up
Search      menu
گیاه شناسی :: مقاله ذرت PDF
QR code - ذرت

ذرت

آمريکايي ها اولين استفاده کنندگان از ذرت بودند. ذرت تا قبل از سال ۱۴۹۲ ميلادي (سال کشف آمريکا) در قاره آسيا، اروپا و آفريقا بعنوان يک گياه زراعي شناخته شده نبود. اما اين گياه را از قرنها قبل در آمريکا مرکزي مي شناختند و توسط مردم سرخ پوست آمريکا کشت مي شد و بهمين سبب نام لاتين آن از يکي از طوايف سرخ پوست بنام Marisi Mahig گرفته شده است.
کريستف کلمب کاشف آمريکا براي اولين بار دانه ذرت را از آمريکا به اروپا برد و نام Mais را به آن داد. سپس طي ساليان دراز بذر ذرت از طريق کشور پرتقال به آفريقا و جنوب اروپا تا هندوستان و چين برده شد. حدس زده مي شود که دانه اين گياه مانند غلات داراي پوشينه هايي بوده و بر حسب جهش بصورت بلال امروزي درآمده است.
ساليانه بيش از صد ميليون هکتار از اراضي زراعي دنيا به کشت ذرت اختصاص پيدا مي کند و بعد از گندم بزرگترين سطح کشت را اشغال مي کند، در حاليکه توليد محصول آن بعد از گندم و برنج قرار دارد. اهميت محصول و بالا بودن سطح زير کشت زياد اين گياه بعلت قدرت تطابق آن با شرايط گوناگون اقليمي مي باشد، بدين جهت جزو عمده ترين محصولات مناطق معتدله، معتدله گرم، نيمه گرمسير و مرطوب بشمار ميرود.
اين گياه بعلت ارزش غذايي خاصي که دارد مورد توجه کشورهاي مکزيک، پرو، کشورهاي آمريکاي مرکزي و اغلب کشورهاي آمريکاي جنوبي قرار دارد. طبق شواهد مختلف و متعدد چنين به نظر مي رسد که کشت و کار ذرت قرنها قبل توسط بوميان اين مناطق نيز رواج داشته و آنها در اصلاح آن سهم زيادي داشته اند و حتي ارقامي از آن تهيه کرده اند. ذرتي که مورد توجه خاص سفيد پوستان قرار گرفتهاست ذرت دندان اسبي بوده که داراي قدرت تطابق پذيري بيشتري با شرائط مختلف آب و هوايي است.
● مختصري از گياه شناسي ذرت
ذرت گياهي است يک پايه (Monoique-Monoecious) بدين معني که گلهاي نر و ماده جدا از هم ولي بر روي يک پايه قرار دارند. گلهاي ماده ذرت از جوانه اي که در قاعده غلاف برگ وجود دارد توليد مي شود. محور سنبلچه اي ذرت بعد از تکامل تبديل به مغز بلال ( چوب محور بلال ) شده که روي محور بلال سنبلچه هاي متعددي بطور جفت قرار مي گيرند که هر کدام داراي دو گل مونث مي باشند. از محل تخمدان ميله بلند و باريکي بنام خامه (style) خارج مي گردد که در روي آن کلاله (stigma) ظريف و کرکداري وجود دارد. اين ميله بلند از راس پوسته دور بلال خارج و ظاهر مي گردد. اولين ميله خامه از تحتاني ترين قسمت بلال و آخرين آن از قسمت انتهايي بلال خارج مي شود. ميله خامه احتياج بمدت زماني در حدود ۵ تا ۱۰ روز براي تشکيل دارد. ميله خامه در تمام طول خود مستقيما مي تواند گرده هاي مذکر را بپذيرد.
تعداد بلال هاي ذرت در هر گياه بسته به واريته هاي مختلف، کاملا متفاوت بوده و بين يک تا ۱۲ عدد در نوسان است. اندام نر گياه ذرت در انتهاي ساقه اصلي به صورت خوشه و خوشه هاي فرعي قرار دارد که در روي اين خوشه يا خوشه هاي فرعي دو سنبلچه يکي بلند و ديگري کوتاه بطور منظم قرار گرفته است. هر سنبلچه داراي دو گل و هر گل داراي سه پرچم مي باشد. همانطور که اشاره شد ذرت گياهي است يک پايه و در نتيجه بعلت جدا بودن اعضاي زايشي گرده افشاني آن بطور مستقيم بوده و گرده هاي گل به طرق مختلف بر روي اعضاي مونث انتقال پيدا مي کنند.
در نتيجه گرده افشاني آزاد ممکن است حدود ۱ تا ۱۵ درصد، عمل گرده افشاني مستقيم در ذرت صورت بگيرد. گرده هاي ذرت تقريبا در تمام ارقام يک تا پنج روز قبل از ظهور اعضاي مذکور مي رسند ( Protandry ) گل کردن ذرت مدت چند روزي بطول مي انجامد. بعد از آنکه ميله پرچم خارج گرديد از کيسه گرده مقادير بسيار زيادي گرده هاي سبک آزاد مي گردد. آنطور که محاسبه شده است گياه ذرت براي گل ماده حدود ۲۵۰۰۰ دانه گرده توليد مي کند. گرده افشاني غير مستقيم ذرت بيشتر بوسيله باد صورت مي گيرد و باد مي تواند تا چندين کيلومتر گرده ها را منتقل کند.
دانه ذرت ميوه ايست گندمه (Caryopsis) و پوسته آن فقط شامل پوسته ميوه (Pericarp) است. ذرت داراي ساقه هاي راست و مستقيم بوده و ممکن است طول آن در مناطق خشک تا هشت متر هم برسد. جالب است بدانيد که براي تشکيل يک کيلوگرم ماده خشک ذرت در حدود ۳۱۵ تا ۴۱۵ ليتر آب احتياج است.
بطور متوسط ترکيبات شيميائي دانه خشک ذرت بشرح زير مي باشد:
▪ ۷۷% : نشاسته
▪ ۹% : پروتئين
▪ ۵% : روغن
▪ ۵% : پنتوزان
▪ ۲% : قند
▪ ۲% :خاکستر
● انواع ذرت
اصولا ذرت يک گونه است ولي از ارقام و واريته هاي متفاوتي تشکيل شده است :
ذرت دندان اسبي (Zea mays var. indentata)
ذرت بلوري (Zea mays var. indurata)
ذرت آردي (Zea mays var. amyalcea)
ذرت پاپ کورن (Zea mays var. everta)
ذرت غلاف دار (Zea mays ver. tunicate)
ذرت مومي (Zea mays var. ceratina)
ذرت شيرين (Zea mays var. saccharata)

آمريکايي ها اولين استفاده کنندگان از ذرت بودند ذرت تا قبل از سال ۱۴۹۲ ميلادي (سال کشف آمريکا) در قاره آسيا، اروپا و آفريقا بعنوان يک گياه زراعي شناخته ...

مقدمه ذرت با نام علمي Zea mays يکي از غلات گرمسيري و از خانواده گندميان (گرامينه) متعلق به گياهان تک لپه مي‌باشد. گياه ذرت ، تنها غله‌اي است که در کشو ...

ذرت كه به فارسي بلال نيز ناميده مي شود گياهي است يكساله و يك پايه داراي ساقه اي راست كه ارتفاع آن تا چهارمتر مي رسد. ذرت گياه بومي آمريكاي مركزي و مكز ...

ذرت گياهي است ازخانواده Poaceae ، دگرگشن مخصوص نواحي گرم ومعتدل. مبدا آن آمريکاي مرکزي وجنوبي است واحتمالاً توسط هجوم استعمارگران وياتوسط زائران مکه و ...

زنگ برگ يک بيماري جدي گندم، چاودار، تريتيکاله وبسياري از گندميان است که توسط قارچ Puccinia recondita ايجاد مي شود. پاتوژن روي جو، قدرت پارازيتي ضعيفي ...

● تاريخچه : تئوفراستوس يکي از دانش آموزان و محققان ارسطو است،که در کارهاي گياهشناسي اش درباره واکنشهاي آللوپاتيک نوشته است. او را پدر گياهشناسي ناميده ...

زنگ برگ يک بيماري جدي گندم، چاودار، تريتيکاله وبسياري از گندميان است که توسط قارچ Puccinia recondita ايجاد ميشود. پاتوژن روي جو، قدرت پارازيتي ضعيفي د ...

واژه هورمون به موادمعيني اطلاق مي شود که در بخشي از موجود زنده ساخته شده و پس از انتقال اثرات فيزيولوژيکي محسوسي در ديگر قسمتهاي آن به جا مي گذارد و د ...

دانلود نسخه PDF - ذرت