up
Search      menu
ستاره شناسی :: مقاله دلتا قيفاووس PDF
QR code - دلتا قيفاووس

دلتا قيفاووس

دلتا قيفا ووس سر دسته ستارگاني معروف به متغيرهاي قيفاووسي است. اين متغير در دوره اي ۵ ۳۶۶روزه قدرش بين ۵ ۳تا۴ ۴تغيير مي كند. زتا قيفاووس با قدر ۶ ۳ و اپسيلون قيفاووس با قدر ۲ ۴به عنوان ستارگان مقايسه قابل استفاده هستند. در رصد با دوربين دوچشمي، همدم ستاره دلتا در فاصله ۴۱از آن قابل مشاهده است. اين متغير در مدت ۵ ۱روز به بيشينه درخشندگي خود مي رسد در حالي كه در مدت ۴روز به كمينه خود مي رسد.
متغيرهاي قيفاووسي اطلاعات ارزشمندي را به منجمان مي دهد. آنها بسياري از رازها را گشودند و روشي را براي اندازه گيري فواصل كيهاني در اختيار اخترشناسان قرار دادند.
● چگونگي كشف :
تا شروع قرن هجدهم تعداد متغيرها بيش از ۶عدد نبود و سالها كشف متغيرها مسكوت مانده بود. ادوارد پيگوت تصميم گرفت كه برنامه اي را براي افزايش شمار ستارگان متغير اجرا كند. در همسايگي او جوان هفده ساله كر و لالي زندگي مي كرد كه دانش آموز با استعدادي در رياضيات و نجوم بود. اين جوان جان گودريك نام داشت. او در سال ۱۷۸۳توانست نشان علمي انجمن سلطنتي لندن را براي تعيين دوره تناوب و عامل تغييرات متغير راس الغول به خود اختصاص دهد. او و دوستش پيگوت مصمم براي كشف متغيرهاي بيشتر تلاش مي كردند. در سال ۱۷۸۴پيگوت موفق به كشف متغير اتا عقاب شد و به دنبال او گودريك به كشف تغييرات بتا – شلياق و دلتاقيفاووس نائل آمد. متاسفانه گودريك در ۲۱ سالگي به علت بيماري ذات الريه در گذشت. اما نام او هميشه در نجوم باقي مي ماند. پيگوت موفق به كشف دو متغير ديگر به نامهاي R الكيل شمالي ، R سپر شد.
قيفاووسها :
پس از گذشت يك قرن ، تعداد متغيرهاي قيفاووسي به ۳۳عدد رسيد. در سال ۱۸۵۹ پيكرينگ در چند خوشه كروي موفق به كشف متغيرهايي شد كه از نظر خصوصيات مشابه متغيرهاي قيفاووسي بودند ولي دوره تناوبشان كمتر از يك روز بود. امروزه اين متغيرها معروف به RR شلياقي هستند.
در سال ۱۹۱۲ هنريتا ليويت از دانشگاه هاروارد، ۲۵ ستاره متغير قيفاووسي را در ابر ماژلاني كوچك ( يكي از كهكشانهاي اقماري كهكشان ما) مورد بررسي قرار داد. او متوجه نتيجه جالبي شد: هر چه متغيري دوره تناوب بلندتري داشته باشد ، درخشندگي آن بيشتر است. اين يافته به وسيله اي غير مستقيم براي تعيين فواصل كيهاني تبديل شد. در سال ۱۹۱۷منجم آمريكايي، هارلو شپلي از اين روش براي تعيين فاصله ما از مركز كهكشان استفاده كرد. در سال ۱۹۲۳ ادوين هابل با كمك همين روش فاصله كهكشان امراه المسلسله را از ما حساب كرد و نشان داد كه اين مجموعه كهكشاني مستقل و مجزا از كهكشان ما است. چند سال بعد هابل موفق شد رابطه فاصله – سرعت كهكشان ها را بيان كند كه امروزه به قانون هابل معروف است. اين قانون بيان مي كند كه هر چه فاصله كهكشاني از ما بيشتر باشد، سرعت دور شدن آن بيشتر است. يعني كيهان ما در حال انبساط است. اين قانون را مي توان شروع علم كيهان شناسي قلمداد كرد.
● انواع قيفاووسها :
تا كنون بالغ بر ۱۰۰۰قيفاووسي فهرست بندي شده است. حتي ستاره قطبي هم يك متغير قيفاووسي با دوره ۹۷ ۳روز و تغييرات دهم قدر محسوب مي شود. به طور كلي قيفاووسي ها داراي تغييرات چند صدم تا ۹قدر و دوره تناوب ۱ تا ۱۳۵ روز هستند. آنها غول هاي زرد و سفيدي هستند كه در فازي بين رشته اصلي و غولهاي قرمز قرار دارند. در واقع آنها دسته اي از ستارگان پسا رشته اصلي هستند كه در شروع حياتشان هيدروژن مي سوزانند و پس از تحول وارد مراحل بالاتر سوخت هسته اي مي شوند. در اين مرحله دچار ناپايداري مي شوند و تپش مي كنند. اين تپش ها در چند مرحله رخ مي دهد. سوخت هيدروژن در پوسته ، سوخت هليوم در هسته و سوخت هليوم در پوسته ستاره. متغيرهاي قيفاووسي بر حسب دامنه تغييرات و دوره تناوبشان به دو دسته اصلي تقسيم مي شوند:
▪ DCEP ( دلتا قيفاووسي) : اين دسته جز و قيفاووسيهاي كلاسيك محسوب مي شوند. آنها ستارگان جواني هستند كه در مرحله ناپايداري نمودار هرتسپرانگ راسل به سر مي برند. اين نوع متغيرها در بخش مسطح كهكشان يافت مي شوند و متعلق به خوشه هاي باز مي باشند. بين شكل منحني نوري آنها و مقدار دوره تناوبشان رابطه معيني وجود دارد.
▪ CW : اين دسته به متغيرهاي W – سنبله اي معروف هستند. آنها داراي دوره تناوب ۸ ۰تا ۳۵ روز و تغييرات ۳ ۰تا۲ ۱هستند. از رابطه دوره تناوب درخشندگي متفاوتي با دلتاقيفاووسي ها پيروي مي كنند و براي يك دوره تناوب مشخص ۲تا ۷ ۰قدر ضعيفتر هستند. معمولاّ در خوشه هاي كروي و در عرضهاي كهكشاني بالا يافت مي شوند.
▪ مدل كره هاي بزرگ گازي: سر آرتور اديينگتون ، فيزيكدان انگليسي ، جزء اولين حاميان تپش ستاره اي قيفاووسها محسوب مي شود. مطابق نظريه ادينگتون ، تپش ستاره اي در اثر دو نيروي متقابل به وجود مي آيد. در حالي كه نيروي گرانش سعي در انقباض دارد، فشار تشعشعي گاز را به بيرون مي راند. در اثر گرانش ستاره منقبض مي شود و در نتيجه دماي درون ستاره افزايش مي يابد. با افزايش دما ، فشار تشعشعي زياد شده و از انقباض بيشتر جلوگيري مي كند. افزايش فشار هم باعث نيروي مقابل شده و انبساط را موجب مي شود و به همين ترتيب چرخه طي مي شود.

مقدمه مي‌توان گفت که متغيرهاي قيفاووسي مهمترين ستارگان تپنده‌‌اي هستند که تغيير پذيري زياد و واضحتري را نشان مي‌دهند. متغيرهاي قيفاووسي ، که نام خود ر ...

دلتامترين Deltamethrin: حشره کشي است از گروه پايروترئيدها که با تاثير تماسي و گوارشي عمل مي کند.مهمترين مزيت دلتامترين مصرف کم اثر ضربه اي شديد است.بر ...

مقدمه دلتاها محيط‌هاي پيچيده‌اي هستند که خصوصيات آنها توسط نوع سيستم رودخانه تامين کننده رسوب ، فرايندهاي ساحلي و آب و هوا تعيين مي‌گردند. دلتاها مي‌ت ...

مهم نيست که تمام آزمايش هاي شما طبيعي هستند. مهم نيست که در بررسي هاي تکميلي همه اعضاي دستگاه گوارش شما سالم تشخيص داده مي شوند... مهم اين است که شما ...

بارش هاي شهابي زيادي طي سال اتفاق مي افتد که از اين بين چند بارش شهابي به علت تعداد شهاب ها از اهميت بيشتري برخوردار هستند که به معرفي آنها مي پردازيم ...

● مقدمه : اين صورت فلكي كوچك اما درخشان در بين ميل هاي ۳۰+ تا ۴۰+ درجه شمالي و بعد ۱۸ تا ۱۹ ساعت قرار گرفته است .پنجمين ستاره پر نور آسمان ،آلفا- شليا ...

نگاهي به روش هاي تعيين فاصله ستارگان . . . تماشاي تک تک ستارگان در شب ما را ترغيب مي کند که بدانيم اين ستاره هاي غول پيکر که به سبب فاصله زيادشان، از ...

ستارگان اجرامي هستند آسماني که داراي منبع انرژي بوده (به سه صورت انرژي گرانشي ، حرارتي و هسته اي) و اين انرژي را با تابش خود بصورت امواج الکترومغناطيس ...

دانلود نسخه PDF - دلتا قيفاووس