up
Search      menu
ساختمان و معماری :: مقاله تونل PDF
QR code - تونل

تونل

تعاريف مربوط به تونلها و ساختگاه

تعاريف مربوط به تونلها و ساختگاه مشخصات و ويژگيهاي تونلها و نحوه ساخت آنها در تاثير پذيري آنها از زلزله موثر است. در اين قسمت تعاريف مربوط به تونلها بيان شده و اثر هرکدام در تاثير پذيري تونلها بررسي مي‌شود.
1- عمق تونل :
بطور کلي تونلها در مقابل زلزله، نسبت به ساير سازه‌هاي سطحي بسيار پايدارترند. چرا که جابجائي زمين، دامنه حرکات، شتاب و سرعت ذره‌اي زمين عموما با زياد شدن عمق، کاهش مي‌يابد (مخصوصا اگر زمين نرم باشد)؛ بطوري که در مواردي شتاب زلزله در عمق بيش از 50 متر، حدود 40 درصد کاهش بافته است. البته ذکر اين نکته نيز ضروري است که اگر چه شتاب و بعضي پارامترهاي ديگر در عمق کمتر از لايه سطحي است، اما مشخصاتي مثل فرکانس زلزله به منبع توليد موج بستگي دارد و تابع عمق زمين نميباشد. البته بايد به اين نکته نيز توجه داشت که ميزان جابجائي ناشي از گسلش در عمق بيشتر از سطح است که اين موضوع در بخش جداگانه‌اي مورد بحث قرار خواهد گرفت.
2- شکل و اندازه تونل :
همانطور که در بخش قبل اشاره شد، هر چه مقطع تونل بزرگتر باشد، حساسيت آن به زلزله بيشتر است. يکي از موارد بزرگ بودن موضعي تونلها، در تقاطعها و ايستگاههاي مترو مي‌باشد. همچنين وجود دو يا چند تونل در کنار هم معمولا باعث تمرکز تنشهاي استاتيکي در محيط بين تونلها مي‌گردد. همين حالت در هنگام گذر موج زلزله که نوعي تنش است، اتفاق مي‌افتد.
3- وضعيت لايه بندي و جنس زمين:
امواج توليد شده در حين حرکت، تحت تاثير خواص زمين قرار مي‌گيرند. امواج فشاري و برشي در سطح برخورد با لايه‌هاي مختلف دچار انکسار و انعکاس مي‌شوند و اين باعث افزايش يا کاهش دامنه نوسانها مي‌گردد. از طرف ديگر، شرايط و وضعيت خاک تحت الارضي و حتي توپوگرافي يک ناحيه ممکن است عامل افزايش اساسي در شدت جنبشهاي سطح زمين گردد. تقويت شتاب در انباشته‌اي نرم بزرگتر از مقدار آن در انباشته‌هاي سفت مي‌باشد.
4- نحوه ساخت تونل:
روشهاي مختلفي براي ساخت تونل (کندن تونلها) وجود دارد که بستگي به شرايط ساختگاهي و زمين ساختي روش مناسب انتخاب مي‌شود. روشهايي که بيشتر معمول هستند روش حفاري شده و خاکبرداري شده است. در مورد تاثير نحوه ساخت بر رفتار تونلها جدول زير در HAZUS99 که توسط NIBS آمريکا ارائه شده است (جدول 4-1). نحوه ساخت تاثير بسيار زيادي بر اثر پذيري از امواج زلزله دارد، چرا که در روش حفاري، خاک اطراف کاملا دست نخورده باقي مي‌ماند و از طرف ديگر اين گونه تونلها معمولا در جائي ساخته مي‌شوند که عمق قرار گيري تونل زياد باشد. ولي در تونلهاي سطحي مانند تونلهاي مترو، اغلب از روش خاکبرداري و پوشش استفاده مي‌شود.
5- پوشش داخلي تونل (Lining):
پس از حفاري تونل در صورت نياز از پوشش داخلي براي محافظت در مقابل ريزش استفاده مي‌شود. البته مواردي نيز وجود دارد که در صورت استحکام کافي سنگها، از پوشش استفاده نميشود، ولي در غير اين صورت امکان استفاده از شاتکريت، بتن درجا، و يا اجزاي پيش ساخته وجود دارد.

کشور ايران به عنوان يکي از کشور هاي زلزله خيز در جهان در طي ساليان گذشته همواره در معرض زلزله هاي ويران کننده قرار داشته است که اين شرايط باعث مي گردد ...

آشنايي پس از آنکه تونل يا فضاي زيرزميني حفر شد اگر نتواند پابرجا بماند بايد با حايلهايي مستحکم شود. حايلهايي که براي نگهداري فضاي زيرزميني بکار مي‌رون ...

● تاريخچه تونل سازي و سازه هاي زير زميني احتمالا اولين تونل ها در عصر حجر براي توسعه خانه ها با انجام حفريات توسط ساکنان شروع شد . اين امرنشانگر اين ا ...

تاريخچه تونل سازي و سازه هاي زير زميني احتمالا اولين تونل ها در عصر حجر براي توسعه خانه ها با انجام حفريات توسط ساکنان شروع شد . اين امرنشانگر اين است ...

يك سال بعد از ارائه نظريه نسبيت عام توسط آلبرت اينشتين ،سال 1916م فلام متوجه شد كه ازحل شوارتزشيلد معادلات اينشتين ميتوا ن جواب كرمچاله اي بدست آورد . ...

يك سال بعد از ارائه نظريه نسبيت عام توسط آلبرت اينشتين ،سال 1916م فلام متوجه شد كه ازحل شوارتزشيلد معادلات اينشتين ميتوا ن جواب كرمچاله اي بدست آورد . ...

شهر «مل مو» در کشور سوئد از جمله شهرهايي است که برنامه هاي توسعه بسيار دقيقي در آن اجرا شده است. به طوري که پس از بررسي هاي فراوان و دقيقي که به وسيله ...

آجر از قديمي ترين مصالح ساختماني است که قدمت آن بنا به عقيده برخي از باستان شناسان به ده هزار سال پيش مي رسد.در ايران بقاياي کوره هاي سفال پزي و آجر پ ...

دانلود نسخه PDF - تونل