up
Search      menu
مذهب و عرفان :: مقاله تقوا PDF
QR code - تقوا

تقوا

تقوا به چه معنايي

تقوا به چه معنايي مي باشد؟
تقوا از وقي ؛ وقايه به معناي حفظ کردن مي باشد.
مي‌گويند: « رَبَّنا آتِنا فِي الدُّنْيا حَسَنَةً وَ فِي الْآخِرَةِ حَسَنَةً وَ قِنا عَذابَ النَّارِ »1
اين « ق » همان وقي به معناي ؛ خدايا مارا حفظ کن .
انسان باتقوا چه کسي است؟
ما دو نوع استكان داريم ؛ بشكن و نشكن .
آدم با تقوا يعني مسلماني که نشكن است ؛ درحقيقت كسي است كه حوادث و پول و مقام او را نمي ‌شكند و تغيير نمي ‌دهد.
درجايي که آب ترشح مي شود ، خود را کنار مي کشيم که خيس نشويم ، درجايي که تيزي و تيغي وجود دارد ، لباسمان را جمع مي کنيم تا به لباسمان گير نکند ، در حقيقت خود را از هرگونه آسيبي حفظ مي کنيم .
انسان با تقوا کسي است که وقتي در مورد موضوعي مطمئن نيست ، آن را قطعي بيان نمي کند ، خود را از دروغ گفتن و شايعه ي دروغ حفظ مي کند .
فرد باتقوا کسي است که دنبال مال حرام که هيچ، به دنبال مال شبه ناک، هرچند زياد و راحت الوصول باشد ، نمي رود ، به جايي که نبايد نگاه کند ، نگاه نمي کند .
در يک کلام تقوا يعني آنکه انسان به حالتي برسد كه وقتي به گناه رسيد ، بتواند خودش را كنترل كند .
تقوا مصونيت است ، نه محدوديت !
بعضي مي‌گويند : تقوا کار هر کسي نيست ، تنها ويژگي عالمان بزرگ است !
شهيد مطهري مي‌فرمايند : تقوامصونيت است نه محدوديت.
مثل اينکه شما وقتي کفش مي پوشيد ، محدوديتي ايجاد نمي شود ، بلکه پايتان از کثيف شدن و شيشه و خار و خاشاک مصون مي ماند .
انسان با تقوا به خاطر روحيه اي که در او ايجاد شده ، مصونيتي پيدا کرده که وقتي به خلاف و گناهي مي رسد ، به راحتي خودش را كنترل مي كند.
به گفته‌ي قرآن ، يکي از دلايل آمدن همه ي انبياء الهي ، با تقوا کردن مردم بوده ، به طوري بسياري از دستورات اسلامي نيز بر پايه ي تقوا استوار مي باشد ؛
مثلاً روزه « كُتِبَ عَلَيْكُمُ الصِّيامُ كَما كُتِبَ عَلَى الَّذينَ مِنْ قَبْلِكُمْ لَعَلَّكُمْ تَتَّقُونَ ؛ روزه را بر شما واجب كرديم تا روح تقوا در شما زياد شود. »2
آدم با تقوا يعني مسلماني که نشكن است ؛ درحقيقت كسي است كه حوادث و پول و مقام او را نمي ‌شكند و تغيير نمي ‌دهد
ترس از خدا، آري يا خير؟!
از خدا بترسيد ! اين جمله به چه معنا مي باشد ؟
خدا ارحم الراحمين است و جايگاهي ندارد که کسي از خداوند بترسد ، درحقيقت وقتي گفته مي شود از خدا بترس به اين معنا است که از اعمال خود در مقام خداوند ترس و پروا داشته باشيد ؛ « و اما من خاف مقام ربه »3
تقوا به اين معنا است كه انسان در مقابل غريزه ، خودش را نگه دارد وحوادث او را تغيير ندهد.
فرد متّقي کسي است که در هر شرايطي راضي به رضاي خدا باشد ، اگر جوانش را از دست داد ، شيون و فغان نکند که چرا چنين شد ؟
براي خدا ؛ چرا ، اما و دليل نياورد ، مطيع محض او باشد .
مراحل تقوا
تقوا در گفتار
«فَلْيَتَّقُوا اللَّهَ وَ لْيَقُولُوا قَوْلاً سَديداً »4
انسان با تقوا حرف بي سند نمي ‌زند و گواهي ناحق نمي‌دهد، آدم با تقوابه كسي سوء ظن ندارد.
انسان با تقوا در سخت ترين شرايط ، حرف حق را رها نمي کند ، به اسم دروغ « مصلحت آميز» هر چيزي را نمي‌گويد.
تقوا در سياست
در مسائل سياسي قرآن مي‌فرمايد: «يا أَيُّهَا النَّبِيُّ اتَّقِ اللَّهَ وَ لا تُطِعِ الْكافِرينَ وَ الْمُنافِقين ؛ ‌اي پيامبر ، تقوا داشته باش و پيرو كفار ومنافقين نباش. »5
انسان با تقوا محال است با گروهك‌هايي رابطه داشته باشد ؛ زيرا از خدا مي‌ترسد .
انسان هاي با تقوا نه به خود و نه به جامعه آسيبي نمي رساند بلکه برعکس بزرگترين جنايت ها از آنِ انسان هاي بي تقوا رخ داده است .
آنچه در دنياي امروز مطرح است ، کمبود علم نيست ، بلکه کمبود تقوا است .
تقوا در خانواده
« أَمْسِكْ عَلَيْكَ زَوْجَكَ وَ اتَّقِ اللَّهَ »6
مرد يا زن با تقوا کسي است که در خانه ، خوب همسرداري کند ، ظلم نمي ‌كند و اگر ظلمي را مرتکب شد ،عذرخواهي مي‌كند .
انسان با تقوا حرف بي سند نمي ‌زند و گواهي ناحق نمي‌دهد، آدم با تقوابه كسي سوء ظن ندارد. انسان با تقوا در سخت ترين شرايط ، حرف حق را رها نمي کند ، به اسم دروغ « مصلحت آميز» هر چيزي را نمي‌گويد
تقوادر مسائل اجتماعي
«وَ أْتُوا الْبُيُوتَ مِنْ أَبْوابِها وَ اتَّقُوا اللَّهَ »7
با ايجاد تقوا ، نصب و عزل‌ها الهي مي شود . ديگر به خاطر روابط ، نصب و عزلي اتفاق نمي افتد .
معلم با تقوا دير سر كلاس نمي رود ، ازدرسش کم نمي گذارد ؛ « وَيْلٌ لِلْمُطَفِّفينَ ؛ واي بر كم فروش‌ها»8
كارمند اداره اگر با تقوا باشد ، باتلفن اداره کار خصوصي انجام نمي دهد ، با خودكار اداره ليست خريدهاي منزل را نمي نويسد ، ساعات كار مردم راصرف كار خصوصي خود نمي‌كند .
ملاک امتياز به چه چيزي است؟
تقوا
اسلام همه ي امتيازات را لغو کرده و مي فرمايد: «إِنَّ أَكْرَمَكُمْ عِنْدَ اللَّهِ أَتْقاكُمْ »9
افراد با سوادتر نياز به تقواي بيش‌تري دارند ؛ اگر كاسبي با تقوا نبود ، انگور خوب را رو و انگور بد را زير مي گذارد ، اما اگر آيت الله و دكتر و مهندس بي تقوا شود ؛ « اذا فسد العالِم فسد العالَم »
«من سن سنة سيئه » ؛ كسي كه خط انحراف ؛ را تأسيس كند ، « فله وزر من عمل بها » هر جنايتي كه هواداران آن‌ها بكنند ، علاوه بر اين كه بر گردن خودشان است ، بر گردن رهبرانشان نيز مي باشد.
راه رسيدن به تقوا
يکي از مهمترين راه ها ، توجه به جهان بيني الهي است ؛
« إِنَّ رَبَّكَ لَبِالْمِرْصادِ ؛ خدا در كمين تو است .»10
« يَعْلَمُ خائِنَةَ الْأَعْيُنِ وَ ما تُخْفِي الصُّدُورُ »11
شما نگاه مي‌كنيد و خدا مي داند كه اين نگاه تقوا دارد يا نه! خداوند خيانت‌هاي چشم و هدف‌هاي قلبي شما را مي داند .
در هرلحظه اي که هستيد ، برگرديد
تقوا داشتن يعني آنکه سعي کنيم که گناه نکنيم ، واگر مرتکب گناهي شديم برگرديم ؛ « نِعْمَ الْعَبْدُ إِنَّهُ أَوَّابٌ بهترين بنده، کسي است که در هر انحرافي بر مي گردد . »12
نگو توبه شكستم و دير شده است ، برگرد و توبه کن که خواوند توبه کنندگان را دوست دارد ؛ « إِنَّ اللَّهَ يُحِبُّ التَّوَّابينَ »13

خداوند انسان را مختار آفريده و به همين جهت، انسان هميشه در مسير زندگي، بر سر دو راهه قرار مي گيرد که سعادت دنيا و آخرت انسان، در گرو تصميماتي است که ا ...

سنگين ترين چيزي که در قيامت در ترازو گذاشته مي شود! رسول الله صلّي الله عليه وسلّم مي فرمايد: «مَا مِن شَيءٍ أثقَل في مِيزَان العَبدِ يَوم القِيامَةِ ...

انسان غير از دوستى و دشمنى هيچ ندارد و نمى تواند بگويد: از دوست و دشمن داشتن هم عاجزم ، منتهى بايد عينك بگذارد و دقت كند و ببيند كه چه كسى و چه كار و ...

انسان، اين آفريده شگفت الهي در مقام خلافت الهي بايد کارهاي خويش را به گونه اي ساماندهي کند که به مسئوليت خود به خوبي عمل نمايد. هرگونه رفتار و کرداري ...

پيش از آغاز بحث آداب خواستگاري و زفاف، مايلم در مورد حکمت و فلسفه ازدواج و نيز فوائد مثبت اخلاقي و جنبه هاي اجتماعي آن، مختصراً مطالبي را بيان کنم، به ...

از واژگان پرکاربرد قرآني، رب است. واژه «ربب» به معناي پرورش و پروراندن است؛ ازاين رو در فارسي رب به پروردگار برگردانده مي شود. ربوبيت به معناي پرورش چ ...

دانلود نسخه PDF - تقوا