up
Search      menu
علم و تکنولوژی :: مقاله ترازيابي PDF
QR code - ترازيابي

ترازيابي

ترازيابي دقيق | Precise Leveling

ترازيابي دقيق | Precise Leveling
ترازيابي دقيق
ترازيابي دقيق با استفاده از دوربين هاي ترازياب ويژه از جمله متداول ترين روشها دراجراي طرحهاي عمراني و توسعه کشور مي باشد اجراي پروژه هايي نظير تهيه پروفيل هايطولي مسير رودخانه ها راهها خطوط انتقال نيرو و ... نيازمند کار ترازيابي مي باشندعلاوه بر اين از اين روش در اجراي شبکه هاي ترازيابي سراسري کشوري و ايجاد نقاط پايه (کنترل زميني) براي تبديل عکسهاي هوايي و ماهواره اي به نقشه استفاده مي گرددبا وجود دقت بسيار بالاي روش ترازيابي سنتي اجراي اين روش بسيار زمان بر و پر هزينه بوده و تاکنون روش جايگزيني نيز براي نقشه برداران متصور نبوده است و هنوز هم بعد از گذشت ساليان اين عمليات در کشور ما و تنها توسط سازمان نقشه برداري کشور صورت مي پذيرد . تراز يابي مقصود از ترازيابي يا نيولمان Leveling تعيين اختلاف ارتفاع بين دو يا چندين نقطه (نسبت به هم يا نسبت به يک سطح مبناي معين)است که با استفاده از دستگاههاي مختلف و با روشهاي گوناگون صورت مي گيرد.منظور از ارتفاع نقطه اي مثل A فاصله قائم اين نقطه از سطح ارتفاعي مبداء(ژئوئيد)است .به مجموعه نقاطي که ارتفاع آنها يکسان باشد سطح تراز مي گويند.فاصله بين دو سطح تراز يا همپتانسيل تعيين کننده اختلاف ارتفاع بين نقاط واقع بر روي ان دو سطح است.چون اندازه گيري ارتفاع هر نقطه از سطح مبنا ميسر نيست لذا در نقشه برداري موقعيت هر نقطه را از نظر ارتفاعي نسبت به نقطه مشخص ديگري که ارتفاع آن نسبت به مبدا ء معلوم است تعيين مي کنند و يا انکه ارتفاع را به طور نسبي (با مبداء فرضي) معين مي کنند.
ترازيابي دقيق بيس ارتفاعي يک کشور را ايجاد ميکند . يکي از سطوح تراز را به عنوان سطح مبنا در نظر ميگيريم (ژئوئيد) و از آن به عنوان مبناي اندازه گيري ارتفاعي استفاده ميکنيم . بنچ مارکها توسط گروههاي ساختماني در فواصل يک تا دو کيلومتر در کنار جاده ايجاد ميگردند با استفاده از اين بنچ مارکها کار ترازيابي را آغاز ميکنند و کل کشور را به چندين لوپ تقسيم بندي ميکنند . شبکه هاي درجه دو از تقسيم بندي شبکه هاي درجه يک حاصل ميشود . به فاصله دو بنچ مارک موجود در يک خط ترازيابي يک سکشن اطلاق ميگردد . لوپهاي کوچکتر شماره گذاري ميشوند . اختلاف ارتفاعها سرشکن شده و يک ارتفاع سرشکن شده به هر نقطه اختصاص داده ميشود . در نقشه برداري عادي ما ترازيابي درجه سه انجام ميدهيم . در ترازيابي دقيق از وسايل دقيق تر و همچنين از کنترلهاي دقيق تري استفاده ميکنيم . ترازيابي دقيق به صورت سکشن به سکشن و رفت و برگشت بين دو بنچ مارک انجام ميشوددر ترازيابي رفت يا برگشت تعداد دهانه هاي ترازيابي بايد زوج باشد علت اين زوج بودن اينست که بتوانيم از دو شاخص براي ترازيابي استفاده نماييم اگر از دو شاخص استفاده کنيم شاخصي که در ابتدا استفاده ميشود در انتها نيز از همان شاخص استفاده ميشود . چون شاخص خطاي تقسيمات ريز دارد با اين کار تاثيرات اين خطا را مينيمم ميکنيم . اختلاف بين دهنه هاي رفت و برگشت بايد حد اکثر 5 % باشد . فاصله بين دوربين ترازياب و شاخص حد اکثر 35 متر بايد باشد .
اختلاف بين فاصله bs و fs نيز براي ما مهم است که بايد حد اکثر 5% فاصله باشد (حد اکثر 1.7 متر است) بايد تار بالا و پايين را نيز قرائت کنيم . مجموع فواصل fs و bs در يک رفت و يا در يک برگشت ، حد اکثر اختلافي که ميتوانند داشته باشند 5 متر است . در ترازيابي دقيق قرائتهايي که انجام ميشود بايد از نيم متر شاخص بيشتر باشد و از سه متر شاخص کمتر باشد يعني ما در واقع مجاز هستيم که تار وسط دوربين را بين نيم متر و سه متر قرار دهيم و از اين فواصل کمتر يا بيشتر قرائت نکنيم . جنس شاخص از فلز انوار است شاخص مخصوص ترازيابي دقيق از دو سمت مدرج است در سمت چپ و سمت راست اين شاخص دو سري عدد مشاهده ميشود عدد سمت چپ از 4 متر به بالا است و اعداد سمت راست از صفر تا چهار متر است . اختلاف بين قرائتهاي سمت چپ و راست بايد نزديک 301.550 باشد که به اين عدد ثابت شاخص ميگوييم . اگر اين اختلاف نزديک ثابت شاخص نبود قرائت ايراد دارد و بايد مجدد صورت گيرد.
انواع تراز يابي عمليات ارتفاعي از نظر دقت به صورت زير طبقه بندي مي گردد.
1. تراز يابي
2. تراز يابي بسيار دقيق
3. تراز يابي دقيق درجه يک
4. تراز يابي دقيق درجه دو
5. تراز يابي درجه سه (معمولي)
6. تراز يابي درجه چهارم ترازيابي دقيق
اين عمليات که داراي دقت زيادي است براي کارهاي اجرايي دقيق انجام مي شود بطور مثال کاربرد ترازيابي دقيق را مي توان در صنعت و مکانيک (جاگذاري و نصب دستگاههايي مانند توربين ، ژنراتور و …) همچنين در صنعت و ساير مواردي که نياز به ترازيابي دقيق و تعيين ارتفاع دقيق دارد استفاده مي شود .
به سبب دقت زيادي که در ترازيابي مورد نظر است ، دقت ابزار و وسائلي که در اين کار استفاده مي شود نيز بايد از نظر مشاهده و برداشت بالا باشد . بنابراين با توجه به دقتي که احتياج داريم روشهاي مشاهده بايد به نحوي باشد که خطاها و عوامل موثر در بوجود آمدن آنها را در مشاهدات حذف و يا به حداقل برسانيم که اين روشها مي تواند به نحوي محاسباتي و يا عملياتي باشد . مثلاً خطاي کليماسيون دستگاه را مي توان با مساوي گرفتن فاصله شاخصهاي عقب و جلو تا دوربين حذف کرد . در ترازيابي دقيق قرائت مستقيم 0.1 ميليمتر و دقتي که ما حدث مي زنيم 0.01 ميليمتر مي باشد .
کاربرد هاي ترازيابي دقيق
* بررسي نشست زمين
* تعيين ژئوييد
* يکسان سازي سطح مبناي ارتفاعي
* تعيين جابجايي قائم سازه ها و سد ها
* ايجاد نقاط پايه براي شبکه هاي درجه 2 و 3
* بررسي جابجايي ارتفاعي پوسته زمين و يا گسل ها
روش عملي ترازيابي
ابزار مورد نياز
* ترازياب دقيق مجهز به ميکرومترمانند دستگاه N3
* سه پايه مخصوص
* سکل (دو عدد)
* چکش
* متر
* دماسنج
* چتر مخصوص
* ميخ فولادي
* فرم مخصوص ترازيابي دقيق (دفترچه ترازيابي دقيق)
* مير انوار : شاخص دو لبه انوار داراي تراز و پايه هاي مخصوص آن (مير دو لبه)
* سه پايه مخصوص مير انوار
* چتر آفتابي
* ريسمان (جهت سهولت کار)
ترازياب مکانيکي N3 ويلد
دوربين N3 که دقيقترين ترازياب مکانيکي است و دوربينهاي ديجيتالي هم به سختي به دقت آن مي رسند ، داراي ميکرومتر مي باشد که براي ترازيابي سه رقم (عدد صحيح) بر روي مير و سه رقم بر روي ميکرومتر قرائت مي شود که رقم سوم بر روي مير توسط عامل حدس زده مي شود .
شاخص دو لبه انوار (مير دو لبه)
اين شاخصها داراي دو لبه مي باشند ، به لبه اي که اعداد کوچکتر روي آن نوشته شده است اصطلاحاً لبه کوتاه مي گوييم و به لبه اي که اعداد بزرگتر روي آن نوشته شده است لبه بلند گوييم .
ثابت ميرهاي انوار ، عبارت است از اختلاف قرائت لبه بلند با قرائت لبه کوتاه که برابر با 301.550 مي باشد ; يعني در شرايط ايده آل اختلاف قرائت لبه بلند با لبه کوتاه بايد برابر 301.550 باشد که اين عدد به اندازه ±0.030 قابل تغيير است يعني اختلافهاي 301.580>Δ و 301.520

بسمه تعالي کشاورزي به عنوان قديمي و اصلي ترين صنعت بشر، زيربنا و اساس خلق ساير صنايع بوده، انسان هرگز بي نياز از غذا نخواهد بود، امروزه در جهان کشورها ...

دانلود نسخه PDF - ترازيابي