up
Search      menu
پزشکی و دامپزشکی :: مقاله آرتريت روماتوئيد PDF
QR code - آرتريت روماتوئيد

آرتريت روماتوئيد

«آرتريت روماتوئيد» شايع ترين بيماري التهابي مفاصل

حتما تاکنون نام بيماري روماتيسم را شنيده ايد و چند نفري از اطرافيان خود را که مبتلا به اين بيماري هستند، مي شناسيد. خوب است بدانيد روماتولوژي در واقع يکي از شاخه هاي طب داخلي است. پزشک عمومي پس از تکميل دوره عمومي خود و اخذ تخصص داخلي مي تواند رشته هاي فوق تخصص داخلي مثل خون، قلب و روماتولوژي را انتخاب کند. روماتولوژي با ارتوپدي تفاوت دارد. ارتوپدي در واقع مربوط به شکستگي ها، دررفتگي ها، تومورهاي استخواني و جراحي هاي استخواني است و متخصصان ارتوپد جراح هستند اما متخصص روماتولوژيست جراح نيست و با مفاصل سر و کار دارد.
● روماتيسم چيست؟
براي آشنايي بيشتر با بيماري روماتيسم با دکتر محمدرضا هاتف يکي از برجسته ترين روماتولوژيست هاي ايران گفت وگو کرديم. وي در پاسخ به اين سوال که روماتيسم چيست، مي گويد: واژه روماتيسم از واژه يونانيrhoma گرفته شده که معناي آن ترشح شيطاني است.
يونانيان قديم فکر مي کردند که ماده اي در مغز ساخته مي شود و به مفاصل سرازير مي شود و باعث تورم و درد مفاصل مي شود. بنابراين بيماري هايي را که با مفاصل سر و کار داشته باشد، روماتيسم مي گوييم. بيش از صد نوع روماتيسم داريم. اما شايع ترين بيماري مفاصل، آرتروز است که مفاصل متحرک را درگير مي کند. پس از آرتروز، بيماري هاي التهابي مفصل مانند آرتريت روماتوئيد در رده دوم شيوع قرار دارد. توجه داشته باشيد که آرتروز با آرتريت روماتوئيد کاملا متفاوت است. آرتروز بيماري است که با افزايش سن و ساييدگي و تخريب غضروف ها به وجود مي آيد. علت، راه هاي پيش گيري و درمان آرتروز هم کاملا با آرتريت روماتوئيد متفاوت است و در موارد پيشرفته غضروف مفصلي از بين مي رود.
در صورتي که در روماتيسم مشکل از غضروف شروع نمي شود بلکه سنوويال مفصل ملتهب و از آن مواد مضري ترشح مي شود و در نهايت ساختمان مفصلي تغيير شکل مي دهد. غضروف، تاندون ها و زردپي در روماتيسم صدمه مي بيند و اين بيماري شايع ترين بيماري التهابي مفصل محسوب مي شود.
آرتروز در سنين بالا يعني در ۶۰ سال رخ مي دهد و به طور متوسط ۲۰ تا ۳۰ درصد مردم در اين سنين از آرتروز رنج مي برند اما آرتريت روماتوئيد فقط يک درصد مردم را درگير مي کند. آرتريت روماتوئيد پيشرفته مي تواند مفاصل دست ها، انگشتان دست، آرنج، مچ دست و سپس پاها را درگير کند.
اين بيماري در صورت درمان نشدن مي تواند بيمار را زمين گير کند. اما در صورت تشخيص و درمان به موقع مي توان از ۸۰ درصد عوارض بيماري پيش گيري کرد. شايع ترين شيوه دارودرماني آرتريت روماتوئيد استفاده از کورتن است که همانند يک تيغ دولبه است. اگر کورتن براي درمان بيماري به جا مصرف شود، فوايد آن بيشتر از مضرات آن است و اگر به جا مصرف نشود مضرات آن بيشتر خواهد بود. در بيماران آرتروز، کورتن تجويز نمي شود مگر در موارد بسيار نادر اما در آرتريت روماتوئيد کورتن اثر موقت يا مسکني ندارد، بلکه داراي تاثير درماني است.
علاوه بر اين استاديار دانشکده پزشکي دانشگاه مشهد به در دسترس بودن داروهاي بيولوژيک براي درمان اين بيماري اشاره مي کند و مي گويد: اين داروها در تمام جهان بسيار گران قيمت است.
اين داروها زماني تجويز مي شود که بيماري مقاوم شده است و به درمان هاي معمول جواب نمي دهد. در بعضي بيماران اثر بسيار مثبت و تاثير بسيار خوبي دارد. برخلاف آرتروز که فقط مفاصل را درگير مي کند آرتريت روماتوئيد مي تواند ديگر نقاط بدن مثل ريه، قلب، پوست و حتي عروق را درگير کند.
● لوپوس (SLE)
اين بيماري نيز يکي ديگر از بيماري هاي التهابي مفاصل است که از بيماري آرتريت روماتوئيد جدي تر است و علايم بيشتري هم دارد. لوپوس علاوه بر درگير کردن مفاصل، تب شديد، کاهش شديد وزن، کاهش اشتها، ريزش مو و قرمز شدن پوست را به همراه دارد. در ۹۰ درصد بيماران التهاب پوستي موسوم به راش پروانه اي رخ مي دهد و سپس به ارگان هاي حياتي بدن مثل قلب، کليه، مغز، دستگاه هاضمه دست اندازي مي کند و به عبارتي از فرق سر تا نوک پا را درگير مي کند. اين بيماري در صورت تشخيص به موقع و درمان پي گيرانه قابل کنترل است.
اصولا براي بيماري هاي روماتيسمي، ريشه کن شدن را به کار نمي بريم اما در ۹۰ درصد موارد عوارض بيماري قابل کنترل است. به گفته دکتر هاتف، بيشتر بيماران مبتلا به لوپوس از بيماري وحشت دارند و بعضي از پزشکان ناآگاه هم آن را به سرطان تشبيه مي کنند؛ در صورتي که اين بيماري قابل کنترل است.
از آن جا که اين بيماري بيشتر در خانم ها به ويژه خانم هاي جوان شايع است، اغلب آن ها نسبت به بارداري خود احساس نگراني مي کنند در حالي که آن ها در صورت کنترل بيماري مي توانند بچه دار شوند.
درباره عوامل به وجود آورنده اين بيماري بايد گفت، همانند بيشتر بيماري هاي روماتيسمي علايم آن ناشناخته است اما عوامل ژنتيکي داراي نقش مهمي است و شاخص هاي مختلفي مانند برخي عفونت ها، استرس و نور آفتاب در به وجود آمدن آن نقش دارد.
● تب روماتيسمي
اين بيماري يا بيماري حاد مفصلي در بچه ها شايع است به ويژه بين بچه هاي ۵ تا ۱۵ ساله؛ در اين بيماري عفونت نقش اصلي را ايفا مي کند و از يک ميکروب ناشي مي شود.
زماني که گلودرد کودکي ناديده گرفته شود و يا درمان نشود ميکروب زنده مي ماند و همين ميکروب در صورت مصرف پني سيلين يا پنادر بلافاصله از بين مي رود. احتمال ابتلا به تب روماتيسمي با افزايش سن کمتر مي شود.
اين بيماري همان طور که از اسمش پيدا است با تب همراه است و به طور ناگهاني به تورم زانوها يا مچ ها مي انجامد و تورم از يک مفصل به مفصل ديگر منتقل مي شود؛ به همين دليل به آن روماتيسم مهاجر مي گويند. دوره بيماري از ۶ ۵ هفته تا ۳ ماه طول مي کشد و حتما به دنبال گلودرد است. اين بيماري برخلاف آرتريت روماتوئيد به تغيير شکل مفصل نمي انجامد اما عارضه مهم آن، درگيري قلب است. اين بيماري در صورتي که تشخيص داده نشود و درمان به موقع صورت نگيرد به دريچه هاي قلب آسيب مي زند، به طوري که به عمل جراحي دريچه قلب نياز پيدا مي شود و در مواردي بيمار تا آخر عمر بايد پنادر بزند.
تشخيص بيماري با مشاهده علايم باليني و آزمايش هاي ساده امکان پذير است و حتي در صورت پيشرفته شدن بيماري مي توان عوارض آن را کنترل کرد. اما همواره بهترين راه پيش گيري است.
از اين رو توصيه ما به والدين اين است که اگر پزشک به هنگام تشخيص گلودرد، پني سيلين تجويز کرد، خواستار تعويض دارو نشوند و دلسوزي بي جا نکنند. زيرا يک پنادر براي از بين بردن عامل بيماري کافي است و مانع از بروز تب روماتيسمي مي شود. در واقع برعکس آرتروز، آرتريت روماتوئيد کاملا قابل پيش گيري و درمان است.
● بيماري بهجت
عضو هيئت ممتحنه فوق تخصص روماتولوژي کشور با اشاره به اين بيماري توضيح مي دهد: اين بيماري از نام پزشکي که نخستين بار آن را شناسايي کرد، گرفته شده است و نام اصلي او Behcetاست که در ايران به بهجت شناخته شده است، در اين بيماري، بيماران با آفت دهان دردناک و قرمز که اندک اندک خاکستري رنگ مي شود و پس از چند روز از بين مي رود، روبه رو مي شوند.
اين آفت ها هر از چندي تکرار مي شود البته درصد کمي از افرادي که آفت دهاني دارند دچار اين بيماري مي شوند. ديگر علايم بيماري آفت تناسلي و متورم شدن ناگهاني مفاصل و تب شديد است.
عارضه مهم اين بيماري، عارضه چشمي است. اين عارضه چشمي باعث مي شود فرد ناگهان دچار تاري ديد شود که در اين حالت به آن اووه ايت (Uveitis ) مي گويند، قسمت قدامي چشم در اين حالت ملتهب مي شود و بيمار پس از مراجعه به چشم پزشک به متخصصان روماتولوژيست ارجاع مي شود. اگر عروق انتهايي چشم درگير شده باشد، پيش آگهي خوبي نخواهند داشت و با شيمي درماني قابل کنترل است اما در مواردي به از دست دادن بينايي فرد منجر مي شود. اين بيماري در کشورهاي اطراف جاده ابريشم مثل ترکيه، چين و ايران مشاهده شده است.
● نقرس
وي درباره بيماري نقرس مي گويد: اين بيماري قبلا جزو بيماري هاي روماتيسمي محسوب مي شد اما مدت هاست مشخص شده که نقرس ناشي از يک اختلال متابوليکي است، اين بيماري زماني به وجود مي آيد که در بدن مبتلايان اسيداوريک به ميزان بالا ساخته شود و يا خوب دفع نشود. زماني که حجم اسيداوريک بالا برود، احتمال ابتلاي فرد به نقرس بيشتر مي شود اما اين بدان معنا نيست که هر کس اسيداوريک بالايي داشت به نقرس مبتلا شود زيرا فقط ۵ درصد اين عده در نهايت به نقرس مبتلا مي شوند. کاهش وزن و کاهش مصرف پروتئين هاي حيواني مي تواند در کاهش اسيد اوريک موثر باشد.
کاهش وزن باعث مي شود کليه اسيداوريک را راحت تر دفع کند. بيشتر مردم تصور مي کنند که نقرس بيماري ثروتمندان است در حالي که اين بيماري مثل ديابت يک اختلال متابوليکي است و قابل کنترل است و فرد هم زمان با مصرف داروهاي کاهش دهنده اسيد اوريک مي تواند با آن مبارزه کند.
بيماري نقرس الزاما با پرخوري و مصرف زياد گوشت قرمز در ارتباط نيست اما کسي که زمينه کاهش دفع اسيداوريک را دارد، نبايد پرخوري کند. نکته اين جاست که درد تورم مفاصل در بيماران نقرسي بسيار شديد است و توصيه ما در هر حال به کساني که مبتلا هستند، پيش گيري از حملات بعدي نقرس و کساني که اسيداوريک بالايي دارند، کم خوردن گوشت قرمز است.
در موارد پيشرفته، نقرس به کليه دست اندازي مي کند و باعث اختلال عملکرد کليه مي شود و در صورت درمان نشدن به نارسايي کليه منجر مي شود. اين بيماري در مردان شايع تر از زنان است؛ به طوري که ۹۰ درصد مبتلايان مرد هستند. به اغلب بيماران براي دفع اسيد اوريک نوشيدن آب توصيه مي شود زيرا به کارکرد کليه کمک مي کند.
● روماتيسم و پوکي استخوان
دکتر هاتف درباره احتمال ابتلاي مبتلايان به روماتيسم به عارضه پوکي استخوان مي گويد: در افراد مبتلا به روماتيسم، روند استخوان سازي کند مي شود و برعکس استخوان خواري تشديد مي شود.
بنابراين کسي که آرتريت روماتوئيد دارد، زودتر به پوکي استخوان مبتلا مي شود. از سوي ديگر درمان هاي مرتبط با روماتيسم باعث ابتلاي بيمار به پوکي استخوان مي شود. اما خوشبختانه امروزه پوکي استخوان به يک بيماري قابل درمان و قابل پيش گيري تبديل شده است.
باوجود دستگاه هايي براي اندازه گيري تراکم استخوان مي توان احتمال ابتلاي بيمار روماتيسمي به پوکي استخوان را تشخيص داد و با شيوه هاي درماني جديد آن را برطرف کرد.
وي درباره داروهاي گياهي که در بهبود بيماري هاي روماتيسمي تاثيرگذار است، به ذکر نشدن منابع علمي در خصوص اين داروها اشاره مي کند و مي گويد: داروهاي گياهي در کشور چين که مصرف داروهاي گياهي کنترل شده و ترکيبات آن مشخص است، رواج دارد و موثر است. اما در کشور ما مرکز مطمئني براي اعلام صحت و درستي و کنترل کيفي اين داروها وجود ندارد. به هر حال نبايد فراموش کرد پايه اصلي درمان در بسياري از کشورها داروهاي شيميايي است.

● شرح بيماري آرتريت عفوني (چرکي) عبارت است التهاب در يک مفصل ناشي از عفونت . هر مفصلي مي تواند درگير شود، اما اين بيماري در مفاصل بزرگتر مثل مفصل ران ...

توضيح‌ كلي ‌آرتريت‌ روماتوييد كودكان عبارت‌ است‌ از يك‌ بيماري‌ التهابي‌ بافت‌ همبند، عمدتاً بافت‌ مفاصل‌، كه‌ در كودكان‌ رخ‌ مي‌دهد. امكان‌ دارد با آ ...

اين موضوع حقيقت دارد که معمولا ما در صورتي دچار چاقي يا اضافه وزن مي شويم که يا زياد غذا بخوريم يا به اندازه کافي فعاليت بدني نداشته باشيم. اما گاهي چ ...

مايكوپلاسما يكي از مهّمترين علل پنوموني و لنگش مربوط به آن در گاوهاي گوشتي پرواري است. فراواني و شدت بيماري در دهه اخير به طور سريع در حال رشد است.شنا ...

نوشتار زير به صورت مختصر و مفيد شما را با انواع سلولهاي بنيادي و ويژگيهاي آنها آشنا مي سازد. با هم اين مطلب را مي خوانيم. ۱)سلول هاي بنيادي بالغين سلو ...

اين باکتر ها کوچکترين باکتر يهاي شناخته شده هستند وبه دليل اينکه بي نهايت کوچک اند خيلي دير يعني در سال ۱۹۸۸ توسط Dr. Olavi Kajander & Dr. Neva Ciftci ...

● تعريف کلي : ازون (Ozone) کلمه يوناني است به معني «بو» و بالاحض «بو تند» اطلاق مي شود. اوزن ( ) مولکولي با اتم سه اتم اکسيژن است مولکول اکسيژن ( ) دا ...

دانلود نسخه PDF - آرتريت روماتوئيد