up
Search      menu
آموزش,روانشناسی :: مقاله اصول درمان شناختي رفتاري PDF
QR code - اصول درمان شناختي رفتاري

اصول درمان شناختي رفتاري

درمان شناختي رفتاري

درمان شناختي رفتاري (CBT)، نوعي روان درماني است که به بيماران کمک مي کند تا به درک افکار و احساساتي که بر روي رفتارشان تأثير مي گذارد، نايل گردند. درمان شناختي رفتاري در حال حاضر براي درمان تعداد زيادي از اختلالات، از جمله هراس ها (فوبيا)، اعتياد، افسردگي و اضطراب به کار گرفته مي شود.
درمان شناختي رفتاري عموماً کوتاه مدت است و بر کمک به بيماران در پرداختن به يک مشکل خاص تمرکز دارد. در خلال دوره درمان، فرد ياد مي گيرد که چگونه الگوهاي فکري مخرّب يا مزاحمي که داراي تأثيرات منفي بر روي رفتارش هستند راشناسايي کند و تغيير دهد.
اصول درمان شناختي رفتاري
فلسفه اي که در پشت درمان شناختي رفتاري قرار دارد اين است که افکار و احساسات ما نقش کليدي و بنيادي در رفتار ما دارند. براي مثال، فردي که زمان زيادي را صرف فکر کردن به سوانح هوايي مي کند ممکن است رفته رفته از مسافرت هاي هوايي اجتناب کند. هدف درمان شناختي رفتاري آموزش اين نکته به بيماران است که با وجودي که آن ها نمي توانند بر تمام جنبه هاي دنياي پيرامونشان کنترل داشته باشند امّا مي توانند چگونگي تعبير و تفسير و پرداختن به چيزهايي که در محيط شان وجود دارد را کنترل کنند.
درمان شناختي رفتاري در سال هاي اخير هم در بين بيماران و هم درمانگران محبوبيت زيادي يافته است. از آنجا که درمان شناختي رفتاري، يک درمان کوتاه مدت است معمولاً کم هزينه تر از ساير گزينه هاي درماني است. مزاياي اين روش درماني از نظر تجربي به اثبات رسيده و نشان داده شده است که به طور موثري به بيماران در غلبه بر انواع گسترده اي از رفتارهاي ناسازگارانه کمک مي کند.
● انواع درمان شناختي رفتاري
طبق تعريف انجمن درمان شناختي رفتاري انگلستان، «روان درماني شناختي رفتاري، محدوده اي از روش هاي درماني را در بر مي گيرد که بر پايه مفاهيم و اصول برآمده از مدل هاي روان شناختي هيجانات و رفتارهاي انسان قرار دارند. اين روش ها شامل رويکردهاي درماني متنوعي براي اختلالات هيجاني مي باشند.»
سه رويکرد متفاوت در درمان شناختي رفتاري که توسط متخصصان سلامت روان به طور منظم به کار گرفته مي شود عبارتند از:
▪ روان درماني منطقي هيجاني
▪ روان درماني چند وجهي
▪ شناخت درماني
▪ مولفه هاي درمان شناختي رفتاري
مردم غالباً افکار و احساساتي را تجربه مي کنند که باعث تشديد يا تقويت باورهاي معيوب و نادرست در آنان مي گردد. چنين باورهايي مي تواند به رفتارهاي مشکل زا منجر گردد و جنبه هاي مختلف زندگي فرد شامل خانواده، روابط عاطفي، کار و تحصيل را تحت تاثير قرار دهد. براي مثال، فردي که اعتماد به نفس پائيني دارد ممکن است افکار منفي درباره توانائي ها و قابليت هاي خود را تجربه کند. در نتيجه اين الگوهاي فکري منفي، ممکن است او شروع به کناره گيري از اجتماعات کند و يا از فرصت هاي پيش آمده براي ارتقاء در کار يا مدرسه صرفنظر کند.
درمانگر شناختي رفتاري، براي مبارزه با اين افکار و رفتارهاي مخرّب، ابتدا به بيمار کمک مي کند تا باورهاي مشکل زاي خود را شناسايي کند. اين مرحله که تحليل عملکردي نام دارد براي يادگيري اين که چگونه افکار، احساسات و موقعيت ها مي توانند در رفتارهاي ناسازگارانه نقش داشه باشند اهميت دارد. اين فرايند ممکن است سخت و پيچيده باشد، به ويژه براي بيماراني که با درون نگري مشکل دارند، امّا نهايتاً مي تواند به شناخت خود و بينشي که بخش اصلي فرايند درمان است منجر گردد.
بخش دوم درمان شناختي رفتاري بر رفتارهاي واقعي که در مشکل دخيل هستند تمرکز دارد. بيمار شروع به يادگيري و تجربه مهارت هاي جديدي مي کند که مي توانند بعداً در وضعيت ها و شرايط واقعي به کار گرفته شوند. براي مثال، فردي که از اعتياد رنج مي برد ممکن است به تجربه مهارت هاي انطباقي و روش هاي تمريني جديدي براي اجتناب از موقعيت هاي اجتماعي که مي تواند باعث عود بيماري گردد بپردازد.
در اغلب موارد، درمان شناختي رفتاري يک فرايند تدريجي است که به فرد کمک مي کند تا گام به گام به سمت تغيير رفتار حرکت کند. مثال خوبي از رفتار درماني، کاري است که درمانگر با مراجعه کننده خود براي غلبه او بر هراس از ارتفاع مي کند. درمانگر ممکن است فرد را تشويق کند که از طريق آزمايش و تجربه، به تدريج با هراس خود از ارتفاع مواجه گردد. فرد ممکن است ابتدا خود را ايستاده بر بام يک ساختمان بلند و يا سوار بر يک آسانسور تصور کند. سپس فرد خود را به آرامي در معرض سطوح بالاتر و بالاتري از هراس خود قرار مي دهد تا آن که سرانجام هراس او به طور کامل از بين برود.
● کاربردهاي درمان شناختي رفتاري
درمان شناختي رفتاري براي درمان طيف وسيعي از اختلالات، از جمله اضطراب، هراس ها، افسردگي، اعتياد و انواع رفتارهاي ناسازگارانه مورد استفاده قرار گرفته است. درمان شناختي رفتاري يکي از روش هاي درماني است که بيشترين پژوهش ها را به خود اختصاص داده زيرا اين روش درماني بر هدف مشخصي تمرکز دارد و نتايج آن نسبتاً به سادگي قابل ارزيابي است.
درمان شناختي رفتاري غالباً براي بيماراني که با درون نگري مشکلي ندارند مناسب است. براي اثربخش بودن درمان شناختي رفتاري، فرد بايد آماده و خواستار صرف وقت و تلاش براي تحليل افکار و احساسات خود باشد. چنين خودکاوي مي تواند مشکل باشد امّا روشي عالي براي يادگيري بيشتر درباره چگونگي تاثير وضعيت دروني بر رفتار بيروني است.
درمان رفتاري شناختي همچنين براي کساني مناسب است که در جستجوي گزينه هاي درماني کوتاه مدتي هستند که لزوماً مستلزم دارودرماني نباشد. يکي از بزرگترين مزاياي درمان شناختي رفتاري اين است که به بيماران در به وجود آوردن مهارت هاي انطباقي که هم در حال و هم در آينده مي توانند مفيد واقع گردند، کمک مي کند.
● انتقادهايي بر درمان شناختي رفتاري
برخي بيماران اظهار مي کنند که با وجودي که تشخيص مي دهند برخي افکار، منطقي و سالم نيستند امّا آگاهي از آن به تنهايي کمکي به متوقف کردن آن ها نمي کند. شايان ذکر است که درمان شناختي رفتاري صرفاً به شناسايي الگوهاي فکري نمي پردازد بلکه بر استفاده از انواع مختلفي از راهبردها براي کمک به بيمار در غلبه بر اين افکار نيز تمرکز دارد. از جمله اين راهبردها مي توان به نوشتن يادداشت هاي روزانه، نقش بازي کردن، و روش هاي آرمش (ريلکس کردن) اشاره کرد.

شيوه زندگي سريع و صنعتي امروز روزانه سهم بزرگي از جان و روان ما را معطوف مسائلي کرده است که در معناي زندگي نمي گنجند. کارشناسان امور زيستي و روانشنا ...

آب درماني(هيدروپاتي) واژه ايست که براي درمان از طريق آب استفاده مي گردد.از زمانهايي که به ياد مي آيد،هم قبايل بدوي هم ملل متمدن آب را براي درمان بکار ...

ژن درماني شامل وارد کردن يک ژن به داخل يک سلول با هدف رسيدن به نوعي اثر درماني است با انتقال نسخه‌هاي واجد عملکرد ژن مربوط به بيمار اصلح خصوصيات برگشت ...

ژن درماني شامل وارد کردن يک ژن به داخل يک سلول با هدف رسيدن به نوعي اثر درماني است با انتقال نسخه‌هاي واجد عملکرد ژن مربوط به بيمار اصلح خصوصيات برگشت ...

بحث تغيير و نوآوري در قرن حاضر بحث دنياي علم است و عصر امروز، عصر تغيير و عصر انفجار علم، عصر پيدايش سازمانهاي متعدد علمي، اجتماعي و اقتصادي و عصر نوآ ...

بشر از ديرباز به شناخت خويشتن علاقه‌اي وافر ابراز مي‌داشته و در اين راه سخت تلاش و كوشش و اهتمام مي‌ورزيده و بر همين اساس و ميل دروني براي شناخت خويشت ...

موضوع اين مباحث راجع به تربيت به معناي ياد دادن روش رفتاري و گفتاري دادن بود و گفته شد در بين محيط هايي که انسان درون آنها ساخته مي شود، موثرترين آنها ...

بهداشت رواني را حالت سازگاري نسبتا خوب، احساس رضايتمندي و شکوفايي توان و استعدادهاي فردي تعريف کرده اند و بهداشت رواني در محيط کار را به معناي مقاومت ...

دانلود نسخه PDF - اصول درمان شناختي رفتاري