up
Search      menu
زمین شناسی,جغرافیا :: مقاله آتشفشان سهند PDF
QR code - آتشفشان سهند

آتشفشان سهند

آتشفشانهاي بزرگ سهند ، در 40 کيلومتري جنوب تبريز واقع است و با آتشفشانهاي کوچکتر شمال غرب درياچه اروميه و مرکز آتشفشاني ارمنستان و آرارات که در نزديکي مرز ايران واقع است، ارتباط دارد.
آشنايي
ارتفاع کوه سهند از سطح دريا 3695 متر مي باشد و مخروطي بسيار پهن و گسترده دارد که از توفها و خاکسترهاي فوران تشکيل گرديده و بر اثر آبهاي جاري دره‌هاي تنگي در آنها ايجاد شده است. سهند مخروط بسيار پهن و گسترده اي از تناوب منظم گدازه و خاکستر است که چينه بندي منظم دارد. مواد آتشفشاني سهند بر روي رسوبات مختلف (از پالئوزوئيک تا ميوسن) و مساحت تقريبي 4500 کيلومتر مربع را پوشانيده است. اين وسعت قشر نازک خاکسترهاي آتشفشاني سهند در مناطق دوردست (مثلا در اطراف جاده بستان آباد - تبريز را شامل نمي شود.
فعاليت آتشفشان سهند
تعيين سن مطلق گدازه‌هاي سهند بين 14 0 ميليون سال تا 12 ميليون سال را نشان داده است. با اين ترتيب آتشفشانهاي سهند در چند مرحله فعاليت داشته و در حد بين اين مراحل فعال ، آرامش نسبي برقرار بوده است. وجود رسوبات حاصل از فرسايش مواد آتشفشاني و سن متفاوت نمونه ها ، مسئله فوق را تائيد مي کند.
محيط رسوبي گدازه‌هاي سهند
سيمان لايه‌اي سنگها ، دانه بندي رسوبات و وجود آثار انواع ماهي در خاکسترهاي خلعت پوشان تبريز سبب شده تا عده اي از زمين شناسان ، براين باور باشند که سهند به صورت جزيره و يا شبه جزيره کوهستاني بوده که با دريايي کم ژرفا احاطه مي‌شده و مواد آتشفشاني ورودي به اين محيط ، به کمک جريان آب ، به صورت يکنواخت در سطحي وسيع پراکنده مي‌شدند.
چينه شناسي آتشفشان سهند
سهند ، توده آذرين خروجي است که به صورت کلاهکي برروي پايه اي از سنگهاي رسوبي به سن‌هاي مختلف قرار گرفته است. ضخامت مواد آتشفشاني بيش از 800 متر برآورد شده است و در يک نگاه کلي ، مواد آتشفشاني تشکيل دهنده سهند به ترتيب از پائين به بالا ، عبارتند از : کنگلومراي آتشفشاني ، افق‌هاي پاميس‌دار و گدازه‌هاي آندزيتي ، تناوبي از لايه هاي آگلومرايي ، روانه‌هاي برشي و لاهار و گدازه‌هاي داسيتي. بدين ترتيب با توجه به وضع چينه شناسي ، سهند را مي توان نوعي کلاسيک از يک آتشفشان چينه‌اي دانست.
ويژگي تکتونيکي آتشفشان سهند
به احتمال زياد ، پيدايش آتشفشانهاي سهند به تجديد فعاليت گسل سلطانيه - تبريز که از منطقه سهند عبور مي‌کند، مربوط بوده است.
سنگ شناسي آتشفشان سهند
آتشفشان سهند بيشتر از نوع گدازه‌هاي ريوليتي ، داسيتي و آندزيتي اند که در بين آنها توفها و خاکسترهاي فراوان ديده مي‌شود. وجود خاکستر با قطعات پاميس در فواصل بسيار دور از قله ( مراغه ، ميانه ، بستان آباد ) نشان مي‌دهد که فوران‌هاي انفجاري سهند بسيار شديد بوده است.
آثار زيست محيطي آتشفشان سهند
فوران انفجاري سهند در مدفون نمودن پستانداران حوالي مراغه بي‌تاثير نبوده است. آثار اين پستانداران ذي‌قيمت به دفعات مورد دستبرد علمي قرار گرفته و در موزه‌هاي مختلف دنيا ضبط شده است.
تحولات ماگمايي آتشفشان سهند
زمين شناسان بر اساس داده‌هاي جديد ، بر اين باورند که:
* در سهند تغيير و تحولات ماگمايي در طول زمان صورت گرفته و اين تحولات ناشي از تفريق ماگماي اصلي بر اثر نيروي گرانش مي‌باشد. به گونه‌اي که ، در محفظه ماگمايي ، از ماده مذاب اوليه با ترکيب آندزيتي ( آندزيت قرمز گل ) ، سنگهاي اسيدي شامل داسيت و ريوداسيت بوجود آمده است.
* با توجه به ترکيب شيميايي سنگها ، به نظر مي‌رسد که ماگماي تشکيل دهنده سنگها از ذوب بخش پوسته زيرين حاصل شده است.
* با توجه به نتايج زمين گاه شماري ، مراکز آتشفشاني سهند از اواسط دوره ميوسن تا اواخر پليتوسن ، بطور متناوب فعال بوده است.

آتشفشان يک ساختمان زمين شناسي است که به وسيله آن مواد آتشفشاني (به صورت مذاب ، گاز ، قطعات جامد ياهر ۳)از درون زمين به سطح آن راه مي يابند. انباشتگي ا ...

آتشفشان روزنه‌اي در سطح زمين است که سنگ‌هاي گداخته، خاکستر و گازهاي درون زمين از آن به بيرون فوران مي‌کنند. فعاليت آتشفشاني با برون‌افکني صخره‌ها، با ...

آتشفشان آتشفشان روزنه‌اي در سطح زمين است که سنگ‌هاي گداخته، خاکستر و گازهاي درون زمين از آن به بيرون فوران مي‌کنند. فعاليت آتشفشاني با برون‌افکني صخره ...

بمبها قطعاتي از گدازه هستند که داراي اشکال خاصي مي‌باشند و اين شکل احتمالا بر اثر چرخش آنها هنگامي که به هوا پرت مي‌شوند، بوجود مي‌آيد. اندازه بمبها ب ...

معمولاً وقتي از شدت درجه ريشتر (Richter) صحبت مي شود، تمام اطلاعات مربوط به شدت يک زلزله ارائه مي شود. زلزله اي که در تابستان سال ۱۹۹۸ قسمتي از افغانس ...

بررسي آتشفشان ها در ايران نشان مي دهد ايران داراي پنج آتشفشان دماوند ، سبلان ، تفتان ، بزمان و سهند است که از اين تعداد سه آتشفشان بزمان، تفتان و دماو ...

وجود ۱۵۰۰ آتشفشان در کره زمين فوران توده هاي بزرگي از خاکستر در ايسلند در اثر فعال شدن يکي از آتشفشان هاي خفته اين منطقه باعث شده است نشريه علمي لايو ...

شناخت زلزله تعريف زلزله مردم عامي درکلامي ساده زلزله راحرکت ناگهاني زمين ناشي ازخشم نيروهاي ماوراء الطبيعه وخدايان مي دانند که بر بندگان عاصي وعصيانگر ...

دانلود نسخه PDF - آتشفشان سهند