علمي : Freesia spp ▪ نام انگليسي : Corm ▪ خانواده : Iridaceae ● مشخصات گياهي : فريزيا گياهي است علفي، پيازي و بومي افريقاي ...

کهکشان مجموعه ايست از ستارگان، غبار و گاز که توسط گرانش در کنار يکديگر قرار گرفته اند. منظومه شمسي ما در کهکشاني به نام راه شيري قرار گرفته است. دانشم ...

کهکشان به مجموعه ستارگان ، گاز و غبار گفته مي شود که با نيروي جاذبه کنار هم نگاه داشته شده اند. کوچکترين کهکشانها داراي عرضي برابر با چند صد سال نوري ...

● رصدخانه هاي مهم جهان الف) رصدخانه پولکوفو روسيه. يکي از معروفترين و قديمي ترين رصد خانه هاي دنيا است و در گذشته، اغلب آن را «پايتخت ستاره شناسي دنيا ...

از آن توده ابر گازي هيدروژني و عظيمي که در بخش کوچکي از پهنه کهکشان گسترده شده است بعد از چند ميليون سال، «پيش ستاره يي» متولد مي شود و با افزايش جرم، ...

زماني که به شب مي انديشيم اولين تصويري که در ذهن مان مي آيد ستارگان هستند؛ ستارگاني که گاه با به اصطلاح چشمک زدن در خاطرمان به خوبي مانده اند. اما ستا ...

اخترشناسي که در زبان يوناني از ترکيب اجزاي astronomia = astron + nomos (به معناي قانون ستارگان) تشکيل شده است علم اشياء سماوي (مانند ستارگان، سيارات، ...

دانلود نسخه PDF - ريز کهکشان ها