up
Search      menu
زمین شناسی,جغرافیا :: مقاله دوره پالئوزئيك PDF
QR code - دوره پالئوزئيك

دوره پالئوزئيك

پالئوزئيک از دو کلمه يوناني پالئوس (Palaios) به معني قديمي و زئون (Zoan) به معني موجود زنده مشتق شده است. طول اين دوران حدود ۳۴۰ ميليون سال است. دوران پالئوزوئيک طولاني ترين دورانهاي فانروزوئيک (حيات اشکار) مي باشد. به علت اينکه موجودات زنده دوران پالئوزوئيک داراي ساختمان بدني ساده تر از موجودات زنده دورانهاي بعدي داشته اند به آن دوران ديرينه زيستي مي گويند.
از نظر زيست چينه اي و گسترش و تنوع موجودات زنده ، اکثريت گروههاي بي مهرگان در پالئوزوئيک پسين وجود داشته اند. مهره داران بجز پرندگان و پستانداران نيز در اين ظهور کرده اند. دوران پالئوزوئيک را به شش دوره کامبرين ، اردويسين ، سيلورين ، دونين ، کربونيفر و پرمين تقسيم نموده اند.
۱) کامبرين
نام کامبرين از کلمه کامبرين که نام لاتين شهر گال است مشتق گرديده است. دوره کامبرين به سه دسته اشکوب زيرين ، مياني و بالايي تقسيم مي شود. سن کامبرين از ۵۷۰ تا ۵۱۰ ميليون سال قبل است. پيدايش آثار يخچالي در سنگهاي رسوبي کامبرين چنين و نقاط ديگر نشان دهنده آب و هواي سرد اين دوره مي باشد.
از فسيلهاي اين دوره ، تريلوبيت ها و همچنين بازوپايان داراي اهميت فوق العاده زيادي مي باشند. تريلوبيت ها سخت پوستان دريايي هستند که در اوايل دوران پالئوزئيک ظهور و در اواخر همين دوران از بين رفته اند.
استروماتوليت ها ، کنودونت ها ، استراکودها و دسته اي دو کفه ايها نيز در اين دوره ظهور يافته ، ولي تنوع چنداني نداشتند.
۲) اردويسين
نام اردويسين از نام قبيله اردويشيا که در شهر گال زندگي مي کردند گرفته شده است. طول اين دوره از ۵۱۵ تا ۴۳۸ ميليون سال قبل است. در پايان اين دوره کامبرين عده اي از موجودات زنده از جمله تريلوبيت ها منقرض شدند. مرز بين تردويسين و کامبرين معمولا بر اساس نوعي از فسيلها به نام گراپتوليت ها و گونه هاي جديد کنودونت ها تعيين شده است. مرز بالايي اين دوره با سيلورين نيز بر پايه فسيلهاي گراپتوليت و کنودونت استوار است. گراپتوليت ها جانوراني هستند که اندامي شبيه به ستون فقرات دارند. اين جانوران حد واسط مهره داران و بي مهرگان مي باشند.
بررسيها نشان مي دهد که آب و هواي اين دوره از کامبرين گرمتر بوده است بطوري که رسوبات آهکي و دولوميتي بيشتري ته نشين شده است. در رسوبات اردويسين نفت نيز پيدا شده است. وجود نفت در اين رسوبات نشان دهنده فراواني و توسعه موجودات ريز شناور در آب درياهاي آن زمان مي باشد. شواهد زيادي دال بر انقراض تعداد زيادي از موجودات زنده در پايان دوره ارديسين وجود دارد. علت اين انقراض ، سرد شدن سريع ناگهاني آب و هوا در پايان اين دوره مي باشد.
۳) سيلورين
نام سيلورين از قبيله سيلور که درجنوب غرب انگلستان سکونت داشتند گرفته شده است. سيلورين کوتاهترين دوره پالئوزوئيک است که سن آن را ۲۸ ميليون سال (از ۴۳۸ تا ۴۱۰ ميليون سال قبل) تعيين کرده اند. حد زيرين اين دوره با نوعي از فسيلهاي گراپتوليت مشخص مي شود. حد بالايي سيلورين نيز با زون گراپتوليتي که حرف قاعده دونين است مشخص مي شود. در اوخر دوره سيلورين چين خوردگي کالدونين در سطح وسيعي از اروپاي شمالي به وقوع پيوست و در نتيجه اين چين خوردگي از وسعت درياها کاسته شده و بر وسعت خشکيها افزوده گرديد.
ريفهاي مرجاني در حاشيه اغلب خشکيهاي دوره سيلورين وجود دارند. اين امر بيانگر اين موضوع است که بيشتر خشکيها در محل فعلي خود قرار نداشته اند بلکه خشکيهايي که امروزه نزديک به قطب جنوب و شمال قرار دارند و دوره سيلورين به استوا نزديک بوده اند. پيدايش و تنوع نخستين گياهان آوندي و ظهور ماهيهاي حقيقي و همچنين گسترش ماهيهاي زره دار در طي اين دوره بوده است. نخستين جانوران خشکي هم در سيلورين ديده شده اند.
۴) دونين
اين دوره ۴۰۸ تا ۳۶۰ ميليون سال قبل طول کشيده است. رسوبات اين دوره در دونشاير (Devonshire) انگلستان نامگذاري شده است. دوره دونين در بين دو دوره کوهنرايي کالدونين و هرسي نين قرار دارد. حد زيرين دونين شامل ماسه سنگ قرمز قديمي (Old Redsandstone) است. با انقراض نوعي فيل ، گراپتوليتي مشخص مي شود. اين حد را با پيدايش سرپايان نيز مشخص مي کنند.
پيشروي دريا در اين دوره باعث افزايش مرجانها شده بود. اين مرجانها در محيطي نسبتا آرام و دور از محيط باتلاق تجمع و تشکيل شده بودند. دوره دونين به دوره ماهيها مشهور است. ماهيهاي اين دوره فاقد دندان و آرواه بودند و اولين حشره در دونين ظاهر شد. گياهان خشکي از جمله نهانزادان آوندي در دونين توسعه يافتند. گستزش رسوبات آهکي و تبخيري حاکي از آب و هواي گرم در اين دوره است.
۵) کربونيفر
در سال ۱۸۸۲ لايه هاي زغال دار انگلستان به نام کربونيفر نامگذاري شدند. طول عمر اين دوره از ۶۵ تا ۲۶۰ ميليون سال قبل است. رسوبات مربوط به اين دوره در آمريکا به نام دوره هاي مي سي سي پين و پنسلوانين نامگذاري شده است. وجود لايه هاي زغال دار بيانگر آن است که آب و هواي اين دوره گرم و مرطوب بوده است. در اين دوره جنبشهاي کوهزايي مهمي به وقوع پيوسته است و در نتيجه آن رشته کوههاي هرسي نين تشکيل گرديده است. رشد و توسعه گياهان در دوره کربونيفر به حداکثر رسيد. فسيلهاي گياهان بازدانه و نهانزادان آوندي در رسوبات زغال سنگي کربونيفر مشاهده شده است.
۶) پرمين
نام پرمين اولين بار به رسوبات دريايي به اواخر دوران پالئوزوئيک نام پرم (Perm) واقع در شرق روسيه اطلاق گرديده است. طول عمر اين دوره ۲۹۰ تا ۲۵۰ ميليون سال قبل بوده است. در بعضي نقاط دنيا جلفاي ارس (مرز ايران و روسيه) گذر بين پرمين و ترياس به خوبي مشخص نيست و مجموعه اي اين رسوبات به پرموترياس معروفند. بطور کلي دو نوع رخساره مهم در دوره پرمين مي توان تشخيص داد که عبارتند از :
الف) رخساره دريايي
ب) رخساره خشکي.
از مشخصات برجسته دوره پرمين وجود توسعه يخچالها در نقاط مختلف دنيا بوده است. همچنين در اين دوره آثاري از خزندگان مشاهده شده است. در طي دوره پرمين توده هاي خشکي عمده زمين به هم پيوستند و ابرقاره پاگه آر ا بوجود آوردند. در پايان پرمين ۷۵ در صد از خانواده هاي دوزيستان از بين رفته و بسياري از انواع گياهان منقرض شدند.
● ويژگيهاي پالئوژئوگرافي پالئوزوئيک
بطور کلي در پالئوزوئيک تدريجا به مساحت قاره ها در اطراف هسته هاي پرکامبرين اضافه شده است و پيدايش رشته کوههاي حاصل از کوهزايي کالدونين و همچنين کوههاي حاصل از کوهزايي هرسي نين از اين نوع مي باشد. از نظر تغييرات آب و هوايي ، گرچه تشخيص اين تغييرات مشکل به نظر مي رسد، ولي شواهد و آثاري از دوره هاي مختلف يخبندان در پالئوزوئيک بدست آمده است که حاکي از تغييرات و تحولات آب و هواي است. در واقع نشانه هايي از يخبندان در اردويسين بالايي و کربونيفر شناخته شده است.
تحقيقات نشان مي دهد که يخبندان کربونيفر بالايي منحصرا در محيط و محدوده قاره گندوانا گسترش داشته است. اين دوره يخچالي بين دو دوره با آب و هواي نسبتا گرم محدود بوده است. با اينکه آثار دوره هاي يخچالي در پالئوزوئيک مشاهده گرديده است ولي بطور کلي اين دوران داراي آب و هواي گرم بوده است.

نام ترياس اولين بار توسط فون آلبرتي در سال ۱۸۳۴ در ناحيه لرن (Luraien) آلمان بکار برده شد. چون رسوبات اين دوره از سه قسمت کاملا مشخص تشکيل گرديده است ...

نام پرمين براي اولين بار به رسوبات دريايي مربوط به اواخر دوران پالئوزوئيک ناحيه پرم واقع در شرق روسيه اطلاق گرديده است. ● مشخصات دوره پرمين طول عمر دو ...

نام پرمين براي اولين بار به رسوبات دريايي مربوط به اواخر دوران پالئوزوئيک ناحيه پرم واقع در شرق روسيه اطلاق گرديده است. مشخصات دوره پرمين طول عمر دوره ...

● دوره هاي زمين شناسي به طور كلي دوره هاي زمين شناسي به ۱۱ بخش تقسيم مي شوند : ۱) دوره کواترنري ۲) دوره اردويسين ۳) دوره پرمين ۴) دوره ترياس ۵) دوره د ...

نام ترياس اولين بار توسط فون آلبرتي در سال 1834 در ناحيه لرن (Luraien) آلمان بکار برده شد. چون رسوبات اين دوره از سه قسمت کاملا مشخص تشکيل گرديده است ...

● دوره پالئوزئيك: پالئوزئيک از دو کلمه يوناني پالئوس (Palaios) به معني قديمي و زئون (Zoan) به معني موجود زنده مشتق شده است. طول اين دوران حدود ۳۴۰ ميل ...

نام کامبرين از کلمه کامبريا که نام لاتين شهر گال است مشتق گرديده است. سدويک (Sedwick) زمين شناس انگليسي نام اين دوره را به قديمي ترين ته نشينيهايي که ...

▪ مخاطرات دريايي، درياي خزر چيست؟ در پژوهش هاي خود مخاطرات درياي خزر را جمع بندي کرديم و متوجه شديم يکي از مهم ترين مخاطرات، «جريان شکافنده» دريا است. ...

دانلود نسخه PDF - دوره پالئوزئيك