up
Search      menu
ستاره شناسی :: مقاله رصدخانه PDF
QR code - رصدخانه

رصدخانه

نگاه اجمالي
ستاره شناسان اکثر مطالعات مفصل فضايي خود را از طريق رصدخانه‌ها انجام مي‌دهند. محل رصدخانه يکي از مهمترين خصوصيات آن است زيرا تلسکوپها بايد دور از نور شهرها مستقر شوند تا نور ضعيف ستارگان تحت شعاع قرار نگيرد. رصدخانه‌ها اغلب در کنار اقيانوس ساخته مي‌شوند، زيرا هواي آنجا ثابت‌تر است و ستارگان کمتر سوسو مي‌زنند، در نتيجه تصاوير شفافتري بدست مي‌آيند.
در آنجا تلسکوپها ، نوري را که از سياره‌ها ، ستارگان و کهکشانهاي دور دست مي‌رسد، جمع مي‌کنند. رصدخانه ، ساختمان ويژه‌اي به شکل گنبد دارد تا تلسکوپها را از باد ، باران و برف حفظ کند. در گنبد رصدخانه دريچه‌اي هست که از راه آن ، تلسکوپ را متوجه آسمان مي‌کنند. در يک رصدخانه بزرگ ، چندين تلسکوپ بکار گرفته مي‌شود، تا هر کدام به شيوه‌اي مخصوص مورد استفاده اخترشناسان قرار گيرند.
شرايط يک رصدخانه
رصدخانه‌هاي مهم بر فراز کوهها بنا مي‌شوند تا از مزاحمت ابرها به دور باشند. در کوهستان ، روشنايي شهر و خيابانهاي آن نيز به حداقل مي‌رسد. گاهي اختر شناسان براي رسيدن به تلسکوپهاي خود ، هزاران کيلومتر راه طي مي‌کنند. يک رصدخانه جديد علاوه بر اخترشناس ، به اشخاص ديگري براي کار با کامپيوترها ، ساختن تجهيزات و راه اندازي تلسکوپها نياز دارد. کار با کامپيوترها نه تنها در نشانه روي خودکار تلسکوپ به طرف اجرام آسماني بلکه در محاسبات بسيار مشکل به اخترشناس کمک مي‌کنند.
گنبد محافظ
گنبد گران رصدخانه از تجهيزات در برابر عناصر
طبيعي محافظت مي‌کند. باز شدن شکاف
سقف آن تلسکوب را آشکار مي‌کند.
رصدخانه‌هاي معروف
رصدخانه ماونت پالومار
رصدخانه مشهور «ماونت پالومار» ، در کاليفرنياي جنوبي و در 160 کيلومتري لس‌آنجلس واقع است. اختر شناسان آمريکا ، رصدخانه جديدي در آريزونا و بر فراز کوهستان «کيت پيک» تأسيس کرده‌اند. در حومه شهر توسکان ، چراغهاي خيابانها را بخاطر اين تلسکوپ به حداقل مي‌رسانند. تلسکوپهاي مهم بريتانيا ، در رصدخانه سلطنتي گرينويچ قرار دارد.
رصدخانه سارس ويلز
با همکاري مشترک اخترشناسان بريتانيا ، رصدخانه‌اي در «سارس ويلز جديد» بر پا شده است. چهارمين تلسکوپ بزرگ جهان با آينه‌اي به قطر 3.9 متر در اين رصدخانه است. در زير گنبد آن تأسيسات ديگري مانند کتابخانه ، آشپزخانه و تاريکخانه براي ظهور عکسهاي تهيه شده وجود دارد. اخترشناسان با فرا رسيدن روز ، در ساختمان مجاور اين گنبد عظيم به استراحت مي‌پردازند.
رصدخانه‌هاي نيمکره جنوبي
براي آنکه اطلاعات بيشتري از ستارگان و کهکشانهاي آسماني نيمکره جنوبي بدست آيد. در آمريکاي جنوبي ، استراليا و جزاير قناري نيز رصدخانه‌هاي جديدي ساخته‌اند. رصدخانه‌هاي جديدي که در هواي صاف کوهستان «آند» در شيلي واقعند، به کاوش آسمان نيمکره جنوبي مي‌پردازند. هر کدام از آنها به تلسکوپهاي بسيار مدرن ، مجهز هستند. به اين ترتيب از آسمان نيمکره جنوبي ، مي‌توان عکسهايي با کيفيت خوب تهيه کرد.
رصدخانه‌هاي راديويي
بسياري از کهکشانها ، موج راديويي گسيل مي کنند. اين امواج با تلسکوپهاي راديويي بزرگ ، آشکار مي شوند. خوشبختانه ، ابرها جلوي موج راديويي را نمي گيرند. از اين رو مي توان رصدخانه‌هاي مخصوص اختر شناسي راديويي را در نواحي ابرآلود نيز بنا کرد. در انگلستان ، رصد‌خانه هاي راديويي بزرگي نزديک منچستر و نيز کمبريج وجود دارد. چندين رصدخانه بزرگ هم ايالات متحد آمريکا ، روسيه و استراليا مشغول کاوش هستند. از تلسکوپهاي راديويي نه تنها به هنگام شب بلکه در روز نيز مي توان استفاده کرد.
مشاهده ستارگان
در ميان تلسکوپهاي مائوناکيا 5 دستگاه از
بزرگترين تلسکوپهاي دنيا از جمله تلسکوپ
«کک» وجود دارد که آينه‌اي به عرض 10 متر دارد.
مائوناکيا
ستاره شناسان کشورهاي مختلفي از رصدخانه مدرن مائوناکيا در آتشفشاني خاموش در هاوايي استفاده مي‌کنند. اين رصدخانه 4200 متر (13800 پا) بالاتر از سطح دريا ، يعني بالاتر از اکثر ابرها و در جزيره‌اي محصور با اقيانوس آرام قرار دارد. اين شرايط ، مائوناکيا را يکي از بهترين محلهاي رصد فضايي دنيا نموده است. مائوناکيا تصاوير فوق العاده شفافي از اجرام سماوي عرضه مي‌کند. بخاطر استقرار اين رصدخانه در چنان ارتفاعي ، تلسکوپهايش مي‌توانند تشعشع مادون قرمز و مايکروويو را که توسط لايه‌هاي تحتاني جو متوقف مي‌شوند، دريافت کنند.
پرتوهاي x نمي توانند در جو زمين نفوذ بيشتري کنند. براي آشکار کردن آنها ، دانشمندان فضاشناس ، رصدخانه‌هاي خودکار ساخته اند. اين رصدخانه‌ها در ارتفاع بسيار ، زمين را دور مي زنند. تلسکوپهاي آنها به کمک علائم راديويي از زمين کنترل مي‌شود و پرتوهاي نامرئي x ستارگان را بررسي مي‌کند. اخترشناسان اميدوارند که روزي رصدخانه‌هايي شامل چندين نوع تلسکوپ به دور زمين روانه کنند. در اين صورت چگونگي هوا بر کار اخترشناسان تأثير نخواهد گذاشت.

● رصدخانه هاي مهم جهان الف) رصدخانه پولکوفو روسيه. يکي از معروفترين و قديمي ترين رصد خانه هاي دنيا است و در گذشته، اغلب آن را «پايتخت ستاره شناسي دنيا ...

براي دومين بار، پژوهشگران موفق شدند مولکول هاي آلي را در اطراف سياره اي مشتري مانند و داغ در خارج از منظومه شمسي کشف کنند. اين بدان معني است که فراوان ...

براي اولين بار پديده پژواک يک درخشش گاما در پرتو ايکس رصد شد رصد خانه پرتو X آژانس فضايي ازوپا موسوم به XMM-Newton مجموعه تصاوير بديعي از يک مجموعه سا ...

چهل سال از ثبت اولين منظره طلوع زمين در افق ماه گذشت. چهل سال پيش، در دي ۱۳۴۷ کريسمس ۱۹۶۸، پربيننده ترين برنامه تلويزيوني تاريخ بشر پخش شد. فرانک بو ...

اخترشناسي که در زبان يوناني از ترکيب اجزاي astronomia = astron + nomos (به معناي قانون ستارگان) تشکيل شده است علم اشياء سماوي (مانند ستارگان، سيارات، ...

ستاره شناسي علمي است که درآن حرکات وحالات ستارگان با يکديگر بيان ميشود . علم نجوم دوعلم است : ۱) علم احکام نجوم . ۲) علم نجوم تعليمي علم احکام نجوم عل ...

دانلود نسخه PDF - رصدخانه