up
Search      menu
تغذیه و خوراکیها :: مقاله بستني PDF
QR code - بستني

بستني

تاريخچه بستني

احتمالاً آب ميوه ي سرد شده در بسياري از کشورهاي جهان از جمله چين از ۳۰۰۰ سال پيش شناخته شده را مي توان اولين بستني ها دانست و طبق اطلاعات موجود، رومي هاي قديم از برف کوه ها براي سرد کردن آب ميوه استفاده مي کرده اند. از آن تاريخ تا قرن هيجدهم ميلادي، مدارک زيادي در دست نيست، تا اين که مارکوپولو سياح مشهور ونيزي در بازگشت از سفر مشهورش به آسيا اطلاعاتي در زمينه ي ساخت شيريني از شير منجمد(احتمالاً نوعي بستني ميوه اي امروزي) را همراه خود از چين آورد.
اين روش در ونيز مورد استفاده قرار گرفت و سپس در سرتاسر ايتاليا گسترش يافت. به تدريج کشورهاي ديگر اروپايي نيز از اين روش براي تهيه بستني استفاده کردند.
در ايران، بستني ابتدا به صورت سنتي و دستي با عنوان بستني زعفراني تهيه مي شد. اين بستني درون ظرفي(بشکه اي) دو جداره درست مي شد؛ به اين صورت که درون جدار داخلي شير، خامه، شکر، ثعلب و زعفران، و در جدار بيروني يخ و نمک ريخته مي شد؛ سپس بشکه را مرتباً تکان مي دادند تا بستني تهيه شود. اما امروزه اين صنعت توسعه ي فراوان يافته و تقريباً در تمام شهرهاي ايران به صورت صنعتي تهيه و مصرف مي گردد.....
بستني در ايران
تهيه بستني در ايران متداول نبود و در قرن نوزدهم از اروپا به ايران انتقال يافت و متداول شد. در حقيقت از سفر سوم ناصرالدين شاه به اروپا، پلومبير نام محلي ييلاقي در فرانسه است که بستني خوشمزه اي در آنجا تهيه مي شد و نام پلومبير يعني نوعي بستني که با مخلفاتي همراه است از اين شهر منشاء گرفته است.
مي گويند در سال آخر سلطنت ناصرالدين شاه ساختن بستني در ايران متداول شد و معروف ترين بستني فروش بعدي تهران يعني ممدريش بستني خامه دار مخصوصي تهيه مي کرد که در تهران مردم استقبال زيادي از آن کردند.
اين بستني با ثعلب تهيه مي شد. يخ و نمک را در بشکه اي ريخته داخل بشکه را شير مي ريختند و با وسايل مخصوص و تمهيدات زياد و تکان دادن و چرخاندن ظرف از آن بستني تهيه مي کردند. بستني فروشي هاي دوره گرد به زودي در تهران پيدا شدند که بستني را در همان محفظه ها مي گرداندند و با نان مخصوص عرضه مي کردند.
بستني فروشي در دوره قاجار
ميرزا رضا کرماني قاتل ناصرالدين شاه در روز پنجشنبه ۱۱ ارديبهشت ۱۲۷۵ ۱۶ ذي قعده ۱۳۱۳ ه.ق در تهران بود و از دکان ممد ريش بستني خريد و خورد. روز بعد هنگام ظهر ناصرالدين شاه را داخل حرم مطهر حضرت عبدالعظيم(ع) ترور کرد.
مي گويند مامورين نظميه که سرگرم تحقيق و تفحص درباره ريشه هاي ترور بودند وقتي دانستند يک روز قبل ميرزا رضا از ممد ريش بستني خريده و خورده است به سراغ او رفتند و او را به نظميه برده زير اشکلک انداخته و شکنجه اش کردند و مرتبا مي پرسيدند:< پدر سوخته در بستني چه ريخته بودي که ميرزا رضاي شال فروش فقير کرماني را آن قدر جرات بخشيده بود که شاه مملکت را بکشد. زودباش بگو و حقيقت را بيان کن.
بيچاره ممد ريش که ترکه انار زيادي کف پايش زده و ضمنا او را به اشکلک بسته بودند هرچه قسم مي خورد که به پير، به پيغمبر من دخالت و مشارکتي در طرح ترور اعلي حضرت نداشته ام از او نمي پذيرفتند. او گريه کنان گفت:
● مظفرالدين شاه
بستني ممد ريش شهرت زيادي در تهران به دست آورد. بستني فروشي او در جنوب شهر بود و در بهار و تابستان غلغله اي در دکان دو نبش او که سه نبش و چهارنبش هم شد بر پا مي شد او تا حدود سال هاي ۱۳۳۵-۱۳۳۴ زنده بود. بستني خامه اي پر از گلاب و خامه و هل و بسيار مايه دار و کش آمدني، کاملا سفيد مانند برف لاي دو نان مخصوص معروف به حصيري که روزانه چند هزار دانه از آن به فروش مي رفت.
سال ها بستني به همان سادگي و رنگ شيري عرضه مي شد تا اينکه در حدود سال ۱۳۲۹ بستني ماشيني کاليفرنيا به بازار آمد و ذايقه ها بدان عادت کرد. بعدها بستني زعفراني زرد رنگ نيز شهرت يافت .
ديگر بستي فروش مشهوري که شهرتش حتي به شهرهايي مانند لوس آنجلس و پاريس هم رسيده است اکبر مشدي است.
نام واقعي اين شخص اکبر مشهدي ملايري بود. وي در ابتدا شکر و چاي را شمال مي برد و از آنجا هيزم به تهران مي آورد.هنگامي که وي ۲۰ ساله بود که با ممد ريش آشنا شد و از طريق آشنايان وي توانست به آشپزخانه دربار مظفرالدين شاه راه پيدا کند و تا آخر دوره قاجاريه در دربار بستني سرو مي کرد.
بعد از انقراض سلسله قاجاريه ،رضا شاه تمامي پرسنل و خدمه دربار ازجمله اکبر مشهدي ملايري را از دربار اخراج کرد . اکبر مشهدي ملايري بعد از اين واقعه با پولي که در مدت خدمت در دربار جمع کرده بود توانست مغازه بستني فروشي خود را در درحوالي ميدان راه آهن با نام بستني فروشي اکبر مشدي افتتاح کند.
وي معتقد بود که بستني هاي ايراني بايد کاملا با بستني هاي خارجي فرق داشته باشد و ايراني ها ترجيح مي دهند تا در بستني هايشان خامه ، گلاب و زعفران بيشتر از نگهدارنده ها ي ديگر باشد.
آن زمان هنوز يخچال ساخته نشده بود و وي مجبور بود براي تهيه يخ از يخچال هاي طبيعي راه هاي طولاني تا کوه هاي شمال شهر را طي کند . گاه تا عمق ۶۰ متري در دل يخچال هاي طبيعي پايين برود.تا ذره اي يخ بدست بياورد.
به زودي شهرت وي بقدري زياد شد که رجال مملکتي و سفراي خارجي مقيم تهران نيز به مشتريان پرو پا قرص اکبر مشدي تبديل شدند. نقل است که فخرالدوله مادر دکتر اميني (نخست وزير وقت) از اکبر مشدي خواسته بود تا با هزينه وي به فرانسه سفر کند و براي مهمانان وي بستني سرو کند.
اکبر مشدي در ۹۲ سالگي بر اثر عارضه کليوي فوت کرد . خبر فوت وي حتي در روزنامه هاي عراق و پاکستان هم انعکاس يافته بود. يکي از ديپلمات هاي پاکستاني مقاله اي را براي بزرگداشت اکبر مشدي در روزنامه نوشت.
با گذشت سال ها و افزايش شهر نشيني و بالار فتن مشتريان بستني ، بستني به تدريج به صورت ليوان کاغذي عرضه شد اما بستني فروشان سنتي از اين کار خودداري کردند (و مي کنند.) بستني بلوت که انواع رنگ ها را در بستني توت و شاه توت و قهوه و کاکائو و پرتقال و ليمو و آناناس و موز و غيره عرضه مي داشت زماني بازار بسيار پررونقي داشت.
اکنون انواع بستني ها در ايران عرضه مي شود و البته بستني هاي تهيه شده در کارخانه هاي معروف که پس از توليد در کاميون مجهز به سردخانه به فروشگاه ها انتقال يافته و در يخچال فروشگاه ها قرار مي گيرد ، فروش بسيار گسترده تري دارد....
● نکات جالبي راجع به بستني
▪ کودکان بين سنين ۲ تا ۱۲ سال بيشترين دوستداران بستني هستند و افراد بالاي ۴۵ سال هم از خوردن بستني بيشترين لذت را مي برند.
▪ براي خوردن يک بستني قيفي تقريبا بايد ۵۰ بار آن را ليس زد.
▪ خوردن بستني در شهر نيوجرسي آمريکا بعد از ساعت ۶ بعد از ظهر بدون اجازه پزشک ممنوع است.
▪ آمريکا بيشترين مصرف کننده بستني در جهان است. آمريکا با ساخت بيش از ۱ ۵ ميليارد گالن بستني در رده اول توليد بستني در جهان است.
▪ ۵۰ درصد آمريکايي ها بستني را با سگ و گربه خود قسمت مي کنند.
▪ مردان بيشتر از زنان علاقه به خوردن بستني به عنوان دسر دارند.
▪ بيشترين مقدار وانيل به کار برده شده در بستني در ماداگاسکار تهيه مي شود.
▪ شکلات پرطرفدارترين شهد به کار رفته روي بستني است.
▪ تقريبا ۱۳ درصد مردان و ۸ درصد از زنان بعد از اتمام بستني، ظرف بستني خود را ليس مي زنند.
▪ بزرگ ترين بستني در دنيا ۳ متر و ۷۰ سانتي متربلندي دارد و با ۴ هزار و ۶۶۶ گالن بستني در کاليفرنيا در سال ۱۹۸۵ تهيه شده است. اين بستني ۲۴ هزارو۹۱۰ کيلو گرم وزن دارد. همچنين بزرگ ترين کيک بستني در چين ساخته شد که ۵۰ متر ارتفاع و ۳ متر عرض داشت. اين کيک ۳۲ هزار تکه شد.
▪ کوکي جارويس ۳۹ ساله که تقريبا ۴۱۹ کيلوگرم وزن دارد مي تواند در عرض ۱۲ دقيقه يک گالن که معادل ۲۵۵ گرم بستني وانيلي است، بخورد.
او در مسابقه خوردن بستني نفر اول در جهان است.
▪ از شخصيت هاي مشهوري که به خوردن بستني علاقه مند بودند مي توان به اسکندرکبير، چارلز دوم، امپراتور روم (نرون)،مارکوپولو، جرج واشنگتن، توماس جفرسون،جيمزماريسون،ناصرالدين شاه، مظفرالدين شاه و رضا خان اشاره کرد.

بستني نوعي دسر يخي است که از شير، خامه، خامه ترش (کاسترد)، به علاوه مواد طعم دهنده و شيرين کننده تهيه مي شود. مخلوط اين مواد را در جاي بسيار سرد قرار ...

احتمالاً آب ميوهي سرد شده در بسياري از کشورهاي جهان از جمله چين از ۳۰۰۰ سال پيش شناخته شده را مي توان اولين بستني ها دانست و طبق اطلاعات موجود، روميها ...

ارتباط بستني و شخصيت چه طعمي از بستني را دوست داريد؟ جالب است بدانيد که ارتباط مستقيمي بين ويژگي هاي شخصيتي شما با طعم بستني دلخواهتان وجود دارد. در ح ...

در تير ماه سال جاري خبر توليد بستني ماهي به شكل هاي مختلف در جرايد منتشر شد . بعضي از روزنامه ها نوشتند بستني ماهي توليد شد ( ۱) و بعضي ديگر عنوان ...

سنجش آبستني بخشي از مشكل بودن شناسايي اجزاي ژنتيكي آبستني، نبود اندازه هاي دقيق مي باشد. جهت سنجش اجزاي توليدمثلي سه سنجش وجود دارد: 1- روزهاي شيردهي ...

● تاريخچهٔ بستني بستني يافتهٔ امروز بشر نيست. شنيده ها حاکي از آن است که اولين بار يک شاعر يوناني به شرح نوعي بستني در اروپا پرداخت که از برف هاي کوهس ...

كيفيت غذا مفهوم مهمي است زيرا سليقه عامه در انتخاب غذا به طور گسترده به كيفيت آن بستگي دارد. اين انتخاب براي توليد كنندگان مواد غذايي كه خواستار سود د ...

۱) پس از ذکر نکاتي چند پيرامون نقش اساسي مقدار چربي مصرفي در روند افزايش وزن هر فرد چه به صورت استفاده از چربي هاي آشکار و چه به صورت چربي هاي پنهان، ...

دانلود نسخه PDF - بستني