up
Search      menu
اجتماعی,سیاسی :: مقاله دنياي کودک PDF
QR code - دنياي کودک

دنياي کودک

بازي ، دنياي کودک

بازي يک از مهم ترين نيازهاي کودکي است .به زبان ديگه دنياي کودکان در بازي هاي شان است اما خيلي از اين بازي ها هم جنبه ي گروهي داشته و يا در جمع و در تعامل با يک همسال بهتر انجام مي شود.
هفت سال اول زندگي دوره اي است که در آن کودک از آموزش جدّي و رسمي معاف است. در اين دوره وي از آزادي عمل بيشتري برخوردار است و نبايد تکليف شاقّي را بر او تحميل کرد؛ از اين رو گفته مي شود که کودک در اين دوره تکليف پذير نيست. در روايات اسلامي با تعبيراتي گوناگون از اين دوره ياد کرده اند که جلوه هايي متفاوت از شخصيت رواني کودک را نشان مي دهد.
از مجموعه اين تعبيرات که با پيشرفته ترين يافته هاي روانشناسي نيز تاييد مي شوند چنين برمي آيد که در اين دوره کودک از يک طرف موجود بسيار با ارزشي است که بايد در خانواده گرامي داشته شود و مورد مهر و محبت و احترام والدين خود باشد؛ از سوي ديگر نبايد به او سختگيري شود و برنامه هاي جدّي و احياناً سنگين از لحاظ تعليم و تربيت بر دوش ناتوان او تحميل شود.جدي ترين کار کودک در اين دوره، بازي است.
روانشناسان دوره کودکي را دوره بازي کردن ناميده اند. بازي کودک ابتدا با اشياء است و سپس شامل انسان ها مي شود. از سنين ۳و ۴ سالگي کودک بتدريج به بازي هاي گروهي و اجتماعي روي مي آورد؛ در اين گونه بازي ها کودک رفتار با ديگران را تمرين مي کند و با اصول زندگي جمعي و چگونگي رفتار با ديگران بتدريج آشنا مي شود و اين، به رشد اجتماعي و اخلاقي او کمک مي کند. بازي حس کنجکاوي، ابتکار و خلاقيت کودک را برمي انگيزد و به رشد ذهني او کمک مي کند.
کودکان را هنگام بازي بهتر و دقيق تر مي توان شناخت.نقش هايي که کودکان در بازي بر عهده مي گيرند و رفتارهاي آنها در اين هنگام نشان دهنده عوالم دروني آنهاست.کودکاني که از توجه کافي در خانواده برخوردار نيستند يا مورد تبعيض واقع شده اند؛ کودکاني که احساس امنيت نمي کنند يا مورد تنبيه زياد قرار مي گيرند، در بازي ها حالت اضطراب و احساس تنهايي را منعکس مي کنند که بايد براي رفع آن کوشيد.
کودک از سنين ۳و ۴ سالگي کودک بتدريج به بازي هاي گروهي و اجتماعي روي مي آورد؛ در اين گونه بازي ها کودک رفتار با ديگران را تمرين مي کند و با اصول زندگي جمعي و چگونگي رفتار با ديگران بتدريج آشنا مي شود و اين، به رشد اجتماعي و اخلاقي او کمک مي کند.
بازي به حفظ سلامت جسمي و عصبي کودک نيز کمک مي کند. اين جنبه در پسران که به جنب وجوش و تحرک بيشتري نياز دارند، اهميتي بيشتر دارد. از اين رو، محيط زندگي کودکان و بويژه پسران بايد طوري باشد که بتوانند از تحرک کافي برخوردار باشند. متاسفانه سبک زندگي شهري، بويژه زندگي آپارتماني چنان است که اين نياز ضروري کودکان را رفع نمي کند. کودکاني که در آپارتمان ها و در محيط هاي محدود زندگي مي کنند، بايد از امکانات پارک و امثال آن براي بازي و جست و خيز استفاده کنند اما هرگز نبايد کودکان را در محيط هاي نامناسب و در کوچه و خيابان رها کرد تا به بازي و جست وخيز بپردازند.
بازي عبارت است از هرگونه فعاليت جسمي يا ذهني هدفدار که به صورت فردي يا گروهي انجام شود و موجب کسب لذت و برآورده شدن نيازهاي کودک گردد. کودکان، نقاط قوت و ضعف خود از جمله تمايل به فرمان دادن يا فرمان بردن، تهاجم يا تسليم، اجتماعي بودن يا منزوي بودن و همچنين احساسات دوستانه يا خصمانه، افسردگي يا شادي، اميال و آرزوهاي خود را از طريق بازي نشان مي دهند. کودکان به بازيهاي متفاوتي مي پردازند که هر کدام از بازيها نشان دهنده يکي از احساسات آنها مي باشد. کودکان براي بيان رفتارهاي پرخاشگرانه خود به بازيهايي مي پردازند که در آن بتوانند با حمله و تخريب پديده هاي عادي و معنوي راهي براي بروز خشم خود پيدا کنند. همچنين براي بيان آرزوها و اميال خود به رويا و تخيل مي پردازند و براي رسيدن به هرآنچه که آرزو دارند خود را با بازيهاي تخيلي سرگرم مي کنند و سرانجام براي ساخت و پيدا کردن نقش مورد علاقه خود به بازيهاي تقليدي مي پردازند. در ادامه انواع بازي کودکان شرح داده مي شوند.
● انواع بازي کودکان
▪ بازيهاي جسمي:
بازيهاي جسمي از قديمي ترين انواع بازيها هستند. کودک براي خارج ساختن نيرو ( انرژي ) اضافي بدن خود و يا رهايي از خمودگي و خستگي، اوقاتي را به بازيهاي جسمي اختصاص مي دهد. از مشخصات اين بازي، نياز به محيط مخصوص بازي و توان جسمي کودک در اجراي بازي است. بازيهاي جسمي مي توانند هم به صورت گروهي و هم به صورت انفرادي و يا ترکيبي از هر دوي آنها انجام گيرند.
▪ بازيهاي تقليدي:
کودک در هر دوره اي دست به بازيهاي تقليدي مي زند. کودک در آغاز به تقليد نقش مطمئن دوستان، والدين، خواهران، برادران و کلا نزديکان مي پردازد و از ايفاي نقش آنها، بزرگترين لذت و تجربه را به دست مي آورد. در دوران دبستان بيشتر نقش مربيان و معلمان را ايفا مي کند و هنگامي که به سن نوجواني نزديک مي شود، الگوي رفتاري او نيز تغيير مي يابد. از اين سنين کودک ( نوجوان ) به تقليد رفتار همسالان خود مي پردازد. در واقع از اين زمان به بعد تقليد نقش از طرف کودک ديگر به عنوان بازي نيست، بلکه آغازي است براي چگونگي هم خواني با گروههاي اجتماعي و ايفاي نقش واقعي زندگي.
▪ بازيهاي نمايشي:
مهمترين بازي که در آن احساسات، نيازها و عواطف کودکان مي تواند بروز و ظهور کند، بازي نمايشي است. بازي نمايشي مي تواند کمک کند تا کودک از خود مرکزي بيرون آيد و متوجه بيرون خود شود و همچنين به کودک فرصت مي دهد تا شخصيت دروني خود را آشکار کند. اگرچه بازيهاي تقليدي و نمايشي با هم مشترکند و در حقيقت بازي نمايشي خود نوعي از بازي تقليدي است؛ اما نکته ظريف اين جاست که در بازي تقليدي، کودک سعي به تقليد نقش دارد، در حاليکه بلازي نمايشي کودک غلاوه بر تقليد نقش، انتظار خود از آن نقش را نيز بيان مي دارد.
▪ بازيهاي نمادين:
بازيهاي نمادين نقطه اوج بازي هاي کودکانه است که از حدود يک و نيم يا دو سالگي آغاز مي شود و در پنج و شش سالگي به کمال خود مي رسد، و تا هشت و نه سالگي نيز ادامه مي يابد. در واقع، بازي نمادين زماني آغاز مي شود که کودک به تدريج زبان مي گشايد و توانايي کاربرد علائم و نمادهاي زبان را دارد. بازي هاي نمادين، با بازي هاي تقليدي و نمايشي تفاوت دارد. در بازي هاي تقليدي و نمايشي، کودک با استفاده از وسايل موجود به برون فکني يا درون فکني اميال و خواسته هاي خود مي پردازد و از اين طريق، به لذتي دروني و بروني دست مي يابد و خود را از قيد تنش ها رها مي سازد. دربازي هاي تقليدي و نمايشي، کودک سعي دارد به اشيا و وسايل واقعي موجود در محيط خود دست پيدا کرده و با آن وسايل بازي کند اما در بسياري از اوقات، محدوديت ها مانع دستيابي کودک به ابزار و وسايلي است که در بازي به آن نياز دارد. در اين مرحله است که کودک، براي حل مشکل خود، به بازي هاي نمادين روي مي آورد و عناصري تازه وارد بازي کودکان مي شوند. واقعيت ها تغيير شکل مي يابند. اشيايي که وجود ندارند به وسيله اشياي ديگر به نمايش در مي آيند.
از طريق بازي توانائي هاي هوشي کودک تکامل مي يابد. کودک اندازه، شکل، رنگ، تعداد و اسامي را ياد مي گيرد وباعث درک و فهم روابط ودر گير شدن وياحل مشکلات مي شود.
▪ بازيهاي تخيلي:
بازيهاي تخيلي ريشه در خلاقيت کودک دارند. تخيل کودک به مرور و همگام با رشد ذهني او از مرحله بازيها خارج شده و به صحنه داستانها و گفتارهاي کودک کشانده مي شود.نظريه پردازان معتقدند رشد تخيل کودک در هنگام کودکي و از طريق بازي مي تواند باعث گردد تا در زندگي بزرگسالي اين کودکان تبديل به هنرمندان، نويسندگان، نقاشان، مخترعين و کاشفاني بزرگ گردند.
▪ بازيهاي آموزشي:
بازيهاي آموزشي، براي تقويت و رشد قواي حسي و ذهني کودک مي باشد. آنچه در بازيهاي آموزشي مورد نظر است، چگونگي استفاده از بازي در رشد قواي حسي حرکتي و به فعاليت واداشتن کودک از طريق تمرين با وسايل بازي است. از جمله بازيهاي آموزشي مي توان از بازيهاي دستي مثل پازل نام برد. نظارت مربيان و والدين در بازيهاي آموزشي بسيار بااهميت و حساس است؛ اما ميزان اين نظارت بايد تا حدي محدود باشد. با اين که هدف از انجام بازيهاي آموزشي، بيشتر آموزش است تا بازي، اما جنبه بازي گونه بودن آن بايدحفظ شود. بايد سعي شود کنترل اصلي در اختيار کودک بوده و جهت و مسير آن را خود کودک تعيين کند، تنها هنر مربي يا والدين، هدايت جهت و مسير بازي به صورت غيرمستقيم و غيرتحميلي به سوي آموزش است.
▪ اثرات بازي:
از طريق بازي توانائي هاي هوشي کودک تکامل مي يابد. کودک اندازه، شکل، رنگ، تعداد و اسامي را ياد مي گيرد وباعث درک و فهم روابط ودر گير شدن وياحل مشکلات مي شود. نهايتا بازي به تشخيص واقعيت از تخيل کمک مي کند وباعث تکامل هوشي مي شود. بازي هاي تجسمي رشدهوشي کودک را تسريع مي کنند. زيرا اين از وسايل اوليه اي است که کودک براي درون سازي واقعيت جهان به صورت تجربه در اختيار دارد. در صورتي که بازي به صورت قصه خواندن توسط پدر و مادر ويا نوار قصه باشد، علاوه بر نقش رساندن اطلاعات به کودک نقش انتقال ارزشها، اعتقادات و باورهاي والدين ويا معلمين را دارد. بازي کودکان موقعيتي براي رشد خلاقيت وکشف هستند. بخصوص در صورتي که با وسايل بازي از جمله کاغذ، خمير وگچ سر وکار داشته باشند.

همه انسان ها اضطراب را در زندگى خود تجربه مي‌ کنند و طبيعى است که مردم هنگام مواجهه با موقعيت هاى تهديدکننده و تنش‌ زا مضطرب مي ‌شوند ، اما احساس اضطر ...

خواب يکي از ضروري ترين نيازهاي انسان است که اهميت آن خصوصا در دوران کودکي و رشد بسيار مهم است. زمان خواب مي تواند براي کودک اوقات شيريني باشد و از طرف ...

کودکان، به ويژه در بدو تولد، خيلي حساس و ظريف اند و مادر، فرشته مراقب آنهاست. براي مادران، به ويژه آنهايي که براي اولين بار است مادر شده اند، پرسش هاي ...

خواب در کودک روياها - يعني آنچه در خواب ديده مي شود – به عقيده دانشمندان غربي و اکثر روانکاوان، ادراکات جسماني هستند و از درون خود ما سرچشمه مي گيرند. ...

● چرا ماساژ مي دهيم؟ يادگيري و انجام ماساژ کودک، کار بسيار ساده اي است. چند وسيله کوچک لازم داردو هيچ هزينه اي در بر ندارد، مگر مقداري وقت. منافع دراز ...

البته تا اوايل قرن نوزدهم ميلادي توجه زيادي به مواد پليمري نشده بود بوميان آمريکاي مرکزي از برخي درختان شيرابه هايي استخراج مي کردند که شيرابه بعدها ن ...

از کهنترين ايام، توجه انسان به رنگ از مهمترين مسائل زندگي و فکري بشر بوده است. چرا که انسان از زمان بهکارگيري رنگ بر پيکره و اندام خويش و ديگر ادوات و ...

تصور جهان پيشرفته کنوني بدون وجود مواد پليمري مشکل مي‌باشد. امروزه اين مواد جزيي از زندگي ما شده‌اند و در ساخت اشياي مختلف ، از وسايل زندگي و مورد مصر ...

دانلود نسخه PDF - دنياي کودک