up
Search      menu
جانور شناسی :: مقاله بنتوزها PDF
QR code - بنتوزها

بنتوزها

بنتوزها گروهي از موجودات زنده هستند که در روي يا کف بدنه آبي زندگي مي کنند. نام بنتوز از يونان گرفته شده و به معناي « اعماق دريا» است. جوامع بنتيک طيف وسيعي از گياهان، حيوانات و باکتريها از تمام سطوح تغذيه اي را شامل مي شوند.
موجودات بنتيک به سه گروه مجزا تقسيم مي شوند:
۱) درون زيان(Infauna):
گياهان، جانوران و باکتريها از هر اندازه که در رسوبات زندگي مي کنند.
۲) برون زيان(Epifauna):
گياهان، جانوران و باکتريهايي که وابسته به سطوح سخت يا زيرلايه(مانند صخره ها يا آشغالهايي که روي هم انباشته شده) هستند. آنها قادر به حرکت بوده يا که روي رسوبات زندگي مي کنند.
۳) بسترزي(Demersal):
موجود کف تغذيه اي يا کفزي که بر روي بنتيک هاي Infauna و Epifauna تغذيه مي کند.
گونه هايي از بنتوزها در آب شور و گونه هايي ديگر متعلق به آبهاي شيرينند. از نمونه هايي که در آب شيرين يافت مي شوند مي توان به انواع، کرمها، زالوها، يکروزه ها(ephemeroptera)، باف بالان(plecoptera)، گاماروس و.... اشاره کرد. در زير نيز به اجمال به شرح تعدادي از بنتوزهاي آب شور پرداخته شده است.
بنتوزهاي اقيانوسي
اين بنتوزها در کف اقيانوس ها زندگي مي کنند. ستاره دريايي، صدف خوراکي، دوکفه ايها، خيار دريايي، ستاره شکننده و شقايق هاي دريايي همگي بنتوز هستند. بيشتر بنتوزها از غذاهايي که شناورند تغذيه مي کنند و يا در بين آشغالهايي که در کف اقيانوس هست، به دنبال غذا مي گردند.
ناحيه بنتيک اقيانوسها متنوع است. کوهها، گودالها، آتشفشانها، نواحي مسطح گلي و نواحي صخره اي در آنجا وجوددارد. در کف اقيانوس تنوع وسيعي از زندگي وجود دارد که آنجا را به يک اقامت گاه مبدل ساخته. برخي موجودات در گل و لجن زندگي مي کنند، برخي مي خزند يا در کف به سمت جلو شنا مي کنند و برخي خودشان را به کف اقيانوس مي چسبانند. زندگي در مناطق بنتوزي بر اساس اندازه سازمان يافته است.
ماکروبنتوزها موجوداتي هستند که بزرگتر از يک ميليمتر مي باشند، نظير صدفهاي خوراکي، ستاره دريايي، لابستر، جوجه تيغي دريايي، ميگو، خرچنگ و مرجانها.
ميوبنتوزها اندازه شان بين ۱ ۰ تا ا ميليمتر است. موجودات اين گروه شامل دياتومه ها و کرم هاي دريايي هستند.
ميکروبنتوزها موجودات بسيار کوچکي هستند مانند دياتومه ها، مژه داران و باکتريها، آنها کوچکتر از ۱ ۰ ميليمتر هستند.
۱) گياهان کفزي
در مناطقي از اقيانوس که بر اثر نور آفتاب روشن است گياهاني وجود دارند که علوفه دريايي ناميده مي شوند. علوفه دريايي همان جلبک دريايي نيست، بلکه يک گياه حقيقي است. اين گياهان تخم، گل، ريشه و برگ دارند. اکثر گونه هاي علفهاي دريايي در خاکهاي گلي يا شني مستقر هستند. علف هاي دريايي نياز فراواني به نور دارند، به همين دليل در آبهاي کم عمق يافت مي شوند. آنها همچنين وابسته به آب هستند. اگر آب به اندازه کافي در اختيار آنها نباشد، خشک شده و خواهند مرد.
علوفه هاي دريايي با زندگي در اقيانوس سازگار شده اند. آنها در آب شور زندگي مي کنند. ريشه هاي آنها محکم شده اند و مي توانند در مقابل امواج و جريانهاي اقيانوسي مقاومت کنند. علف هاي دريايي مواد مغذي و آب را توسط ريشه ها و برگهاشان مي گيرند.
۲) جلبکهاي دريايي
جلبکهاي دريايي گياه نيستند. آنها جلبک هستند. جلبکها از آغازيان هستند. جلبکها مانند گياهان تخم و گل ندارند. آنها داراي اسپور يا هاگ هستند. جلبکها مقداري از اکسيژن زمين را تأمين مي کنند. آنها به عنوان يک پايگاه غذايي تقريباً براي تمام موجودات آبزي هستند.
جلبکها در آبهاي سطحي در جاهايي که نور خورشيد وجوددارد رشد مي کنند. بيشتر آنها توسط قلابهايي به کف اقيانوس يا صخره ها محکم چسبيده اند. جلبکها متشکل از سه گروه قرمز، قهوه اي و سبز هستند. بيشتر جلبکهاي دريايي قرمز و قهوه اي هستند. برخي ديگر از جلبکهاي دريايي بسيار کوچک بوده و در آب اقيانوس به صورت توده اي و شناور مي باشند. اين جلبکها فيتوپلانکتون نام دارند.
▪ جلبکهاي قهوه اي
بيش از ۵۰۰۰ گونه از جلبکهاي قهوه اي وجوددارد. جلبکهاي قهوه اي هميشه کاملاً قهوه اي نيستند. آنها يک رنگيزه قهوه اي دارند که اگزانتوفيل ناميده مي شود. بعلاوه يک رنگيزه سبز که کلروفيل نام دارد. با توجه به اينکه جلبکهاي قهوه اي هر دو رنگيزه قهوه اي و سبز را دارا هستند، رنگ آنها از قهوه اي تا قهوه اي مايل به سبز متغير است.
کلپ يک جلبک قهوه اي است. برخي گونه هاي کلپ به اندازه ۴۸ ۳۰ متر رشد مي کنند، بيشتر گونه هاي کلپ تنه هايي دارند که ساقه ناميده مي شود که از آنها براي نگه داشتن خودشان استفاده مي کنند. Gulfweed يکي ديگر از جلبکهاي قهوه اي است. اين جلبک دانه هاي کوچکي به شکل حفره هاي پيازمانند(pneumatocystson) در برگها دارد که با هوا پرشده اند و به شناور ماندن برگها بر روي سطح آب کمک مي کنند.
▪ جلبکهاي قرمز
بيش از ۲۰۰۰ گونه جلبک دريايي قرمز وجوددارد. آنها معمولاً کوچک بوده و بيشترين پراکنش را در آبهاي گرمسيري و معتدل دارند. رنگ قرمز خود را از رنگيزه phycoerythrin بدست مي آورند. اين رنگيزه به فتوسنتز جلبکهاي قرمز در مناطق تاريک با نور کم کمک مي کند. با توجه به اينکه آنها مي توانند از نور کم مناطق تاريک استفاده کنند، در نتيجه نسبت به جلبکهاي ديگر در آبهاي عميق تر رشد مي کنند.
▪ جلبکهاي سبز
بيشتر در خشکي و محيطهاي آب شيرين پراکنش دارند. آنها رنگشان را از کلروفيل بدست مي آورند. اين جلبکها به اندازه جلبکهاي قرمز و قهوه اي در اقيانوس ها پراکنش ندارند. حدود ۸۰۰ نوع مختلف از جلبکهاي سبز وجوددارد. Sealettuce يا ulva که يک جلبک سبز شناخته شده است، يک جلبک دريايي است که در آبگيرها با بستر صخره اي و شني نيز يافت مي شود.
۳) ستاره دريايي
ستاره هاي دريايي ماهي نيستند، بلکه از دسته بي مهرگانند. يعني فاقد استخوان مي باشند. ۱۸۰۰ گونه ستاره دريايي وجوددارد که در همه درياهاي جهان زندگي مي کنند. ستاره دريايي معمولاً پنج بازو دارد. بازوهايشان ميان تهي بوده و معمولاً توسط تيغه هايي که در روي آنها است، پوشانده شده اند. در سطح زيرين اغلب ستاره هاي دريايي پاهاي لوله اي کوچک با بادکش هايي مکنده در رأس آنها وجوددارد.
که از آنها براي حرکت و چنگ زدن بر روي اشيا استفاده مي کنند. اگر يک ستاره دريايي يکي از بازوهايش را از دست بدهد، بازوي ديگري در آن مکان رشد خواهدکرد. معده ستاره دريايي در سطح زيرين است. برخي ستاره هاي دريايي قادرند يک صدف يا نرم تن ديگري را به چنگ آورده و پوسته آنرا با دقت باز کنند. برخي گونه هاي ديگر معده شان را از سمت جلو به خارج مي فرستند و طعمه خود را محاصره کرده، آن را هضم مي کنند و سپس معده شان را به عقب مي کشند.
۴) جوجه تيغي هاي دريايي
جوجه تيغي هاي دريايي از دسته ستاره هاي دريايي هستند و مانند ستاره هاي دريايي به پنج بخش تقسيم مي شوند که اين بخشها توسط تيغ هايي پوشانده شده اند. در برخي گونه ها اين تيغ ها سمي هستند. جوجه تيغي هاي دريايي پاهاي لوله اي کوتاه با اندام مکنده در انتهاي آنها دارند که براي حرکت در اطراف از آنها استفاده مي کنند. معده شان در سطح زيرين بدن بوده و در نوک آن يک سوراخ دارند که از آن براي پاک کردن زباله ها استفاده مي کنند. غذاي آنها رابيشتر جلبکها تشکيل مي دهند.
جوجه تيغي هاي دريايي در کف اقانوس معمولاً در سطوح سخت مانند سطوح صخره اي و مرجاني زندگي مي کنند. حدود ۷۰۰ گونه از جوجه تيغي هاي دريايي وجود دارد.
۵) گلهاي دريايي
شقايق هاي دريايي همانند ستاره هاي دريايي و جوجه تيغي هاي درياي از دسته بي مهرگان هستند. حدود ۱۰۰۰ گونه از اين موجودات وجوددارد. آنها حتي در اعماق بالا تا حدود ۹۱۴۴ متر(۳۰۰۰۰پا) نيز يافت مي شوند. شقايق هاي دريايي تنوع وسيعي از لحاظ شکل و اندازه دارند. قطر آنها از حدود کمتر از ۵ ۲ سانتيمتر تا ۵۲۴ ۱ متر متغير است. آنها يک دهان در مرکز بدنشان دارند. دهان آنها معمولاً توسط شاخکهاي(تنتاکل) گلبرگ مانند حساسي احاطه شده است. آنها از اين شاخکهاي حساس براي گرفتن غذا استفاده مي کنند.
شاخکهاي آنها ممکن است نيش هاي سمي در خود داشته باشند که صيد را بي حس مي کند. سپس آنها صيد را به وسيله شاخکهاي خود به داخل دهان مي کشند. بيشتر گونه ها بوسيله ديسک پدالي شان خود را به صخره ها، کف اقيانوس و گاهي اوقات جانوران مي چسبانند. ديسک پدالي در قسمت تحتاني شقايق هاي دريايي بوده و مانند يک جام مکنده است. اغلب شقايق هاي دريايي ثابت هستند اما برخي از آنها با استفاده از ديسک پدالي خود مي توانند بسيار آهسته به سمت جلو بخزند. گونه هايي وجوددارند که خود را کاملاً پوشانده اند اما تنتاکل ها( شاخکها) و دهان آنها زير ماسه و گل است و تعداد کمي از گونه ها هم در آب شناورند.
۶) خرچنگها
خرچنگها از سخت پوستان هستند. آنها پوسته خارجي يا اسکلت خارجي دارند که آنها را در برابر شکارچي، جريانهاي دريايي و امواج محافظت مي کند. حدود ۴۵۰۰ گونه از خرچنگها وجود دارد و آنها در آبهاي شيرين و شور يافت مي شوند.
خرچنگها دنباله هايي دارند اما در زير بدنشان جمع شده است. اين موجودات همانند ماهي برانش هايي دارند که از آنها براي تنفس استفاده مي کنند. بيشتر خرچنگها با عمل خزيدن به سمت جلو در کف اقيانوس حرکت مي کنند اما در اين ميان گونه هايي نيز وجود دارند که شنا مي کنند.
خرچنگها در جلو انبرکهاي بزرگي دارند که از آنها براي يافتن و گرفتن طعمه هايي مانند دوکفه ايها، ماهيان کوچک، حلزونها و خرچنگهاي ديگر استفاده مي کنند. اين جانداران معمولاً به جاي اينکه به دنبال غذا بروند منتظر مي مانند. آنها قادرند توسط پاها و آنتن هاي خود ماسه و گل را الک کنند. بعلاوه مي توانند غذا را بوسيله آنتن هاي خود بيابند.

بنتوزها گروهي از موجودات زنده هستند که در روي يا کف بدنه آبي زندگي مي کنند. نام بنتوز از يونان گرفته شده و به معناي « اعماق دريا» است. جوامع بنتيک طيف ...

دانلود نسخه PDF - بنتوزها