up
Search      menu
پزشکی و دامپزشکی :: مقاله دمانس عروقي PDF
QR code - دمانس عروقي

دمانس عروقي

دمانس چيست ؟

به طور کلي دمانس عروقي (Vascular Dementia)، به آن دسته از نقائص حافظه و قابليت هاي شناختي اطلاق مي شود که علت آن بيماري عروق است. امروزه دمانس عروقي به عنوان دومين علت شايع اختلال شناختي مطرح است. در مقام اول، بيماري آلزايمر قرار دارد. متاسفانه با وجود شيوع بالاي اين عارضه، يافته هاي بسيار اندکي در مورد علل بيولوژيک و شيميايي آن در دسترس است و هيچ يافته پاتولوژيک اختصاصي براي تشخيص قطعي آن وجود ندارد. تخمين زده شده که ۶ تا ۱۰ درصد از افراد بالاي ۶۵ سال جوامع مبتلا به دمانس هستند و اين ميزان به طور مستقيم با افزايش سن رو به رشد است.
به طور کلي چهار پاتولوژي کلي براي تشريح دمانس عروقي مطرح است: انفارکت هاي شريان هاي بزرگ و کوچک، انفارکت هاي راجعه و کاهش پرفيوژن. مطالعات نشان داده اند که انفارکت هاي شريان هاي بزرگ عامل بيشتر موارد دمانس پس از حملات مغزي هستند. به علاوه ارتباط بسيار نزديکي ميان سن بيمار، سطح پايين تحصيلات و بروز دمانس پس از حملات مغزي تعريف شده است. همراهي دمانس پس از حمله مغزي و ريسک فاکتورهاي عروقي نظير فشارخون بالا، ديابت، هيپرليپيدمي و استعمال دخانيات نيز به اثبات رسيده است.
● درمان و پيشگيري
متاسفانه هيچ دارويي تاکنون از سوي سازمان غذا و داروي آمريکا (FDA)، براي درمان دمانس عروقي مورد تاييد قطعي قرار نگرفته است. به هر حال، کاربرد مهارکننده هاي کولين استراز و نيز آنتاگونيست هاي گيرنده
ان متيل دي آسپارتات براي درمان دمانس عروقي مورد ارزيابي قرار گرفته اند.
دونپزيل (Donepezil) اولين مهارکننده کولين استراز بود که در درمان دمانس عروقي مورد بررسي قرار گرفت. دو مطالعه وسيع تصادفي و با استفاده از دارونما براي مقايسه اثربخشي، روي مصرف کنندگان دونپزيل ۵ و ۱۰ ميلي گرمي به شکل روزانه نشان داد که اين دارو به ميزان قابل توجهي نمره بندي (ADAS COG) را در بيماري آلزايمر بهبود مي بخشد. اين جدول نمره بندي، ميزان نقص حافظه، قابليت هاي جامع زبان، تمرکز و توجه و نيز ساير توانايي هاي شناختي را مورد ارزيابي قرار مي دهد. ادامه بررسي اين گروه بيماران در درازمدت نشان داده که پس از گذشت ۵۴ هفته، در بيماراني که از ابتدا از اين گروه دارويي استفاده کرده اند، در مقايسه با آنهايي که در مطالعه تکميلي تر به گروه اضافه شده اند، بهبود قابل توجه تري مشاهده مي شود.
گالانتامين، در دو مطالعه تصادفي دوسوکور با استفاده از دارونما روي بيماران دمانس عروقي مورد بررسي قرار گرفته است. پس از گذشت ۲۶ هفته، بهبود قابل توجهي در گروه بيماران مصرف کننده گالانتامين با دوزاژ ۱۶ تا ۲۴ ميلي گرم در روز مشاهده شد. هرچند که تعدادي از بيماران به دنبال بروز عوارض جانبي دارو، به ويژه مشکلات گوارشي، از مطالعه انصراف دادند.
ريواستيگمين (Rivastigmine)، در يک مطالعه تصادفي با استفاده از دارونما در ۷۱۰ بيمار ۵۰ تا ۸۵ ساله مورد ارزيابي قرار گرفت. به جز در بيماران جوان (۵۰ تا ۷۰ سال) ريواستيگمين بر دارونما برتري قابل توجهي نشان داد. اين وضعيت چنين توجيه شد که در بيماران جوان تر، پاتولوژي بيماري بيشتر مشابه دمانس عروقي و در بيماران سالمند اين پاتولوژي مشابه بيماري آلزايمر است. متاسفانه در گروه جوان تر مرگ و مير بيشتر از ديگر گروه گزارش شد.
ممانتين (Memantin) در دو مطالعه بزرگ براي درمان دمانس عروقي مورد ارزيابي قرار گرفت. نتايج چنين بودند که ممانتين با دوز روزانه ۲۰ ميلي گرم، نمره دهي را به ميزان قابل توجهي افزايش مي دهد. نکته مهم آن که در تمامي اين مطالعات معياري که براي ارزيابي باليني بيماران مورد استفاده قرار گرفته، براي بيماري آلزايمر تعريف شده است. به علاوه به سختي مي توان نتيجه گرفت که کدام گروه از بيماران بيشترين فايده را از هر کدام از اين داروها مي برند. پاتولوژي دخيل و نيز سن، ممکن است براي پيش بيني ميزان پاسخ دهي درماني کاربرد داشته باشند، اما براي اطمينان به اين معيارها، مطالعات تکميلي مورد نياز است. يافته هاي اخير کاربرد گسترده مهارکننده هاي کولين استراز و نيز ممانتين را در درمان دمانس عروقي مورد تاييد قرار نمي دهند.
● تعديل عوامل خطر
هنگامي که براي فرد بيماري، دمانس عروقي يا اختلال شناختي عروقي تشخيص داده مي شود، بايد توجه پزشک مستقيما روي پيشگيري و نيز تعديل ريسک فاکتورهاي مسبب جلب شود. مطالعات ارتباط احتمالي را ميان افزايش فشار خون، بالا بودن سطح کلسترول سرم و ديابت با ابتلا به دمانس عروقي نشان داده اند. تحقيقات تکميلي تر آثار داروهاي ضدفشارخون را بر دمانس مورد بررسي قرار مي دهند. به طور کلي کاهش فشارخون شيوع دمانس را کاهش مي دهد، اما هنوز مشخص نيست که آيا فوايد درمان با داروهاي ضدفشارخون فقط ناشي از پايين آوردن فشارخون توسط اين داروهاست يا اين گروه داروها آثار مثبت ديگري نيز روي سيستم عصبي دارد. به علاوه، ارتباطي ميان ابتلا به ديابت و دمانس مشخص شده است. هم اکنون اثر ميزان قند خون روي قابليت هاي شناختي در دست بررسي است، زيرا اين تئوري مطرح بوده که کنترل قند خون ممکن است خطر بروز اختلال شناختي عروقي را کاهش دهد. به علاوه، هيپوگليسمي در سالمندان قابليت هاي شناختي را کاهش مي دهد. بي شک کنترل صحيح قند خون و پيشگيري از هيپوگليسمي در سالمندان به سادگي امکان پذير نيست، هرچند که اهميت زيادي در کاهش ميزان مرگ و مير آنان دارد.
داروهاي کاهنده چربي در پيشگيري از بيماري هاي قلبي عروقي موثر هستند، بنابراين در پيشگيري از دمانس عروقي نيز مطرح هستند. پايين آوردن سطح کلسترول خون کاهش ۱۶درصدي را در وقوع مجدد حملات مغزي در بيماران با سابقه پزشکي اين مشکلات نشان مي دهد. به هر حال پزشکان اميدوارند که پايين نگه داشتن سطح کلسترول خون در کاهش بروز اختلال شناختي عروقي به ويژه در سالمندان موثر باشد.
آسپيرين و ساير درمان هاي ضدپلاکت در پيشگيري از حملات مغزي کارآمد هستند. پنتوکسي فيلين و آسپيرين به هر حال در دمانس مولتي انفارکت سودمند هستند. مطالعه اي براي مقايسه سيلوستازول و آسپيرين در مبتلايان به دمانس عروقي انجام شده است. در اين مقاله پيشنهاد شده که تا به دست آمدن اطلاعات بيشتر در مورد اثربخشي داروهاي ضدپلاکت در درمان دمانس عروقي، توصيه هاي انجمن قلب آمريکا، انجمن سکته مغزي آمريکا و انجمن متخصصان بيماري هاي قفسه سينه اين کشور براي پيشگيري ثانويه از حملات مغزي الگوي درماني قرار گيرد. آسپيرين روزانه ۵۰ تا ۳۲۵ ميلي گرم، کلوپيدوگرل ۷۵ ميلي گرم روزانه، آسپيرين ۲۵ ميلي گرم همراه با ديپيريدامول ۲۰۰ ميلي گرم دوبار در روز از جمله درمان هاي مورد تاييد اين انجمن هاي علمي هستند.

دومين نوع شايع دمانس، دمانسي است که در نتيجه بيماري مغزي عروقي به وجود مي آيد. دمانس عروقي معمولاً به شکل گام به گام با هر سکته (انفارکت) راجعه پيشرفت ...

در سال ۱۹۱۰، ۱۰ درصد مرگ وميرها در دنيا به علت بيماري هاي قلبي و عروقي بوده است، اما اين وضعيت در سال ۲۰۰۰ به ۵۰ درصد رسيد و پيش بيني شده است اين آمار ...

امروزه، بيماري هاي قلبي عروقي در رأس شايعترين بيماري ها در کشور صنعتي ورو به رشد است وآمار مرگ ومير وناتواني به دنبال آن نيز بالا ست . روش هاي غلط تغ ...

در اين نوشته سعي مي شود به صورت اختصار به گوشه هايي از اهميت بيماري هاي قلبي عروقي در کشورمان ايران اشاره نماييم و تا حدودي به ابعاد مختلف اين چالش مه ...

● به مناسبت روز جهاني مبارزه با بيماري هاي قلبي بيماري هاي قلبي عروقي عامل اصلي مرگ و مير در دنيا به شمار مي روند و سالانه بيش از ۱۷ ميليون نفر در دني ...

درمان ليزري ضايعات عروقي طي ۲۰ سال گذشته پيشرفت کرده است که اولين با توسط اندرسون و پريش در سال ۱۹۸۰ مطرح شد. چندين ليزرهاي بر اين شکل وجود دارد که بر ...

ارتباط ميان نقرس با پرفشاري خون، ديابت، بيماري هاي کليه و بيماري هاي قلبي عروقي از اواخر قرن نوزدهم مشاهده شده است. پژوهشگران قلبي اينطور تصور مي کرد ...

ارتباط موجود ميان ديابت مليتوس و دمانس قابل انکار نيست، به طوري که بسياري مطالعات به اين نتيجه رسيده اند که خطر زوال شناختي و دمانس [شامل بيماري آلزاي ...

دانلود نسخه PDF - دمانس عروقي