up
Search      menu
صنعت و مکانیک :: مقاله روغن PDF
QR code - روغن

روغن

بررسي آناليز روغن (1)

وجود يک سيستم مناسب براي تعمير و نگهداري دستگاهها، عامل بسيار موثري در عملکرد مناسب سيستم و کاهش هزينه هاي تعمير و نگهداري است. تعميرات مبتني بر وضعيت دستگاه که در حقيقت کارآمدترين روش تعمير و نگهداري است با روشهاي مختلفي انجام مي شود که مهمترين آنها روش »آناليز روغن« است.
روش مونيتورينگ روغن در تشخيص مشكلات سيستم هاي مکانيکي که اجزاي آن با روغن در تماس هستند، کارکرد بالايي دارد و امكان بهينه سازي سيستم ها وکنترل هاي مختلف مانند بررسي روند استهلاک، کيفيت قطعات و مواد مصرفي و کيفيت تعميرات را فراهم مي سازد.
مواردي که از طريق آناليز روغن مي توان به وجود آنها پي برد به طور خلاصه عبارتند از : سوخت وارد شده به روغن ضايعات داخل روغن، ضد يخ موجود در روغن، سايش ياتاقانها و عدم کارايي روغنکاري. از اين طريق مي توان عيوب مختلف دستگاه مانند خوردگي، مشکلات ياتاقانها، فرسايش غيرعادي رينگ و پيستون موتورها، فرسايش غيرعادي شافتها و دنده هاي گيربکس و پمپهاي هيدروليک را مورد شناسايي قرار داد و نسبت به رفع عوامل آنها اقدام کرد.
● آناليز روغن چيست؟
روش آناليز روغن، نمونه را بررسي کرده، خصوصيات و مواد مختلف حاصل از سايش و غيره را در روغن موتور، جعبه دنده و يا سيستم هيدروليک نشان مي دهد. همچنين اين روش نمونه برداري و تجزيه و تحليل بر پايه سايش هاي مجاز صورت گرفته و سايشها و محتويات غيرمجاز موجود در روغن را نشان مي دهد.
اساس کار آناليز روغن عبارتست از: انعکاس وضعيت دقيق ماشين براي يک دوره زماني معين از طريق نشان دادن وضعيت دستگاههاي مکانيکي در حال کار. روغني که با موتور يا اجزاي مکانيکي ديگر در تماس است، ذرات و براده هاي فلزي ساييده شده را مي گيرد. اين ذرات به قدري کوچکند که به صورت معلق در روغن باقي مي مانند. همچنين مواد خارجي ديگري نيز وارد روغن مي شوند. با تشخيص و اندازه گيري اين ناخالصي ها، اطلاعاتي از نرخ سايش و مواد خارجي ديگر دريافت مي شود كه دريافت اين اطلاعات مي تواند در تبيين راههاي کاهش سايش و مواد خارجي تاثير گذار باشد.
به طور کلي مي توان مواد خارجي موجود در داخل روغن را به سه دسته تقسيم بندي کرد که عبارتند از:
۱) موادي که در اثر تغييرات فيزيکي و شيميايي روغن از قبيل اکسيداسيون در روغن به وجود مي آيند.
۲) مواد خارجي از قبيل ضديخ و سوخت و آب که وارد روغن مي شوند.
۳) مواد حاصل از سايش قطعات ماشين که وارد روغن مي شوند.
در آزمايش هاي آناليز روغن مقدار مواد مختلف حاصل از سايش محلهاي مختلف و منشأ مواد خارجي و آلودگي ها مشخص مي شود.
برخي سايشها مجاز و قابل پيش بيني هستند، اما وجود سايش هاي غيرمجاز مي تواند نشان دهنده مسئله اي باشد که عامل خرابي يکي از اجزاي اصلي دستگاه شود.
پيش بيني خرابي و اقدام تعميراتي در جهت رفع آن مي تواند در کاهش هزينه هاي تعمير، آسيب ها و خرابي ها، افزايش عمر ماشين و کاهش زمان صرف شده براي تعميرات نقش تعيين کننده اي ايفا مي کند.
● آناليز عناصر فرسايشي
در هنگام کار اجزاي موتور، مقادير ميکروسکوپي فلزات سايشي به روغن اضافه مي شود. در شرايط طبيعي موتور، سايش به آهستگي صورت گرفته و مقدار عناصر سايشي در روغن به طور پيوسته و آرام زياد مي شود. نمونه گيري هاي منظم و متوالي و ارزيابي مقدار عناصر فرسايشي اين
نمونه ها، تغييرات غير متعادل را مشخص خواهد کرد و از اين طريق مي توان به علل احتمالي آن پي برد.
مشخص کردن محل سايش فلز کار مشکلي است، ولي با تعيين موارد غيرطبيعي مي توان تا حدي آن راحدس زد. در بسياري از موارد مي توان سايش را کنترل يا پيشگيري کرد.
عناصر فلزي سايشي، عناصر افزودني و عناصر آلاينده ممکن است از اجزاي مختلفي به وجود آيند که مهمترين آنها به شرح زير هستند:
▪ آهن (Fe) : سيلندرها، واشرها، ميل لنگ، چرخ دنده ها، ميل بادامک، مکانيزم سوپاپ
▪ مس (Cu) : بوشها، ياتاقانها، بوشهاي بادامک، خنک کننده هاي روغن، بوشهاي مکانيزم سوپاپ، واشرهاي پيشرانه اي، ياتاقانها يا بوشهاي ميل بادامک.
▪ آلومينيوم (Al) : پيستونها، ياتاقانها، سيلندرها (در برخي از انواع)، بوشها، محفظه پمپ روغن، دمنده ها، ياتاقانهاي پيشرانه اي، ياتاقانها، يا بوشهاي ميل بادامک
▪ کروم (Cr) : رينگها، ياتاقانهاي غلتکي يا مخروطي (در برخي از انواع)، واشرها، سوپاپ اگزوز
▪ سرب (Pb) : ياتاقانها
▪ سيليکان (Si) : افزودني ضد کف، گردوخاک
▪ سديم (Na) : افزودني هاي روغن (در برخي از موارد)، ضديخ، گردوخاک
▪ نيکل (Ni) : انواع خاصي از ياتاقانها، سوپاپها و گايدهاي سوپاپ
▪ نقره (Ag) : انواع خاصي از ياتاقانها، لحيم برخي از خنک کننده اي روغن
▪ موليبدن (Mo) : رينگها، انواع خاصي از ياتاقانها
▪ منيزيم (Mg) : پوسته يا بدنه انواع خاصي از موتورها، افزودني هاي روغن
علاوه بر فلزات سايشي، تعداد افزودني هاي فلزي وجود دارند که در بيشتر روغنکاري هاي مدرن از آنها استفاده مي شود. اين عناصر عبارتند از:
▪ بر (B) : واسطه هاي ضد سايش، ضد اکسيدها، اجزاي روغن هاي بدون بو
▪ کلسيم (Ca) : پاک کننده ها، انتشار دهنده ها، خنثي کننده هاي اسيد
▪ باريم (Ba) : مواد بازدانده خوردگي، پاک کننده ها، مواد بازدارنده زنگ زدگي
▪ روي (Zn) : ضد اکسيدها، مواد بازدارنده خوردگي، افزودني هاي ضد سايش، پاک کننده ها، افزودني هاي فشار بحراني
▪ فسفر (P) : واسطه هاي ضد زنگ، شمع جرقه و کاهنده حجم محفظه احتراق
● ويسکوزيته Viscosity
ويسکوزيته مهمترين مشخصه روغنهاي روانکار است. آزمايش ويسکوزيته، مقاومت داخلي روانکار را نسبت به جاري شدن نشان مي دهد. آزمون ويسکوزيته به طور معمول در درجه حرارت۱۰۰ و۴۰ درجه سانتيگراد انجام مي شود.
نتايج آزمايش ويسکوزيته معمولاً به سه صورت ثبت مي شود:
۱) نرمال
۲) زياد
۳) کم.
در حالت ويسکوزيته زياد يا کم بايد براي عمليات نگهداري، علت مورد نظر را جستجو و نسبت به رفع آن اقدام کرد. تغييرات ويسکوزيته متاثر از عواملي مانند ميزان کارکرد روغن، محتويات روغن، آلودگي، ترکيب با مواد و ناهنجاري هاي ديگر بوده که بر ساعات سرويس روغن تاثير مي گذارد.
علل ناهنجاري هاي ويسکوزيته: عبارتند از : ترکيب با سوخت، مقدار زياد دوده، آلودگي آب، آلودگي ضد يخ، کمپرس، اکسيداسيون روغن، استفاده از روغن با درجه نامناسب، طولاني شدن زمان سرويس روغن.

روغن امولسيون شونده ( ولک ) گروه شيميايي : هيدروکربن آليفاتيک ويژگيهاي فيزيکي و شيميايي : گاهي خصوصيت روغنها را بر حسب جرم مولکولي آنها بيان مي کنند . ...

گياهشناسي : نخل روغني با نام علمي guineensis Elaeis متعلق به خانواده نخيلات Palmaceae بوده از سواحل غربي آفريقا و کشورهاي آسيايي نظير اندونزي و مالزي ...

● چرا ماساژ مي دهيم؟ يادگيري و انجام ماساژ کودک، کار بسيار ساده اي است. چند وسيله کوچک لازم داردو هيچ هزينه اي در بر ندارد، مگر مقداري وقت. منافع دراز ...

وظايف عمده روغن عبارتند از : 1. ايجاد فيلم روغن بين سطوحي که روي هم مي لغزند. نظير رينگ و پيستون روي سطح سيلندر و يا ميل لنگ روي سطح ياتاقان. في ...

۱) در ادامه مبحث کنترل وزن و مطالبي که در قسمت پيشين درباره تنظيم اشتها بيان شد، بايد در ادامه و به منظور تصحيح برنامه غذايي، کمي هم در مورد اجزاي تشک ...

روغن ترانسفورماتورهاي قدرت نقش بسيار مهمي در عملکرد ترانسفورماتورها دارند. نقش عايق کنندگي، خنک کنندگي و تشخيص عيب از جمله مهمترين وظايف روغن مي باشند ...

ترانسفورماتورها را با توجه به کاربرد و خصوصيات آنها مي توان به سه دسته کوچک، متوسط و بزرگ دسته بندي کرد. ساختمان ترانسفورماتورهاي بزرگ و متوسط به دليل ...

● ياتاقانها: ياتاقانها تکيگاه اصلي اجزائ چرخنده پمپ بوده ومعيوب شدن آنها ممکن است موقعيت اجزاء چرخشي پمپ را تغيير دهد که در اين صورت باعث برخورد قطعات ...

دانلود نسخه PDF - روغن