up
Search      menu
داروها :: مقاله داروها PDF
QR code - داروها

داروها

نكاتي پيرامون داروها

نكاتي پيرامون داروها
امروزه داروها به علل مختلفي همچون پيشگيري از بيماري هاي خاص، التيام علايم و درمان بيماري ها، تقويت افراد در مقابله با بيماري ها و .... به كار مي روند. كاربرد وسيع اين مواد بدون آگاهي و شناخت عمومي از آنها خالي از اشكال نخواهد بود. در اين مقاله به ذكر مطالبي در مورد داروها مي پردازيم :
منشاء داروها چيست ؟
در قديم داروها از مواد معدني، گياهي و در برخي موارد از حيوانات تهيه مي شدند اما امروزه اكثر داروها از طريق فرآيندهاي شيميايي ساخته مي شوند. البته لازم به ذكر است كه هم اكنون نيز بسياري از داروها اشكال مصنوعي موادي هستند كه در طبيعت وجود دارند اما به علت مصرف زياد و يا مسايل اقتصادي، استفاده مستقيم از منابع طبيعي براي توليد آنها انجام نمي شود.
چرا گاهي داروهاي يكسان، نام هاي متفاوت دارند؟
وقتي داروي جديدي كشف مي شود و مراحل تأييد از سازمان هاي مسئول را مي گذراند ، با نام انتخابي سازنده آن روانه بازار مي شود. سازنده دارو به لحاظ فني تا 20 سال حق انحصاري توليد دارو را دارد اما ممكن است ديگر سازندگان دارو نيز پس از مدتي ، در آزمايشگاههاي تحقيقاتي خود به حكم تصادف به فرمول همان دارو دست يابند. در اين حال آنها موظف به ارائه آن دارو با نام تجاري متفاوت از داروي قبلي موجود در بازار مي باشند كه شكل ظاهري آن نيز مي تواند متفاوت از آن باشد. بديهي است اين داروهاي يكسان نام ژنريك مشابه اما نام تجاري متفاوت دارند.
داروها چگونه نامگذاري مي شوند؟
تمام داروهاي مورد مصرف عمومي داراي سه نام هستند : اول ، نام ژنريك كه نام رسمي - پزشكي است كه با توجه به ماده فعال و مؤثر آن و توسط يك كميته رسمي نامگذاري مي شود. دوم ، نام تجاري است كه از سوي سازنده دارو و بر اساس سهولت تلفظ، تشخيص و به خاطر سپاري دارو انتخاب مي شود و سوم ، نام شيميايي است كه جنبه فني دارد.
با وجود مراحل مختلف تأييد دارو و حذف داروها با خطر سميت بالا چرا برخي داروها كه داراي عوارض جانبي زياد هستند وارد بازار مي شوند؟
يك دارو پس از نشر بايد مراحل متفاوتي را براي اخذ مجوز توليد بگذراند كه اين مراحل به طور متوسط 10- 6 سال طول مي كشد. قانوناً يك دارو بايد مطمئن و از نظر پزشكي مؤثر باشد ، لذا به مقايسه عوارض جانبي و ميزان فوايد آن مي پردازند. به عنوان مثال يك داروي داراي عوارض جانبي كه تنها خاصيت آن رفع يك سردرد معمولي است ، بدون شك مورد تاييد قرار نخواهد گرفت اما ممكن است يك داروي خطرناك سمي كه براي معالجه سرطان مؤثر است مورد تاييد قرار گيرد. تناسب و سازگاري پزشكي ، بخشي از فرآيند تاييد دارو است. البته بديهي است اين مطلب در مورد داروهايي كه به طور غير مجاز ساخته و روانه بازار مي شوند صدق نمي كند.
منظور از عوارض جانبي داروها چيست؟
عوارض جانبي دارو ، واكنش هايي هستند كه بر اثر مصرف دارو مي توانند در فرد ( نه هميشه ) ظاهر شوند. علت آن نيز انتشار دارو، در سراسر بدن است ، چه دارو به طور خوراكي مصرف شود و چه از راه تزريق يا استنشاق باشد. لذا اثرات ناشي از تأثير دارو بر ساير بافت ها( غير از بافت هدف دارو) باعث ايجاد علايمي مي شود كه عوارض جانبي آن دارو ناميده مي شود. به عنوان مثال داروهاي آنتي كوليزژيك كه براي برطرف كردن اسپاسم ديواره روده باريك تجويز مي گردند مي توانند بر چشم اثر گذاشته و باعث خشكي دهان شوند و همچنين با تأثير گذاري روي مثانه باعث احتباس ادرار شوند. البته اينگونه عوارض ممكن است بسيار جزئي باشند و بعد از عادت كردن به دارو به تدريج ناپديد شوند ، ولي در صورت تداوم آنها بر حسب تصميم پزشك معالج مي توان مقدار مصرف داروها را كم كرد يا فاصله زماني مصرف دارو را افزايش داد و يا نهايتاً از داروي مشابه ديگري استفاده كرد.
البته نكته قابل ذكر در اين ميان ، واكنش هاي نامطلوب است كه متفاوت از عوارض جانبي هستند. آنها واكنشهايي هستند غيرمنتظره و پيش بيني نشده كه به اثرات و عوارض معمولي يك دارو ارتباط ندارند و مي توانند ناشي از حالات آلرژيك(حساسيتي) ، يا اختلال وراثتي(مثل فقدان آنزيم غير فعال كننده دارو) ، بر وراثتي(مثل فقدان آنزيم غير فعال كننده دارو) و يا بر اثر تداخل با داروهاي ديگر باشند كه شامل جوش پوستي، ورم صورت، زردي و حتي شوك و اغماء است. ظهور واكنش هاي نامطلوب، معمولاً ايجاب مي كند كه مصرف دارو قطع شود.
داروها به چند شكل وجود دارند و تفاوت اشكال مختلف آنها چيست؟
داروهاي جامد عمدتاً به شكل قرص، كپسول ، شياف ، كرم و پماد وجود دارند. قرص ها ذرات دارويي هستند كه به كمك يك ماده چسباننده و افزودنيهاي ديگر به شكل گرد ، استوانه اي و يا .... در آمده اند كه خود به صورت قرص هاي بلعيدني(مانند اكثر قرص هاي موجود در بازار كه پس از بلع در مجاري گوارشي هضم و جذب مي شوند ) قرص هاي جويدني(كه به منظور جذب سريع تر دارو طراحي شده اند) قرص هاي مكيدني(جهت جذب آرامتر و بقاي بيشتر ماده دارويي در فضاي دهان مي باشند كه معمولاً اين داروها نقش ضد عفوني كننده و يا بي حس كننده مخاط دهان را دارند) در بازار وجود دارند. در كپسول، ذرات دارويي داخل يك پوشش ژلاتيني قرار گرفته كه اين پوشش در معده و روده حل مي شود و دارو آزاد مي گردد. گاهي تركيب پوشش ژلاتيني طوري است كه در معده حل نشود و تنها در روده باريك قابليت حل را داشته باشد. در شياف ذرات دارو و روكش آنها طوري طراحي شده كه قابليت جذب سريع از طريق مخاط را داشته باشد. در كرم دارو قابليت جذب از طريق پوست را دارد.
داروهاي مايع نيز به شكل شربت، الگزير، سوسپانسيون و آمپول تزريقي وجود دارند. شربت داروي حل شده در يك محلول غليظ قندي است كه بعضاً براي بهبود طعم به آن چاشني نيز مي افزايند. الگزير مشابه شربت است اما در اينجا آب و الكل به عنوان حلال به كار رفته است. مانند الگزير اكسپكتورانت كه ضد سزفه است. سوسپانسيون، ذرات بسيار ريز داروست كه در يك حلال مايع به شكل معلق قرار گرفته اند و آمپول هاي تزريقي كه با تركيبي خاص جهت ورود مستقيم به داخل سيستم خونرساني بدن ساخته مي شوند.
اسپري ها نيز فرم گازي(استنشاقي) داروها هستند.

● پزشکي هسته اي بهتر از راديو درماني تصويربرداري به طريق هسته اي و تزريق و خوردن داروهاي هسته اي به هيچ وجه براي بدن مضر نيست. مواد راديواکتيوي که در ...

پزشكي هسته اي بهتر از راديو درماني پزشكي هسته اي شاخه اي از علم پزشكي است كه در آن از مواد راديواكتيو براي تشخيص و درمان بيماري استفاده مي شود. مواد ر ...

داروهاي رواني داروهايي که تصادفاً براي مقاصد ديگري مناسب شناخته شدند تا بيش از دهه 1905 بيماري هاي رواني با دارو قابل درمان نبودند. افراد مبتلا به شيز ...

داروهاي دريايي Sea Drugs ترکيبات فعال و مهمي هستند با شبکه هاي اتمي حيرت انگيز و شاخه داري که هيچ داروسازي تاکنون انديشه و روياي ساختن آنها را به ذهن ...

در سالهاي اخير داروهاي جديدي به ليست داروهاي ضد صرع (ضد تشنج) افزوده شده است. اين داروهاي جديد از تعديل داروهاي قديمي و فرمولاسيون يا از تأثير روي ميز ...

داروهاي ضدافسردگي داروهايي هستند که براي درمان افسردگي حاد و برخي شرايط ديگر (مثل اختلال شخصيت و اختلال اضطراب) مورد استفاده قرار مي گيرند. تأثير اين ...

«آيا مي دانستيد با خوردن دانه هاي سيبي که ما هر عدد را ۱۰۰هزار تومان مي فروشيم، ضريب هوشي شما ۸۰درصد افزايش پيدا مي کند؟» مي گوييد اين آگهي واقعيت ندا ...

خطاهاي دارويي از بيشترين موارد معمول خطاهاي پزشکي به شمار مي آيند. هر چند پزشکان مايل به پذيرفتن آن نيستند، بيشتر از دو سوم موارد خطاهاي دارويي در نتي ...

دانلود نسخه PDF - داروها